مدیریت آب در دیمزارها به ظرفیت علمی دانشگاهها گره خورده است. برخورداری دانشگاه آزاد اسلامی از شبکه گسترده واحدهای دانشگاهی در مناطق مختلف اقلیمی کشور و ظرفیت متخصصان علوم و مهندسی آب، این دانشگاه را به یکی از ظرفیتهای مؤثر برای بهرهبرداری از بارشهای تقویتشده، توسعه سامانههای ذخیره آب باران و افزایش بهرهوری آب در کشاورزی دیم تبدیل کرده است.
صدف مروارید که تاکنون بیشتر به دلیل زیبایی و ارزش تجاریاش شناخته میشد، حالا میتواند در ترمیم استخوانهای آسیبدیده نیز کاربرد پیدا کند. پژوهشگران مادهای ساختهاند که با تبدیل ترکیبات معدنی صدف به مادهای مشابه مواد معدنی استخوان انسان، به رشد دوباره بافت استخوانی کمک میکند و مجوز عرضه در آمریکا را دریافت کرده است.
یک عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد شهرقدس در گفتوگو با آناتک:
در کشت دیم، زمان بارش تعیینکننده است. کشت دیم به میزان و زمان بارندگی وابسته است و شناخت مراحل حساس رشد گیاه، نقشی تعیینکننده در افزایش عملکرد آن دارد. مزارع تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی میتوانند با فراهمکردن زمینه شناسایی محصولات و ارقام سازگار با شرایط اقلیمی مناطق مختلف، به توسعه کشت دیم و پایداری تولید کمک کنند.
ممکن است در یک روز سرد پاییزی، وقتی دیگران با یک لباس گرم احساس راحتی میکنند، فرد سالمندی به چند لایه لباس، جوراب ضخیم و وسیله گرمایشی نیاز داشته باشد. این تفاوت همیشه به سلیقه یا عادت افراد مربوط نیست؛ بدن با افزایش سن در تولید گرما، حفظ دمای داخلی و تشخیص تغییرات دمای محیط دچار تغییراتی میشود که میتواند تحمل سرما را کاهش دهد.
یکی از پژوهشگران حاضر در فهرست ۲ درصد دانشمندان برتر جهان در سال ۲۰۲۵ در گفتوگو با آناتک:
بارورسازی ابرها در کنار مدیریت علمی منابع آب و خاک میتواند فرصت تازهای برای افزایش بهرهوری و پایداری تولید در دیمزارهای کشور فراهم کند. بهرهگیری از ظرفیت دانشگاه آزاد اسلامی در توسعه پژوهشهای بینرشتهای و اجرای طرحهای الگویی نیز میتواند مسیر استفاده مؤثر از این فناوری و تقویت تابآوری کشاورزی را هموار سازد.
مدیر مرکز پژوهش درد دانشگاه نیویورک در گفتوگو با آناتک:
روده، خاطراتی را به یاد میآورد که ذهن فراموش کرده است. تجربههای تلخ کودکی ممکن است با گذشت سالها همچنان بر بدن اثر بگذارند و خود را در قالب دلدردهای مکرر، یبوست و اختلالات گوارشی نشان دهند. پژوهشگران دانشگاه نیویورک در مطالعهای تازه، مسیرهای عصبی دخیل در این ارتباط را بررسی کردهاند تا دریابند استرسهای سالهای نخست زندگی چگونه میتوانند بر حرکت روده و احساس درد در بزرگسالی اثر بگذارند.
یک عضو شورای دانشی برنامه علمی مخاطرات طبیعی دانشگاه آزاد در گفتوگو با آناتک:
باران بذر رونق را در دیمزارهای ایران میکارد. بارورسازی ابرها در کنار مدیریت علمی رطوبت خاک و انتخاب ارقام مناسب، ظرفیت افزایش تولید گندم و جو، توسعه کشت محصولات متنوع و تقویت امنیت غذایی کشور را فراهم میکند. این فناوری چگونه میتواند ظرفیتهای پنهان کشاورزی دیم ایران را به تولید بیشتر تبدیل کند؟
بازی در آب برای بسیاری از کودکان لذتبخش است، اما حضور در استخر فقط فرصتی برای تفریح و سرگرمی نیست. یادگیری شنا میتواند به تقویت تواناییهای حرکتی، افزایش آمادگی جسمانی و آشنایی کودک با یکی از مهارتهای ضروری زندگی کمک کند؛ مهارتی که در موقعیتهای خطرناک نیز اهمیت پیدا میکند.
بررسی اثرات کوتاهمدت سیگارهای الکترونیکی بر سلامت ریه
استفاده از سیگارهای الکترونیکی ممکن است حتی در مدت کوتاهی به یکی از مهمترین سازوکارهای محافظتی ریه آسیب بزند. یافتههای یک پژوهش جدید نشان میدهد مواجهه با بخار ویپ میتواند در کمتر از یک روز، نفوذپذیری لایه سلولی محافظ ریه را افزایش دهد و روند پاکسازی سلولهای آسیبدیده را مختل کند.
یک استاد دانشگاه علوم پزشکی آزاد تهران در گفتوگو با آناتک بررسی کرد
النینو با تغییر الگوهای دما و بارندگی، تعادل فیزیولوژیک گیاهان را برهم میزند؛ اما همین شرایط میتواند فرصتی برای شناخت بهتر ظرفیتهای گیاهان مقاوم باشد. پژوهشها نشان میدهد پاسخ گیاهان به این تغییرات یکسان نیست و تفاوتهای ژنتیکی و فیزیولوژیک، میزان تحمل آنها را تعیین میکند.
یک استاد دانشگاه «ایست آنگلیا» بریتانیا، در گفتوگو با آناتک:
بدن همه افراد به بیماریها واکنش یکسانی نشان نمیدهد. حتی دو نفر با یک بیماری ممکن است علائم و روند بهبودی متفاوتی داشته باشند. بخشی از این تفاوت به ژنها و نحوه فعالیت آنها در بدن مربوط میشود. پژوهشگران دریافتهاند بیماریهایی که در ظاهر تفاوت زیادی با هم دارند، ممکن است در بعضی فرایندهای درون سلولها و عملکرد بدن ریشههای مشترکی داشته باشند.
اضطراب امتحان فقط با تپش قلب، بیخوابی و نگرانی همراه نیست؛ فشار روانی میتواند فراتر از احساسات، با تغییراتی در فرایندهای زیستی بدن نیز همراه شود. پژوهشگران استرالیایی با بررسی گروهی از نشانگرهای زیستی دریافتند که در هفتههای امتحانات دانشگاهی، برخی شاخصهای مرتبط با استرس اکسیداتیو افزایش پیدا میکنند؛ یافتهای که بُعد کمتر دیدهشدهای از تأثیر فشار تحصیلی بر بدن را آشکار میکند.
۱۱۵ میلیون سال گذشت، اما رد خون هنوز باقی است. پژوهشگران در استخوان یک دایناسور گوشتخوار در برزیل، ساختارهایی پیدا کردهاند که به گلبولهای قرمز خون شباهت دارند؛ کشفی که میتواند اطلاعات تازهای درباره زیستشناسی این جانوران باستانی آشکار کند.
یک پژوهشگر دانشکده علوم سلامت دانشگاه سیدنی استرالیا در گفتوگو با آناتک:
صبحها با عجله خودتان را به محلکار یا دانشگاه میرسانید و بعد از یک روز شلوغ هم فرصت چندانی برای ورزش ندارید؟ برای تحرک بیشتر، همیشه لازم نیست زمان جداگانهای به برنامه روزانه خود اضافه کنید. گاهی کافی است مسیرهای همیشگی را کمی تندتر قدم بزنید؛ تغییری ساده که میتواند در کنار تعداد قدمها، برای سلامت شما اهمیت داشته باشد.
آینده سلامت ما در یک قطره بزاق پنهان شده است. آزمایشهای ژنتیک با بررسی DNA میتوانند احتمال ابتلا به برخی بیماریها را سالها پیش از بروز علائم تخمین بزنند؛ اما این اطلاعات تا چه اندازه قابل اعتماد است؟
پژوهشگران برای کنترل یک سگ رباتیک به سراغ سلولهای زنده مغز انسان رفتند. آنها گروهی از نورونهای پرورشیافته در آزمایشگاه را روی یک تراشه قرار دادهاند و از فعالیت الکتریکی این سلولها برای هدایت ربات استفاده کردهاند. این آزمایش، گام تازهای در مسیر ساخت رایانههایی است که بهجای تکیه کامل بر قطعات الکترونیکی، از سلولهای زنده برای پردازش اطلاعات کمک میگیرند.
برنده جایزه مغز و استاد علوم اعصاب دانشگاه نیویورک در گفتوگو با آناتک:
مغز هم دستور زبان خودش را دارد. همانطور که جابهجایی کلمات میتواند معنای یک جمله را تغییر دهد، ترتیب و زمان فعالیت سلولهای عصبی هم در معنای پیامهایی که مغز دریافت میکند نقش دارد. دانشمندان معتقدند شناخت این قواعد پنهان میتواند به درک بهتر شیوه کار مغز و اختلالات آن کمک کند.
چگونه درد غیرضروری به عنوان انعطافپذیری توجیه میشود
نباید تحملکردن را با تابآوری اشتباه بگیریم. گاهی آنقدر به تحملکردن سختیها افتخار میکنیم که فراموش میکنیم میتوانیم از بعضی موقعیتهای آزاردهنده خارج شویم. ممکن است سالها در موقعیتی فرساینده بمانیم، شغلی را تحمل کنیم که سلامت روانمان را تحت تأثیر قرار داده یا برای حفظ مسیری تلاش کنیم که دیگر به زندگیمان کمکی نمیکند؛ فقط چون نمیخواهیم بپذیریم این همه وقت، انرژی و احساس را صرف راهی کردهایم که شاید ادامهدادنش به نفعمان نباشد. اما آیا تحمل رنج همیشه نشانه تابآوری است؟ قدرت واقعی نه در ادامهدادن، بلکه در تشخیص زمان تغییر مسیر و جرئتکردن برای انجام آن است.
سیارهای با سطحی از سنگهای مذاب، آنقدر به ستارهاش نزدیک است که انتظار میرود تابش شدید آن مدتها پیش جوّ سیاره را از بین برده باشد؛ اما مشاهدات تازه تلسکوپ فضایی جیمز وب نشان میدهد این سیاره در فاصله ۲۸۰ سال نوری از زمین، ظاهراً هنوز جوّی ضخیم دارد. اخترشناسان احتمال میدهند ابرهای معدنی بازتابنده با پسفرستادن بخش بزرگی از نور ستاره، مانند یک ضدآفتاب غولپیکر از سطح سیاره محافظت کنند.
مهار گرمایش زمین هنوز ممکن است، اما زمان رو به اتمام است. محدودکردن گرمایش زمین به ۱.۵ درجه سانتیگراد، بدون اینکه دمای جهان حتی برای مدتی از این حد فراتر برود، عملاً دیگر امکانپذیر نیست. با این حال، گزارش تازه سازمان ملل نشان میدهد که اگر انتشار گازهای گلخانهای بهسرعت کاهش پیدا کند، هنوز میتوان شدت گرمایش را محدود کرد و تا پایان قرن دمای زمین را دوباره به ۱.۵ درجه یا کمتر رساند.