برچسب ها - مغز
همهچیز از همان سالهای اول آغاز میشود. سالهای ابتدایی زندگی کودک، همواره بهعنوان دورهای حیاتی برای رشد جسمی و ذهنی شناخته شدهاند، آنچه کودک در این دوره میخورد، میتواند اثراتی عمیق و ماندگار بر عملکرد مغز او در سالهای نوجوانی داشته باشد.
کد خبر: ۱۰۶۱۹۰۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۲۰
مغزتان را نجات دهید و این الگوهای خواب را کنار بگذارید
خوابی به ظاهر آرام، اما مخرب. آنچه بسیاری تنها بهعنوان خستگی روز بعد تجربه میکنند، ممکن است در مقیاسی بسیار عمیقتر و در بازهای طولانیتر، به تغییرات ساختاری در مغز منجر شود.
کد خبر: ۱۰۶۱۶۵۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۹
استادیار دانشگاه تگزاس دالاس در گفتوگو با آناتک:
یک پژوهش سهساله روی نزدیک به ۴ هزار نفر نشان میدهد افت شناختی مغز، سرنوشتی اجتنابناپذیر در روند سالمندی نیست. پژوهشگران مرکز «BrainHealth» در دانشگاه تگزاس در دالاس دریافتند که حتی ۵ تا ۱۵ دقیقه تمرین روزانه و عادتهای ساده اما مداومِ سالم برای مغز، میتواند سلامت و عملکرد مغز را در تمام سنین ــ از جوانی تا سالمندی ــ بهبود دهد.
کد خبر: ۱۰۵۹۶۸۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۱
بررسی عدم قطعیت در مغز در گفتوگو با یک عضو هیات علمی دانشگاه آزاد
مغز انسان برای پیشبینی ساخته شده است، نه برای ابهام. وقتی با عدم قطعیت مواجه میشویم، سیستمهای عصبی ما آن را بهعنوان تهدیدی بالقوه تفسیر میکنند؛ واکنشی که از اضطراب تا خطاهای شناختی را در بر میگیرد و تصمیمگیری را به چالشی پیچیده تبدیل میکند.
کد خبر: ۱۰۵۹۳۹۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۹
سیناپس، به محل ارتباط و انتقال پیام بین دو سلول عصبی یا بین یک نورون و سلول هدف دیگر مثل عضله یا غده گفته میشود. این ساختار، نقطهای کلیدی در سیستم عصبی است که امکان میدهد اطلاعات از یک سلول به سلول دیگر منتقل شود. بدون سیناپس، شبکه عصبی نمیتواند بهصورت هماهنگ و پیوسته کار کند.
کد خبر: ۱۰۵۹۱۹۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۷
هرس سیناپسی؛ معماری مغز در مسیر شکلگیری ذهن انسان
مغز بیشتر از آنکه چیز جدیدی بسازد، اضافهها را حذف میکند. در فرآیند «هرس سیناپسی» (Synaptic pruning)، ارتباطات غیرضروری بین نورونها کنار گذاشته میشوند تا مسیرهای مهمتر تقویت شوند و کارکردهای شناختی مثل حافظه و تفکر بهینهتر شوند.
کد خبر: ۱۰۵۹۱۹۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۸
اگر زمان زیادی را در شبکههای اجتماعی بگذرانید، احتمالاً با ویدئوهایی روبهرو میشوید که ادعا میکنند گوش دادن به موسیقی تنظیمشده روی فرکانس A 432Hz میتواند آرامش عمیق، شفای جسمی و حتی همراستایی با فرکانسهای جهان هستی ایجاد کند. این ادعا در نگاه اول وسوسهانگیز است، اما شواهد علمی نشان میدهد که واقعیت، پیچیدهتر از آن چیزی است که این ویدئوها القا میکنند.
کد خبر: ۱۰۵۸۳۳۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۳
زمان در حافظه انسان ثابت نیست. آنچه ما از «گذشت زمان» به یاد میآوریم، نسخهای بازسازیشده و انعطافپذیر است که توسط مغز ساخته میشود، نه یک ثبت دقیق از ثانیهها. در این میان، یک پیامرسان عصبی کلیدی به نام «دوپامین» (dopamine) نقش مهمی در شکلدهی به این بازسازی دارد.
کد خبر: ۱۰۵۵۰۵۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۰
یک روانشناس در گفتوگو با آناتک:
هوشمصنوعی تنها زمانی به رشدفکری کمک میکند که نقش آن در حد تقویتکننده فرایندهایذهنی باقی بماند، جایگزین آنها نشود و این مرزبندی رعایت شود. یک روانشناس با بیان اینکه وقتی هر پرسش در کسری از ثانیه به هوش مصنوعی سپرده شود، مرز باریک میان «استفاده هوشمندانه» و «وابستگی شناختی» به سرعت محو میشود، توصیه کرد: پیش از تایپ اولین کلمه در پنجره چت، ۱۰ دقیقه به کاغذ و قلم اعتماد کنید تا عضلات اولیه فکر بیدار شوند.
کد خبر: ۱۰۵۳۰۵۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۳
سروتونین معمولا با احساس آرامش، بهبود خلقوخو و درمان افسردگی شناخته میشود. مادهای شیمیایی در مغز که به بسیاری از ما کمک میکند حال بهتری داشته باشیم. اما پژوهشی تازه نشان میدهد همین ماده مفید، در شرایطی خاص ممکن است پیامد ناخواستهای بر ادراک شنوایی داشته باشد.
کد خبر: ۱۰۵۲۵۱۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۲
یک سرنخ از عامل التهاب نورونها پیدا شده است. ترکیبات قندی تولیدشده توسط باکتریهای روده ممکن است نقشی پنهان، اما کلیدی در بروز برخی از جدیترین بیماریهای تحلیلبرنده مغز داشته باشند. یافتههایی که بر اساس بررسیهای آزمایشگاهی و نمونههای انسانی بهدست آمده، نگاه دانشمندان را به ارتباط میان روده و مغز وارد مرحلهای تازه کرده است. اهمیت این موضوع از آن جهت است که بیماریهایی مانند ALS و زوال عقل پیشانی–گیجگاهی هنوز منشأ کاملاً مشخصی ندارند و هر کشف جدید میتواند مسیر درمان را دگرگون کند.
کد خبر: ۱۰۵۱۶۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۷
پژوهشی جدید نشان میدهد احساس سیری در مغز تنها به فعالیت نورونها وابسته نیست و سلولهای دیگری نیز در این فرآیند نقش دارند؛ کشفی که میتواند نگاه دانشمندان به کنترل اشتها و درمان چاقی را تغییر دهد.
کد خبر: ۱۰۵۱۲۱۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۶
نفس هیچ انسانی مانند دیگری نیست. الگوی تنفسی انسانها نه تنها ثابت و قابل تشخیص است، بلکه میتواند مانند یک امضای زیستی عمل و هویت فرد را با دقتی بسیار بالا شناسایی کند. این یافته که بر پایه ثبت ۲۴ ساعته جریان هوا از بینی افراد به دست آمده، نشان میدهد تنفس صرفاً یک فرآیند خودکار برای تأمین اکسیژن نیست، بلکه بازتابی عمیق از ساختار عصبی، وضعیت جسمی و حتی حالات روانی انسان است. اهمیت این کشف در آن است که تنفس، برخلاف بسیاری از نشانگرهای زیستی پیچیده، بطور مداوم و بدون وقفه در جریان است و تصویری زنده از بدن و ذهن ارائه میدهد.
کد خبر: ۱۰۵۱۱۲۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۶
هشدار یک روانشناس در گفتوگو با آناتک
رفتار انسان در شرایط بحران تابع سازوکارهایی است که برای حفظ بقا طراحی شدهاند. مغز در مواجهه با تهدید، سیستم هشداردهنده خود را فعال میکند و برای کاهش عدمقطعیت، به جستوجوی مداوم اطلاعات و اخبار روی میآورد. این جستوجو اگرچه در ابتدا کارکرد محافظتی دارد، اما در صورت تکرار و افراط، به چرخهای از اضطراب، تحریکپذیری و کاهش توان تصمیمگیری تبدیل میشود. در چنین وضعیتی، کیفیت اطلاعات و خبرهای دریافتی، میزان مواجهه با اخبار و توانایی فرد در تنظیم هیجان، تعیینکننده سلامت روان او خواهد بود.
کد خبر: ۱۰۵۰۸۱۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۵
پدر شدن یک تغییر وضعیت اجتماعی ساده نیست؛ یک بازآرایی زیستی گسترده است. یافتههای علوم اعصاب، روانشناسی تکاملی و هورمونشناسی در دهههای اخیر نشان دادهاند که بدن مردان از همان دوران بارداری همسر خود، وارد مرحلهای از تغییرات قابل اندازهگیری میشود؛ تغییراتی که از سطح هورمونها آغاز میشود و تا عملکرد مغز امتداد پیدا میکند.
کد خبر: ۱۰۵۰۵۴۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۴
متفورمین بیش از شش دهه یکی از ارکان اصلی درمان دیابت نوع ۲ بوده است. این داروی ارزان، به طور گسترده تجویز میشود و به طور کلی موثر است. با این حال، با وجود استفاده گسترده، دانشمندان هرگز به طور کامل درباره نحوه عملکرد دقیق آن در بدن به توافق نرسیدهاند. پژوهشی جدید اکنون به پاسخی غیرمنتظره اشاره میکند: بخشی از اثر آن ممکن است از مغز ناشی شود.
کد خبر: ۱۰۴۹۶۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۳۱
مرز میان مغز و ماشین در حال کمرنگ شدن است. پژوهشگران با توسعه نوعی «نورون مصنوعی» توانستهاند برای نخستینبار ارتباطی مستقیم و مؤثر میان یک سامانه الکترونیکی و سلولهای زنده مغزی برقرار کنند. این نورونهای چاپی که با مواد انعطافپذیر ساخته شدهاند، سیگنالهایی تولید میکنند که از نظر شکل و زمانبندی بهطرز چشمگیری به فعالیت واقعی نورونهای زیستی شباهت دارند. اهمیت این پیشرفت زمانی آشکارتر میشود که بدانیم مغز انسان، با وجود پیچیدگی فوقالعادهاش، بسیار کممصرفتر از پیشرفتهترین رایانههای امروزی عمل میکند.
کد خبر: ۱۰۴۹۳۹۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۳۱
کدهای ژنتیکی از همان لحظه تولد نوشته میشوند. یافتههای تازه نشان میدهد که تعامل میان تغییرات «اپیژنتیک» (Epigenetics) و «میکروبیوم روده» (Gut Microbiome) میتواند مسیر رشد عصبی کودک را از همان ابتدای زندگی تحت تأثیر قرار دهد.
کد خبر: ۱۰۴۸۴۸۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۲۸
بازگشت به روال روزانه اغلب با موجی از غم و بیانگیزگی همراه است که زندگی بسیاری را مختل میکند؛ این پدیده، موسوم به «افسردگی پس از تعطیلات» (post-vacation depression)، نه یک احساس گذرا، بلکه اختلالی روانشناختی است که ریشه در تغییرات هورمونی و عصبی دارد و میتواند هفتهها ادامه یابد، بهرهوری را کاهش دهد و حتی به مشکلات مزمن سلامتی منجر شود.
کد خبر: ۱۰۴۵۲۶۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۱۵
عادتها، این زنجیرهای نامرئی رفتارهای تکراری، در سفرها ترک برمیدارند. این پدیدهای است که دانشمندان علوم اعصاب و روانشناسی شناختی سالهاست بر آن تمرکز کردهاند؛ جایی که مغز انسان، عادتشده به الگوهای ثابت محیط خانه، با ورود به فضاهای ناشناخته، سیگنالهای تازهای دریافت میکند و مسیرهای عصبی قدیمی را موقتاً نادیده میگیرد. این شکستگی نه تنها فرصتی برای تغییر رفتارهای ریشهدار فراهم میکند، بلکه نشاندهنده انعطافپذیری شگفتانگیز مغز در برابر تغییرات محیطی است؛ تغییری که میتواند کلید بازسازی الگوهای زندگی باشد.
کد خبر: ۱۰۴۲۹۴۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۰۷