ایران در جام جهانی 1998 فرانسه؛ مسابقه قرن با چاشنی حماسه ملبورن

به گزارش خبرگزاری آنا، حضور تیم ملی فوتبال ایران در جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه و اتفاقاتی که در آن رقم خورد، یکی از مهم‌ترین نگاره‌های تاریخ ورزش ایران محسوب می‌شود. تیم ملی ایران پس از ۲۰ سال دوری از بزرگ‌ترین تورنمنت فوتبال جهان با صعودی تاریخی به فرانسه رسید و نخستین پیروزی تاریخ ایران در جام جهانی را ثبت کرد.

ایران پس از حضور در جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین، دو دهه نتوانست دوباره جواز حضور در این رقابت‌ها را کسب کند. وقوع جنگ تحمیلی هشت ساله و مشکلات ساختاری فوتبال ایران باعث شد تیم ملی در دهه‌های ۱۹۸۰ و اوایل ۱۹۹۰ از رسیدن به جام جهانی باز بماند. با این حال، در اواسط دهه ۷۰ شمسی نسلی جدید از ستارگان فوتبال ایران شکل گرفت که امیدها را برای بازگشت به جام جهانی زنده کرد.

هدایت تیم ملی ایران در مسیر صعود به جام جهانی ۱۹۹۸ ابتدا بر عهده محمد مایلی‌کهن بود اما در ادامه راه فدراسیون فوتبال تصمیم گرفت تومیسلاو ایویچ، مربی کروات را به عنوان سرمربی انتخاب کند. با این حال ایویچ نیز مدت کوتاهی پیش از آغاز جام جهانی کنار گذاشته شد و جلال طالبی هدایت تیم ملی را بر عهده گرفت.

ایران در مرحله مقدماتی جام جهانی ۱۹۹۸ مسیر دشواری را پشت سر گذاشت. تیم ملی در مرحله نهایی انتخابی آسیا با عربستان، چین، قطر و کویت هم‌گروه شد. ایران در هفته‌های پایانی فرصت صعود مستقیم را از دست داد و در رتبه دوم گروه قرار گرفت تا راهی دیدار پلی‌آف آسیایی مقابل ژاپن شود.

دیدار ایران و ژاپن در مالزی برگزار شد. ایران در آن مسابقه با گل طلایی و با نتیجه ۳ بر ۲ شکست خورد و از صعود مستقیم بازماند اما همچنان شانس حضور در جام جهانی را از طریق پلی‌آف بین‌قاره‌ای حفظ کرد. حریف ایران در پلی‌آف، تیم ملی استرالیا بود. مسابقه رفت در تهران با تساوی یک بر یک به پایان رسید و همه چیز به دیدار برگشت در ملبورن کشیده شد.

ایران در ورزشگاه ملبورن ابتدا با دو گل از استرالیا عقب افتاد اما در ادامه با بازگشت اعتماد به نفس توسط احمدرضا عابدزاده با گل‌های کریم باقری و خداداد عزیزی بازی را به تساوی ۲ بر ۲ کشاند تا به لطف قانون گل زده در خانه حریف، پس از ۲۰ سال راهی جام جهانی شود. پس از پایان مسابقه، میلیون‌ها ایرانی در خیابان‌ها به جشن و شادی پرداختند و صعود تیم ملی به جام جهانی به یکی از بزرگ‌ترین جشن‌های مردمی تاریخ ورزش ایران تبدیل شد.

در جام جهانی ۱۹۹۸، ایران در گروه F با تیم‌های آلمان، یوگسلاوی و آمریکا هم‌گروه شد. تقابل ایران و آمریکا به دلیل شرایط سیاسی دو کشور، به یکی از مهم‌ترین مسابقات آن دوره جام جهانی تبدیل شد و بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های جهان داشت. ایران نخستین مسابقه خود را مقابل یوگسلاوی برگزار کرد و با گل میهایلوویچ با یک گل شکست خورد. تیم ملی سپس در دیدار تاریخی برابر آمریکا قرار گرفت. مسابقه‌ای که لقب مسابقه قرن نام گرفت و توجه افکار عمومی جهان را به خود جلب کرده بود.

پیش از آغاز مسابقه، بازیکنان دو تیم با اهدای گل و گرفتن عکس یادگاری مشترک، تصویری متفاوت ارائه کردند. این رفتار بازیکنان ایران و آمریکا بازتاب مثبتی در رسانه‌های بین‌المللی داشت و از آن به عنوان نمادی از احترام متقابل یاد شد. تیم ملی ایران در آن مسابقه نمایشی درخشان ارائه داد و موفق شد با نتیجه ۲ بر یک آمریکا را شکست دهد تا نخستین پیروزی تاریخ فوتبال ایران در جام جهانی ثبت شود. حمید استیلی گل اول ایران را با ضربه سر به ثمر رساند و مهدی مهدوی‌کیا نیز با یک ضدحمله سریع گل دوم را وارد دروازه آمریکا کرد. آمریکا در دقایق پایانی یکی از گل‌ها را جبران کرد اما ایران موفق شد برتری خود را حفظ کند.

آخرین دیدار ایران در مرحله گروهی مقابل آلمان برگزار شد. آلمان که یکی از مدعیان اصلی قهرمانی بود، با نتیجه ۲ بر صفر ایران را شکست داد و تیم ملی ایران با سه امتیاز در رتبه سوم گروه قرار گرفت و از صعود به مرحله بعد بازماند.

با وجود حذف از جام جهانی، عملکرد ایران در فرانسه تحسین بسیاری را به همراه داشت. بازیکنانی چون احمدرضا عابدزاده، کریم باقری، مهدی مهدوی‌کیا، علی دایی، خداداد عزیزی و حمید استیلی به چهره‌های ماندگار فوتبال ایران تبدیل شدند و نسل ۱۹۹۸ همچنان یکی از محبوب‌ترین نسل‌های تاریخ فوتبال کشور به شمار می‌رود.