هیچ تصمیمی برای حذف ارز ترجیحی دارو و تجهیزات پزشکی گرفته نشده است

به گزارش خبرنگار آنا، در روزهای اخیر، موضوع «حذف ارز ترجیحی دارو و تجهیزات پزشکی» بار دیگر به یکی از محورهای اصلی بحث در حوزه سلامت و اقتصاد کشور تبدیل شده است؛ موضوعی که اگرچه در ظاهر یک تصمیم ارزی و مالی به نظر می‌رسد، اما در عمل مستقیماً با جان، درمان و امنیت سلامت میلیون‌ها نفر از شهروندان گره خورده است.

هرگونه تغییر در سازوکار تخصیص ارز به دارو و تجهیزات پزشکی، نه‌تنها بر زنجیره تأمین و قیمت نهایی این کالاهای حیاتی اثر می‌گذارد، بلکه می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای نظام درمانی، بیماران خاص، مراکز درمانی و حتی اعتماد عمومی به سیاست‌گذاری‌های حوزه سلامت به همراه داشته باشد.

ارز ترجیحی در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی به ارزی اطلاق می‌شود که با نرخی پایین‌تر از نرخ بازار آزاد برای تأمین دارو، مواد اولیه دارویی و تجهیزات حیاتی اختصاص می‌یابد. این ارز با هدف کنترل قیمت دارو و کاهش سهم پرداخت از جیب بیماران طراحی شد. با این حال، فاصله معنادار میان نرخ ارز ترجیحی و نرخ واقعی بازار، به‌مرور چالش‌هایی جدی را به همراه آورد؛ از جمله ایجاد رانت، انحراف در تخصیص منابع، قاچاق معکوس دارو و تردید درباره اینکه آیا یارانه ارزی واقعاً به مصرف‌کننده نهایی می‌رسد یا نه. همین شکاف قیمتی باعث شد ارز ترجیحی از یک ابزار حمایتی، به یکی از مناقشه‌برانگیزترین سیاست‌های اقتصادی در حوزه سلامت تبدیل شود.

ارز ترجیحی طی سال‌های گذشته همواره موافقان و مخالفان جدی داشته است. موافقان، آن را سپری در برابر جهش قیمت دارو و فشار هزینه‌های درمانی بر خانوارها می‌دانند و معتقدند حذف یا تضعیف آن، می‌تواند دسترسی اقشار آسیب‌پذیر به خدمات درمانی را با خطر مواجه کند. در مقابل، منتقدان بر ناکارآمدی این سیاست، هدررفت منابع محدود ارزی و نبود شفافیت در زنجیره توزیع تأکید دارند.

محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در گفت‌وگو با خبرنگار آنا درباره آینده ارز ترجیحی دارو و تجهیزات پزشکی گفت: فعلاً هیچ تصمیمی برای حذف این ارز گرفته نشده است.

وی افزود: تا امروز در هیچ یک از جلسات دولت، سازمان برنامه و بودجه یا مجلس، بحثی درباره حذف ارز ترجیحی دارو صورت نگرفته و هیچ برنامه‌ای برای این کار وجود ندارد. همچنین درباره تجهیزات پزشکی نیز تغییری در تخصیص ارز و قیمت‌ها ایجاد نشده است.

ظفرقندی تأکید کرد:هرچند تورم می‌تواند برخی هزینه‌های مرتبط با تولید و واردات دارو و تجهیزات پزشکی را تحت تأثیر قرار دهد، اما برنامه‌ریزی یا تصمیمی برای حذف ارز ترجیحی تا این لحظه در دستور کار نیست و توصیه وزارت بهداشت نیز ادامه حمایت از این سیاست است.

در شرایطی که اقتصاد کشور با تورم مزمن، کاهش قدرت خرید خانوارها و فشار مضاعف بر نظام سلامت روبه‌روست، هر تصمیم نادرست در بازار دارو و تجهیزات پزشکی می‌تواند تبعات اجتماعی و انسانی گسترده‌ای به دنبال داشته باشد.