دانش بومی، از بین نمیرود
هدف قرار دادن مراکز علمی، در واقع نشانهای روشن از تمرکز بر تضعیف زیرساختهای دانشی یک کشور است. دانشگاهها، مراکز پژوهشی و پارکهای علم و فناوری، کانون تولید ایده، توسعه فناوری و شکلگیری شرکتهای دانشبنیان بهشمار میروند و بخش قابلتوجهی از پیشرفتهای صنعتی، پزشکی و فناورانه، از دل همین فضاها شکل میگیرد. از اینرو، آسیب به این مراکز صرفاً به معنای تخریب فیزیکی نیست، بلکه به منزله اختلال در روند تولید علم، توقف پروژههای تحقیقاتی و آسیب به سرمایههای انسانی و دانشی کشور تلقی میشود. با این حال، گفتوگو خبرنگار آناتک با برخی از فعالان این حوزه، نشان میدهد که این اقدامات نهتنها موجب توقف جریان علمی نخواهد شد، بلکه به تقویت اراده جمعی، افزایش انگیزه و شکلگیری مسیرهای تازه در جهت توسعه و خوداتکایی منجر خواهد شد.
تقابل با علم، نه سیاست
توحید پیری، مدیرعامل شرکت دانشبنیان توسعه فناوری زیستیار صنعت اظهار کرد: «کشورهایی که چنین رفتارهایی را انجام میدهند، در عمل با علم مبارزه میکنند و این موضوع صرفاً یک تقابل سیاسی نیست. این کشورها در وهله نخست بهدنبال تحقق زیادهخواهیهای خود بودهاند و پس از ناکامی در دستیابی به اهدافشان، تلاش کردهاند با تخریب زیرساختهای علمی، نابودی مراکز علمی و حذف شخصیتهای علمی، مانع از پیشرفت و بالندگی کشور شوند.»
ایران همواره با دانشمندان و نخبگان خود شناخته شده و علم در این کشور بهسادگی از بین نخواهد رفت
وی افزود: «ایران همواره با دانشمندان و نخبگان خود شناخته شده و علم در این کشور بهسادگی از بین نخواهد رفت. در چهار دهه اخیر و در شرایط تحریمهای گسترده، کشور توانسته است با اتکا به ظرفیتهای داخلی روی پای خود بایستد و مسیر رشد علمی را ادامه دهد.»
پیری تأکید کرد: «این مسیر اکنون در مرحله شکوفایی قرار دارد و هرگونه اقدام برای تخریب مراکز علمی یا حذف نیروهای متخصص، نهتنها مانع پیشرفت نخواهد شد، بلکه به رشد بیشتر این جریان منجر میشود.»
هدف، فلجسازی زنجیره علم و تولید است
امیر دارستانیفراهانی، مدیرعامل شرکت مبنا پژوهان بیان کرد: «در شرایطی که یک جریان سلطهگر بهدنبال تحمیل اراده خود است، از ابزارهای مختلف برای تضعیف یک کشور استفاده میکند که یکی از مهمترین آنها، از کار انداختن توانمندیهای پایهای است؛ بهگونهای که حتی امکان تأمین نیازهای اولیه نیز از بین برود و کشور در وضعیت وابستگی کامل باقی بماند.»
وی ادامه داد: «در چنین شرایطی، حتی فروش منابع خام نیز از اختیار کشور خارج شده و چرخهای شکل میگیرد که در آن، منابع توسط دیگران استخراج و فروخته شده و کشور صرفاً در سطحی حداقلی از تامین نیازهای ضروری باقی میماند.»
زنجیرههای تولید در حوزههایی نظیر فولاد و دارو، حاصل فعالیتهای مراکز علمی هستند و تخریب این بخشها، در واقع تخریب دستاوردهای علمی کشور است
دارستانیفراهانی افزود: «در این چارچوب، شکلگیری توانمندی در تولید تجهیزات پیشرفته، بهویژه در شرکتهای دانشبنیان، برای طرف مقابل قابل تحمل نیست. از اینرو، زیرساختهایی که زمینهساز رشد نخبگان و توسعه فناوری هستند، هدف قرار میگیرند تا از شکلگیری این توانمندیها جلوگیری شود.»
وی تصریح کرد: «زنجیرههای تولید در حوزههایی نظیر فولاد و دارو، حاصل فعالیتهای مراکز علمی هستند و تخریب این بخشها، در واقع تخریب دستاوردهای علمی کشور است.»
دارستانیفراهانی با اشاره به تحولات اخیر گفت: «در مقابل این اقدامات، شاهد افزایش انگیزه در میان نخبگان و فعالان علمی هستیم. بهگونهای که گروههایی متشکل از مدیران شرکتهای دانشبنیان، اساتید دانشگاه و دانشجویان تحصیلات تکمیلی، بهصورت داوطلبانه در حال ارائه خدمات به مناطق آسیبدیده هستند. این خدمات شامل فعالیتهایی از جمله پاکسازی، بازسازی و کمک به بازگشت شرایط عادی زندگی مردم است.»
به گفته مدیرعامل این شرکت دانش بنیان، افرادی که پیشتر در این حوزه فعال نبودهاند، اکنون تمایل دارند وارد این مسیر شده و در حوزههای علمی و فناورانه نقشآفرینی کنند.
دارستانیفراهانی تأکید کرد: «هدف قرار دادن زیرساختهای علمی، در نهایت به شکلگیری جریانهای جدید و تقویت مسیر پیشرفت منجر خواهد شد و این روند، بیانگر پویایی و استمرار زیستبوم علمی کشور است.»
دانش بومی، از بینرفتنی نیست
سعید شفیعی، مدیرعامل شرکت مهندسی ابزار دقیق ویرا کنترل اظهار کرد: «شکلگیری اعتماد به نفس در یک جامعه، زمینه ورود به حوزههایی را فراهم میکند که پیشتر غیرقابل تصور بوده است. زمانی که تولید فناوری در داخل کشور محقق میشود، این دستاوردها به تقویت اعتماد عمومی و نهادینه شدن دانش بومی منجر خواهد شد.»
دانش شکلگرفته در کشور، با حذف افراد از بین نخواهد رفت و نیروهای جدید این مسیر را ادامه خواهند داد و حتی آن را ارتقا خواهند بخشید
وی ادامه داد: «در چنین شرایطی، حذف برخی افراد یا آسیب به برخی شرکتها، تأثیری در اصل مسیر نخواهد داشت، بلکه موجب افزایش انگیزه در میان سایر فعالان خواهد شد.»
شفیعی تأکید کرد: «دانش شکلگرفته در کشور، حاصل تلاش داخلی است و وابسته به منابع خارجی نیست؛ از اینرو، با حذف افراد از بین نخواهد رفت و نیروهای جدیدی این مسیر را ادامه خواهند داد و حتی آن را ارتقا خواهند بخشید.»
انگیزهها پس از بحران چند برابر شده است
مجتبی رضایی، مدیرعامل شرکت دانشبنیان بیناب سنجش دماوند اظهار کرد: «دستاوردهای حاصل در بومیسازی فناوری در ایران، نشاندهنده مسیر صحیح طیشده در سالهای گذشته است و همین موضوع موجب افزایش فشارها شده است.»
جنایات اخیر در کشور، نهتنها موجب توقف پیشرفت نخواهد شد، بلکه انگیزه برای تلاش و توسعه را افزایش داده و روند پیشرفت علمی کشور با قدرت ادامه خواهد یافت
وی افزود: «تجربه سالهای طولانی تحریم نشان داده است که کشور توانسته به فناوریهای پیشرفته دست یابد و این امر، بیانگر ظرفیت بالای علمی و فنی کشور است.»
رضایی تصریح کرد: «بررسیهای میدانی نشان میدهد که پس از این رویدادها، انگیزه فعالان حوزه علم و فناوری برای ادامه مسیر و جبران کمبودها افزایش یافته است و بسیاری از افراد با انرژی بیشتری در مسیر توسعه فناوری حرکت میکنند.»
وی خاطرنشان کرد: «این اقدامات نهتنها موجب توقف پیشرفت نخواهد شد، بلکه انگیزه برای تلاش و توسعه را افزایش داده و روند پیشرفت علمی کشور با قدرت ادامه خواهد یافت.»
انتهای پیام/
