ضرورت بازنگری ضوابط و تقویت نظام حل مسائل در تولیدات علمی
حجتالاسلام والمسلمین مرتضی جلیلی، مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران، در گفتوگو با خبرنگار آنا، با اشاره به جنگ رمضان، بر لزوم توجه به دانشگاهها در دوران پساجنگ تأکید کرد.
از جنبش نرمافزاری تا «العلم السلطان»؛ تأکید رهبر شهید بر قدرت علمی
وی گفت: یکی از دغدغههای بسیار جدی امام شهید حضرت آیتالله العظمی امام سید علی خامنهای، بحث جایگاه علم، رتبه علمی و رشد علمی کشور بوده است. در سخنان ایشان نیز همواره بر این مسئله تأکید شده؛ بهعنوان مثال در دهه هفتاد، بحث جنبش نرمافزاری را مطرح و به شکل جدی پیگیری میکردند.
حجتالاسلام والمسلمین جلیلی تصریح کرد: دلیل این تأکید و توجه رهبر شهید آن بود که اگر میخواهیم قلههای تمدنی را فتح کنیم، مبنا و اصل آن، برخورداری از قدرت علمی است؛ و تا به این قدرت دست پیدا نکنیم، نمیتوانیم تمدن و فرهنگ کشورمان را به مرحله و جایگاه عملیاتی برسانیم.
در ادامه، مسئول نهاد رهبری دانشگاه آزاد استان تهران به جایگاه قدرت علمی در نگاه رهبر شهید اشاره کرد و گفت: روایت دینی «العلم السلطان» (دانش، قدرت و حاکمیت است) همواره مورد تأکید ایشان بود. شهید آیتالله خامنهای در این موضوع برنامهریزی و پیگیری جدی داشتند، بهگونهای که چند تن از وزرای اسبق و فعلی وزارت علوم، از جمله دکتر حسین سیمایی صراف، وزیر فعلی، اذعان کردهاند: پیگیری و دغدغهٔ رهبر شهید برای مسئله علم از خودِ ما وزرا بالاتر بود و در کشور فردی که به این میزان پیگیر مباحث علمی باشد نداشتهایم.
آرامش، بودجه و امکانات؛ سه ضلع ارتقای دانشگاه ها
حجتالاسلام و المسلمین جلیلی با اشاره به دغدغهٔ رهبر شهید درباره موضوعات علمی کشور تصریح کرد: توجه به جایگاه علمی و ارتقای آن که دغدغهٔ رهبر شهید انقلاب بود، امروز جزو برنامههای اصلی کشور است. مهمترین نکته در این خصوص آن است که اگر بناست در بحث علمی رشد پیدا کنیم، بستر آن دانشگاه است و مأموریت دانشگاه و اساتید در این زمینه بسیار پررنگ و حیاتی است.
وی تأکید کرد: برای ارتقای دانشگاهها و بهتبع آن جایگاه علمی کشور، باید کمک شود تا فضای دانشگاه از حواشی بیهوده به دور باشد. هرچه دانشگاه فضای آرامتری را تجربه کند، برای رشد علمی و تولید علم مناسبتر خواهد بود. البته موضوعات بودجهای و امکاناتی نیز بهنوبهٔ خود حائز اهمیت است و رؤسا، مسئولان و حتی نهادهای رهبری در دانشگاههای کشور باید به آن توجه لازم را داشته باشند و مراقبتهای لازم برای رشد دانشگاهها انجام گیرد.
نقد رهبر شهید به نظام ارجاع و حلقه مفقوده مسئله محوری در مقالات
مسئول نهاد رهبری دانشگاه آزاد استان تهران به نگاه نقادانهٔ رهبر شهید انقلاب حضرت آیت الله امام سید علی خامنه ای در موضوع کیفیت و آییننامه ارتقا اشاره کرد و گفت: برخی قوانین و ضوابط حاکم بر دانشگاهها باید مورد بازنگری قرار گیرد. به خاطر دارم در یکی از آخرین جلسات، ایشان نقدی جدی بر کیفیت و آییننامه ارتقا مطرح کردند و با تأکید بر لزوم بازنگری، پرسیدند: «چرا مقالات علمی ما با ضوابط کشورهای خارجی سنجیده میشود؟ چرا در مقطع دکترا تابع نظریات آنها هستیم؟ و چرا جایگاه نظام حل مسائل در تولیدات علمی ما کمرنگ است؟»
وی تأکید کرد: باید در برخی از آییننامهها و ضوابط بازنگری صورت بگیرد که بهتنهایی کمک بزرگی است، اما مهمترین اصل آن است که دانشگاه فراموش نکند مأموریت ویژهاش رشد علمی کشور است؛ رشدی که در سایر بخشهای کشور از جمله اقتصاد، فرهنگ و اجتماع نیز اثرگذار است. باید بسترسازیهای لازم صورت گیرد و فضای دانشگاه را به این سمت هدایت کنیم.
افول از رتبه ۱۵ جهانی به دلیل سیاستهای غلط
حجتالاسلام جلیلی تصریح کرد: متأسفانه در سالهای اخیر به نقطهای رسیدهایم که از لحاظ جایگاه علمی افول کردهایم؛ آخرین رتبه علمی بالای ایران پانزدهم دنیا بود، اما برخی سیاستها و اولویتدهیهای غلط باعث شد این رشد متوقف شود. باید به نقطه اوج علمی خود بازگردیم.
مسئول نهاد رهبری دانشگاه آزاد استان تهران در جمعبندی این بخش از سخنان خود بیان کرد: اگر امروز با لبهٔ فناوری مقابله میکنیم و آنها را در «جنگ رمضان» متوقف کردهایم، تأثیرات بسیار خوبی گذاشتهایم و قدرت خود را به رخ دنیا کشیدهایم، همه به دلیل قدرت علمی جمهوری اسلامی ایران و نخبگان علمی آن است. اگر این رویکرد فکری مثبت به دیگر بخشهای کشور از جمله اقتصاد نیز راه پیدا کند، میتوانیم دیگر مشکلات کشور، بهویژه معیشت مردم در بخش اقتصاد را نیز حل کنیم.
وی تأکید کرد: اگر در حوزههای نظامی و موشکی به این جایگاه بالای جهانی دست یافتهایم، در دیگر بخشها نیز میتوانیم اثرگذار باشیم و مشکلات کشور را حل کنیم. لازمهٔ رقم خوردن تمامی این اتفاقات مثبت، دور نگه داشتن فضای دانشگاه از حواشی و مسائل مربوطه است و انشاءالله دانشگاههای ما به آن سمت حرکت کنند.
رسالت دانشگاه در پساجنگ؛ از روشنگری تا کرسیهای آزاداندیشی برای حفظ اتحاد ملی
حجتالاسلام جلیلی در ادامه به رسالت دانشگاهها در پساجنگ اشاره و بیان کرد: مأموریت اصلی دانشگاه رشد علم است، اما این نهاد علمی، مأموریت اجتماعی نیز دارد. در بخش مأموریت اجتماعی، به دلیل آنکه دانشگاه یک مجموعهٔ نخبگانی است، موضوعاتی از جمله روشنگری و تبیین جزو وظایف اصلی دانشگاه برای ایجاد اتحاد در کشور و جلوگیری از ایجاد تفرقه و اختلاف توسط دشمنان به شمار میرود.
مسئول نهاد رهبری دانشگاه آزاد استان تهران، به راهکارهای گفتمانی و تبیینی دانشگاهها برای روشنگری در امور کشور در پساجنگ پرداخت و اظهار داشت: دانشگاه برای روشنگری و گفتمان سازی در کشور باید بسترسازی کند. خوشبختانه دانشگاه آزاد اسلامی یکی از این بسترها، یعنی رویداد «کرسیهای آزاداندیشی» را چند سالی است که راهاندازی کرده است.
وی در پایان تأکید کرد: تمامی بسترسازیها برای آن است که اگر دانشگاه قرار است تبیین و روشنگری کند – که اینها عوامل بسیار مهمی برای جلوگیری از تفرقه، چنددستگی و چندصدایی در کشور هستند – دانشگاه بتواند رسالت خود را در این زمینه نیز به خوبی انجام دهد.
انتهای پیام/
