آناتک - علم و پژوهش

علم و پژوهش
آیا قطره باران شبیه اشک است

آیا قطره باران شبیه اشک است

هر بار که یک کارتون هواشناسی، تبلیغ یا حتی نماد اپلیکیشن آب‌وهوا را نگاه می‌کنیم، قطره باران را به شکل اشک می‌بینیم؛ نوک‌تیز در بالا و گرد در پایین. اما واقعیت علمی چیز دیگری است: قطره واقعی باران، بسته به اندازه‌اش، از یک کره کامل تا شکلی شبیه نان همبرگری و حتی چتر تغییر می‌کند و تمام این تغییرات نتیجه‌ یک کشمکش دائمی میان دو نیروی فیزیکی است.
انتخاب پژوهشگاه اقیانوس‌شناسی در شورای راهبردی شبکه ارزیابی خطر مواد شیمیایی

انتخاب پژوهشگاه اقیانوس‌شناسی در شورای راهبردی شبکه ارزیابی خطر مواد شیمیایی

نخستین مجمع عمومی شبکه تحقیقات و فناوری ارزیابی خطر مواد شیمیایی روز ۲۴ شهریورماه با میزبانی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار شد و پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی با رأی اعضای مجمع عمومی به‌عنوان یکی از اعضای شورای راهبردی این شبکه انتخاب شد.
گام تازه پژوهشگاه رویان در پزشکی بازساختی؛ نتایج اولیه کارآزمایی بالینی سلول‌درمانی در اوتیسم منتشر شد

گام تازه پژوهشگاه رویان در پزشکی بازساختی؛ نتایج اولیه کارآزمایی بالینی سلول‌درمانی در اوتیسم منتشر شد

نتایج اولیه یک کارآزمایی بالینی فاز یک با مشارکت پژوهشگران پژوهشگاه رویان درباره ایمنی و تحمل‌پذیری سه نوبت تزریق داخل نخاعی سلول‌های استرومال مزانشیمی آلوژنیک مشتق از ژله وارتون بند ناف در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم منتشر شد.
از منجنیق تا اسطرلاب؛ مسیر دانش و فناوری در جهان اسلام
در گفت‌وگوی آناتک با رئیس پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران مطرح شد

از منجنیق تا اسطرلاب؛ مسیر دانش و فناوری در جهان اسلام

دانش مکانیک در جهان اسلام تنها برای مطالعه آسمان به کار نمی‌رفت؛ از دستگاه‌های آبرسانی و ماشین‌های مکانیکی تا فناوری‌های نظامی، دانشمندان و صنعتگران با مسئله نیرو، حرکت و ساخت سازوکارهای پیچیده درگیر بودند. ساخت ابزارهای دقیق نجومی نیز حاصل پیوند دانش ریاضی با مهارت‌های عملی بود و همیشه نمی‌توان مرز روشنی میان «دانشمند» و «صنعتگر» ترسیم کرد.
کمبود خواب با خواب بیش‌تر به‌طور کامل جبران نمی‌شود

کمبود خواب با خواب بیش‌تر به‌طور کامل جبران نمی‌شود

خواب اضافه می‌تواند بخشی از آثار یک شب بدخوابی را جبران کند؛ اما خوابیدن طولانی در آخر هفته همیشه بهترین راه‌حل نیست. شواهد علمی نشان می‌دهد بدن پس از کمبود خواب، بخشی از فشار فیزیولوژیک و افت عملکرد شناختی ناشی از بی‌خوابی را با استراحت بیش‌تر کاهش می‌دهد؛ با این حال، اگر خواب جبرانی به تغییر شدید زمان خواب و بیداری منجر شود، ممکن است ساعت زیستی بدن را نیز از نظم خارج کند و بازگشت به برنامه عادی را دشوارتر سازد.
آیا آب کافی برای ایجاد شهر روی ماه وجود دارد؟

آیا آب کافی برای ایجاد شهر روی ماه وجود دارد؟

کشف آب در قطب‌های ماه، گمانه‌زنی‌هایی را درباره امکان ساخت‌وساز در آنجا برانگیخته است؛ از شهرها و مناطق صنعتی گرفته تا مکان‌هایی که انسان‌ها در آنها کار و زندگی کنند. اما آیا آب کافی در ماه وجود دارد و آیا می‌توانیم آن را با بهره‌وری کافی مورد استفاده قرار دهیم؟
دومین همایش ملی انجمن زبان‌شناسی ایران در بنیاد ایران‌شناسی برگزار شد

دومین همایش ملی انجمن زبان‌شناسی ایران در بنیاد ایران‌شناسی برگزار شد

دومین همایش ملی انجمن زبان‌شناسی ایران با حضور زبان‌شناسان، استادان دانشگاه، پژوهشگران و صاحب‌نظران این حوزه، سه‌شنبه ۲۴ شهریورماه در بنیاد ایران‌شناسی آغاز به کار کرد و طی آن تازه‌ترین پژوهش‌ها و دستاورد‌های زبان‌شناسی در حوزه‌های مختلف ارائه و بررسی شد.
نادرست تاخوردن حتی یک ژن می‌تواند به بیماری قلبی منجر شود
یک استاد دانشگاه کالیفرنیا، سانفرانسیسکو در گفت‌وگو با آناتک:

نادرست تاخوردن حتی یک ژن می‌تواند به بیماری قلبی منجر شود

شکل‌گیری قلب، فقط نیازمند اینکه چه ژن‌هایی در سلول وجود دارند نیست؛ اینکه DNA چطور درون سلول قرار گرفته هم اهمیت دارد. برای اینکه قلب از همان روزهای اول رشد درست شکل بگیرد، تعداد زیادی از دستورهای داخل سلول باید دقیق و به‌موقع اجرا شوند. پژوهشگران حالا فهمیده‌اند ژنی به نام «تی‌بی‌ایکس ۵» (TBX5) در این میان نقشی دارد که شاید تا امروز کمتر به آن توجه شده باشد؛ پروتئین حاصل از این ژن به سازمان‌یافتن DNA کمک می‌کند و کاهش مقدار آن می‌تواند این نظم را به‌هم بزند.
شیرخوارگان از ۶ ماهگی انتظار بی‌تفاوتی بزرگسالان را ندارند

شیرخوارگان از ۶ ماهگی انتظار بی‌تفاوتی بزرگسالان را ندارند

یک شیرخوار 6 ماهه هنوز زبان ندارد؛ اما انتظار دارد بزرگسالان بی‌تفاوت نباشند. وقتی او با گریه مواجه می‌شود، فقط صدا را نمی‌شنود؛ به واکنش بزرگسال هم توجه می‌کند و از همان ماه‌های نخست، الگوهایی درباره پاسخ‌گویی و مراقبت شکل می‌دهد. بی‌توجهی به نشانه‌های ناراحتی کودک ممکن است با انتظاراتی که او از رفتار مراقب در ذهن خود ساخته است، ناسازگار باشد. این یافته‌ها بار دیگر اهمیت پاسخ‌گویی به نشانه‌های هیجانی نوزاد را در ماه‌های نخست زندگی برجسته می‌کند؛ دوره‌ای که پایه‌های نخستین رشد اجتماعی و هیجانی کودک در آن شکل می‌گیرد.
شهاب‌سنگ‌شناسی ایران صاحب انجمن شد
از ساماندهی بازار شهاب سنگ‌ها تا ایجاد مرجع علمی

شهاب‌سنگ‌شناسی ایران صاحب انجمن شد

نخستین نشست هیات موسس انجمن شهاب‌سنگ‌شناسی ایران، پس از دریافت مجوز رسمی از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، با حضور اعضای هیات علمی چند دانشگاه کشور برگزار شد؛ نشستی که در آن علاوه بر تشریح اهداف و وظایف انجمن، بر ضرورت ایجاد یک مسیر علمی و پژوهشی برای شناسایی، رده‌بندی و مطالعه شهاب‌سنگ‌ها و همچنین ساماندهی فعالیت‌های مرتبط با این حوزه تأکید شد.