مرگ کارگر معترض زرندی یک حادثه ترافیکی بود/ برای هر 10400 کارگر یک بازرس اداره کار داریم

رضا اسماعیلی‌پور در گفت و گو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری آنا، درباره حادثه مرگ یکی از کارگران شرکت معدنجو به نام محمدعلی میرزایی که به نوشته خبرگزاری ایلنا سه روز پیش (سه شنبه) پس از پرتاب گاز اشک‌آور و در حالی که از ناحیه چشم آسیب دیده بود و در برخورد با یک تریلی جان سپرد، گفت: جای تاسف دارد که یکی از کارگران حاضر در این تجمع جان سپرده است. این حادثه شاید یک حادثه ترافیکی بوده است؛ اگر حادثه کارگری بود ما به عنوان اداره کار می‌توانستیم ورود کنیم.

او با اعلام اینکه این کارگر فوت شده نماینده دوره قبل شورای اسلامی کار این شرکت بود گفت: شرکت معدنجو به خاطر مشکلات اقتصادی کار خود را تعطیل کرده و تا پایان اسفند که فعال بود مزایا و حقوق کارکنان خود را داده است. کارگران این شرکت در حال حاضر خواهان برقراری بیمه بیکاری خود هستند که این موضوع پروسه اداری خود را دارد. همچنین این کارگران خواهان ادامه فعالیت این شرکت هستند که برای پیگیری بازگشایی آن در شورای تامین و کمیسیون کارگری استانداری کرمان موضوع مذاکره با مدیران معدنجو در حال پیگیری است.

در بحث حقوق کارگران پیمانی مس کرمان ابزار قانونی نداریم

اسماعیلی‌پور درباره تفاوت دستمزد فاحش میان کارگران پیمانکاری مجتمع مس سرچشمه با کارگران طرف قرارداد مستقیم این کارخانه و اعتراض‌های پیش آمده در این باره گفت: ما گفت و گوی مستقیم با مدیرعامل صنایع مس ایران داشته‌ایم و ایشان قول دادند که ظرف یک یا دو سال مشکل کارگرانی که به شکل پیمانکاری یا 2430 در این مجتمع کار می‌کنند را حل کند. ما در این باره ابزار قانونی نداریم و صرفا از بحث اجتماعی موضوع، پیگیر آن هستیم. این موضوع مشکلی نیست که یک شبه حل شود. خود مدیران شرکت هم دنبال این کار هستند. آنها کار غیرقانونی نمی‌کنند. البته برابر شدن دستمزد کارگران مجتمع مس سرچشمه شامل کارگران پیمانی پروژه‌هایی مثل ساخت سد این مجتمع و یا پروژه‌های مربوط به حفاری نمی‌شود.

مخالف تجمع کارگری نیستیم

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان کرمان درباره اعتراض‌های کارگری و نحوه برخورد با این پدیده گفت: ما با اعتراض‌های کارگری مخالفتی نداریم. یکی از راه‌های اعتراض هم مراجعه به اداره کار و شکایت است تا ما بازرس به محل کار بفرستیم و موضوع را پیگیری کنیم. متاسفانه در قانون کار ما برخلاف کشورهای توسعه‌یافته و خیلی جاهای دیگر، به حق اعتصاب اشاره نشده است. در بحث تجمع‌های کارگری اعتراضی هم که بیرون از کارخانه و خارج از چارچوب اعتصاب کارگری باشد باید از وزارت کشور مجوز گرفته شده باشد.

او ادامه داد: ما در بحث تشکل‌های کارگری در کشور رتبه سوم را داریم و استان کرمان در نهادهای کشوری کارگری نماینده دارد. بدون شک این وضعیت به خاطر قوی بودن تشکل‌های کارگری استان است. در حال حاضر در استان کرمان 75 شورای اسلامی کار در حال فعالیت هستند که بنا داریم آن را به 100 عدد برسانیم. در بحث شکل‌گیری شورا نیز برنامه‌های زمان‌بندی شده وجود دارد که ما موظف هستیم در زمان مقرر به هر یک از این اهداف برسیم.

یک بازرس کار به ازای هر 10400 کارگر کرمانی

اسماعیلی‌پور با اعلام رقم 270 هزار نفر کارگر بیمه شده اجباری در استان کرمان، درباره بازرسی از شرایط کاری این حجم از نیروی کار نیز گفت: استان کرمان رتبه ششم اشتغال صنعتی را بعد از استان های تهران، آذربایجان شرقی، اصفهان، فارس و خوزستان دارد، اما نیروی بازرس ما برای این تعداد از نیروی کار تنها 26 نفر است یعنی یک بازرس برای تقریبا هر 10 هزار و 400 نفر کارگر. اداره بازرسی، مسئول ایمنی کار است و باید واحدهای صنفی را از این نظر به شکل ادواری و موردی مورد بازرسی قرار دهد، به خصوص واحدهایی که موارد بیشتر حوادث کار دارند اما نیروی بازرسی ما بسیار کم است.

او تعداد بالای حوادث کار در استان کرمان را به نوعی بزرگ‌نمایی دانست و گفت: ما در سال‌های گذشته حوادث معدنی داشتیم که 5 نفر فوتی داشت اما تعداد تلفات حوادث کارگری نسبت به حوادث جاده‌ای در کشور بسیار پایین‌تر است. در مورد حوادث معدنی خبرگزاری‌های خارجی برای اینکه استفاده خود را ببرند مساله را پررنگ می‌کنند. در حالی که تلفات ساخت و ساز ساختمان‌ها بیشتر است. تلاش دولت، کارفرمایان و کارگران بر این است که با راه‌حل سه‌‌جانبه‌گرایی آمار حوادث کار را کاهش دهند.

با اشتغالزایی مشکلات کارگری حل می‌شود

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان کرمان درباره راه‌حل این اداره برای حل مشکلات صنفی کارگران اعم از پرداخت نشدن حقوق و مزایا و اخراج‌های دسته جمعی گفت: اینها به بحث صیانت از منزلت نیروی کار بازمی‌گردد. اگر اشتغالزایی افزایش یابد این مشکلات حل می‌شود، یعنی اگر شغل وجود داشته باشد بعد از جدا شدن یک کارگر به خاطر قطع همکاری به هر دلیل، او می‌تواند در یک کارخانه دیگر مشغول به کار شود. برای این کار نرخ بیکاری باید به چهار یا پنج درصد برسد و با نرخ بیکاری 15 یا 20 درصد چنین وضعیتی پیش نمی‌آید.

او ادامه داد: اگر بخواهم کلی‌تر بگویم اینکه یک سازمان اقتصادی را می‌توان مانند یک موجود زنده فرض کرد. هر کارخانه‌ای یک روزی تعطیل می‌شود. در بحث بنگاه‌های زود بازده که عمر بسیار کوتاه دارد، متوسط عمر این بنگاه‌ها را 28 ماه فرض کرده‌اند. در شهرک‌های صنعتی استان هم خیلی کارگاه‌ها تعطیل شده‌اند یا مثلا در اتفاق مربوط به ذغال سنگ با افول تجارت معدن این ماده روبرو هستیم. طبیعی است که یک عده کار خود را از دست می‌دهند. وظیفه اداره ما پیگیری بیمه بیکاری این افراد و همچنین تشخیص اختلاف میان آنها به شکلی است که حقی از کسی زایل نشود.

اسماعیلی‌پور درباره تقویت بخش تعاونی گفت: ما برای بحث تعاون برنامه داریم. در این خصوص هدف ما به وجود آمدن 5 هزار تعاونی است چون براساس برنامه پنجم توسعه باید بخش تعاون 25 درصد اقتصاد را در دست داشته باشد که الان این سهم بیشتر از 6 یا 7 درصد نیست.

نیروی کار کرمان بهره‌وری بالا دارد اما منزلت ندارد

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان کرمان درباره تولیدات استان گفت: تولیدات استان از لحاظ کیفیت متفاوت‌تر از سایر استان‌هاست. 80 درصد تولیدات کارگران استان ما صادر می‌شود که در بحث صادرات غیرنفتی نقش عمده‌ای ایفا می‌کند و برای کشور ارز آور است. ما دنبال این هستیم تا شأن و منزلت کارگر بهتر شناخته شود. کارگران در این استان از عمق 300 متری معدن ذغال سنگ تا دمای 50 درجه در مزارع پسته و نخلستان‌ها مشغول به کار هستند. متاسفانه ذهنیت خوبی درباره کارگران کرمانی حتی در سطح استان هم وجود ندارد و برخی کارفرمایان دنبال جذب نیروی کار از استان‌های دیگر هستند در حالی که کارگر کرمانی با دستمزد پایین‌تر کار سخت‌تری هم انجام می‌دهد. از لحاظ بهره‌وری هم سطح بالایی در میان کارگران استان وجود دارد به عنوان مثال سطح بهره‌وری کارگران یکی از کارخانه‌های لاستیک‌سازی که در استان فعال است با بهره‌وری کارگران شاغل در صنایع کشور آلمان برابری می‌کند.

او درباره برنامه اداره تحت مدیریتش برای بالا بردن منزلت نیروی کار استان کرمان گفت: ما این کار را با اجرای برنامه‌های فرهنگی دنبال می‌کنیم. برگزاری همایش‌ها و یاری گرفتن از رسانه‌ها و همکاری زیرمجموعه‌های وزارت تعاون، کار و راه اجتماعی و بیمه سلامت با هدف بالا بردن شان کارگران کرمانی در دستور کار ماست.

33 درصد اشتغال استان در بخش کشاورزی است

اسماعیلی‌پور با اشاره به اینکه 33 درصد اشتغال استان کرمان در بخش کشاورزی است، گفت: این رقم جالب نیست. هدف ما سوق دادن اشتغال بیشتر به سمت مشاغل خدماتی است. برنامه ما پیگیری سند توسعه اشتغالی است که سال 1393 سال پایانی آن بود. همچنین همزمان با افق برنامه 1404 و برنامه چهارم توسعه کشور می‌خواهیم سهم اشتغال را در استان از کشاوری به سمت خدمات و صنعت ببریم چون با وجود مشکل کم‌آبی و خشکسالی سهم عمده کشاورزی در اشتغال استان مشکل‌زا خواهد بود.