توسعه تجهیزات ارگونومیک در اتاق عمل؛ کاهش خستگی جسمانی جراحان با اسکلت بیرونی

به گزارش خبرگزاری آنا، ساعت‌ها تمرکز بر میدان جراحی، حفظ دقت در انجام حرکات ظریف و خم‌کردن سر برای مشاهده بهتر محل عمل، بخشی از شرایط کاری بسیاری از جراحان است که به‌ویژه در جراحی‌های طولانی، فشار قابل‌توجهی بر عضلات گردن و کمر وارد کرده و زمینه‌ساز خستگی و ناراحتی‌های جسمانی می‌شود.

این چالش‌ها، متخصصان ارگونومی را بر آن داشته تا به سراغ فناوری‌های پوشیدنی و اسکلت‌های بیرونی به عنوان راهکار‌هایی نوین برای کاهش بار جسمانی در محیط کار بروند.

یکی از این فناوری‌ها، اسکلت بیرونی غیرفعال NekSpine است که با قرارگیری روی بدن، از ناحیه گردن و کمر حمایت می‌کند و بخشی از بار وارد بر عضلات را کاهش می‌دهد.

فاطمه آباده، دانشجوی کارشناسی ارشد رشته ارگونومی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی ایران، با اشاره به یک مطالعه انجام‌شده در این حوزه گفت: در این مطالعه، عملکرد این وسیله مورد ارزیابی قرار گرفت تا مشخص شود استفاده از آن در وضعیت‌های مختلف خم‌شدن گردن چه تأثیری بر فعالیت عضلات و میزان ناراحتی افراد دارد.

وی با بیان اینکه در این مطالعه، شرکت‌کنندگان در زوایای مختلف خم‌شدن گردن، فعالیت‌هایی شبیه‌سازی‌شده را با و بدون استفاده از اسکلت بیرونی انجام دادند، افزود: همچنین میزان فعالیت عضلات گردن و کمر و همچنین احساس فشار و ناراحتی افراد در هر یک از شرایط بررسی شد و پژوهشگران علاوه بر این، تأثیر استفاده از چراغ پیشانی را نیز به عنوان ابزاری برای تأمین نور و دید بهتر ارزیابی کردند.

آباده گفت: نتایج مطالعه نشان داد استفاده از این اسکلت بیرونی در برخی وضعیت‌ها، فعالیت عضلات گردن را تا ۳۱ درصد و فعالیت عضلات کمر را تا ۱۹.۳ درصد کاهش می‌دهد.

این پژوهشگر با اشاره به میزان ناراحتی گزارش‌شده خاطرنشان کرد: میزان ناراحتی گزارش‌شده از سوی شرکت‌کنندگان در ناحیه گردن و کمر به‌ترتیب تا ۵۰ و ۴۱.۷ درصد کمتر شد، هرچند میزان اثربخشی وسیله در همه وضعیت‌ها یکسان نبود و زاویه خم‌شدن گردن در میزان کاهش فشار عضلانی نقش داشت.

وی اظهار کرد: یکی دیگر از یافته‌های جالب این پژوهش به مدت‌زمان تحمل وضعیت بدنی مربوط می‌شد؛ در زاویه ۴۵ درجه خم‌شدن گردن، میانه زمان حفظ وضعیت از ۷ دقیقه در شرایط بدون استفاده از اسکلت بیرونی به ۱۰.۹ دقیقه با استفاده از آن افزایش یافت.

آباده ادامه داد: استفاده از چراغ پیشانی نیز مانع از مشاهده اثر حمایتی این وسیله در کاهش فعالیت عضلات و ناراحتی افراد نشد.

وی در پایان با تأکید بر دستاورد‌های این پژوهش یادآور شد: این یافته‌ها، ظرفیت فناوری‌های پوشیدنی را برای کمک به کاهش فشار‌های جسمانی در مشاغلی که با حفظ طولانی‌مدت وضعیت‌های خاص بدن همراه هستند، از جمله حرفه جراحی، مطرح می‌کند؛ با این حال، نتایج این پژوهش بر اساس بررسی ۱۰ فرد سالم و در شرایط شبیه‌سازی‌شده به دست آمده است و ارزیابی عملکرد این وسیله در محیط واقعی جراحی و در طول فعالیت‌های طولانی‌مدت، به بررسی‌های بیشتری نیاز دارد.