خطیبزاده: درهای آرشیو بیش از ۵۰ میلیون سند حوزه دیپلماسی و روابط خارجی را گشودیم/ صالحی: مقاومت هرگز به معنای نفی گفتوگو نیست
به گزارش خبرگزاری آنا، افتتاحیه مراسم «محرم و عاشورا در آئینه اسناد وزارت امور خارجه» با حضور سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، علیاکبر صالحی، وزیر اسبق امور خارجه و غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی در مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه برگزار شد.
در ابتدای این مراسم که جمعی از نمایندگان و سفرای کشورهای خارجی مقیم تهران حضور داشتند، نماهنگی به یاد دانشآموزان شهید مدرسه میناب پخش شد که در نخستین روز از تهاجم نظامی دشمن صهیونیستی-آمریکایی در ۹ اسفند ۱۴۰۴ به شهادت رسیدند.
سعید خطیبزاده، معاون وزیر امور خارجه و رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه، به عنوان میزبان مراسم، با اشاره به برگزاری این رویداد اسنادی اظهار داشت: درهای بیش از ۵۰ میلیون سند در حوزه دیپلماسی و روابط خارجی، بهعنوان آرشیو تخصصی ایران، گشوده شده است و برای نخستینبار پس از انقلاب اسلامی، این اسناد از این منظر در معرض توجه و بررسی قرار گرفتهاند.
خطیبزاده با قدردانی از تلاش همکاران مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی و مرکز اسناد وزارت امور خارجه افزود: برگزاری این رویداد اسنادی حاصل تلاش جمعی همکاران این مجموعههاست و امیدواریم بتوانیم پیوند میان اسناد تاریخی و موضوع محرم و عاشورا را بهخوبی به نمایش بگذاریم.
رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه با اشاره به فرارسیدن ایام محرم و ویژگیهای برنامه امسال گفت: محرم امسال از این منظر اهمیت ویژهای دارد و تلاش شده است پیوند میان واقعه عاشورا، فرهنگ مقاومت و اسناد تاریخی وزارت امور خارجه مورد توجه قرار گیرد.
وی ادامه داد: در این مراسم همچنین شاهد رونمایی از چند کتاب و افتتاح نمایشگاه اسناد خواهیم بود که از بخشهای مهم و جذاب این برنامه به شمار میرود. همچنین جمعی از استادان و صاحبنظران درباره ابعاد مختلف فرهنگ عاشورا و اسناد وزارت امور خارجه سخنرانی خواهند کرد.
معاون وزیر امور خارجه با اشاره به جایگاه حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و فرهنگ عاشورا خاطرنشان کرد: کسانی که حسین (ع) را زیستند و در میدان عمل نشان دادند که چگونه میتوان بر اساس این فرهنگ ایستادگی کرد، الگویی برای مقاومت ملی و میهنی ارائه کردند.
خطیبزاده در پایان با گرامیداشت یاد و خاطره استاد خود، شهید دکتر سیدکمال خرازی، اظهار داشت: مرکز اسناد وزارت امور خارجه به شکلی که امروز شاهد آن هستیم، در دوران حیات ایشان شکل گرفت و این مرکز بهطور خاص یکی از میراثهای گرانقدر آن شهید عالم، دانشمند، مبارز و مجاهد است.
وی همچنین اعلام کرد که به زودی مرکز اسناد شهید سیدکمال خرازی آغاز به کار خواهد کرد.
در ادامه این مراسم، غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، با قدردانی از برگزارکنندگان رویداد «محرم و عاشورا در آیینه اسناد وزارت امور خارجه» اظهار داشت: بررسی اسناد و منابع تاریخی اهمیت بسیاری دارد؛ چراکه اسناد، برخلاف بسیاری از روایتهای مکتوب، اطلاعات دقیق و مستندی درباره زمان، موضوع و زمینه وقوع رویدادها در اختیار ما قرار میدهند.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران افزود: گاهی در فرآیند تولید کتاب و دیگر آثار مکتوب، اطلاعات بهصورت ناخواسته دچار تغییر یا خطا میشود، اما سند تاریخی به دلیل ارتباط مستقیم با یک رویداد و برخورداری از تاریخ و زمینه مشخص، میتواند منبعی قابل اتکا برای شناخت دقیقتر گذشته باشد.
امیرخانی با اشاره به اهمیت اسناد مرتبط با قیام عاشورا و بازتاب آن در نقاط مختلف جهان خاطرنشان کرد: آنچه در این اسناد بیش از هر چیز قابل توجه است، ابعاد فراملی و جهانی پیام عاشورا است؛ پیامی که تنها به مسلمانان محدود نمیشود و برای همه آزادگان و عدالتخواهان جهان معنا و اهمیت دارد.
وی با بیان اینکه عاشورا پیام آزادی، عدالت، وحدت، برادری و ایستادگی در برابر ظلم است، ادامه داد: این پیام در سرزمینهای مختلف اسلامی و حتی فراتر از جهان اسلام بازتاب یافته و حضرت اباعبدالله الحسین (ع) در میان ملتها و پیروان مذاهب و ادیان مختلف، جایگاهی کمنظیر دارد.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران با اشاره به جایگاه اهلبیت (ع) در میان مسلمانان تصریح کرد: در جهان اسلام، مسلمانان شیعه و اهل سنت و حتی پیروان دیگر مذاهب، ارادت ویژهای به خاندان اهلبیت (ع) دارند و نمونههای فراوانی از این ارادت را میتوان در کشورهای مختلف مشاهده کرد؛ از جمله در مصر که محبت و احترام به اهلبیت (ع) در میان مردم این کشور جایگاه ویژهای دارد.
امیرخانی با تأکید بر ظرفیت پیام عاشورا برای تقویت وحدت میان مسلمانان گفت: پیام عاشورا میتواند زمینهساز اتحاد و همبستگی بیشتر مسلمانان باشد؛ از همین رو، هر آنچه موجب تفرقه و اختلاف میان مسلمانان شود، با روح و پیام عاشورا سازگار نیست و باید از آن پرهیز کرد.
وی در ادامه تأکید کرد: جایگاه حضرت اباعبدالله الحسین (ع) تنها به کشورهای اسلامی و منطقه خاورمیانه محدود نیست، بلکه ایشان در سراسر جهان مورد توجه و احترام آزادگان، عدالتخواهان و انسانهای حقیقتجو قرار دارند. این جایگاه کمنظیر، نشاندهنده ظرفیت جهانی پیام عاشورا است.
رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در پایان با قدردانی از وزیر امور خارجه و همکاران این وزارتخانه برای برگزاری این رویداد، ابراز امیدواری کرد زمینه بازدید علاقهمندان از نمایشگاه اسناد مرتبط با محرم و عاشورا و بهرهمندی از این گنجینه ارزشمند تاریخی فراهم شود.
پیوند تاریخی ایرانیان با فرهنگ عاشورا
در ادامه این مراسم، علیاکبر صالحی، وزیر اسبق امور خارجه، با اشاره به پیوند تاریخی و معنوی ایرانیان با اهلبیت (ع) اظهار داشت: این پیوند امری تصادفی نیست و نمیتوان آن را صرفاً یک احساس و عاطفه دانست؛ بلکه عاشورا به یکی از سرمایههای مهم تمدنی ایران تبدیل شده است. ایرانیان نهتنها در برگزاری آیینهای عزاداری، بلکه با خلق ادبیات، هنر، معماری، تعزیه، شعر، فلسفه و اندیشه، نقش مهمی در پاسداشت، گسترش و ماندگاری فرهنگ عاشورا داشتهاند.
صالحی افزود: این پیوند تاریخی به دوره صفویه محدود نمیشود و ریشههای آن به سدههای نخستین اسلام بازمیگردد. حضور ایرانیتباران در عراق و حجاز و ارتباط آنان با مکتب اهلبیت (ع)، مهاجرت امام رضا (ع) به ایران و تبدیل خراسان به یکی از مهمترین مراکز محبت اهلبیت (ع)، مهاجرت فرزندان ائمه (ع) به شهرهای مختلف ایران و شکلگیری سنت تکایا، حسینیهها و آیینهای سوگواری در طول قرنها، از جمله نشانههای این پیوستگی تاریخی است.
وزیر امور خارجه اسبق با اشاره به برخی تحولات تاریخی در شکلگیری تشیع در ایران ادامه داد: حضور علویان در طبرستان در قرن سوم هجری و شکلگیری حکومت علویان و همچنین روی کار آمدن آلبویه در قرن چهارم هجری، از جمله مقاطعی است که در بررسی ریشههای تاریخی تشیع و پیوند ایرانیان با اهلبیت (ع) باید مورد توجه قرار گیرد.
عاشورا؛ سرمایه تمدنی و هویت عدالتخواه ایرانی
وی پاسداشت عاشورا را یکی از ارکان و سرمایههای تمدنی ایران دانست و تصریح کرد: عاشورا در شکلگیری هویت ملی ایرانیان که بر حقجویی و عدالتخواهی استوار است، نقش مهمی داشته است. ایرانیان از گذشته به دنبال حق و عدالت بودهاند و وجود سنت حکمت الهی در ایران پیش از اسلام نیز نشاندهنده عمق این پیشینه فکری و معنوی است.
صالحی با اشاره به جایگاه ادیان مختلف در فرهنگ ایران اظهار داشت: در قرآن کریم در کنار مسلمانان از یهودیان، صابئین، مسیحیان و مجوس یاد شده است و این امر نشاندهنده پیشینه عمیق حکمت الهی در فرهنگ ایرانی است. از همین رو، ایرانیان با چنین پیشینهای، آمادگی بیشتری برای پذیرش و گسترش پیام عاشورا داشتند.
وی با اشاره به دیدگاه اندیشمندان درباره فلسفه عزاداری برای حضرت اباعبدالله الحسین (ع) گفت: گریه بر امام حسین (ع) صرفاً اظهار اندوه نیست، بلکه نوعی درک و تجدید عهد با آرمان عدالت و حقیقت است. زنده ماندن یاد عاشورا به معنای زنده ماندن ارزشهای عدالتخواهی و حقیقتجویی است و مجالس عزاداری نیز میتواند به تقویت ایمان و اصلاح اخلاق فردی و اجتماعی کمک کند.
وزیر امور خارجه اسبق با اشاره به دیدگاه شهید مرتضی مطهری خاطرنشان کرد: اگر عاشورا زنده بماند، اسلام نیز زنده خواهد ماند و با توجه به پیوستگی عمیق معنوی ایرانیان با اهلبیت (ع)، میتوان گفت تا زمانی که عاشورا زنده و پابرجاست، ایران نیز زنده و پویاست.
عاشورا؛ از مناسک ملی تا گفتمان جهانی
صالحی در ادامه با اشاره به جهانیشدن پیام عاشورا گفت: عاشورا در ابتدا بیشتر در قالب یک سوگواری دینی ظهور یافت، اما امروز مفاهیمی همچون عدالت، کرامت انسانی، ظلمستیزی، آزادگی، ایثار و محبت در جهان اسلام با نام حضرت امام حسین (ع) شناخته میشود.
وی تأکید کرد: امروز وقتی از «حسین» سخن میگوییم، مفاهیمی همچون محبت، عشق، ایثار، آزادگی، مقاومت و ایستادگی در برابر ظلم در ذهن تداعی میشود و این موضوع نشاندهنده ظرفیت گسترده و فراملی پیام عاشورا است.
وزیر امور خارجه اسبق با بیان اینکه عاشورا را میتوان «مدرسه گفتوگو» دانست، اظهار داشت: امام حسین (ع) تا آخرین لحظه راه گفتوگو را نبست و این موضوع به ما میآموزد که مقاومت هرگز به معنای نفی گفتوگو نیست. عاشورا در عین آنکه مدرسه مقاومت و ایستادگی در برابر ظلم است، مدرسه گفتوگو و تبیین نیز هست.
صالحی همچنین عاشورا را «مدرسه پاسداری از کرامت انسان» توصیف کرد و گفت: پیام حضرت اباعبدالله الحسین (ع) در دفاع از کرامت، آزادی و حق انسان، محدود به یک زمان و مکان خاص نیست و برای انسان امروز نیز الهامبخش است.
مقاومت؛ پیش از تصرف سرزمینها، تسخیر ذهنها
وی با اشاره به اهمیت حفظ عزت و کرامت ملتها افزود: قدرتها پیش از آنکه سرزمینها را تصرف کنند، میکوشند ذهنها را تسخیر کنند. اگر ملتی باور کند که توان ایستادگی ندارد، حتی بدون اشغال نظامی نیز شکست خورده است. از این رو، حفظ عزت و باور به توانایی ایستادگی، یکی از ارکان مهم مقاومت ملتهاست.
صالحی با اشاره به آموزههای قرآن درباره عزت اظهار داشت: در منطق قرآن، عزت نعمتی الهی است و حفظ آن وظیفهای انسانی به شمار میرود. امام حسین (ع) نیز در برابر قدرتی ایستاد که از نظر ظاهری شکستناپذیر به نظر میرسید، اما معیار تصمیم ایشان پس از بسته شدن راههای مصالحه، قدرت نبود؛ بلکه تمسک به حق بود.
وی در ادامه به سخن مشهور حضرت اباعبدالله الحسین (ع) درباره فلسفه قیام ایشان اشاره کرد و گفت: امام حسین (ع) فرمودند:
«إِنَّما خَرَجْتُ لِطَلَبِ الإِصْلاحِ فِی أُمَّةِ جَدِّی، أُرِیدُ أَنْ آمُرَ بِالْمَعْرُوفِ وَأَنْهَى عَنِ الْمُنْکَرِ، وَأَسِیرَ بِسِیرَةِ جَدِّی وَأَبِی عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ»
به این معنا که «من برای اصلاح در امت جدم قیام کردم؛ میخواهم امر به معروف و نهی از منکر کنم و به سیره جدم و پدرم علی بن ابیطالب (ع) رفتار کنم.»
وزیر امور خارجه اسبق افزود: در این سخن، هدف قیام امام حسین (ع) نه دستیابی به قدرت و نه انتقام، بلکه اصلاح جامعه، احیای ارزشهای انسانی و الهی و بازگرداندن جامعه به مسیر حق و عدالت است.
ایران و عاشورا؛ پیوندی ماندگار
صالحی در پایان گفت: ایران عاشورا را نساخت، اما پیوند ایران و عاشورا یکی از درخشانترین فصلهای تاریخ تمدن اسلامی را رقم زده است؛ پیوندی که در آن ایمان با عقل، محبت با معرفت و سوگ با مسئولیت درآمیخته و فرهنگی پدید آورده است که پس از قرنها همچنان الهامبخش آزادگان جهان است.
عاشورا؛ مکتب زندگی و منشور جاودان عدالتخواهی
در ادامه این مراسم، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، با اشاره به اهمیت برگزاری رویداد «محرم و عاشورا در آیینه اسناد وزارت امور خارجه» اظهار داشت: امروز در افتتاح رویدادی گرد هم آمدهایم که موضوع آن تنها نمایش مجموعهای از اسناد اداری و مکاتبات تاریخی نیست، بلکه بخشی از حافظه زنده یک ملت است؛ حافظهای که با نام امام حسین (ع)، واقعه کربلا، فرهنگ عاشورا و آیینهای محرم پیوند خورده است.
وزیر امور خارجه افزود: قیام حضرت اباعبدالله الحسین (ع) در تاریخ بشر، فراتر از یک واقعه تاریخی یا مذهبی، یک «مکتب زندگی» و «منشوری بیزوال» در باب اصالت عدالت و حقطلبی، «سند بنیادین» مقاومت در برابر ظلم، انحراف و فساد و دفاع از حریم کرامت انسان است.
عراقچی با بیان اینکه قیام امام حسین (ع) زبان جهانی عدالت است، ادامه داد: ملت ایران در سدههای متمادی این مکتب رهاییبخش را بهعنوان محور زیست مؤمنانه در ساحتهای مختلف حیات شخصی، اجتماعی و ملی و بهعنوان زبان بلیغ حقطلبی و سلطهستیزی خود در عرصه بینالمللی برگزیده است.
رئیس دستگاه دیپلماسی با اشاره به اهمیت رویداد اسنادی امروز گفت: این رویداد فرصتی مغتنم برای گشتوگذار در حافظه جمعی ایرانیان و بازخوانی پیوندهای دیرینه این سرزمین با جهان از پنجره محرم، عاشورا و آیینهای مرتبط با آن است. هر سند، گواه یک تعامل و هر ورق، روایتگر تلاشی از پیوند دیرینه ایرانیان با این قیام است.
اسناد عاشورا؛ روایتی از هویت و تعهد دیپلماتیک ایران
عراقچی با اشاره به اسناد منتشرنشده این مجموعه خاطرنشان کرد: بررسی صدها سند منتشرنشده که برخی از آنها امروز برای نخستینبار به نمایش گذاشته شدهاند، ما را با حقیقتی بنیادین روبهرو میکند؛ اینکه صیانت از مقدسات و ترویج فرهنگ عاشورا همواره بخشی از تعهد ملی و هویت دیپلماتیک ایرانیان در تعامل با جهان بوده است، حتی بهرغم مذهبگریزی و دینستیزی برخی حکام، بهویژه در دوران سیاه حکومت دستنشانده پهلوی.
وی افزود: از گزارشهای برگزاری مراسم عاشورا در پترزبورگ، استانبول، قفقاز و شهرهای هند، تا تشکیل تکیههای مشترک در بادکوبه و مکتب شرافت در بغداد، همگی گواه این است که ایران همواره یک مرکز ثقل تمدنی برای ترویج ارزشهای انسانی و معنوی مبتنی بر این میراث زنده عاشورایی بوده است.
وزیر امور خارجه در ادامه گفت: در لایههای عمیقتر این مستندات، تجلی «عزتطلبی تمدنی» ایران در تقابل با نظام سلطه و قدرتهای استعماری به چشم میخورد. دیپلماسی ایران در این اسناد، یک دیپلماسی فرصتطلبانه، خشک و متصلب نیست، بلکه یک «دیپلماسی انسانمحور» است که از هر فرصتی برای تعالی ارزشهای بشری استفاده میکند. به عبارت دیگر، این اسناد تاریخ را از سطح تصمیمهای رسمی به سطح تجربه انسانی نزدیک میکنند.
محرم و عاشورا در متن زندگی اجتماعی ایرانیان
عراقچی با اشاره به محتوای اسناد موجود در این مجموعه تصریح کرد: در این مجموعهها، محرم و عاشورا صرفاً بهعنوان یک مناسک مذهبی ثبت نشدهاند. آنچه در اسناد دیده میشود، حضور عاشورا در عرصههای گوناگون زندگی اجتماعی و روابط میان ملتهاست؛ از تأمین امنیت زائران و حل مشکلات اقامت و رفتوآمد آنان، تا پیگیری امور بهداشتی و درمانی و حتی بازگشت زائران بیبضاعت؛ از حمایت از برگزاری مجالس سوگواری ایرانیان مقیم خارج، تا تلاش برای رفع محدودیتهای مربوط به زبان فارسی و آیینهای مذهبی؛ از تعمیر گنبدها، صحنها و سقاخانهها، تا اهدای فرش، چهلچراغ و آثار هنری به عتبات عالیات.
رئیس دستگاه دیپلماسی ادامه داد: این اسناد بهخوبی نشان میدهند که فرهنگ عاشورا در یک بستر اجتماعی شکل گرفته و همواره محل گفتوگو میان سنتهای مردمی، دیدگاههای فقهی، اقتضائات اجتماعی و مسئولیتهای عمومی بوده است. مطالعه این اسناد، به جای ارائه تصویری ساده و یکدست، چندلایگی و پویایی این فرهنگ را آشکار میکند.
وی خاطرنشان کرد: از این منظر، عاشورا هم میراث ایمان است و هم میراث اخلاق؛ هم یادآور مظلومیت است و هم دعوت به مسئولیت؛ هم سوگ است و هم آگاهی. پیام امام حسین (ع) در کربلا در مرزهای جغرافیایی محدود نمیشود. این پیام، زبان کرامت انسان، مقابله با تحقیر، نفی بیتفاوتی و ایستادگی در برابر ظلم است. به همین دلیل، فرهنگ عاشورا توانسته است در میان ملتها و فرهنگهای مختلف، زمینه گفتوگو و همدلی ایجاد کند.
عاشورا؛ یک پدیده تمدنی
عراقچی با تأکید بر ابعاد تمدنی عاشورا اظهار داشت: بررسی دقیق مجموعه این «سندها»، «تصویرها» و «آیینها» نشان میدهد که عاشورا به معنای واقعی کلمه از یک رخداد تاریخی عبور کرده و به یک «پدیده تمدنی» غنی از مفاهیم والا تبدیل شده است. عاشورا پیوند دیروز با امروز و چراغ راهنمای همیشگی این ملت در چالشهای فراوان گذشته، حال و آینده است.
ایران؛ ملتی ایستاده بر عهد عاشورا
وزیر امور خارجه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به شرایط امسال محرم و عاشورا اظهار داشت: امسال محرم و عاشورای ایران رنگ و بوی دیگری دارد. کشور تاریخی ایران مورد هجوم ناجوانمردانه و ظالمانه دو رژیم گردنکش، قانونگریز و حقستیز آمریکایی و اسرائیلی قرار گرفت و شهدای فراوانی را تقدیم راه آزادی و سربلندی کشور و استواری کلمهالله کرد.
عراقچی ادامه داد: ملت حسینی ایران به چشم خود ریختن خون سیدالشهدای انقلاب اسلامی و فرزندان پاکش از مدرسه شجره طیبه میناب تا ناو دنا، فرزندان لامردی و سربازان غیور ایران را دید، اما مردانه و جانانه پای عزت و استقلال خود ایستاد تا نشان دهد پیام عاشورا را با تکتک سلولهای خود زیسته است.
وی با اشاره به تجربه تاریخی ملتها در مقاطع سرنوشتساز افزود: در طول تاریخ، بسیاری از ملتها با لحظاتی خطیر روبهرو شده، در دوراهیهای سرنوشتساز قرار گرفته و شخصیتشان در بوته آزمایش و قضاوت قرار داده شده است؛ از فقر و محاصره تا جنگ تحمیلی و تجاوز. در آن لحظات تعیینکننده، ملتهای تحت ظلم مجبور بودهاند به یک سؤال بنیادین پاسخ دهند: آیا تسلیم شوند و زیر یوغ ظلم زندگی کنند یا برای ارزشها و آرمانهای خود تا پای جان بایستند؟
میهنپرستی و فداکاری برای آرمانها
رئیس دستگاه دیپلماسی با بیان اینکه میهنپرستی واقعی، وفاداری کورکورانه به سرزمین نیست، تصریح کرد: میهنپرستی واقعی، وفاداری به ارزشهایی است که به آن سرزمین معنا میدهند؛ آزادی، عدالت، کرامت انسانی و اطمینان از اینکه نسلهای آینده بتوانند مستقل در پهنه جغرافیایی خود زندگی کنند و بر سرنوشت خود مسلط باشند.
عراقچی افزود: موارد متعدد تاریخی، از جمله عاشورا، به ما یادآوری میکند که شجاعت نه با فتح، بلکه با آمادگی برای فداکاری و جانفشانی نهایی برای آرمان سنجیده میشود. قهرمانانی که مثال اعلای نسلها شدهاند، کسانی نبودند که به دنبال سلطه و استیلا بودهاند؛ بلکه برعکس، کسانی بودهاند که در دفاع از مردم و اصول خود و این باور که حق باید بر قدرت غلبه کند، محکم ایستادند.
وزیر امور خارجه ادامه داد: چنین است که سید و سالار همه ما، حضرت امام حسین (ع)، این میراث را برای همه پیروانش باقی گذاشت که مرگ با عزت بر زندگی با ذلت شرف دارد و این منطق همیشگی مقاومت است. او به ما آموخت آزادی مستلزم فداکاری است و آمادگی برای «فداکاری نهایی» از جمله مهمترین عوامل رستگاری و پیروزی یک ملت در مقابل ددمنشان و زورگویان تاریخ است.
مقاومت؛ ضامن حفظ هویت و استقلال
عراقچی با اشاره به پیامدهای تسلیم ملتها در برابر ظلم گفت: تاریخ بارها و بارها نشان داده است که وقتی ملتها فداکاری، استقامت و تلاش برای حفظ استقلال خود را کنار میگذارند، چیزی بیش از سرزمین خود را از دست میدهند. آنها در معرض خطر از دست دادن هویت جمعی، اراده ملی و توانایی شکلدهی به آینده خود قرار میگیرند. بازیابی عزت زمانی که تسلیم میشوند، اگر نه غیرممکن، بلکه بسیار دشوار است.
وی خاطرنشان کرد: با همین درک و فهم اعتقادی و البته راهبردی است که ایران بر عهد مقاومت خود، بهرغم همه فشارها، پابرجا ایستاده و انشاءالله خواهد ایستاد.
رئیس دستگاه دیپلماسی با تأکید بر ایستادگی ایران افزود: ایران امروز، ایران ایستاده در مقابل طوفان نامردمی و ظلم است. ما بر عهدی که با سیدالشهدای زمان، قائد عظیمالشأن، حضرت آیتالله العظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای بستهایم، ایستادهایم و اجازه نخواهیم داد خونهای بهناحق ریختهشده فراموش یا نادیده گرفته شوند. نه فراموش میکنیم و نه میبخشیم. این خونها خواهند جوشید و درخت عدالتخواهی و عدالتطلبی را هر روز تنومندتر خواهند کرد.
عاشورا؛ نهضتی فراتر از زمان و مکان
عراقچی با اشاره به تداوم نهضت عاشورا در طول تاریخ گفت: بیش از ۱۴۰۰ سال است که «نهضت خونخواهی» امام حسین (ع) فراتر از یک واکنش صرفاً عاطفی، به یک حرکت اجتماعی و یک جنبش سیاسی تبدیل شده است؛ به یک دریای خروشان که هرگز از جوش و خروش نمیافتد و ندای حقطلبی و عدالتجویی کربلا و ظلمستیزی عاشورا را به اقصی نقاط جهان میبرد.
وی افزود: آنجا که حسین (ع) فریاد کشید «مِثْلِی لَا یُبَایِعُ مِثْلَهُ» نهضتی را بنیان نهاد که بیش از ۱۴ قرن بعد در کلام حسین زمانه جوشید و یک بار دیگر خون را بر شمشیر پیروز کرد.
وزیر امور خارجه تصریح کرد: چنین نگاه و رهیافتی به «نهضتسازی» از خونخواهی است که عاشورا را به یک مکتب انسانساز و تعالیبخش و یک تعهد دائمی برای مبارزه با ریشهها، علتها و زمینههای سلطهطلبی و ظلم تبدیل کرده است.
افتتاح نمایشگاه اسناد محرم و عاشورا
عراقچی در پایان از پژوهشگران، کارشناسان وزارت امور خارجه، سندپژوهان و تمامی همکارانی که در گردآوری و برپایی این نمایشگاه مشارکت کردهاند، قدردانی کرد.
وی با گرامیداشت یاد و نام حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و شهدای کربلا و همچنین یاد و نام سید شهدای انقلاب اسلامی و شهدای دو جنگ اخیر، اظهار داشت: اطمینان دارم نمایشگاه و نشست تخصصی «محرم و عاشورا در اسناد وزارت امور خارجه» روزنهای برای شناخت بیشتر و عمیقتر پیوند ایرانیان با قیام عاشورا میگشاید و گوشهای از تلاش آنان در پاسداشت ارزشهای اسلامی و کرامت انسانی را بازگو خواهد کرد.
عراقچی در پایان، نمایشگاه «محرم و عاشورا در آیینه اسناد وزارت امور خارجه» را افتتاح کرد.
در ادامه این مراسم، نمایشی آئینی با موضوع عاشورا و محرم برگزار شد.
انتهای پیام/
