۳ عامل افزایش مصرف مواد مخدر در بین دانشجویان پزشکی از زبان معاون وزیر بهداشت

به گزارش خبرگزاری آنا، سمپوزیوم «وضعیت و روند‌های مصرف مواد و برنامه‌های نوین پیشگیری در محیط‌های آموزشی» صبح امروز به همت سازمان امور دانشجویان در تالار امیرکبیر معاونت دانشجویی دانشگاه تهران برگزار شد.

در این نشست، مسعود حبیبی معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت با اشاره به همزمانی برگزاری این برنامه با روز جهانی مبارزه با اعتیاد اظهار کرد: نام‌گذاری این روز نشان می‌دهد که اعتیاد مسئله‌ای جهانی است و محدود به یک کشور، دانشگاه یا جامعه خاص نیست، بنابراین برای مقابله با آن باید یک اکوسیستم مناسب و نگاه چندبعدی ایجاد شود.

وی با بیان اینکه دانشجویان به‌ویژه در رشته‌های علوم پزشکی با فشار‌های مضاعفی مواجه هستند، افزود: استرس امتحانات متعدد، حجم بالای دروس و ضرورت بیدار ماندن برای کسب نمره مناسب از جمله چالش‌هایی است که بسیاری از دانشجویان با آن روبه‌رو هستند.

او ادامه داد: در دوره‌های تخصصی پزشکی نیز شرایط دشوارتری وجود دارد؛ به‌گونه‌ای که برخی دستیاران پزشکی در ماه تا ۱۴ کشیک دارند و گاهی از صبح یک روز تا ساعات اولیه روز بعد در بیمارستان مشغول خدمت هستند، موضوعی که نیاز به انرژی و توان روانی بالایی دارد.

معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت با اشاره به دیگر عوامل زمینه‌ساز گرایش به مصرف مواد گفت: عوامل روان‌شناختی مانند اضطراب، افسردگی، خستگی، فرسودگی، کمال‌گرایی، بی‌خوابی و احساس ناکافی بودن می‌تواند در این زمینه مؤثر باشد.

وی افزود: عوامل اجتماعی نیز نقش مهمی دارند که از جمله آنها می‌توان به دوری از خانواده، زندگی در خوابگاه‌ها، تنهایی و به‌ویژه فشار همسالان اشاره کرد. در برخی موارد دانشجویان تنها به دلیل ترس از قضاوت همسالان به مصرف مواد یا الکل روی می‌آورند.

او با اشاره به تجربه‌ای در کمیته انضباطی دانشجویان بیان کرد: در یکی از موارد، دانشجویی به دلیل تعارف دوستان و ترس از اینکه در صورت نپذیرفتن «امل» خوانده شود، اقدام به مصرف الکل کرده بود؛ موضوعی که نشان می‌دهد فشار همسالان تا چه اندازه می‌تواند تأثیرگذار باشد.

معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت همچنین به عوامل اقتصادی اشاره کرد و گفت: نگرانی از آینده شغلی، مشکلات معیشتی و هزینه‌های زندگی از دیگر عواملی است که می‌تواند در افزایش آسیب‌ها نقش داشته باشد.

وی با تأکید بر لزوم اصلاح برخی باور‌های نادرست درباره اعتیاد افزود: اعتیاد نشانه ضعف اخلاقی نیست و نباید تصور کنیم که این مشکل در میان دانشجویان یا پزشکان رخ نمی‌دهد؛ چنین باور‌هایی مانع شناسایی و پیشگیری به‌موقع می‌شود.

او در ادامه به اقدامات وزارت بهداشت در حوزه پیشگیری اشاره کرد و گفت: غربالگری سالانه سلامت روان دانشجویان در سال جاری اجباری شده است تا شناسایی زودهنگام مشکلات و ارجاع به مراکز مشاوره تسهیل شود.

به گفته وی، آموزش همتایان نیز در دستور کار قرار گرفته و در حال حاضر بیش از ۲۶۰۰ دانشجو در کانون‌های «همتایان سلامت» فعالیت دارند و در زمینه آگاهی‌بخشی و حمایت از سایر دانشجویان نقش‌آفرینی می‌کنند.

معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت با تأکید بر اهمیت فضای خوابگاه‌ها گفت: خوابگاه‌ها از مهم‌ترین محیط‌ها برای شکل‌گیری تجربه‌های نخستین دانشجویان هستند و در صورت فراهم شدن فضای مناسب فرهنگی، ورزشی و اجتماعی می‌توانند نقش مهمی در پیشگیری از آسیب‌ها داشته باشند.

وی افزود: ایجاد فضا‌های ورزشی و فعالیت‌های فرهنگی در سرا‌های دانشجویی، آموزش مهارت‌های زندگی به سرپرستان و مسئولان خوابگاه‌ها و افزایش دسترسی دانشجویان به مشاوران از جمله اقداماتی است که در این حوزه دنبال می‌شود.

او همچنین نقش اساتید دانشگاه را در شناسایی زودهنگام مشکلات دانشجویان مهم دانست و گفت: اساتید از نخستین افرادی هستند که می‌توانند تغییرات رفتاری یا مشکلات دانشجویان را مشاهده کنند و در هدایت آنها به سمت دریافت کمک مؤثر باشند.

معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت تأکید کرد: هرچه فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی و هویتی در دانشگاه‌ها افزایش یابد، میزان آسیب‌های اجتماعی در میان دانشجویان کاهش پیدا می‌کند.

وی در پایان با اشاره به اهمیت امید به آینده در میان جوانان گفت: مسئله اصلی در دانشگاه‌ها تنها مصرف مواد نیست، بلکه موضوع سلامت روان، امید به آینده، سرمایه اجتماعی و اعتماد جوانان است و باید در این حوزه‌ها سرمایه‌گذاری جدی انجام شود.