معیشت در ایران، جان در آمریکا/ کدام یک بحران حقوق بشری است؟

به گزارش خبرگزاری آنا، حادثه تیراندازی مأموران فدرال آمریکا به یک شهروند مهاجر در شهر مینیاپولیس، بار دیگر شکاف عمیق میان ادعا‌های حقوق بشری واشنگتن و واقعیت میدانی در ایالات متحده را آشکار کرده است. طبق گزارش رسانه‌های آمریکایی از جمله آسوشیتدپرس، فردی که هدف گلوله مأموران اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) قرار گرفت، ۵۱ ساله بوده و این حادثه به موجی از اعتراضات گسترده در مینیاپولیس انجامیده است. تصاویری که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده، نه‌تنها روایت رسمی پلیس فدرال را زیر سؤال برده، بلکه این پرسش جدی را مطرح کرده است که «امنیت» در آمریکا برای چه کسانی تعریف می‌شود و علیه چه کسانی اعمال می‌شود؟

این دومین فرد .مهاجری است که به دست پلیس آمریکا در یک ماه اخیر با تیراندازی مستقیم به قتل می‌رسد. چند هفته پیش نیز مأموران اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) در شهر مینیاپولیس سمت زنی شلیک کردندکه نه مهاجر غیرقانونی بود، نه شورشی، بلکه «ساکن قانونی» یک کشور بود و سندی بر قانونی که در آمریکا مدت‌هاست معنا ندارد.

در شرایطی که دولت آمریکا همواره خود را مدافع حقوق بشر، آزادی و کرامت انسانی معرفی می‌کند، شلیک مستقیم مأموران فدرال به یک مهاجر آن هم در سطح خیابان و بدون وجود تهدید آشکار به نمادی از خشونت نهادینه‌شده در ساختار امنیتی این کشور تبدیل شده است. مقامات فدرال تلاش کرده‌اند ماجرا را در چارچوب «دفاع از خود» توجیه کنند، اما مقامات محلی از جمله شهردار مینیاپولیس و برخی مسئولان ایالتی، این روایت را «غیرواقعی» و «فاقد مستندات میدانی» دانسته‌اند.

اعتراض در آمریکا و خشم علیه پلیس

نکته قابل توجه در تحولات مینیاپولیس، ماهیت اعتراضات شکل‌گرفته پس از این حادثه است. مردم این شهر نه به‌دلیل افزایش قیمت‌ها یا مشکلات اقتصادی، بلکه در اعتراض به کشته‌شدن یک انسان به‌دست پلیس به خیابان‌ها آمده‌اند. این واقعیت، مقایسه‌ای معنادار را پیش روی افکار عمومی قرار می‌دهد: مردم آمریکا به قتل شهروندان توسط پلیس معترض‌اند، در حالی که در ایران، ناآرامی‌ها عمدتاً ریشه در مشکلات معیشتی دارد و جان مردم عادی، قربانی اقدامات تروریستی و خرابکارانه می‌شود، نه نیرو‌های حافظ امنیت.

اظهارات جی‌دی ونس، معاون دونالد ترامپ، که اعتراضات مینیاپولیس را «آشوب مهندسی‌شده چپ افراطی» توصیف کرده، تلاشی آشکار برای فرار از پاسخگویی است. این در حالی است که ویدیو‌های منتشرشده و شهادت شاهدان عینی نشان می‌دهد خشم عمومی نه محصول مهندسی سیاسی، بلکه واکنشی طبیعی به تکرار یک الگوی خطرناک است؛ الگویی که در آن پلیس آمریکا، به‌ویژه در مواجهه با مهاجران و اقلیت‌ها، ماشه را زودتر از قانون می‌کشد.

سؤال اساسی اینجاست: کدام وضعیت بحرانی‌تر است؟ جامعه‌ای که مردمش از فشار اقتصادی گلایه دارند یا کشوری که شهروندانش از ترس شلیک پلیس، امنیت جانی ندارند؟ اعتراض مردم آمریکا، اعتراض به «مرگ» است، نه صرفاً به «معیشت». این تفاوت، تصویری متفاوت از واقعیت‌های اجتماعی دو کشور ارائه می‌دهد؛ تصویری که معمولاً در گزارش‌های نهاد‌های بین‌المللی نادیده گرفته می‌شود.

شورای حقوق بشر و استاندارد‌های دوگانه

در حالی که اخبار تیراندازی پلیس آمریکا به مهاجران یکی پس از دیگری منتشر می‌شود، شورای حقوق بشر سازمان ملل همچنان ایران را در صدر فهرست اتهامات خود قرار می‌دهد. این پرسش جدی مطرح است که چرا کشته‌شدن شهروندان عادی توسط پلیس آمریکا، آن هم به‌صورت مکرر و مستند، واکنش قاطع و ساختاری این نهاد را در پی ندارد، اما ایران همواره هدف قطعنامه‌ها، گزارش‌های جهت‌دار و هیئت‌های به‌اصطلاح حقیقت‌یاب قرار می‌گیرد؟

در ایران، قربانیان اصلی خشونت، مردم عادی هستند که هدف حملات تروریستی، اقدامات مسلحانه و عملیات خرابکارانه قرار می‌گیرند؛ حملاتی که ریشه در شبکه‌های افراطی و حمایت‌های خارجی دارند. در مقابل، در آمریکا، این خودِ پلیس و نهاد‌های رسمی هستند که بار‌ها به‌عنوان عامل مستقیم مرگ شهروندان معرفی شده‌اند. با این حال، واکنش نهاد‌های بین‌المللی به این دو واقعیت کاملاً متفاوت است.

این دوگانگی، شائبه سیاسی‌بودن عملکرد شورای حقوق بشر را تقویت می‌کند. نهادی که باید بی‌طرف، حرفه‌ای و مبتنی بر معیار‌های یکسان باشد، عملاً به ابزاری برای فشار سیاسی بر کشور‌های مستقل تبدیل شده است. سکوت در برابر خشونت سیستماتیک پلیس آمریکا و تمرکز یک‌جانبه بر ایران، نه نشانه بی‌طرفی، بلکه گواهی روشن بر استاندارد‌های دوگانه است.

در نهایت، حادثه مینیاپولیس تنها یک پرونده جنایی نیست؛ بلکه آینه‌ای است که چهره واقعی مدعیان حقوق بشر را بازتاب می‌دهد. وقتی پلیس آمریکا یکی پس از دیگری مهاجران را به قتل می‌رساند و نهاد‌های بین‌المللی چشم می‌بندند، دیگر نمی‌توان از «عدالت جهانی» سخن گفت. این، اگر سیاسی‌کاری نیست، پس چیست؟