برگزیدگان نهمین جشنواره تلویزیونی مستند معرفی شدند/ تقدیر از ناخدای ناوشکن دنا در پردیس ملت
به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، آیین اختتامیه نهمین جشنواره تلویزیونی مستند عصر امروز در پردیس سینمایی ملت برگزار شد.
در ابتدای این مراسم که با یک ساعت و ده دقیقه تاخیر آغاز شد، حسین زارع زاده مدیر شبکه تلویزیونی مستند و دبیر جشنواره نهم مستند عنوان کرد:فیلم مستند، فقط ثبت آنچه رخ داده نیست، مستند کشف معنای رویدادها است. دوربین مستندساز اگر با صداقت و مسئولیت همراه باشد تنها تصویر نمیگیرد بلکه حافظه یک ملت را شکل میدهد و لحظههای فراموش نشدنی تاریخ را برای نسلهای آینده به یادگار میگذارد.
وی اظهار کرد: در روزهای دشوار جنگ تحمیلی دوازده روزه و نیز در ایام جنگ رمضان، مستندسازان عکاسان و گزارشگران میهن دوست ما بار دیگر نشان دادند که روایت حقیقت گاه در سختترین و پرخطرترین شرایط شکل گرفت. آنان برخلاف برخی هنرمندان در کنار مردم ایستادند در متن حادثه حضور یافتند و با دوربین قلم و نگاه انسانی خود وقایع را به شکلی اثرگذار و ماندگار ثبت کردند. تصاویری که در آن روزها ثبت شد تنها گزارش یک جنگ نبود، روایت ایستادگی مردم، روایت رنجها و امیدها روایت همدلی و غیرت ملی بود این مستندسازان عکاسان بودند که عظمت و شکوه مراسم میلیونی تشییع پیکر قائد شهید انقلاب را برای جهانیان و حتی آیندگان ثبت و منعکس نمودند.
دبیر نهمین جشنواره تلویزیونی مستند گفت: این تلاشها شایسته قدردانی است چرا که بخشی از تاریخ معاصر ما به همت همین هنرمندان و روایتگران از گزند فراموشی در امان مانده است. نهمین دوره جشنواره تلویزیونی مستند برای ما دورهای در مسیر تحول و بلوغ بیشتر بود. این جشنواره در شرایط بحرانی ایام بین دو جنگ تحمیلی طی دو ماه و به بهترین نحو ممکن اجرا شد. امسال بخش محیط زیست و تنوع زیستی را به جشنواره اضافه کردیم، زیرا باور داریم آینده این سرزمین به میزان توجه ما به آب و خاک هوا حیات وحش و زیست بومهای ایران وابسته است. بخش قابل توجهی از بودجه تولیدات شبکه مستند نیز به این موضوع اختصاص یافت. البته باید صادقانه بگوییم که متاسفانه این حوزه آنچنان که شایسته اهمیتش بود، از سوی برخی مسئولان و نهادهای ذی ربط مورد اقبال و حمایت قرار نگرفت با این حال تلویزیون همچنان بر این باور بود که مستند میتواند زنگ بیدار باش جامعه باشد و برای نجات طبیعت آگاهی و مطالبه عمومی ایجاد کند.
وی افزود: برای ارتقای دقت عدالت و اعتبار داوری نیز تعداد داوران را در این دوره افزایش دادیم این تصمیم گامی مهم و مثبت برای بهره گیری از نگاههای متنوعتر و تخصصیتر بود چرا که داوری آثار مستند داوری درباره نگاهها تجربهها و روایتهای گوناگون از ایران و جهان هست امسال برای نخستین بار شورای سیاست گذاری جشنواره را به صورت رسمی شکل دادیم تا از نظرات متنوع تخصصی و حرفهای بهرهمند شویم و مسیر آینده جشنواره را با دقت و دوراندیشی بیشتری ترسیم کنیم. در کنار حضور فیلمسازان شاخص و نام آشنا امسال شاهد حضور پررنگ فیلمسازان جوان نیز بودیم جوانانی که با نگاه تازه جسارت و دغدغههای بسیار جدی به عرصه مستندسازی آمدند. به پیشنهاد دبیرخانه و هیئت داوران جایزهای با عنوان فیلمساز جوان به جشنواره امسال اضافه شد، زیرا باور داریم آینده سینمای مستند ایران در گروی کشف و حمایت از همین استعدادههای تازه نفس است.
زارع زاده گفت: رای و نظر مردم نیز همچنان برای ما جایگاهی ویژه دارد استقبال مخاطبان از جشنواره و مشارکت آنان در انتخاب آثار سرمایه بسیار ارزشمند ماست از همه مخاطبان عزیز که با تماشا همراهی و رای خود به جشنواره معنا بخشیدند، صمیمانه سپاسگزارم جشنواره زمانی زنده و پویاست که با مردم و برای مردم سخن بگوید و مردم نیز در سرنوشت آن سهیم باشند در پایان باید عرض کنم که امسال از نظر تعداد جوایز و حمایت از آثار گامی بلند برداشتم و شاهد رشد ریالی بیش از ۱۱۷ درصدی نسبت به دوره گذشته بودیم. این رشد فقط یک عدد نیست، نشانه اعتماد بیشتر به مستند توجه جدیتر به این گونه ارزشمند و ارادهای برای حمایت از هنرمندانی است که حقیقت را با زبان تصویر روایت میکنند.
وی در پایان عنوان کرد: از همه فیلمسازان داوران اعضای شورای سیاست گذاری همکاران زحمتکش خودم در شبکه مستند دبیرخانه جشنواره و تمامی کسانی که برای برگزاری این رویداد تلاش کردند سپاسگزارم به همه برگزیدگان تبریک میگویم و برای همه شرکت کنندگان چه آنان که امروز نامشان خوانده میشود و چه آنان که آثارشان شایسته احترام و دیده شدن است آرزوی سربلندی دارم
در ادامه، با حضور امیر مقدم معاون هماهنگ کننده نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایرانی، امیر اکرمی نیا سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی ایران و دبیر جشنواره از ناخدا امید مغانی فرمانده ناوشکن دنا تقدیر به عمل آمد.
مغانی در صحبتهای کوتاهی گفت: من یک ساعت پیش از بندرعباس به تهران رسیدم و به نمایندگی از همه همرزمانم در منطقه یکم دریایی خوشحالم که در این جمع فرهیخته هستم. شما عزیزان قدرت تأثیرگذاری در جامعه را دارید و میتوانید گوشهای مجاهدتهای خاموش رزمندگان در دفاع از آب و خاک ایران را به تصویر بکشید. نیروهای ناوشکن دنا گروه کوچکی بودند، اما کار بزرگی انجام داد و این ناوشکن پس از پنج سال که از تولدش گذشته بود توانست برای همیشه تاریخ ماندگار بماند.
در ادامه بخش اول اهدای جوایز برگزار شد و در بخش مجموعه عکس، از نفرات زیر تقدیر به عمل آمد:
سوم عکس سید مهرداد شریفی مجموعه زخم زمین
دوم سید حامد موسوی با دستان خالی
اول یاسر عموزاده مجموعه من یک اسب هستم
بار سنگین بر دوش مستندسازان قرار گرفته است
در ادامه، محسن برمهانی معاون سیما نیز روی صحنه رفت و در سخنانی عنوان کرد: هیچ موقع مستندساز به اندازه الان روی دوش خود بار سنگین حس نکرده است.
وی ادامه داد: ما در چند سال گذشته اتفاقات بزرگی را داشتیم که در تاریخ ما تاثیرگذار است. امام شهیدمان را تقدیم کردیم، جنگهایی داشتیم و عزیزانی را از دست دادیم و فقط در یک مرحله ۱۵۰ کودک قربانی شدند. فقط در یک مرحله یکی از جنایتبارترین محصولات آمریکا در لامرد امتحان شد. در یک مرحله یک ناوگروه که خیلی در رسانه ملی با آنها خاطره داشتیم، همه شهید شدند.
وی در پایان تصریح کرد: اینها شاخصترین عناوینی است که فکر میکنیم باید درباره آنها مستند بسازیم، اما حتی کودکی که از انفجار هم میترسد دستمایه مستندی جهانی است و ما از این سوژهها بسیار داریم.
امیدوارم بتوانیم وظیفه خود را در قبال این روزهای تاریخ ساز و تمدن ساز انجام دهیم.
هشدار پیمان جبلی نسبت به استفاده هوش مصنوعی
رئیس سازمان صداوسیما در اختتامیه نهمین جشنواره مستند، با اعلام افزایش ۳۳ درصدی آثار دریافتی نسبت به دوره قبل، مستندسازی را مقدسترین و حسادتبرانگیزترین حرفه رسانهای دانست و با اشاره به جنایت لامرد و نقش راهبردی مستندسازان در جنگها، نسبت به تهدید جایگزینی هوش مصنوعی به جای حضور فیزیکی و شهودی در میدان هشدار داد.
وی در ابتدا با خوشآمدگویی به راویان حقیقت و جامعه مستندسازی کشور گفت: «رسانه ملی با افتخار خود را خانه مستندسازان میداند و همواره تلاش کرده است امکانات و ظرفیتهای خود را در خدمت مستندسازی قرار دهد. اگر روایت را بهویژه در بحران روایت، یک وظیفه بدانیم، غنیسازی این روایت، اول و آخر توسط مستندساز اتفاق میافتد. روایت ساده خبری، گذرا و سطحی است، اما غنیسازی آن، فقط با شغل مستندسازی ممکن میشود.»
جبلی درباره قداست و جایگاه رفیع شغل مستندسازی اظهار داشت: «شغل مستندسازی، یک حرفهی مورد حسادت است. هر کسی که در رسانه کار میکند، با افکار عمومی سروکار دارد یا مخاطب انبوه را میبیند، بدون اغراق به شغل مستندساز حسادت میکند. مستندساز نزدیکترین عنصر رسانهای به حقیقت است و حقیقت، جز با تلاش و زحمت او در قاب نمایش قرار نمیگیرد. من مدتها بود که فرصت نمیکردم از جامعه مستندساز کشور تشکر کنم و امروز این کار را با افتخار انجام میدهم.»
وی درباره رشد چشمگیر آثار رسیده به جشنواره خاطرنشان کرد: «این دوره از جشنواره، مانند دورههای پیشین، روندی رو به رشد داشته است. اگر سال گذشته حدود ۳۰۰۰ اثر به جشنواره رسید، امسال بیش از ۴۰۰۰ اثر دریافت کردیم که نشان از اعتماد، همراهی و همافزایی مستندسازان با رسانه ملی دارد. آنها از طریق قاب تصویر، زحمات و محصولات خود را به معرض قضاوت و رأی عمومی میگذارند.»
رئیس سازمان صدا و سیما در ادامه به دو اتفاق مهم در حوزه مستند اشاره کرد و نخست به فرصتهای بحرانها پرداخت و گفت: «همیشه در سختیها، بحرانها و جنگها، مستندساز رشد میکند و بهشت مستندسازان در دل بحران شکل میگیرد. با وجود همه تلخیها، تنوع موضوعات در بحران، دایره تجربه و یادگیری را برای مستندساز گسترده میکند. امروز حرفهایترین مستندسازان منطقه غرب آسیا در فلسطین، عراق، لبنان و ایران عزیز ما مشغولند. جنگهایی که پشت سر گذاشتیم جنگ اول، دوم و جنگ سوم تحمیلی ۱۷ روزه در تنگه هرمز که ما آن را نبرد هرمز نامیدیم بهترین فرصت برای مستندسازی کشور فراهم کرد.»
وی با اشاره به جنایت لامرد و تأکید بر لزوم روایت همه ابعاد آن گفت: «در مورد لامرد و جنایت بزرگ آن بسیار صحبت شد، اما کمتر شنیدیم درباره دختر دو سالهای که با کاپشن صورتی در حیاط خانه مشغول بازی بود و هدف ۲۴ ساچمه و گلوله سلاح کشنده آمریکایی قرار گرفت و به شهادت رسید. در کنار این حوادث تلخ، رویدادهای امیدبخشی، چون رشادتها و شجاعتهای نیروهای مسلح را شاهد بودیم که باید سالیان سال در قالب مستندهای حرفهای و هنرمندانه به جامعه رسانهای تزریق شود. از همینجا اعلام میکنم که تولیدات مستند را فقط به قالب ۴۵ دقیقهای تلویزیون محدود نکنیم؛ به تولیدات میکرو برای فضای مجازی و شبکههای اجتماعی نیز توجه ویژه داشته باشیم و رسانه ملی برای نمایش تمام انواع تولیدات مستند، اعلام آمادگی میکند.»
جبلی در بخش دوم، به عنوان یک هشدار جدی درباره هوش مصنوعی گفت: «نکته هشداردهندهای که باید همه به آن دقت کنیم، رواج غیرطبیعی هوش مصنوعی در تولیدات رسانهای است. هوش مصنوعی به هیچ وجه نمیتواند و نباید جایگزین حضور فیزیکی و شهود در میدان شود. لمس حقیقت، تماس از نزدیک با واقعیت، چیزی نیست که هوش مصنوعی درک کند. مستندساز ممکن است شهید شود، زخمی بخورد، گرسنگی بکشد و سختی تحمل کند؛ اما هوش مصنوعی هیچکدام از اینها را تجربه نمیکند. مستندساز مقدس است و هوش مصنوعی هرگز این قداست را نخواهد داشت. پس باید بیش از پیش، میدان برای مستندسازان حقیقی و شهودی فراهم باشد.»
جبلی در پاسخ به دغدغه قدیمی مستندسازان درباره کیفیت پخش آثار گفت: «مستندسازان همواره گلایه داشتند که با بهترین کیفیت تولید میکنند، اما شبکهها با کیفیت پایین نمایش میدهند. خوشبختانه در دوره تحول، تمام شبکههای استانی و تمام شبکههای سیما به جز شبکه خبر ۲، به کیفیت اچدی ارتقا یافتند و این دغدغه بزرگ برطرف شد. باز هم تأکید میکنم که رسانه ملی با افتخار در خدمت مستندسازان است.»
رئیس صداوسیما در پایان با تأکید بر قداست کار مستندسازی و آرزوی موفقیت برای فیلمسازان جوان گفت: «هر کسی که در رسانه کار کرده باشد، آرزو میکندای کاش من هم یک مستندساز بودم. قداست کار مستندسازی را هیچکس نمیتواند انکار کند. برای همه مستندسازان، بهویژه جوانان، آرزوی موفقیت دارم و اعلام میکنم رسانه ملی همواره آماده پذیرش و حمایت از محصولات مستند است. امیدوارم دوره بعد نیز شاهد این روند صعودی و مشارکت بیشتر آثار باشیم»
برگزیدگان جشنواره تلویزیونی مستند:
در اختتامیه نهمین جشنواره تلویزیونی مستند، برگزیدگان بخشهای مختلف معرفی و تقدیر شدند که جزئیات آن به شرح زیر است: بخش مجموعه مستند در این بخش، هیئت داوران آثار برتر را به شرح زیر معرفی کرد:
جایزه اول: خلیل زارعی برای مجموعه مستند «حیاتوحش منوجان».
جایزه دوم: مجید گلعابد برای مجموعه مستند «داستان بقا».
جایزه سوم: رضا اکبریان گالشکُلایی برای مجموعه مستند «آب و نون».
تقدیر از مستند «فرمانده و دریا»
در بخش ویژه اختتامیه، از مسعود دهنوی، کارگردان مستند «فرمانده و دریا»، تقدیر به عمل آمد.
در این مراسم که با حضور امیر اکرمینیا (سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی ایران) و امیر دریادار دوم جلیل مقدم (معاون هماهنگکننده نیروی دریایی ارتش) برگزار شد، از تلاشهای این مستندساز تجلیل شد.
نکوداشت احمدرضا طایی
بخش دیگری از این آیین به پاسداشت یک عمر فعالیت هنری «احمدرضا طایی» اختصاص داشت.
در این مراسم که با حضور فیلمسازانی، چون مهدی باقری، فخرالدین سیدی و حسین زارعزاده برگزار شد، تندیس جشنواره به وی اعطا شد.
طایی در سخنانی کوتاه، از همراهی و حمایتهای همسرش قدردانی کرد.
برگزیدگان بخش «ایران عزیز»
در بخش «ایران عزیز»، با حضور محسن برهانی (معاون سیما) و محمد حمیدیمقدم (مدیر مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی)، از سه مستندساز برتر تقدیر شد:
نفر اول: سحر قناعتی برای فیلم «قلب شیشهای».
نفر دوم: علی ترابی برای مجموعه «ماجرا».
نفر سوم: محسن رضازاده برای فیلم «زهرا؛ یک روایت شخصی»
اعطای جوایز ویژه شهرداری تهران و سازمان فرهنگی هنری
در بخش دیگری از اختتامیه نهمین جشنواره تلویزیونی مستند، «سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران» با هدف حمایت از سینمای مستند و بازنمایی دغدغههای شهری و اجتماعی، از دو فیلمساز تقدیر کرد.
جوایز ویژه این سازمان به شرح زیر اهدا شد: مهدی زمانپور کیاسری برای مستند «پشت دیوارهای سبز». رسول پولادی برای مستند «از نظر دیگران».
ستارههای تکنیک و هنر؛ برگزیدگان بخشهای فنی و تخصصی
در ادامه آیین اختتامیه، هیئت داوران نهمین جشنواره تلویزیونی مستند، برترینها را در بخشهای فنی و هنری که ستونهای اصلی ساخت یک اثر مستند محسوب میشوند، معرفی کردند.
هنر صدا و تصویر؛ از گویندگی تا تدوین
در بخشهای تخصصی صدا و تصویر، شاهد درخشش آثار متعددی بودیم:
بهترین فیلم مستند جشنواره: جایزه ارزشمندترین عنوان این دوره به عقیل جماعتی برای فیلم مستند «خشت و خون» رسید.
بهترین گوینده گفتار متن: رضا تنهایی برای مستند «خشت و خون» برنده این جایزه شد.
بهترین صداگذاری: سلمان ابوذر برای دو اثر «هدف اکبر» و «خشت و خون» برترین صداگذار شناخته شد.
بهترین فیلمبرداری: مهدی آزادی برای دو فیلم «عزیز» و «خیره به خورشید» جایزه این بخش را از آن خود کرد.
بهترین تدوین و جلوههای ویژه بصری: محمد بابایی برای فیلم «خون، حنا، باروت» برنده این جایزه شد.
بهترین پژوهش: محمد طالبی برای مستند «سفر نامه عراق عجم» برگزیده شد.
کارگردانی؛ از مستند کوتاه تا بلند
داوران جشنواره، بهترین کارگردانان را در سه سطح مستند کوتاه، نیمهبلند و بلند معرفی کردند:
در بخش مستند کوتاه: حسن جعفری برای فیلم «بیستا برمه» جایزه بهترین کارگردانی را دریافت کرد و مریم صبوری با فیلم «گلین بالا» موفق به کسب دیپلم افتخار شد.
در بخش مستند نیمهبلند: محمدرضا خوش فرمان برای فیلم «اسپانک» جایزه بهترین کارگردانی را از آن خود کرد و علی شهابالدین و محمدعلی یزدانپرست با فیلم خود دیپلم افتخار این بخش را دریافت کردند.
همچنین جعفر صادقی برای مستند «رویای شهر حلقهها» در این بخش مورد تقدیر قرار گرفت.
در بخش مستند بلند: جمشید رباتترک برای فیلم «امین الضرب» موفق به کسب دیپلم افتخار شد.
حیاتوحش و محیط زیست؛ نگاهی به طبیعت
با توجه به اهمیت ویژه این بخش در دوره نهم، جوایز این قسمت با هیجان زیادی اهدا شد:
جایزه نخست: به حامد سعادت برای مستند «جنگل قائم» رسید.
جایزه دوم: متعلق به بابک عباسی برای مستند «آهنگی برای آب» بود.
جایزه سوم: به فرزانه حاتمی و محمدهادی اسفندیاری برای اثر «مزرعه سبز فلک» اهدا شد.
جایزه ویژه هیئت داوران: به مهدی زمانپور کیاسری برای مستند «مرگ پشت دیوارهای سبز» تعلق گرفت.
نگاه ویژه؛ جوانان و مسائل اجتماعی
جشنواره در این دوره، نگاه ویژهای به نسل جوان و موضوعات مهم اجتماعی داشت:
فیلمساز جوان: مصطفی توکلفرد برای فیلم «بابا موشک داد» جایزه ویژه هیئت داوران را دریافت کرد.
تقدیر ویژه هیئت داوران: دو مستندساز ابوالفضل توکلی (به پاس مستندسازی از پیشکسوتان صدا و دوبله) و آرمان قلیپور دشتکی (برای مستند «هستی و نیستی») مورد تقدیر قرار گرفتند.
جایزه ویژه دبیر جشنواره: این جایزه به پاس توجه به مسائل زنان و جامعه به مهدیه ساداتمحور، و همچنین به سعید فرجی برای فیلم «فریمهای فلسطینی» اهدا شد.
انتهای پیام/
