تحقق شروط هفت‌گانه ضروری، اما زمان‌بندی اجرای آنها قابل مذاکره است/ منطقه در آستانه یک هفته سرنوشت‌ساز
«محمدرضا فیاض» کارشناس مسائل بین‌الملل و سفیر اسبق ایران در امارات، در گفت‌وگو با خبرنگار سیاسی آنا، با اشاره به افزایش تحرکات و رایزنی‌های دیپلماتیک و همزمانی آن با تشدید جنگ لفظی میان ایران و آمریکا، اظهار کرد: شرایط کنونی چندلایه است و همزمان شاهد تلاش‌های دیپلماتیک برای مذاکره، کنایه و طعنه و تهدید هستیم.
وی با بیان اینکه منطقه در شرایط ویژه‌ای از التهاب قرار دارد، افزود: مشکلات موجود میان یمن و عربستان بسیار جدی است و در مرحله خاصی قرار دارد. از سوی دیگر، انتخابات در رژیم صهیونیستی و همچنین انتخابات آمریکا طی ۱۲ روز آینده از نظر سیاسی و بین‌المللی حائز اهمیت است و این تحولات به یکدیگر مرتبط هستند.
دیپلمات پیشین کشورمان ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان یکی از عناصر اصلی منطقه و یکی از بازیگران حاضر در میدان، می‌تواند تأثیر بسزایی در نتیجه نهایی هر یک از این تحولات داشته باشد. طی چند روز آینده همچنان شاهد التهاب خبری خواهیم بود، اما با نزدیک شدن به اعلام نتایج انتخابات آمریکا و رژیم صهیونیستی در هفته آینده، احتمالا شرایط تا حدودی تعدیل و آرامش بیشتری حاکم شود.
وی با تأکید بر آمادگی کامل بخش‌های دیپلماسی و میدان گفت: مواضعی که از سوی بخش‌های مختلف نظام اعلام شده، نشان می‌دهد جمهوری اسلامی ایران از آمادگی کامل برخوردار است و در هر دو حوزه نیز تحرک وجود دارد. برای مثال، سفر سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه به ایران در چنین مقطع زمانی اقدام مهمی بود حال آنکه ارتقای توان میدانی کشور و اعلام آمادگی برای مواجهه با هر گونه بی‌تدبیری دشمن نیز از اهمیت زیادی برخوردار است.
کارشناس مسائل بین‌الملل با اشاره به همزمانی تحرکات بازیگران مختلف تصریح کرد: مجموع شرایط کاملاً ویژه است و بازیگران مختلف در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند و بر یکدیگر تأثیر می‌گذارند. اگر مقداری صبوری داشته باشیم، می‌توانیم طی هفته آینده شاهد شکل‌گیری شرایط جدید و تثبیت وضعیت باشیم.
باز شدن مسیر تجارت جهانی مستلزم پذیرش شروط ایران است
فیاض درباره منظور خود از شکل‌گیری «شرایط جدید» گفت: طرف آمریکایی باید با پیشنهاد‌های هفت‌گانه ایران به‌طور دقیق همراهی کند تا جمهوری اسلامی ایران نیز بتواند در همان چارچوب گام‌هایی بردارد. در این صورت، بخشی از تجارت جهانی و رفت‌وآمد‌ها به شکل منطقی از سر گرفته خواهد شد.
وی افزود: البته به نتیجه رسیدن این اقدامات زمان‌بر است؛ زیرا وقتی روندی متوقف می‌شود، راه‌اندازی مجدد آن به‌گونه‌ای نیست که در عرض یک روز همه چیز از سر گرفته شود و بازگشت شرایط به وضعیت عادی مدتی زمان می‌برد. با این حال، از نظر روانی، جامعه جهانی متوجه خواهد شد که دریچه جدیدی برای حل‌وفصل مسائل باز شده است.
سفیر اسبق ایران در امارات با اشاره به افزایش قیمت نفت ادامه داد: اگر آمریکایی‌ها همچنان بر برخی مواضع خود پافشاری کنند، شرایط دشوارتر خواهد شد. قیمت نفت برنت که نفت پایه محسوب می‌شود و تقریباً همه قیمت‌های نفت با آن مقایسه می‌شود، به‌شدت افزایش یافته و در حال نزدیک شدن به ۱۱۴ دلار است. چنین شرایطی برای جامعه صنعتی جهان، از جمله اروپا و آمریکا، قابل دوام نیست و باید مهار شود.
وی تأکید کرد: مهار این شرایط از مسیر جنگ با ایران امکان‌پذیر نیست، بلکه از طریق همراهی و رسیدن به یک دوره ثبات امکان تحقق دارد.
ادامه عضویت در NPT به نحوه عملکرد آژانس و طرف‌های مقابل بستگی دارد
فیاض درباره احتمال خروج جمهوری اسلامی ایران از پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) گفت: فکر خروج از NPT همواره وجود داشته و اکنون نیز وجود دارد. جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان یک عضو متعهد، تاکنون در چارچوب سیاست‌های خود به تعهداتش عمل کرده است، هرچند طرف‌های مقابل در برخی موارد همراهی لازم را نداشته‌اند.
وی ادامه داد: اگر در شرایطی قرار داشته باشیم که عضویت در یک چارچوب بین‌المللی برای ایران انتفاعی نداشته باشد، باید بررسی شود که ادامه آن از نظر منطقی تا چه اندازه قابل توجیه است. جمهوری اسلامی ایران همواره می‌تواند درباره خروج از NPT تصمیم‌گیری کند و این موضوع همچنان در حال بررسی است.
کارشناس مسائل بین‌الملل با تأکید بر عملکرد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در اتخاذ تصمیم ایران اظهار داشت: تصمیم‌گیری درباره خروج یا عدم خروج از NPT دقیقاً به عملکرد، تصمیمات، روش‌ها و قضاوت‌های طرف‌های مقابل ازجمله آژانس بستگی دارد. اگر آنها واقعاً بی‌طرفانه عمل کنند، نتایج عملکردشان با آنچه امروز شاهد آن هستیم، متفاوت خواهد بود.
وی تصریح کرد: آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در برخی موارد به‌صورت جانبدارانه و به نفع آمریکا عمل کرده است و چنین رویکردی برای یک سازمان بین‌المللی قابل قبول نیست. تبعیض علیه اعضای یک سازمان بین‌المللی آن طور که در برخورد با ایران دیدیم نیز رویکرد مناسبی نیست.
تحقق شروط هفت‌گانه ضروری، اما زمان‌بندی اجرای آنها قابل مذاکره است
فیاض درباره مشروط شدن بازگشایی تنگه هرمز به اجرای شروط هفت‌گانه ازجمله خروج آمریکا از منطقه بیان کرد: اینها مطالبات جدید یا عجیبی نیست و ذیل تفاهم اسلام آباد هم قید شده بود. زمانی که این شروط محقق شوند، تنگه هرمز نیز باز خواهد شد.
وی افزود: ممکن است اجرای این شروط بر اساس جدول زمانی و با رعایت تقدم و تأخر انجام شود، اما هیچ‌یک از آنها به نفع دیگری کنار گذاشته نخواهد شد. طرف آمریکایی باید تصمیم خود را بگیرد و محاصره دریایی را به‌طور کامل پایان دهد تا منطقه و شرایط به وضعیت مناسبی برسد.
دیپلمات پیشین کشورمان در تکمیل این بحث تأکید کرد: همان‌طور که گفته شد، این شروط باید پذیرفته شود، اما اجرای آنها می‌تواند در چارچوب یک جدول زمانی پیش برود و این موضوع به مدیریت نحوه اجرای توافقات مربوط است. به عبارت دیگر، اصل پذیرش شروط هفت‌گانه غیرقابل تغییر است، اما درباره اینکه هر یک از این شروط در چه زمانی اجرا شود، می‌توان تصمیم‌گیری کرد.
دارایی‌های ایران نمی‌تواند ابزار امتیازگیری طرف‌های مقابل باشد
سفیر اسبق ایران در امارات درباره ادعای مطرح‌شده مبنی بر اینکه عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان حامل پیشنهادی برای دسترسی ایران به سود حاصل از اموال بلوکه‌شده در قطر در ازای اجازه بازدید از سایت‌های هسته‌ای بوده است، گفت: این گمانه‌زنی در حد یک طنز است. پولی که ایران در قطر دارد، متعلق به ایران است و آمریکایی‌ها آن را به عنوان یک ابزار باج گیری نگه داشته‌اند.
وی افزود: بازگرداندن دارایی متعلق به ایران نمی‌تواند به‌عنوان یک مشوق مطرح شود. وقتی دارایی متعلق به ایران است، بازگرداندن آن لطفی در حق ایران محسوب نمی‌شود.
فیاض در نهایت تصریح کرد: موضوع دارایی‌های ایران که به دلایل مشخص در نقاط مختلف بلوکه یا نگهداری می‌شود، باید یک‌بار برای همیشه تعیین تکلیف شود.
انتهای پیام/
