نقش فناوری‌های کاربردی و مدیریت یکپارچه منابع در پایداری زنجیره تولید غذا/ ضرورت بازنگری در ساختار پژوهش‌های کشاورزی
به گزارش خبرگزاری آنا از وزارت جهاد کشاورزی، غلامرضا گل‌محمدی در بیست‌وسومین گردهمایی سالیانه اعضای هیات علمی و پژوهشگران بخش‌های پژوهشی ستاد و مراکز تابعه موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی با اشاره به تحولات اخیر کشور اظهار داشت: امنیت غذایی که تا چند سال پیش برای برخی تصمیم‌گیران اهمیت کافی نداشت، امروز به گفتمانی غالب تبدیل شده و اهمیت آن در معادلات امنیت ملی بیش از گذشته آشکار شده است.
رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با اشاره به شرایط دشوار بخش کشاورزی در جریان جنگ ۱۲ روزه، حوادث دی‌ماه و جنگ رمضان اظهارداشت: پایداری تولید و تامین مواد غذایی کشور در این شرایط، حاصل لطف خداوند، تلاش کشاورزان و بهره‌برداران، کوشش کارشناسان و مدیران بخش کشاورزی، همراهی تشکل‌ها و بخش خصوصی و حمایت مجموعه دولت بود.
وی از تلاش کشاورزان و فعالان زنجیره تولید غذا تصریح کرد: حضور میدانی مدیران و مسئولان بخش کشاورزی در شرایط دشوار، نقش مهمی در حفظ روحیه و تداوم فعالیت‌ها داشت و در کنار آن، دستاورد‌های علمی و فناوری تولیدشده در سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی از جمله ارقام جدید، یافته‌های حوزه تغذیه گیاهی، فناوری‌های مدیریت آب و دستاورد‌های آبخیزداری، در پشتیبانی از تولید مؤثر بود.
گل‌محمدی با اشاره به اهمیت هم‌افزایی میان اجزای زنجیره کشاورزی گفت: استمرار تولید در شرایط دشوار نشان داد که همکاری میان پژوهشگران، کشاورزان، بهره‌برداران، تشکل‌ها، اصناف و بخش خصوصی ضرورتی انکارناپذیر است و باید این ظرفیت را برای مواجهه با چالش‌های آینده تقویت کرد.
تحول در پژوهش کشاورزی باید به حل مسائل تولید منجر شود
رئیس سازمان تات با تاکید بر ضرورت تغییر رویکرد در نظام پژوهش کشاورزی خاطرنشان کرد: سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی به عنوان پشتوانه علمی و مغز متفکر بخش کشاورزی باید متناسب با تحولات سریع محیطی و نیاز‌های تولید، رویکرد‌های خود را بازنگری کند.
وی ادامه‌داد: تغییر در پژوهش نباید صرفا برای تولید مقاله، ارتقای علمی یا تقویت ساختار مؤسسات انجام شود بلکه هدف اصلی باید حل مسائل واقعی بخش کشاورزی باشد.
این مقام مسئول، تولید مقاله و ارتقای مرجعیت علمی را با اهمیت دانست و گفت: زمانی می‌توان از اثربخشی پژوهش سخن گفت که دانش و فناوری تولیدشده به مزرعه برسد و در عمل، مشکلی از کشاورز را برطرف کند.
گل‌محمدی با تاکید بر ضرورت تقویت ارتباط میان پژوهش، آموزش و ترویج اظهارداشت: انتقال دانش به عرصه تولید نیازمند مشارکت همه اجزای نظام کشاورزی است و در این مسیر، سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی، ظرفیت دهیاران و سایر نهاد‌های مرتبط نیز باید به‌صورت مؤثر به کار گرفته شوند.
فناوری‌های کشاورزی باید اقتصادی، کاربردی و سازگار با محیط زیست باشند
رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با اشاره به ضرورت انطباق برنامه‌های پژوهشی با اهداف برنامه هفتم پیشرفت گفت: برنامه‌های تحقیقاتی باید بر اساس وضعیت موجود، اهداف تعیین‌شده و میزان پیشرفت در مسیر تحقق این اهداف ارزیابی شوند و هر مؤسسه پژوهشی سهم مشخصی در حل مسائل اولویت‌دار بخش کشاورزی داشته باشد.
وی با تاکید بر جایگاه موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی افزود: ارزیابی دستاورد‌های پژوهشی نباید صرفاً بر اساس تعداد طرح‌ها یا مقالات انجام شود؛ بلکه فناوری تولیدشده باید از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر، دارای آثار زیست‌محیطی قابل قبول، کاربردی و همراه با برنامه آموزش و انتقال به بهره‌برداران باشد.
مدیریت آب از حوزه آبخیز تا مزرعه نیازمند پژوهش‌های مشترک است
گل محمدی با تاکید بر ضرورت همکاری میان موسسات پژوهشی برای حل مسائل پیچیده کشاورزی گفت: چالش‌های بخش کشاورزی مرز سازمانی و مؤسسه‌ای ندارند و برای حل آنها باید ظرفیت‌های علمی مختلف در قالب طرح‌های مشترک به کار گرفته شوند.
وی با اشاره به مسئله آب در بخش کشاورزی تصریح کرد: مدیریت آب را نمی‌توان به یک مرحله یا یک بخش محدود کرد. پژوهش‌های مرتبط با حوزه آبخیز، مدیریت منابع آب، خاک، تغذیه گیاه و فناوری‌های آبیاری باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا نتیجه نهایی به افزایش بهره‌وری منابع و بهبود عملکرد تولید منجر شود.
رئیس سازمان تات ادامه داد: اگر فناوری نوین آبیاری به کاهش مصرف آب در مزرعه منجر شود، این دستاورد به‌تنهایی کافی نیست؛ بلکه باید آثار آن بر منابع آب در مقیاس حوزه آبخیز نیز بررسی شود. دستیابی به چنین هدفی مستلزم طراحی و اجرای پژوهش‌های مشترک و نگاه زنجیره‌ای به مسائل کشاورزی است.
وی بر ضرورت حرکت از پژوهش‌های منفرد به سمت تحقیقات مسئله‌محور، توسعه فناوری‌های اثربخش و تقویت پیوند میان مؤسسات پژوهشی و عرصه تولید تاکید کرد.
انتهای پیام/
