یک متخصص هوش مصنوعی در گفت‌وگو با آناتک:
آمادگی ۱۰۰ درصدی دستگاه‌ها برای مدیریت بحران ضروری است/ تدوین بیش از ۹۵درصد دستورالعمل‌های مدیریت بحران کشور
به گزارش خبرنگار آنا، حسین ساجدی‌نیا در نشست خبری صبح امروز، شنبه ۱۸ مهرماه ۱۴۰۵، با اشاره به فرارسیدن روز مدیریت بحران در ۲۰ مهرماه، این مناسبت را متعلق به همه مردم ایران دانست و بر ضرورت افزایش آمادگی ملی برای مقابله با حوادث و سوانح تأکید کرد.
وی در ابتدای این نشست با اشاره به اینکه طی دوره مسئولیت خود نشست خبری مستقلی در این زمینه برگزار نکرده است، اظهار کرد: رویکرد ما این بوده که به‌جای اعلام برنامه‌ها و اقدامات پیش از اجرا، ابتدا کارها را پیش ببریم و پس از انجام آنها، اطلاع‌رسانی کنیم.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با بیان اینکه این سازمان برای انجام مأموریت‌های خود به همکاری مجموعه گسترده‌ای از دستگاه‌های اجرایی و امدادی نیاز دارد، افزود: مدیریت بحران ماهیتی بین‌بخشی و در برخی حوزه‌ها فرابخشی دارد و برای انجام مأموریت‌های خود از ظرفیت وزارتخانه‌ها، جمعیت هلال‌احمر، اورژانس، سازمان‌های آتش‌نشانی و دیگر دستگاه‌های مسئول بهره می‌گیرد.
تاریخچه شکل‌گیری مدیریت بحران در کشور
ساجدی‌نیا در ادامه به تشریح روند شکل‌گیری ساختار مدیریت بحران در ایران پرداخت و گفت: فعالیت‌های مرتبط با دفاع غیرنظامی در کشور از سال ۱۳۳۷ آغاز شد. در آن مقطع، بخش مهمی از برنامه‌ریزی‌ها بر موضوعاتی مانند بمباران و حوادث طبیعی احتمالی متمرکز بود.
وی افزود: این ساختار تا سال ۱۳۵۱ ادامه داشت و پس از آن، با توجه به ضرورت ایجاد ساختاری مشخص برای مسئولیت‌پذیری و هماهنگی در این حوزه، تشکیلات مربوط به دفاع غیرنظامی در چارچوب ساختارهای دولتی وقت فعالیت خود را ادامه داد.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به تغییرات بعدی در ساختار اداری کشور بیان کرد: پس از تحولات صورت‌گرفته، تشکیلات مربوط به حوادث غیرمترقبه شکل گرفت و این مجموعه در ادامه، در ساختار نهاد ریاست‌جمهوری قرار گرفت.
به گفته وی، این روند در سال‌های بعد نیز ادامه یافت و در نهایت، عنوان سازمان مدیریت بحران کشور برای این مجموعه تثبیت شد.
ساجدی‌نیا همچنین به تصویب قانون مدیریت بحران کشور در سال ۱۳۹۸ اشاره کرد و گفت: با تصویب این قانون، چارچوب قانونی فعالیت‌ها و مسئولیت‌های دستگاه‌های مرتبط با مدیریت بحران مشخص‌تر شد و اجرای مفاد آن در سطح کشور در دستور کار قرار گرفت.
آمادگی صددرصدی؛ محور اصلی برنامه‌های مدیریت بحران
وی با تأکید بر ضرورت آمادگی مستمر دستگاه‌های اجرایی در برابر حوادث و سوانح گفت: یکی از محورهای اصلی برنامه‌ریزی ما، ارتقای آمادگی ستادهای مدیریت بحران در سراسر کشور و فراهم‌کردن شرایطی است که دستگاه‌های مسئول بتوانند در زمان وقوع حادثه، بدون تأخیر وارد عمل شوند.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به تأکیدات مطرح‌شده درباره ضرورت آمادگی دائمی ستادهای بحران اظهار کرد: آمادگی صددرصدی برای ستادهای مدیریت بحران در سراسر کشور ضروری است و همه وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های مسئول باید متناسب با مأموریت‌های خود در این زمینه آماده باشند.
ساجدی‌نیا با اشاره به تأکید بر حضور مستمر و آماده‌به‌کار ستادهای بحران، به‌ویژه پس از زلزله سرپل‌ذهاب، تصریح کرد: ستادهای مدیریت بحران باید همواره در وضعیت آمادگی قرار داشته باشند و بتوانند در شرایط اضطراری، خدمات مورد نیاز مردم را ارائه کنند.
وی افزود: هدف ما این است که با افزایش آمادگی دستگاه‌ها و هماهنگی میان آنها، کشور در برابر حوادث احتمالی از ظرفیت لازم برای پاسخگویی سریع و مؤثر برخوردار باشد.
مدیریت بحران در سه مرحله؛ از پیشگیری تا بازسازی
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با تشریح مراحل اصلی مدیریت بحران اظهار کرد: مأموریت دستگاه‌های مسئول را می‌توان در سه محور اصلی شامل پیشگیری، آمادگی و پاسخ به حادثه، و بازسازی پس از بحران دنبال کرد.
وی تأکید کرد: در مرحله نخست باید اقدامات پیشگیرانه برای کاهش خطرات و خسارات احتمالی انجام شود. در مرحله دوم، دستگاه‌ها باید برای مقابله با حادثه و امدادرسانی سریع آمادگی داشته باشند و در مرحله سوم نیز بازسازی مناطق آسیب‌دیده با سرعت و هماهنگی لازم انجام شود.
ساجدی‌نیا خاطرنشان کرد: دستگاه‌های متولی باید وظایف خود را به‌درستی بشناسند و در زمان وقوع حادثه، هر مجموعه مسئولیت مشخص خود را انجام دهد تا روند امدادرسانی و بازسازی با اختلال مواجه نشود.
تدوین بیش از ۹۵ درصد دستورالعمل‌های مدیریت بحران
ساجدی‌نیا در بخش دیگری از سخنان خود، به تشریح اقدامات انجام‌شده طی دوره مسئولیتش پرداخت و گفت: در این مدت، مجموعه‌ای از اقدامات اساسی و برنامه‌های جدید با هدف ارتقای توان عملیاتی مدیریت بحران کشور در دستور کار قرار گرفته است.
وی با اشاره به تدوین دستورالعمل‌های مورد نیاز برای مدیریت بحران اظهار کرد: به‌جرئت می‌توان گفت بیش از ۹۵ درصد دستورالعمل‌هایی که باید در این حوزه تهیه، تدوین و ابلاغ می‌شد، انجام شده است.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور افزود: وظایف دستگاه‌های مختلف در حوزه مدیریت بحران مشخص شده و فرآیند تعیین مسئولیت‌ها و ابلاغ مأموریت‌ها در چارچوب‌های قانونی دنبال شده است.
وی ادامه داد: در این فرآیند، دستگاه‌های مختلف از جمله مجموعه‌های نظامی و انتظامی نیز در چارچوب مسئولیت‌های خود مشارکت داشته‌اند و هماهنگی‌های لازم برای اجرای وظایف تعیین‌شده صورت گرفته است.
ساجدی‌نیا با اشاره به نقش شورای عالی مدیریت بحران کشور در پیشبرد این برنامه‌ها گفت: مقرر است در نخستین نشست رسمی آتی شورای عالی مدیریت بحران کشور، موضوعات مرتبط با این اقدامات و مسئولیت‌های دستگاه‌ها پیگیری شود.
توسعه زیرساخت‌ها برای مقابله با بحران‌های پیچیده
وی دومین محور مهم اقدامات سازمان مدیریت بحران کشور را توسعه و تقویت زیرساخت‌ها برای پاسخگویی به بحران‌های پیچیده عنوان کرد و گفت: کشور از ظرفیت‌های قابل‌توجهی در زمینه نیروی انسانی متخصص و فناوری‌های مورد نیاز برخوردار است و باید این توانمندی‌ها به‌صورت منسجم در خدمت مدیریت بحران قرار گیرد.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به ظرفیت‌های موجود در حوزه‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری افزود: با وجود محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها، ظرفیت‌های مناسبی در کشور وجود دارد که می‌توان از آنها برای ارتقای توان مدیریت بحران استفاده کرد.
وی تأکید کرد: یکی از اقدامات در حال انجام، تجمیع ظرفیت‌ها، سامان‌دهی امکانات و تدوین سازوکارهای لازم برای استفاده مؤثرتر از توانمندی‌های موجود است.
ساجدی‌نیا با اشاره به نقش متخصصان و دانشمندان جوان کشور در این حوزه گفت: بخشی از اقدامات و برنامه‌های زیرساختی در حال تکمیل است و قرار است در موعد مقرر به بهره‌برداری برسد. جزئیات بیشتر این اقدامات نیز در نشست‌های آینده تشریح خواهد شد.
تأکید بر ضرورت ارتقای خدمات‌رسانی به مردم
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با تأکید بر مسئولیت دستگاه‌های اجرایی در قبال مردم اظهار کرد: با وجود اقدامات انجام‌شده، همچنان خود را در برابر مردم مسئول می‌دانیم و معتقدیم باید تلاش بیشتری برای ارتقای خدمات‌رسانی در زمان وقوع بحران صورت گیرد.
وی خاطرنشان کرد: هدف نهایی از تدوین دستورالعمل‌ها، تقویت زیرساخت‌ها و افزایش آمادگی دستگاه‌ها، ایجاد هماهنگی مؤثر میان مجموعه‌های مسئول و فراهم‌کردن امکان خدمت‌رسانی سریع و مناسب به هموطنان در شرایط اضطراری است.
ساجدی‌نیا ابراز امیدواری کرد با استمرار این اقدامات و همکاری همه دستگاه‌های مسئول، آمادگی کشور در برابر حوادث و سوانح افزایش یابد و خدمات‌رسانی به مردم در مراحل پیشگیری، مقابله با حادثه و بازسازی با کیفیت و سرعت بیشتری انجام شود.
آمادگی دستگاه‌های امدادی برای مقابله با حوادث جوی
ساجدی‌نیا در ادامه نشست خبری با اشاره به آمادگی دستگاه‌های اجرایی برای مواجهه با حوادث طبیعی و شرایط اضطراری، اظهار کرد: جلسات هماهنگی برگزار شده، تجهیزات مورد نیاز مورد ارزیابی قرار گرفته و مجموعه‌های امدادی و عملیاتی برای انجام مأموریت‌های خود در شرایط بحرانی آماده شده‌اند.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با بیان اینکه فعالیت سامانه‌های بارشی در کشور آغاز شده است گفت: با توجه به پیش‌بینی‌های هواشناسی و آغاز بارندگی‌ها، آمادگی دستگاه‌های مسئول در دستور کار قرار گرفته است. سازمان هواشناسی نیز از دهم مهرماه نشانه‌های این شرایط جوی را اعلام کرده بود و از پانزدهم مهرماه نیز موضوع آمادگی برای مواجهه با این پدیده در سطح کشور مورد توجه قرار گرفت.
وی افزود: مجموعه‌های امدادی، از جمله نیرو‌های هلال‌احمر و اورژانس، در وضعیت آماده‌باش قرار گرفته‌اند و تجهیزات مورد نیاز برای مقابله با حوادث احتمالی آماده شده است.
ساجدی‌نیا با تأکید بر اهمیت مشارکت مردم در کاهش خسارات احتمالی خاطرنشان کرد: از مردم درخواست می‌کنیم هشدار‌هایی را که از طریق صداوسیما و سایر رسانه‌ها منتشر می‌شود، جدی بگیرند و مطابق توصیه‌های اعلام‌شده عمل کنند تا از بروز حوادث و خسارات قابل پیشگیری جلوگیری شود.
تدوین راهبرد جدید برای حفاظت از جنگل‌ها
وی در ادامه از اقدامات سازمان مدیریت بحران کشور برای حفاظت از جنگل‌ها و منابع طبیعی خبر داد و گفت: در حوزه حفاظت از جنگل‌ها، تلاش‌های مشترکی با سازمان منابع طبیعی و دستگاه‌های مسئول انجام شده است تا مأموریت‌ها و مسئولیت‌ها به‌صورت مشخص دنبال شود.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور افزود: دستورالعمل‌های مربوط به این حوزه تهیه شده و برآورد تجهیزات مورد نیاز نیز در حال انجام است. همچنین فرآیند خرید تجهیزات مورد نیاز برای مقابله با آتش‌سوزی جنگل‌ها در دستور کار قرار دارد.
ساجدی‌نیا با اشاره به برنامه خرید دو فروند هواپیمای اطفای حریق اظهار کرد: اقدامات مربوط به تأمین این هواپیما‌ها در حال پیگیری است و امیدواریم با تکمیل فرآیند‌های مربوط، ظرفیت کشور برای مقابله با آتش‌سوزی‌های گسترده در عرصه‌های طبیعی افزایش یابد.
برنامه‌ریزی برای تقویت ظرفیت امدادرسانی و تأمین تجهیزات
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه‌های مرتبط با تقویت توان امدادی اشاره کرد و گفت: با توجه به آسیب‌هایی که ممکن است در حوادث گسترده به تجهیزات و وسایل پرنده وارد شود، از هم‌اکنون تأمین و تقویت ظرفیت‌های مورد نیاز در حال پیگیری است.
وی با اشاره به نقش جمعیت هلال‌احمر در عملیات امداد و نجات افزود: قرارداد‌ها و هماهنگی‌های لازم برای تأمین برخی تجهیزات و امکانات امدادی دنبال شده و هدف این است که در زمان وقوع بحران، امکان پاسخگویی سریع‌تر به نیاز‌های مردم فراهم باشد.
ساجدی‌نیا تأکید کرد: استفاده از ظرفیت‌های موجود و تقویت امکانات عملیاتی باید به‌گونه‌ای باشد که دستگاه‌های مسئول بتوانند در شرایط اضطراری، خدمات مورد نیاز مردم را با سرعت و هماهنگی بیشتری ارائه کنند.
تشکیل قرارگاه «ایران من» برای استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و سازمان‌های مردم‌نهاد
وی با اشاره به اهمیت مشارکت اجتماعی در مدیریت بحران اظهار کرد: برای افزایش همکاری میان بخش دولتی، بخش خصوصی و سازمان‌های مردم‌نهاد، قرارگاهی با عنوان «ایران من» در سازمان مدیریت بحران کشور ایجاد شده است.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور افزود: هدف از ایجاد این قرارگاه، استفاده از ظرفیت سازمان‌های مردم‌نهاد، تشکل‌های غیردولتی، داوطلبان و مجموعه‌های خصوصی در زمان وقوع بحران است.
ساجدی‌نیا با بیان اینکه بخشی از اقدامات امدادی به همکاری گسترده میان دستگاه‌ها و نهاد‌های مردمی نیاز دارد، گفت: در حوزه‌هایی مانند تأمین و توزیع غذا و ارائه خدمات ضروری، مجموعه‌هایی اعلام آمادگی کرده‌اند تا در صورت وقوع حادثه در نقاط مختلف کشور، به کمک‌رسانی به مردم بپردازند.
وی ادامه داد: در این زمینه تفاهم‌نامه‌ها و توافق‌هایی در حال انجام است تا ظرفیت‌های مردمی و خصوصی در چارچوبی مشخص به کار گرفته شوند و روند امدادرسانی با سرعت بیشتری انجام شود.
استفاده از ظرفیت نیرو‌های مسلح در مدیریت بحران
ساجدی‌نیا در ادامه به نقش نیرو‌های مسلح در مدیریت بحران اشاره کرد و گفت: برای هماهنگی و استفاده از ظرفیت نیرو‌های نظامی و انتظامی در حوادث و بحران‌ها، سازوکارهای مشخصی پیش‌بینی شده است.
وی افزود: در همین راستا، با هدف بهره‌گیری از امکانات، تجهیزات و نیروی انسانی ارتش، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بسیج و فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران، هماهنگی‌هایی در سطح ستاد کل نیرو‌های مسلح انجام شده است.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به جلسات برگزارشده با مسئولان این مجموعه‌ها اظهار کرد: دستگاه‌های مربوط برای همکاری در مدیریت بحران اعلام آمادگی کرده‌اند و تلاش شده است ظرفیت‌های موجود در چارچوبی منسجم و هماهنگ مورد استفاده قرار گیرد.
وی با بیان اینکه بحران‌های بزرگ به مشارکت هم‌زمان دستگاه‌های مختلف نیاز دارند، تصریح کرد: هدف این است که در صورت وقوع حوادث گسترده، امکانات و توان عملیاتی کشور به‌صورت هماهنگ در اختیار عملیات امداد و نجات و خدمات‌رسانی به مردم قرار گیرد.
برگزاری رزمایش‌های مدیریت بحران در ۱۳ تا ۱۴ استان
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور یکی از اقدامات مهم انجام‌شده را افزایش آمادگی عملیاتی دستگاه‌های اجرایی از طریق برگزاری رزمایش‌ها و تمرین‌های میدانی عنوان کرد و گفت: تاکنون در حدود ۱۳ تا ۱۴ استان کشور، رزمایش‌ها و تمرین‌های مدیریت بحران برگزار شده است.
وی با اشاره به رزمایش برگزارشده در شیراز اظهار کرد: در این رزمایش، ظرفیت‌های مختلف دستگاه‌های مسئول به میدان آمد و توان عملیاتی مجموعه‌های امدادی و اجرایی مورد تمرین قرار گرفت.
ساجدی‌نیا افزود: در این برنامه‌ها، ابتدا تمرین‌های دورمیزی برای بررسی سناریوها، تقسیم مسئولیت‌ها و هماهنگی میان دستگاه‌ها انجام می‌شود و سپس عملیات اجرایی و میدانی در دستور کار قرار می‌گیرد.
وی ادامه داد: هدف از این تمرین‌ها آن است که دستگاه‌ها پیش از وقوع حادثه، وظایف خود را در شرایط واقعی‌تر تجربه کنند و نقاط ضعف احتمالی در هماهنگی، تصمیم‌گیری و امدادرسانی شناسایی شود.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به تجربه جنگ اخیر گفت: رزمایش‌هایی که پیش از جنگ برگزار شده بود، در عمل به هماهنگی و سرعت‌بخشیدن به عملیات امدادی کمک کرد. در جریان حوادث، نیرو‌های آتش‌نشانی، هلال‌احمر و اورژانس با تجهیزات و امکانات خود وارد میدان شدند و خدمات‌رسانی به آسیب‌دیدگان را انجام دادند.
وی تأکید کرد: یکی از اهداف اصلی این رزمایش‌ها، کاهش زمان واکنش، افزایش هماهنگی و جلوگیری از افزایش تلفات در حوادث احتمالی است.
اسکان اضطراری؛ از هتل‌ها تا مراکز اقامتی دولتی
ساجدی‌نیا در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه‌های سازمان مدیریت بحران کشور برای اسکان اضطراری آسیب‌دیدگان پرداخت و گفت: دستورالعمل مدیریت هوشمند اسکان اضطراری تهیه و ابلاغ شده و اجرای آن در رزمایش‌های برگزارشده نیز مورد تمرین قرار گرفته است.
وی با تأکید بر اینکه اسکان اضطراری نباید صرفاً به برپایی چادر محدود شود، اظهار کرد: رویکرد ما این است که در صورت امکان، ابتدا از ظرفیت هتل‌ها و مهمان‌پذیر‌ها برای اسکان آسیب‌دیدگان استفاده شود.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور افزود: در مرحله بعد، مهمانسرا‌های دولتی و سایر ظرفیت‌های اقامتی موجود باید به کار گرفته شوند و تنها در صورت نیاز، سایر فضاهای پیش‌بینی‌شده برای اسکان اضطراری مورد استفاده قرار گیرند.
وی تصریح کرد: شأن مردم ایجاب می‌کند که در شرایط بحرانی نیز بهترین امکانات قابل دسترس برای آنان فراهم شود و اسکان آسیب‌دیدگان با رعایت اصول کرامت انسانی انجام گیرد.
ساجدی‌نیا با اشاره به برنامه‌ریزی برای اسکان در مناطق مختلف کشور گفت: برای شهرها، روستا‌ها و مراکز استانها برنامه‌ریزی شده است تا مشخص باشد در صورت وقوع بحران، آسیب‌دیدگان چگونه و در چه مراکزی اسکان داده شوند.
وی افزود: این برنامه با همکاری جمعیت هلال‌احمر تدوین و ابلاغ شده و اجرای آن در دستور کار دستگاه‌های مسئول قرار دارد. در رزمایش‌ها نیز فرآیند اسکان و هماهنگی‌های مربوط مورد ارزیابی قرار می‌گیرد.
توسعه نظام برآورد خسارت و گسترش پوشش بیمه‌ای
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به ضرورت جبران سریع خسارات ناشی از حوادث اظهار کرد: یکی از محورهای مهم فعالیت سازمان، توسعه نظام دقیق برآورد خسارت و تقویت پوشش‌های بیمه‌ای در کشور است.
وی با تأکید بر ضرورت گسترش فرهنگ بیمه افزود: باید شرایطی فراهم شود که خانوارها، کشاورزان و سایر گروه‌های در معرض خطر بتوانند از پوشش‌های بیمه‌ای مناسب برخوردار شوند و پس از وقوع حادثه، فرآیند جبران خسارت با سرعت بیشتری انجام شود.
ساجدی‌نیا گفت: در حوزه کشاورزی، با وزارت امور اقتصادی و دارایی و مجموعه‌های بیمه‌ای مذاکراتی انجام شده است تا پوشش بیمه‌ای محصولات توسعه یابد. در این چارچوب، موضوع بیمه ۱۷ محصول کشاورزی پیگیری شده است.
وی همچنین به اقدامات انجام‌شده در زمینه تسهیلات بانکی برای کشاورزان آسیب‌دیده اشاره کرد و افزود: بانک مرکزی در پیگیری‌های انجام‌شده وارد عمل شده و برای حمایت از آسیب‌دیدگان برخی حوادث، به‌ویژه سیل، اقداماتی را ابلاغ کرده است.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور ابراز امیدواری کرد این اقدامات بتواند به کاهش فشار اقتصادی بر آسیب‌دیدگان و تسریع روند بازگشت آنان به شرایط عادی کمک کند.
تجمیع ۱۹ سامانه در مرکز ملی فرماندهی و کنترل بحران
ساجدی‌نیا در ادامه با اشاره به نقش فناوری‌های نوین در پیش‌بینی و کاهش خطر حوادث گفت: در حوزه مدیریت بحران، سامانه‌های متعددی در کشور توسعه یافته است که بخشی از آنها در سازمان مدیریت بحران و بخشی دیگر در دستگاه‌های مختلف قرار دارند.
وی افزود: تاکنون ۱۹ سامانه در این حوزه تولید شده و سامانه‌های دیگری نیز در سایر مجموعه‌های کشور وجود دارد. برنامه‌ریزی شده است که این ظرفیت‌ها با همکاری دستگاه‌های مربوط در یک مرکز ملی تجمیع شوند.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به برنامه ایجاد مرکز ملی فرماندهی و کنترل بحران اظهار کرد: هدف از ایجاد این مرکز، تجمیع اطلاعات، ارتقای هماهنگی میان دستگاه‌ها و فراهم‌کردن امکان تصمیم‌گیری سریع‌تر در زمان وقوع حوادث است.
وی ادامه داد: اقدامات اجرایی مربوط به احداث این مرکز آغاز شده و عملیات ساخت آن در حال انجام است. امیدواریم این مجموعه در آینده نزدیک به بهره‌برداری برسد و بتواند نقش مؤثری در ارتقای توان ملی مدیریت بحران ایفا کند.
ساجدی‌نیا تأکید کرد: اطلاعات و ظرفیت‌های مرتبط با پیش‌بینی حوادث، ارزیابی شرایط و مدیریت عملیات باید به شکلی هماهنگ در اختیار مسئولان مربوط قرار گیرد تا امکان واکنش سریع‌تر و مؤثرتر فراهم شود.
استفاده از فناوری فضایی و هوش مصنوعی در پیش‌بینی بحران‌ها
وی با اشاره به توان علمی کشور در حوزه فناوری‌های نوین گفت: کشور در حوزه فناوری فضایی و ماهواره‌ای از ظرفیت‌های علمی و تخصصی برخوردار است و باید از این توانمندی‌ها برای ارتقای مدیریت بحران استفاده شود.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور افزود: در همین زمینه، تفاهم‌نامه‌ها و همکاری‌هایی با سازمان فضایی ایران در دستور کار قرار گرفته است تا امکان بهره‌گیری از داده‌های ماهواره‌ای و فناوری‌های مرتبط در پیش‌بینی و مدیریت حوادث افزایش یابد.
ساجدی‌نیا همچنین به استفاده از هوش مصنوعی در فرآیند پیش‌بینی اشاره کرد و گفت: اقدامات اولیه در این زمینه انجام شده است و برنامه‌ریزی می‌شود از فناوری‌های نوین به‌عنوان ابزار کمکی برای بهبود پیش‌بینی‌ها و پشتیبانی از تصمیم‌گیری‌های مدیریتی استفاده شود.
وی تأکید کرد: بخشی از این اقدامات وارد مرحله اجرا شده و پیگیری‌ها برای تکمیل و توسعه آنها ادامه دارد.
مدیریت هم‌زمان چند بحران در نقاط مختلف کشور
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به ضرورت هماهنگی دستگاه‌ها در شرایط وقوع هم‌زمان چند حادثه اظهار کرد: یکی از محورهای اصلی برنامه‌ریزی سازمان، افزایش انسجام و ایجاد مدیریت هماهنگ در بحران‌های چندگانه است.
وی افزود: برای تحقق این هدف، جلسات مستمر با دستگاه‌های مختلف برگزار شده است تا در صورت وقوع هم‌زمان چند حادثه، امکان مدیریت و پیگیری عملیات در چند جبهه فراهم باشد.
ساجدی‌نیا با اشاره به تجربه هم‌زمانی جنگ و وقوع سیل در برخی مناطق کشور گفت: در دوره جنگ، علاوه بر شرایط ناشی از درگیری نظامی، چهار استان جنوبی کشور نیز با سیل مواجه شدند و دستگاه‌های مسئول ناچار بودند هم‌زمان چند موضوع را مدیریت کنند.
وی با اشاره به تاب‌آوری مردم و تلاش دستگاه‌های اجرایی اظهار کرد: با وجود دشواری شرایط، اقدامات امدادی و پیگیری امور مناطق آسیب‌دیده ادامه یافت و روند رسیدگی و بازسازی در این مناطق نیز در دستور کار قرار گرفت.
پرداخت خسارات و پیگیری بازسازی مناطق آسیب‌دیده
ساجدی‌نیا در ادامه به روند برآورد و جبران خسارات ناشی از حوادث اشاره کرد و گفت: پس از وقوع حوادث، سازمان مدیریت بحران با همکاری دستگاه‌های مربوط، فرآیند ارزیابی خسارات و پیگیری تأمین منابع لازم برای بازسازی را دنبال می‌کند.
وی با اشاره به خسارات ناشی از سیل در چهار استان کشور افزود: در حوزه بیمه، بر ضرورت تسریع در پرداخت خسارات تأکید شده و پیگیری‌هایی برای کوتاه‌شدن زمان جبران خسارت انجام گرفته است.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین به پرداخت کمک‌هایی در حوزه مسکن اشاره کرد و گفت: در جریان حوادث اخیر، مبالغی برای کمک به آسیب‌دیدگان شهری و روستایی اختصاص یافته است؛ با این حال، میزان کمک‌ها باید متناسب با نیاز‌های واقعی آسیب‌دیدگان و هزینه‌های بازسازی ارزیابی شود.
وی خاطرنشان کرد: برآورد خسارات ناشی از جنگ نیز در دستور کار قرار گرفت و پس از ارجاع موضوع به سازمان مدیریت بحران کشور، ارزیابی‌های کارشناسی انجام و نتایج برای پیگیری مراحل بعدی ارائه شد.
ساجدی‌نیا افزود: با وجود هم‌زمانی شرایط جنگی و حوادث طبیعی، تلاش شد فرآیند ارزیابی خسارات و پیگیری بازسازی مناطق آسیب‌دیده متوقف نشود و اقدامات مورد نیاز در این زمینه ادامه یابد.
اشاره به مدیریت حادثه بندر شهید رجایی و آتش‌سوزی جنگل‌های الیت
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در بخش دیگری از سخنان خود، حادثه بندر شهید رجایی را از جمله حوادث گسترده‌ای دانست که مدیریت آن به همکاری چندین دستگاه نیاز داشت.
وی اظهار کرد: در این حادثه، با مشارکت و هماهنگی دستگاه‌های مسئول، عملیات مدیریت بحران و رسیدگی به پیامد‌های حادثه با سرعت دنبال شد و بخش مهمی از اقدامات اولیه در کمتر از یک هفته به سرانجام رسید.
ساجدی‌نیا همچنین به موضوع آتش‌سوزی جنگل‌های الیت اشاره کرد و گفت: در حوادثی که ابعاد ملی پیدا می‌کنند، سازمان مدیریت بحران کشور با همکاری استانداران و دستگاه‌های مسئول، هماهنگی‌های لازم را برای استفاده از ظرفیت‌های ملی انجام می‌دهد.
وی افزود: در جریان این‌گونه حوادث، مجموعه‌هایی از جمله سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، فرماندهی انتظامی، جمعیت هلال‌احمر و سایر دستگاه‌های دارای امکانات هوایی و زمینی در عملیات مشارکت می‌کنند.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با اشاره به اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت بالگردها، تجهیزات تخصصی و نیرو‌های عملیاتی تأکید کرد: استفاده هماهنگ از توان دستگاه‌ها می‌تواند به تسریع عملیات امدادی و مدیریت مؤثرتر حوادث گسترده کمک کند.
وی هماهنگی بین دستگاه‌ها، افزایش آمادگی عملیاتی، توسعه فناوری‌های پیش‌بینی و استفاده از ظرفیت‌های مردمی و تخصصی را از محورهای مهم برنامه‌های سازمان مدیریت بحران کشور برای ارتقای توان پاسخگویی به حوادث و کاهش خسارات جانی و مالی عنوان کرد.
تأکید بر توسعه همکاری‌های بین‌المللی و ارتقای تاب‌آوری مردم
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در بخش پایانی سخنان خود، با تأکید بر ضرورت توجه مردم به هشدار‌های رسمی، اظهار کرد: تلاش مجموعه مدیریت بحران این است که با همکاری همه دستگاه‌ها و مشارکت مردم، خدمات‌رسانی به بهترین شکل انجام شود و خسارات ناشی از حوادث به حداقل برسد.
حسین ساجدی‌نیا با اشاره به گسترش همکاری‌های بین‌المللی در حوزه مدیریت بحران گفت: در چارچوب همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی، از جمله در ارتباط با مجموعه شانگهای و کشور‌های همسایه، آسیای مرکزی و شرق دور، اقدامات و تفاهم‌نامه‌های خوبی در حوزه مدیریت بحران انجام شده است.
وی افزود: رفت‌وآمد‌های تخصصی میان ایران و کشور‌های مختلف ادامه دارد و هیئت‌هایی برای تبادل تجربه، بررسی شیوه‌های مدیریت بحران و شرکت در برنامه‌های آموزشی به کشور سفر می‌کنند یا کارشناسان ایرانی برای حضور در این برنامه‌ها به کشور‌های دیگر می‌روند.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با بیان اینکه توسعه ارتباطات بین‌المللی در این حوزه مورد توجه قرار گرفته است، اظهار کرد: یکی از محورهای مهم این همکاری‌ها، آموزش و انتقال دانش است. کشور از مراکز آموزشی مناسبی برخوردار است و برای میزبانی از کارشناسان کشور‌های دیگر و انتقال تجربیات در حوزه مدیریت بحران اعلام آمادگی کرده‌ایم.
ساجدی‌نیا ابراز امیدواری کرد این همکاری‌ها در آینده نیز گسترش یابد و زمینه استفاده از تجربیات سایر کشور‌ها و ارتقای توان تخصصی نیرو‌های مدیریت بحران فراهم شود.
اهمیت تاب‌آوری مردم در شرایط دشوار
وی در پایان سخنان خود با اشاره به تاب‌آوری مردم ایران در مواجهه با شرایط دشوار گفت: مردم در کنار تحمل فشار‌های ناشی از بحران‌ها، با مشکلات اقتصادی و احتمال بروز محدودیت‌هایی در حوزه انرژی نیز مواجه بوده‌اند و در این شرایط، همراهی و مشارکت آنان اهمیت زیادی دارد.
رئیس سازمان مدیریت بحران کشور ضمن قدردانی از حضور و همراهی مردم در صحنه، بر ضرورت حفظ آمادگی عمومی، توجه به هشدار‌های رسمی و همکاری میان مردم و دستگاه‌های اجرایی تأکید کرد.
ساجدی‌نیا در پایان با اشاره به شعار مورد تأکید خود با مضمون «مردم آماده ایران، مردم تاب‌آور»، ابراز امیدواری کرد با تداوم همکاری و همبستگی ملی، کشور بتواند شرایط دشوار را پشت سر بگذارد و آمادگی خود را برای مقابله با بحران‌های احتمالی افزایش دهد.
انتهای پیام/
