به گزارش خبرگزاری آنا، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در بیست‌وهشتمین جشنواره خیرین مدرسه‌ساز استان قم، با اشاره به جایگاه والای نیکوکاری و خدمت به جامعه در آموزه‌های قرآنی و اسلامی، اظهار کرد: خیرین و نیکوکارانی که با انگیزه الهی و احساس مسئولیت اجتماعی در مسیر توسعه زیرساخت‌های آموزشی کشور گام برمی‌دارند، از سرمایه‌های ارزشمند اجتماعی و فرهنگی به شمار می‌روند و صیانت از این ظرفیت عظیم مردمی، مستلزم حمایت مؤثر و تسهیلگری دستگاه‌های مسئول است.
وی با تأکید بر ضرورت بازنگری در الگوی مدیریت و حکمرانی مدرسه‌سازی افزود: حکمرانی مطلوب در حوزه توسعه فضاهای آموزشی زمانی محقق می‌شود که خیرین به‌عنوان یکی از ارکان اصلی این عرصه، در فرایندهای تصمیم‌سازی، تصمیم‌گیری و اجرای طرح‌ها مشارکت مؤثر داشته باشند. تمرکز تمامی امور در ساختارهای دولتی، بدون بهره‌گیری از ظرفیت‌های مردمی، نمی‌تواند پاسخگوی نیازهای گسترده نظام تعلیم و تربیت باشد.
ضرورت تقویت حکمرانی مشارکتی در توسعه فضاهای آموزشی
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با بیان اینکه مردمی‌سازی نظام تعلیم و تربیت از الزامات ارتقای کارآمدی و تحقق عدالت آموزشی است، تصریح کرد: نقش دولت در حوزه مدرسه‌سازی باید بیش از آنکه بر تصدی‌گری متمرکز باشد، بر سیاستگذاری، حمایت، هدایت و تسهیلگری استوار شود تا خیرین بتوانند با انگیزه و اطمینان بیشتری در توسعه زیرساخت‌های آموزشی کشور مشارکت کنند.
استاد خسروپناه ادامه داد: بهره‌گیری از ظرفیت خیرین نباید صرفاً به تأمین منابع مالی و احداث ساختمان مدارس محدود شود، بلکه ضروری است سازوکارهایی برای مشارکت آنان در فرایندهای مرتبط با توسعه فضاهای آموزشی و رفع موانع اجرایی پیش‌بینی شود.
وی با اشاره به ضرورت مدیریت بهینه دارایی‌ها و ظرفیت‌های موجود در حوزه آموزش و پرورش بیان کرد: در برخی مناطق شهری و تجاری، از جمله بخش‌هایی از تهران، مدارس فرسوده‌ای وجود دارند که می‌توان با بهره‌گیری از ارزش اقتصادی املاک و اتخاذ تدابیر مناسب در زمینه تغییر کاربری و نوسازی، زمینه احداث مدارس جدید و افزایش ظرفیت فضاهای آموزشی را فراهم کرد.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی تأکید کرد: استفاده هوشمندانه از ظرفیت املاک و دارایی‌های موجود، در کنار مشارکت خیرین، می‌تواند به توسعه متوازن زیرساخت‌های آموزشی و ارتقای بهره‌وری منابع در نظام تعلیم و تربیت کمک کند.
مدرسه‌سازی باید با تأمین زیرساخت‌های علمی و فناورانه همراه باشد
استاد خسروپناه در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت توجه به کیفیت محیط‌های یادگیری اظهار کرد: احداث ساختمان مدرسه اقدامی ارزشمند و زیربنایی است، اما توسعه فضاهای آموزشی نباید صرفاً به ساخت بنا محدود شود؛ بلکه لازم است نیازهای علمی، پژوهشی، مهارتی و فناورانه دانش‌آموزان نیز در طراحی و تجهیز مدارس مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: تربیت نسل خلاق، توانمند و برخوردار از مهارت‌های علمی و فناورانه، نیازمند فراهم‌سازی محیط‌های یادگیری مناسب است. دانش‌آموزان مستعد برای شکوفایی ظرفیت‌های خود به امکانات آموزشی، آزمایشگاهی، کارگاهی و پژوهشی نیاز دارند و توجه به این زیرساخت‌ها باید به یکی از اولویت‌های فعالیت‌های خیرخواهانه در حوزه مدرسه‌سازی تبدیل شود.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به موفقیت‌های علمی دانش‌آموزان ایرانی در عرصه‌های بین‌المللی گفت: کسب ۵۹ مدال از سوی نوجوانان کشور در رقابت‌های علمی و مهارتی سال جاری، جلوه‌ای از استعدادها و ظرفیت‌های ارزشمند نسل جوان ایران اسلامی است که ضرورت سرمایه‌گذاری هدفمند برای شناسایی و پرورش این استعدادها را دوچندان می‌کند.
وی تصریح کرد: خیرین مدرسه‌ساز می‌توانند با پیش‌بینی و تأمین امکاناتی همچون کتابخانه، آزمایشگاه و کارگاه‌های آموزشی در کنار احداث مدارس، نقش مؤثری در ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت و فراهم‌سازی زمینه رشد استعدادهای دانش‌آموزان ایفا کنند.
استاد خسروپناه با قدردانی از خیرینی که در طرح‌های مدرسه‌سازی به تأمین تجهیزات و امکانات مکمل آموزشی توجه دارند، بر ضرورت توسعه این رویکرد تأکید کرد و افزود: توجه هم‌زمان به توسعه کمی فضاهای آموزشی و ارتقای کیفیت زیرساخت‌های یادگیری، می‌تواند زمینه‌ساز تحقق عدالت آموزشی و افزایش فرصت‌های رشد و شکوفایی استعدادها در مناطق مختلف کشور باشد.
تکریم خیرین مستلزم رفع موانع اداری و تسریع در اجرای طرح‌هاست
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تأکید بر مسئولیت دستگاه‌های اجرایی در حمایت از مشارکت‌های مردمی اظهار کرد: تکریم خیرین نباید صرفاً به تجلیل و قدردانی در مراسم و مناسبت‌ها محدود شود، بلکه مهم‌ترین جلوه تکریم آنان، تسهیل فرایندهای اجرایی، رفع موانع اداری و فراهم‌سازی شرایط لازم برای تحقق به‌موقع طرح‌های خیرخواهانه است.
وی افزود: خیرین با انگیزه خدمت به جامعه و مشارکت در آینده‌سازی کشور وارد عرصه مدرسه‌سازی می‌شوند و دستگاه‌های مسئول باید با پرهیز از ایجاد فرایندهای پیچیده و تأخیرهای غیرضروری، زمینه بهره‌برداری سریع‌تر از طرح‌های آموزشی را فراهم کنند.
استاد خسروپناه تأکید کرد: شایسته است خیرینی که سرمایه و توان خود را در مسیر توسعه آموزش و پرورش کشور قرار می‌دهند، در دوران حیات خود شاهد به ثمر نشستن اقدامات خیرخواهانه و بهره‌مندی دانش‌آموزان از نتایج این مشارکت ارزشمند باشند.
وی با اشاره به اهمیت احترام به نیت و انگیزه خیرین در اجرای طرح‌های مدرسه‌سازی بیان کرد: یکی از موضوعاتی که باید مورد توجه دستگاه‌های مسئول قرار گیرد، احترام به خواست خیرین در نام‌گذاری مدارسی است که با مشارکت و سرمایه آنان احداث می‌شود.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی ادامه داد: خیرین ممکن است متناسب با نیت و انگیزه خود، نام پدر و مادر، شهدا، اهل‌بیت علیهم‌السلام یا دیگر نام‌های مورد نظرشان را برای مدارس انتخاب کنند و ضروری است دستگاه‌های اجرایی ضمن رعایت ضوابط مربوط، به این خواسته‌ها احترام بگذارند و از مداخلات غیرضروری پرهیز کنند.
وی خاطرنشان کرد: تسهیلگری، تکریم عملی خیرین و احترام به انگیزه‌های معنوی و اجتماعی آنان، از الزامات تقویت مشارکت‌های مردمی در نظام تعلیم و تربیت است و باید در رویکرد دستگاه‌های اجرایی مورد توجه جدی قرار گیرد.
ضرورت تبدیل فرهنگ نیکوکاری به یک سنت پایدار بین‌نسلی
استاد خسروپناه در ادامه با اشاره به اهمیت استمرار فعالیت‌های خیرخواهانه در جامعه اظهار کرد: نیکوکاری و مشارکت در توسعه زیرساخت‌های آموزشی نباید به فعالیتی مقطعی یا محدود به یک نسل تبدیل شود، بلکه لازم است این فرهنگ ارزشمند در خانواده‌ها استمرار یابد و به نسل‌های آینده منتقل شود.
وی افزود: خیرین می‌توانند با تشویق همسران، فرزندان و نوه‌های خود به مشارکت در امور خیر، زمینه شکل‌گیری و استمرار یک سنت خانوادگی و اجتماعی را فراهم کنند؛ سنتی که آثار آن فراتر از اقدامات فردی بوده و می‌تواند به سرمایه‌ای ماندگار برای جامعه تبدیل شود.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تأکید بر نقش فرهنگ‌سازی در توسعه مشارکت‌های اجتماعی بیان کرد: در خانواده‌هایی که چند نسل در فعالیت‌های خیرخواهانه حضور داشته‌اند، نیکوکاری به بخشی از هویت تاریخی و فرهنگی خانواده تبدیل شده است و تقویت این الگو می‌تواند زمینه گسترش مشارکت نسل جوان در امور عام‌المنفعه را فراهم کند.
وی تصریح کرد: انتقال فرهنگ نیکوکاری به نسل‌های آینده، علاوه بر استمرار فعالیت‌های خیرخواهانه، به تقویت مسئولیت‌پذیری اجتماعی، همبستگی و مشارکت مردمی در حل مسائل کشور کمک می‌کند.
تأکید بر احیای سنت مشارکت عالمان دینی در امور خیر
استاد خسروپناه همچنین با اشاره به پیشینه تاریخی مشارکت عالمان دینی در فعالیت‌های عام‌المنفعه اظهار کرد: علما، مراجع تقلید و خاندان‌های علمی و دینی در طول تاریخ نقش ارزشمندی در توسعه نهادهای آموزشی، ساخت مدارس، بیمارستان‌ها و سایر مراکز خدمات عمومی داشته‌اند و استمرار این سنت می‌تواند به تقویت فرهنگ نیکوکاری در جامعه کمک کند.
وی افزود: مشارکت عالمان دینی و خاندان‌های علمی در فعالیت‌های خیرخواهانه، علاوه بر آثار مستقیم اجتماعی و آموزشی، واجد ظرفیت مهمی در الگوسازی فرهنگی و ترویج مسئولیت‌پذیری اجتماعی است.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در پایان با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت‌های مردمی در توسعه نظام تعلیم و تربیت خاطرنشان کرد: تقویت نقش خیرین در حکمرانی مدرسه‌سازی، رفع موانع اجرایی، توجه به کیفیت فضاهای یادگیری و گسترش فرهنگ نیکوکاری در میان نسل‌های مختلف، از مؤلفه‌های مهم توسعه زیرساخت‌های آموزشی و تحقق عدالت آموزشی در کشور به شمار می‌رود.
