در تمام زمینه‌های موسیقی ایرانی دچار کمبود پژوهش بنیادین هستیم/ "آموزش سیبلیوس" حاصل سال‌ها تجربه‌اندوزی من در زمینه نت‌نویسی است

شهاب مِنا، مدرس گروه موسیقی دانشکده هنر ومعماری دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی و پژوهشگر موسیقی، در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی آنا گفت: "به تازگی کتاب "آموزش سیبلیوس (به انضمام روش نت‌نویسی و اجرای موسیقی ایرانی)" به قلم من از سوی انتشارات سرود به چاپ سوم رسیده است. موضوع این کتاب آموزش نت‌نویسی موسیقی با کامپیوتر است. پیش‌تر هنرمندان برای نگارش نت از شابلون دستی استفاده می‌کردند و بعد از فراگیرشدن کامپیوتر، نرم‌افزارهایی مشابه وُرد برای نگارش نت موسیقی طراحی شدند که نگارش نت موسیقی را آسان‌تر کردند".

او اضافه کرد: "اولین نرم‌افزاری که در زمینه نت‌نویسی به وجود آمد اِنکور بود، ولی از آنجایی که نقایص زیادی داشت امروزه کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرد. پس از انکور نرم‌افزارهایی چون فیناله و سیبلیوس طراحی شدند که توانستند تاحدود زیادی در زمینه نگارش نت با استفاده از کامپیوتر به موسیقیدانان کمک کنند. سیبلیوس یک نرم‌افزار انگلیسی است و اسم آهنگ‌ساز فنلاندی بوده است".

این نوازنده سنتور تصریح کرد: "موضوع کتاب "آموزش سیبلیوس" آموزش نت‌نویسی با کامپیوتر است. این کتاب درواقع حاصل ده‌ سال تجربه‌اندوزی من در زمینه نت‌‌نویسی با این نرم‌افزار است. سیبلیوس در مقایسه با دیگر نرم افزارهای نت‌نویسی موسیقی از محیط ساده‌تری برخوردار است و کار با آن حتی در قیاس با نرم‌افزار فیناله آسان‌تر است و نسبت به دیگر نرم‌افزارها سازگاری بیشتری در نگارش موسیقی ایرانی و ردیف موسیقی دستگاهی دارد".

این پژوهشگر عرصه موسیقی ادامه داد: "در این کتاب، بخشی مجزا برای نگارش موسیقی ایرانی با سیبلیوس اختصاص داده‌ام و در آن نحوه نگارش علائم خاص موسیقی ایرانی (مانند علائم ربع‌پرده، انواع ریز، تکیه و...)، نحوه طراحی علائم سرکلید برای گام‌های موسیقی ایرانی (شور، همایون، سه‌گاه، چهارگاه) و دیگر نکات لازم برای نگارش صحیح موسیقی ایرانی توسط این نرم‌افزار غربی را شرح داده‌ام".

مِنا در ادامه خاطرنشان کرد: "این کتاب برای تمام دانشجویان رشته موسیقی، آهنگسازان، تنظیم‌کنندگان و کلیه موسیقی‌دانانی که با نگارش نت سروکار دارند، در حیطه موسیقی کلاسیک غربی، موسیقی کلاسیک ایرانی، موسیقی پاپ و... مورد استفاده و مفید فایده است، کما این که از سال گذشته این کتاب را در واحد آشنایی با کامپیوتر در ترم هفتم دوره کارشناسی موسیقی دانشکده هنر ومعماری دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی نیز تدریس می‌کنم و یادگیری آن برای دانشجویان رشته موسیقی در نگارش نت‌های مندرج در پایان نامه‌های کارشناسی‌شان کارگشا است".

مِنا تصریح کرد: "در چاپ سوم سی صفحه به مطالب این کتاب افزوده‌ام که حاوی نکات تکمیلی درباره صفحه‌آرایی، نت نویسی و اجرا و نیز مقایسه تطبیقی محیط نسخه ششم نرم‌افزار با نسخه هفتم آن است و لوح فشرده همراه کتاب را نیز به‌روزرسانی کرده‌ام".

این مدرس دانشگاه آزاد اسلامی درباره این که در حال حاضر جای پرداختن به چه مباحثی از موسیقی در قالب کتاب‌های نظری خالی است گفت: "به طور کلی در تمام زمینه‌های موسیقی ایرانی دچار کمبود پژوهش‌های بنیادین هستیم. حتی در زمینه‌های آموزشی نیز کمبود منابع آموزشی اصولی به‌چشم می‌خورند، کما اینکه در مقوله نگارش نت‌نویسی با نرم‌افزار سیبلیوس که من نگارش آن را چند سال پیش شروع کردم پیش از این به صورت کتاب، منبعی به فارسی موجود نبود".

منا درباره دیگر فعالیت های خود در زمینه تالیف کتاب های نظری موسیقی نیز توضیح داد: "طی سال‌های اخیر کتابی با عنوان "ردیف میرزاعبدالله برای سنتور براساس اجرای مجید کیانی"را به رشته تحریردرآوردم که این کتاب در حال حاضر در دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد تدریس می‌شود و در دانشکده موسیقی پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران نیز مورد استفاده دانشجویان موسیقی است. این کتاب از سوی نشر ماهور برای چاپ دوم در دست انتشار است".

او اضافه کرد: "هم‌چنین کتاب دیگری با عنوان "بخش‌هایی از ردیف حبیب سماعی به روایت طلیعه کامران" از تالیفات من به شمار می‌رود. این کتاب نیز به عنوان یکی از مآخذ درس سنتور تخصصی در گروه موسیقی دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد تدریس می‌شود. از آنجایی که حبیب سماعی یکی از گنجینه‌های هنر موسیقی ما به شمار می‌رود، طی هفت سال به پژوهش درباره او و شاگردان او پرداختم و توفیق آشنایی با آخرین شاگرد او طلیعه کامران را یافتم و در این کتاب آموزه‌های دست اول او را از حبیب سماعی همراه با توضیحات درباره ویژگی‌های آنها گردآوری و نت‌نویسی کردم".

"مجموعه مقالات درباره سنتور"،"حبیب سماعی و راویان آثار او"، "ضربی‌های حبیب سماعی براساس اجرای مجید کیانی"، "هزار و یک پرسش درباره سنتور" (نخستین اثر مبسوط درباره بررسی ساختار و ساخت سنتور) دیگر کتاب‌های منتشرشده از شهاب مِنا در سال‌های اخیر به شمار می‌روند.

انتهای پیام/