برچسب ها - ژنتیک
۵ مرحله خلاقیت نشان میدهد ژنِ ما حامل میلِ به خلق کردن است
تقریباً همه ما لحظهای را تجربه کردهایم که احساس میکنیم خلاقیت از ما فاصله گرفته است؛ انگار ذهن خاموش شده و هیچ ایدهای حاضر نیست سر برسد. روزی پر از کار، خستگی، ظرفهای نشسته و پیامهای ناتمام، و ناگهان این سؤال بیصدا در ذهن شکل میگیرد: «پس آن نیروی خلاق کجاست؟» علم روانشناسی امروز میگوید خلاقیت گم نشده؛ فقط در مرحلهای از مسیر طبیعی خود قرار دارد. مسیری که برخلاف تصور رایج، ناگهانی و جادویی نیست، بلکه روندی تدریجی، قابلپیشبینی و عمیقاً انسانی است.
کد خبر: ۱۰۱۹۱۹۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۴
موهای بتهوون زبان باز کردند. بتهوون پیش از مرگ، وصیتی عجیب بر جای گذاشت. او از برادرانش خواست که بیماریاش را پنهان نکنند و حقیقت را با مردم در میان بگذارند. او میخواست جهان بداند چه بر سر جسمش آمده است. نزدیک به دویست سال بعد، علم ژنتیک راهی پیدا کرد تا این وصیت را به شکلی تحققبخش انجام دهد که حتی خود بتهوون هم هرگز تصورش را نمیکرد.
کد خبر: ۱۰۱۸۹۴۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۳
وقتی سلولها راه جایگزین پیدا میکنند
تشخیص یک بیماری ژنتیکی نادر برای دههها، اغلب به معنای پذیرش یک مسیر بیبازگشت بوده است؛ بیماریای که از کودکی آغاز میشود، بهتدریج توان حرکت و تعادل را میگیرد و در نهایت عمر را کوتاه میکند. اما کشف تازهای در زیستشناسی سلولی نشان میدهد حتی زمانی که یک پروتئین حیاتی در بدن غایب است، سلولها ممکن است راهی غیرمنتظره برای جبران پیدا کنند. پژوهش جدیدی اکنون امید واقعی برای بیماران مبتلا به «آتاکسی فریدریش» ایجاد کرده است.
کد خبر: ۱۰۱۸۶۶۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۲
اسکیزوفرنی ناگهان از راه نمیرسد؛ آرام، تدریجی و اغلب از جایی شروع میشود که نه دیده میشود و نه جدی گرفته میشود. این اختلال روانپزشکی مزمن، میتواند تفکر، ادراک، احساسات و رفتار فرد را بهگونهای تغییر دهد که مرز میان واقعیت و خیال برای او کمرنگ شود.
کد خبر: ۱۰۱۸۶۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۳
ترکیبی در شکلات تلخ با نشانههای دیرتر پیر شدن پیوند میخورد
شاید برای بسیاری از ما شکلات تلخ تنها یک لذت کوچک روزانه باشد، اما پژوهش تازهای نشان میدهد که در دل این خوراکی محبوب، ترکیبی نهفته است که ممکن است با روند کندتر پیرشدن بدن ارتباط داشته باشد.
کد خبر: ۱۰۱۸۴۳۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۲
معجزهای از فشردهسازی مولکولی، در دل هر سلول انسان رخ میدهد. نزدیک به 2 متر DNA باید در فضایی جای بگیرد که تنها یکدهم قطر یک تار مو است و با وجود این تراکم عجیب، باید همیشه آماده خواندهشدن و فعالیتهای حیاتی باشد. اما تازهترین پژوهشها نشان میدهد که این نظم شگفتانگیز، تنها نتیجه فشردهسازی ساده نیست. گروهی از دانشمندان موفق شدهاند برای نخستینبار، دقیقترین تصاویر تاریخ را از درون قطرههای «کروماتین» ثبت کنند.
کد خبر: ۱۰۱۷۵۱۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۸
آینده مردان در دستان یک ژن تازه رقم میخورد
«کروموزومY»زیر تیغ تکامل میرود. سرنوشت مردان، در نگاه بسیاری از زیستشناسان، درون مسیری باریک از DNA نوشته شده است؛ مسیری که شاید چند میلیون سال دیگر باقی نماند. کروموزوم Y، حامل راز تعیین جنسیت در انسان، امروز تنها سایهای از گذشته خود است؛ از ۸۰۰ ژن مشترک با «کروموزوم X»، حالا فقط نزدیک به ۳ درصد باقی مانده است. این کاهش طولانیمدت طی ۳۰۰ میلیون سال زیستشناسان را وامیدارد بپرسند که آیا این کروموزوم واقعاً در مسیر نابودی است؟ و اگر آری، آینده مرد بودن چگونه رقم خواهد خورد؟
کد خبر: ۱۰۱۶۹۱۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۷
یک تغییر کوچک در تنها یک ژن میتواند مرز میان لذت اولیه و گریز طبیعی از دوزهای بالای الکل را بر هم بزند. پژوهشهای تازه روی ماهی گورخری یا زبرافیش، نشان میدهد که نقص در ژن «chrna۳» نهتنها آستانه تحمل الکل را بهطرزی چشمگیر بالا میبرد، بلکه همان مکانیسم زیستیِ بازدارنده مصرف را خاموش میکند و موجود زنده را به سمت مصرف بیشتر سوق میدهد.
کد خبر: ۱۰۱۵۱۲۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۰
هوا میتواند ژنها را تغییر بدهد. این گزاره، که سالها پیش غیرقابلباور بهنظر میرسید، امروز در مرکز پژوهشهای اپیژنتیک قرار دارد و نگاه ما به آلودگی هوا را از یک بحران محیطی به یک تهدید ژنتیکی تغییر داده است. قرار گرفتن مداوم در معرض ذرات ریز شهری روندی خاموش از دستکاری در بیان ژن ایجاد میکند که نهفقط ریه، بلکه قلب، مغز، متابولیسم، سیستم ایمنی و حتی سرعت پیری زیستی بدن را تغییر میدهد. همین تغییرات تدریجی و پنهان است که آینده سلامت فرد و حتی نسل بعد را تحتتأثیر قرار میدهد.
کد خبر: ۱۰۱۳۹۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۲
نتایج یک پژوهش علمی نشان داد
مهندسان زیستشناسی در دانشگاه رایس روشی غیرجراحی برای کنترل فعالیتهای مغزی مرتبط با تشنج ابداع کردهاند. این روش جدید که بر پایه امواج صوتی و ژنتراپی توسعه یافته، فقط بر ناحیه هیپوکامپوس مغز که اغلب با تشنج مرتبط است متمرکز میشود.
کد خبر: ۱۰۱۱۴۳۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۲۱
پژوهشگران گامی بزرگ به سوی روانپزشکی شخصیسازی شده برداشتهاند. آنها روشی ژنتیکی طراحی کردهاند که از طریق تحلیل «دیاِناِی» (DNA) میتواند پیشبینی کند کدام داروی ضدافسردگی یا ضداضطراب برای هر بیمار مؤثرتر است.
کد خبر: ۱۰۱۰۸۷۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۲۱
چگونه میتوان محصول گندم را بدون نیاز به زمین بیشتر، سه برابر کرد؟ پاسخ در فعال شدن ژنی به نام WUSCHEL-D1 است که پژوهشگران دانشگاه مریلند آن را کشف کردهاند. این ژن کلید افزایش بازده و تامین غذای جهانی است.
کد خبر: ۱۰۰۶۰۶۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۳۰
26 مهر، سالگرد اهدای جایزه یونسکو به «دکتر سیما رافتی» به پاس ساخت واکسن برای انگل لیشمانیا:
آزمایشگاه ایمونولوژی در قلب انستیتو پاستور ایران، جایی میان میکروسکوپها و انکوباتورهای کوچک، پژوهشی آرام، اما سرنوشتساز در جریان بود؛ طرحی که بعدها جهانی شد. دکتر سیما رأفتی، با نگاهی فراتر از مرزهای امکانات داخلی، سالها روی تولید واکسن علیه نوعی انگل کار کرد؛ بیماریای که چهرهاش را در سکوت، در فقیرترین نقاط جهان نشان میدهد. حاصل این تلاشها، واکسنی مبتنی بر ژن بود که نخستین بار در منطقه طراحی شد و در ۲۶ مهر ۱۳۸۰ به او مدال یونسکو–پاستور برای تأثیرگذاری در سلامت انسان را بخشید.
کد خبر: ۱۰۰۵۱۷۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۲۶
اکسیر حیات هرگز در جامهای شیشهای کیمیاگران یافت نشد؛ اما ممکن است در بدن یک جانور عجیب، زیر خاکهای آفریقا پنهان شده باشد. موشهای حفار برهنه، راز طول عمر خود را در ساختار یک پروتئین نهفته کردهاند؛ پروتئینی که در انسان و موش معمولی مانع ترمیم دیاِناِی میشود؛ اما در این جانور شگفتانگیز، به «ابزار طلایی» ترمیم ژنتیکی تبدیل شده است.
کد خبر: ۱۰۰۳۷۶۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۲۲
گفتوگوی آناتک با الکساندر استار، عصبپژوه دانشگاه استنفورد
پژوهشی جدید نشان میدهد برخی ژنهای موثر در تکامل مغز انسان با ویژگیهایی، چون اوتیسم در ارتباطاند. دکتر «الکساندر استار» در گفتوگو با آناتک باور دارد این اتفاق نه یک هزینه برای کسب هوش، بلکه مبادلهای میان بهبود شناخت و افزایش تنوع عصبی است.
کد خبر: ۱۰۰۳۲۸۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۲۰
سخنرانی با عنوان «از ژن تا نوآوری» با حضور پروفسور داریوش فرهود، پدر علم ژنتیک ایران، در واحد تهران شرق برگزار شد.
کد خبر: ۱۰۰۲۴۸۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۱۴
پژوهشگران با کشف تنوع ژنتیکی پنهان در انواع گندم، توانستهاند ابزاری جدید برای افزایش تولید و مقاومت این محصول حیاتی توسعه دهند. این پیشرفت نوید میدهد که میتوان به زودی گندمهای مقاوم به گرما و خشکی را تولید کرد تا امنیت غذایی میلیونها نفر در برابر بحرانهای اقلیمی تضمین شود.
کد خبر: ۱۰۰۲۴۱۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۱۵
آنچه از نیاکان دور ما به ارث رسیده، تنها استخوان و فسیل نیست؛ بلکه بخشی از سیستم ایمنی ماست. پژوهشگران دریافتهاند ژنهایی از دنیسوواها، گونهای منقرضشده از انسان، همچنان در بدن برخی جمعیتها فعال است و به آنها کمک میکند در برابر بیماریهای گرمسیری دوام بیاورند.
کد خبر: ۹۹۷۹۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۲۹
ژن شما در خطر است
دادهها لو رفتهاند. در آزمایشگاههای ژنتیک، جایی که «توالییابی نسل جدید» (NGS) نوید درمانهای معجزهآسا میدهد، هکرها بیصدا به سرورهایی نفوذ میکنند که شخصیترین نقشه حیات انسان را در خود دارند. امیدی که قرار بود نجاتبخش باشد، حالا میتواند به تهدیدی جهانی بدل شود.
کد خبر: ۹۹۴۵۵۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۱۱
وقتی آزمایش ژنتیک یک تغییر نادر در «دیاناِی» (DNA) را نشان میدهد، آیا این تغییر به معنای آغاز یک بیماری جدی است یا فقط علامتی بیخطر در میان میلیاردها کد ژنتیکی ماست؟ پژوهشگران اکنون با کمک هوش مصنوعی و دادههای واقعی بیماران، راهی یافتهاند تا این معمای قدیمی را با دقتی بیسابقه حل کنند و تصویری شفافتر از آینده سلامت ارائه دهند.
کد خبر: ۹۹۴۲۹۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۰۹