بهترین کتاب‌هایی که درباره‌ی پیامبر رحمت (ص) می‌توان خواند

بهترین کتاب‌هایی که درباره‌ی پیامبر رحمت خوانده‌ام، این‌هاست:

•«سیرت رسول‌الله» (ترجمه‌ی قاضی همدانی از سیره‌ی ابن‌هشام): روایت زندگی پیامبر به نثر زیبا و سلیس و دلنشین فارسی قرن هفتم
• «شمائل النبی» (ترمذی) و «سنن النبی» (طباطبایی): گزارش خلقیات، شخصیات و روحیات پیامبر
• «محمد بر پایه‌ی کهن‌ترین منابع» (مارتین لینگز): اثری محققانه از مورخی صاحب‌نام
•«اسلام‌شناسی» (علی شریعتی): محمد زمینی، پیامبر مردم، رسول جامعه: تفسیری جامعه‌شناختی از پیامبر
• «سیره‌ی رسول خدا» (رسول جعفریان): گزارش تحلیلی تاریخی زندگی پیامبر و زمانه‌ی او
• «رحمت نبوی، خشونت جاهلی» (صابر اداک): کتابی خواندنی در بررسی رفتار پیامبر با مخالفانش
• «محمد رسول خدا» (آنه‌ماری شیمل): تفسیر و فهمی عرفانی از پیامبر

و مهم‌تر و مستندتر و دلنشین‌تر از همه‌ی این کتاب‌ها:
•«قرآن کریم»؛ که جای‌جایش شرح عاشقانه‌های یک خداست با بنده‌ی محبوبش، محمد.

اگر همه‌ی کتاب‌های قبلی را کسانی نوشته‌اند که فروتر از رسول بوده‌اند و دور از او، این کتاب آخری اما از زاویه‌دید کسی فراتر است و نزدیک. از زاویه‌‌دید خالقِ رسول و نزدیک‌ترین شخص به او. و برای همین پر است از توصیفات ناب و منحصر به فرد.

آن‌جا که شرح زندگی او ر‌ا می‌دهد و لطف‌هایش در حق او را برمی‌شمرد:
أَلَمْ یَجِدْکَ یَتِیمًا فَآوَى وَوَجَدَکَ ضَالًّا فَهَدَى وَ وَجَدَکَ عَائِلًا فَأَغْنَى (ضحی: ۴-۸)
و به‌یادش می‌آورد:
أَلَمْ نَشْرَحْ لَکَ صَدْرَکَ وَ وَضَعْنَا عَنکَ وِزْرَکَ الَّذِی أَنقَضَ ظَهْرَکَ وَرَفَعْنَا لَکَ ذِکْرَکَ (انشراح: ۱-۴)

آن‌جا که نگران است محمدش در راه هدایت مردم آسیب ببیند:
فَلَعَلَّکَ بَاخِعٌ نَّفْسَکَ عَلَى آثَارِهِمْ إِن لَّمْ یُؤْمِنُوا بِهَذَا الْحَدِیثِ أَسَفًا (کهف: ۶)

آن‌جا که برایش خط و نشان می‌کشد مبادا در انجام مأموریتش خطا کند:
وَلَوْ تَقَوَّلَ عَلَیْنَا بَعْضَ الْأَقَاوِیلِ لَأَخَذْنَا مِنْهُ بِالْیَمِینِ ثُمَّ لَقَطَعْنَا مِنْهُ الْوَتِینَ (حاقه: 44-46)

آن‌جا از او می‌خواهد برای امتش دعا کند که آرامش یابند:
وَ صَلِّ عَلَیْهِمْ إِنَّ صَلاَتَکَ سَکَنٌ لَّهُمْ (توبه:‌۱۰۳)

آن‌جا که به مسلمان‌ها تشر می‌زند که جایگاه رسول را بدانند:
مَا کَانَ مُحَمَّدٌ أَبَا أَحَدٍ مِّن رِّجَالِکُمْ وَلَکِن رَّسُولَ اللَّهِ وَخَاتَمَ النَّبِیِّینَ (احزاب: ۴۰)

و بالاخره آن‌جا که خطاب به ما می‌گوید قدر فرستاده‌اش را بدانیم:
لَقَدْ جَاءکُمْ رَسُولٌ مِّنْ أَنفُسِکُمْ عَزِیزٌ عَلَیْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِیصٌ عَلَیْکُم بِالْمُؤْمِنِینَ رَؤُوفٌ رَّحِیمٌ (توبه: ۱۲۸)

جای‌جای این کتاب، انگار داستان محمد است. پیامبری غریب که این روزگار، شاید بیش از هر زمان نیازمند اوییم.
سلام خدا بر او!

* مدیر نشر خیمه و رئیس پژوهشکده بنیاد دعبل