دبیر ششمین همایش پژوهشهای نوین در مهندسی کامپیوتر عنوان کرد
معاون وزیر علوم خبر داد
یک استاد تاریخ و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد در گفتوگو با آناتک:
تسهیلات ویژه برای تجاری سازی پایاننامههای دانشجویان دانشگاه آزاد تهران
به گزارش خبرگزاری آنا، دانشگاه آزاد اسلامی بهعنوان یکی از بزرگترین مراکز آموزش عالی کشور، همواره نقش پررنگی در توسعه علمی، فرهنگی و مهارتی دانشجویان ایفا کرده است. در سالهای اخیر، تمرکز این دانشگاه بر ارتقای کیفیت خدمات مشاورهای، رفاهی، مهارتآموزی و حمایت از اشتغالپذیری دانشجویان بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. در همین راستا، خبرنگار ما با علیرضا فیروزفر، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران و واحد تهرانمرکزی، گفتوگویی انجام داده است تا از آخرین اقدامات و سیاستهای این دانشگاه در حوزههای مختلف فرهنگی، پژوهشی، کارآفرینی و حمایت از پایاننامههای کاربردی مطلع شود. آنچه در ادامه میخوانید، حاصل این گفتوگوست.
آنا: توضیحی درباره تعداد دانشجویان، فارغالتحصیلان و اعضای هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران ارائه دهید؟
فیروزفر: دانشگاه آزاد اسلامی با آمار و ارقام قابلتوجهی در نظام آموزش عالی کشور حضور دارد. واحدهای استان تهران نیز بهتناسب، جایگاه ویژهای در این مجموعه دارند و تقریباً بیش از یکچهارم کل دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی در این استان مشغول به تحصیل هستند.
بیان تعداد دقیق دانشجویان با توجه به ماهیت پویای این آمار و ورود و خروج مستمر دانشجویان، امری دشوار است؛ با این حال، در حال حاضر حدود ۳۱۰ هزار دانشجو در واحدهای استان تهران مشغول به تحصیلاند که با احتساب واحد علوم و تحقیقات، این تعداد به حدود ۳۷۰ هزار نفر میرسد. همچنین تا به امروز، بیش از ۱٬۳۵۰٬۰۰۰ نفر از واحدهای استان تهران فارغالتحصیل شدهاند. تعداد دانشجویان غیرایرانی شاغل به تحصیل در واحدهای استان تهران نیز بالغ بر ۴۵۰۰ نفر است.
در خصوص پرسنل دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران باید عرض کنم که قریب به ۹۰۰۰ نفر در این مجموعه مشغول به خدمت هستند که تقریباً نیمی از این تعداد، اعضای هیئت علمی و نیمی دیگر کارکنان غیر هیئت علمیاند. با توجه به سیاستهای جدید دانشگاه مبنی بر استانداردسازی نسبت استاد به دانشجو و جذب اعضای هیئت علمی وابسته و همچنین دستیاران آموزشی، در حال حاضر نزدیک به ۷۰۰ عضو هیئت علمی وابسته و بیش از ۵۰۰۰ دانشجوی دکتری بهعنوان دستیار آموزشی با واحدهای استان تهران همکاری دارند.
آنا: چه تعداد طرح پژوهشی در واحدهای استان تهران به انجام رسیده است؟
فیروزفر: دانشگاه آزاد اسلامی در دوره جدید مدیریتی، تحولات چشمگیری را در حوزه پژوهش تجربه کرده است. اجرای برنامههای علمی و تعریف برنامههای متناسب با مأموریت هر واحد دانشگاهی در استانهای مختلف، از جمله این تحولات است.
با توجه به آمایش سرزمین و دادههای آماری، حوزههای مأموریتی مختلفی برای واحدها و استانها تعیین شده و بر اساس آنها، برنامههای علمی تدوین گردیده است. در استان تهران، ۱۶ برنامه علمی در حال اجراست که زمینه را برای تعریف پایاننامههای پژوهشمحور فراهم کردهاند. این پایاننامهها میتوانند در قالب تفاهمنامهها، قراردادها و طرحهای برونسازمانی یا در چارچوب موضوعات تعریفشده در برنامههای علمی به انجام برسند.
شایان ذکر است که در حال حاضر، ۷۰ تفاهمنامه با سازمانها و نهادهای مختلف خارج از دانشگاه منعقد شده است که نشاندهنده تعامل سازنده دانشگاه آزاد اسلامی با جامعه است. دانشگاه آزاد اسلامی بهعنوان یک دانشگاه جامعهپرداز، حضور مؤثری در عرصههای مختلف اجتماعی دارد و در این مسیر، به پیشرفتهای قابلتوجهی نائل شده است.
آنا: در حال حاضر، دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران چه نقشی در تحقق اهداف دانشگاه جامعهپرداز در سطح کشور ایفا میکند؟
دکتر فیروزفر: همانطور که پیشتر اشاره شد، دانشگاه آزاد اسلامی بهعنوان یک دانشگاه جامعهپرداز، بهدنبال حل مسائل جامعه و ایفای نقش مؤثر در عرصههای مختلف اجتماعی است. واحدهای استان تهران نیز با اجرای برنامههای علمی و پژوهشی متناسب با نیازهای جامعه، در تحقق این هدف نقش بسزایی دارند. بهعنوان مثال، برگزاری رویداد ملی مهارتی دانشجویان دارای معلولیت و همچنین مسابقات روبوکاپ اپن ایران، مصداقهایی از حضور فعال دانشگاه در جامعه و ارتباط با صنایع مختلف است. علاوه بر این، دانشگاه آزاد اسلامی با مدیریت مدارس سما، سهم بسزایی در تربیت نیروی انسانی متخصص و کارآمد برای کشور دارد.
آنا: آیا این اقدامات باعث ارتقای جایگاه علمی دانشگاه در سطح ملی و بینالمللی شده است؟
فیروزفر: بله، قطعاً. فعالیتهای پژوهشی و علمی دانشگاه آزاد اسلامی، بهویژه در واحدهای استان تهران، منجر به ارتقای جایگاه علمی این دانشگاه در سطح ملی و بینالمللی شده است. بهعنوان نمونه، در استان تهران نزدیک به ۷۰ هزار مقاله علمی تولید شده که موجب افزایش h-index دانشگاه تا حدود ۲۵۰ شده است. واحد تهران جنوب با ۶۰۰۰ مقاله و h-index ۱۲۰، و همچنین واحد تهران مرکزی با h-index بالای ۱۰۰، از جمله واحدهای موفق در حوزه پژوهش هستند. دانشگاه آزاد اسلامی با رویآوردن به دانشگاه نسل سوم و چهارم و تأکید بر مهارتافزایی و ارتباط با صنعت، در مسیر پیشرفت و تعالی گام برمیدارد.
آنا: در رابطه با برنامههای حوزه فناوری اطلاعات واحدهای استان تهران توضیح دهید؟
فیروزفر: در دنیای امروز که فناوری اطلاعات نقش بیبدیلی در همه عرصهها ایفا میکند، دانشگاه نیز باید با این تحولات همگام باشد. برنامههای حوزه فناوری اطلاعات در دانشگاه آزاد اسلامی با رویآوردن به روشهای نوین آموزشی و تأکید بر آموزشهای بینرشتهای، در حال تحول است. دانشکدههای موضوعی با بهرهگیری از اساتید متخصص در رشتههای مختلف، به بررسی و حل مسائل بینرشتهای میپردازند. بهعنوان مثال، در دانشکده گردشگری، اساتید متخصص در رشتههای هوش مصنوعی، فناوری اطلاعات، علوم قرآن و حدیث و مدیریت، با همکاری یکدیگر به رفع چالشهای این حوزه میپردازند. این رویکرد بینرشتهای منجر به تأسیس رشتههای جدید و کاربردی شده است.
آنا: آیا ایجاد و راهاندازی رشتههای جدید در دستور کار دانشگاه قرار دارد؟
فیروزفر: بله، ایجاد رشتههای جدید، بهویژه رشتههای بینرشتهای، از جمله اولویتهای دانشگاه آزاد اسلامی است. در استان تهران نیز با انجام آمایش و بررسی نیازهای منطقهای، شبکههای همکار بین واحدهای مختلف شکل گرفتهاند تا با همافزایی و بهرهگیری از ظرفیتهای یکدیگر، توسعه رشتههای مورد نیاز صورت گیرد. بهعنوان مثال، در غرب و جنوبغرب تهران، شبکههایی از واحدهای شهر قدس، اسلامشهر، پرند، شهریار و سایر واحدها تشکیل شده است. در این شبکهها، یک واحد بهعنوان «معین» تعیین شده تا هماهنگی و همکاری بیشتر در راستای توسعه رشتهها و پاسخ به نیازهای منطقهای انجام گیرد. همچنین، دانشگاه آزاد اسلامی با برخورداری از بیش از ۴۰۰ واحد و مرکز در سراسر کشور و ۲۴ واحد و مرکز در استان تهران، ظرفیت بالایی برای توسعه رشتههای جدید دارد.
آنا: چه برنامه مشترکی برای همکاری با شهرداری، استانداری و شرکتهای بزرگ دارید؟
دکتر فیروزفر: دانشگاه آزاد اسلامی با توجه به ماهیت جامعهپرداز و مسئلهمحور خود، همواره بهدنبال همکاری با سازمانها و نهادهای مختلف بوده است. اخیراً تفاهمنامهای با سازمان شهرداریهای کشور منعقد شده است که در چارچوب آن، برنامههای مشترکی در حوزه مدیریت شهری و همچنین توسعه روستاها در دست تدوین قرار دارد. این همکاریها با هدف حل مسائل و چالشهای شهری و روستایی و نیز ارتقای سطح زندگی شهروندان صورت میگیرد.
آنا: برنامه شما برای تقویت یا ادغام برخی واحدها بر اساس نیاز منطقهای چیست؟
فیروزفر: در استان تهران، واحدهای دانشگاهی در سه ناحیه طبقهبندی شدهاند:
ناحیه یک شامل واحدهای تهران مرکز، تهران شمال، پردیس، دماوند، فیروزکوه و رودهن
ناحیه دو شامل واحدهای مجتمع نیایش (تهران مرکز)، تهران غرب، شهر قدس، ملارد، شهریار، سباشهر، پرند، رباط کریم، صفادشت و اسلامشهر
ناحیه سه شامل واحدهای تهران جنوب، تهران شرق، یادگار امام خمینی(ره)، شهرری و رامین پیشوا
این ناحیهبندی با هدف آمایش آموزش عالی و توزیع بهینه امکانات و رشتههای دانشگاهی انجام شده است. بهجای حذف واحدها، ایجاد شبکههای همکار بین واحدهای هر ناحیه در دستور کار قرار دارد. این شبکهها با همافزایی و تکمیل ظرفیتهای یکدیگر، به رفع نیازهای منطقهای و توسعه کمی و کیفی آموزش عالی کمک میکنند. همچنین، تغییر مأموریت برخی واحدها به سمت فناوری و کارآفرینی نیز از جمله برنامههای دانشگاه است. برای مثال، در شرق تهران، واحدهای دماوند، فیروزکوه، رودهن و پردیس با تشکیل یک شبکه همکار، میتوانند در مسیر رفع نیازهای منطقهای و توسعه فناوری و کارآفرینی گام بردارند.
آنا: چه برنامههایی برای خدمات مشاوره، رفاه دانشجویی، مهارتآموزی و اشتغالپذیری در نظر گرفتهاید؟
فیروزفر: دانشگاه آزاد اسلامی توجه ویژهای به رفاه، آرامش روانی و آینده شغلی دانشجویان دارد. در حوزه مشاوره، تمرکز بر خدمات روانشناختی است و مراکز مشاوره «امین»، خدمات مشاوره اورژانسی و مشاوره آنلاین بهصورت فعال در اختیار دانشجویان قرار دارد. در زمینه مهارتآموزی و اشتغالپذیری نیز توسعه پارکهای علم و فناوری، ایجاد هستههای فناور و حمایت از شرکتهای دانشبنیان در اولویت قرار دارد. بهتازگی، ۱۳ ساختمان مرتبط با پارک علم و فناوری دانشگاه در نقاط مختلف تهران افتتاح شده که شرکتهای مختلفی در آنها مستقر شدهاند و به ارائه خدمات فناورانه میپردازند. در حال حاضر، استان تهران میزبان ۱۶ مرکز رشد، ۹ سرای نوآوری و ۴۷ مرکز تحقیقاتی است که نقش مهمی در مشاوره، هدایت و تسهیل ورود دانشجویان به عرصه فناوری و کارآفرینی ایفا میکنند.
آنا: وضعیت فعلی دانشگاه در حوزه فعالیتهای فرهنگی، ورزشی و تشکلهای دانشجویی چگونه است؟
فیروزفر: دانشگاه آزاد اسلامی، با توجه به جمعیت گسترده دانشجویی خود، بستر مناسبی برای توسعه فعالیتهای فرهنگی، ورزشی و تشکلهای دانشجویی فراهم کرده است. رویدادهای فرهنگی و ورزشی متعددی بهطور مستمر برگزار میشود و دانشگاه محیطی برای شکوفایی استعدادها و پر کردن اوقات فراغت دانشجویان در کنار آموزش و پژوهش فراهم کرده است. به عنوان نمونه، اخیراً مسابقات سراسری قرآن با حضور بیش از ۱۰۰ هزار دانشجو برگزار شد که نشاندهنده مشارکت و علاقهمندی بالای دانشجویان است. همچنین، دانشگاه در مسیر ارتقای نقش دانشجو در مدیریت دانشگاه گام برمیدارد و بهزودی انتخابات «شورای تعامل دانشجو و دانشگاه» در واحد تهرانمرکز برگزار خواهد شد. این شورا بستری برای ارتباط مستقیم دانشجویان با مسئولان دانشگاه و بیان مطالبات آنها خواهد بود.
آنا: برخی پایاننامههای دانشجویی قابلیت تجاریسازی دارند. دانشگاه آزاد اسلامی در استان تهران در این زمینه چه اقداماتی انجام داده است؟
فیروزفر: یکی از رویکردهای جدی دانشگاه، حمایت از پایاننامههای کاربردی و دارای پتانسیل تجاریسازی است. این پایاننامهها در فرآیندی دو مرحلهای داوری میشوند و تسهیلات مختلفی برای حمایت از آنها در نظر گرفته شده است. بهعنوان نمونه، مراحل دفاع از این پایاننامهها تسهیل شده و برای پایاننامههای دکتری، ارائه مقاله در کنفرانسهای داخلی دانشگاه میتواند جایگزین چاپ مقاله علمی شود. افزون بر این، هستههای فناور، مراکز رشد و پارکهای علم و فناوری با ارائه خدمات مالی و مشاورهای، از تبدیل پایاننامهها به محصولات تجاری و دانشبنیان پشتیبانی میکنند. هماکنون بیش از ۶۵۰ هسته فناور در دانشگاه آزاد اسلامی فعالیت دارند که بخشی از آنها حاصل تجاریسازی پایاننامههای دانشجویی با مشارکت استادان و دانشجویان است.
ویدیوی کامل این مصاحبه اینجا قابل مشاهده است.
انتهای پیام/
