«زیبایی‌شناسی و وحدت عقل و ایمان»؛ ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد قرآن کریم در آینه پژوهش

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر محمد روحانی علی‌آبادی، استاد حوزه و دانشگاه، در مصاحبه تلفنی با برنامه «ضیافت نور»، در ادامه بررسی ویژگی‌های قرآن کریم، به تشریح ویژگی‌های هشتم، نهم و دهم این کتاب آسمانی پرداخت.

وی در بیان ویژگی هشتم با عنوان «برخورداری از زیبایی و تاثیر معنوی» اظهار داشت: اگرچه در برخی کتاب‌های شعر و رمان نیز زیبایی دیده می‌شود، اما در قرآن کریم این زیبایی با تاثیر عمیق معنوی همراه است. قرائت قرآن دل را نرم می‌کند و الفاظ آن دارای آهنگ طبیعی و وزن و هماهنگی خاصی است که حتی در روخوانی عادی نیز احساس می‌شود. وجود قافیه‌های جذاب، مانند آنچه در سوره حمد مشاهده می‌شود، نظام معنایی خاصی را تولید می‌کند که گفتمان ارزشی و حرمت قرآن را در جان انسان می‌نشاند.

این استاد حوزه افزود: اگر تلاوت قرآن توسط قاری خوش‌صدا و اهل مطالعه انجام شود، اثر آن چندین برابر شده و انسان را به اوج می‌برد، به گونه‌ای که بزرگان می‌فرمایند تلاوت خوب، جان را به محضر خدا می‌برد و انسان خود را در حضور خالق می‌بیند. هیچ کتاب خوانی دیگری چنین تاثیری ندارد.

حجت الاسلام روحانی علی‌آبادی ویژگی نهم قرآن کریم را «عدم قرار دادن عقل و علم در مقابل ایمان و تدین» عنوان کرد و گفت: برخلاف رویکردی که از رنسانس در اروپا آغاز شد و سعی در ایجاد دوگانگی بین علم و دین داشت، قرآن کریم این دوگانگی را تکذیب می‌کند. در بیش از دویست آیه قرآن درباره علم صحبت شده و در بیش از ۱۷۰ آیه به تدبر و تفکر توصیه شده است. قرآن دارای گزاره‌های علمی متعددی است که همگی در کنار ایمان می‌نشینند و هیچ‌کس نباید توهم کند که قرآن بین علم و دین تضاد قائل است.

وی در تشریح ویژگی دهم با اشاره به «نظام ظاهر و باطن و نظام تفصیل و تاویل» در قرآن کریم، خاطرنشان کرد: در مکتب‌های معرفتی غیر مرتبط با قرآن، مانند تورات و انجیل، علی‌رغم قرن‌ها تلاش و تاسیس دانش هرمنوتیک، نتوانستند نظام ظاهر و باطن را تعریف کنند. دلیل آن عدم وجود نظام الهی و تحریف در این کتاب‌هاست، به طوری که برای تورات ۵۳ روایت متفاوت و برای انجیل ۱۳ روایت وجود دارد که هیچ‌کدام اشتراکی با هم ندارند.

این پژوهش علوم قرآنی در پایان تصریح کرد: قرآن کریم در این امر موفق است، چون کلام خداست و تحریف در آن راه نیافته است؛ بنابراین نظام ظاهر و باطن و نظام تفسیر و تاویل در آن کاملا تعریف‌پذیر شده و ما می‌توانیم روز به روز تفاسیر بیشتری از آن به دست آوریم.