«بیانیه فرانکفورت» برای مهار هوش مصنوعی و حمایت از حقوق پدیدآورندگان/ بوس تقدیر شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، هم‌زمان با آغاز هفتادوهشتمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب فرانکفورت، اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان با انتشار بیانیه‌ای با عنوان «فراخوان فرانکفورت»، خواستار تدوین مقررات روشن برای استفاده از آثار دارای حق نشر در توسعه و آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی شد.

سباستین گوگولتس، رئیس اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان، با اشاره به شرایط فعلی حوزه کتاب و نشر گفت کتاب‌ها به‌ویژه در دوره‌های قطبی‌شدن جامعه، فضایی مهم برای مواجهه با دیدگاه‌های متفاوت و شکل‌گیری اندیشه‌های تازه هستند؛ اما کاهش مهارت خواندن و نبود مقررات کافی برای هوش مصنوعی، صنعت کتاب را نگران کرده است.

او با اشاره به نتایج تازه‌ترین مطالعه «پیزا» گفت یک‌سوم نوجوانان ۱۵ ساله در آلمان از توانایی کافی برای خواندن برخوردار نیستند. به گفته گوگولتس، از سوی دیگر تعداد خریداران کتاب در گروه سنی ۱۰ تا ۱۵ سال در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال قبل ۳۰.۶ درصد کاهش یافته است.

هوش مصنوعی جایگزین مهارت خواندن نمی‌شود

گوگولتس با تأکید بر اینکه این روند را نمی‌توان نادیده گرفت، گفت کاهش مهارت خواندن با گسترش هوش مصنوعی و امکان دریافت پاسخ‌های فوری جبران نخواهد شد.

رئیس اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان در این‌باره اظهار کرد: «کسی که دیگر نمی‌تواند متن را با درک معنا بخواند، اساساً قادر به بررسی یک پاسخ هوش مصنوعی نیز نخواهد بود؛ در این شرایط، تنها راه باقی‌مانده باور کردن پاسخ از پیش آماده‌شده است.»

او خواستار قرار گرفتن تقویت مهارت خواندن و سواد رسانه‌ای در اولویت سیاست‌های آموزشی شد و پیشنهاد کرد زمان مشخص و روزانه‌ای برای مطالعه در مدارس اختصاص یابد.

گوگولتس همچنین تأکید کرد سواد رسانه‌ای باید به بخشی الزامی از آموزش تبدیل شود تا کودکان و نوجوانان بتوانند میان اطلاعات پژوهش‌شده و مطالب مبتنی بر دیدگاه شخصی تمایز بگذارند و شیوه مواجهه با اخبار جعلی و متون و تصاویر تولیدشده به وسیله هوش مصنوعی را بیاموزند.

اعتراض به استفاده بدون مجوز از آثار برای آموزش هوش مصنوعی

رئیس اتحادیه ناشران آلمان در بخش دیگری از اظهارات خود از وضعیت مقررات هوش مصنوعی انتقاد کرد و گفت شرکت‌های خارج از اروپا در تعیین شرایط توسعه و استفاده از این فناوری نقش پررنگی دارند.

گوگولتس مدعی شد شرکت‌های هوش مصنوعی از آثار دارای حق نشر بدون رضایت صاحبان حقوق و بدون پرداخت حق استفاده برای آموزش سامانه‌های خود بهره می‌گیرند.

او همچنین به نبود الزام‌های قانونی روشن برای اعلام داده‌ها و آثاری که در آموزش این سامانه‌ها استفاده شده‌اند اشاره کرد و گفت در چنین شرایطی، صاحبان حقوق باید خودشان با صرف هزینه و زمان، شواهد مربوط به استفاده از آثارشان را پیدا کنند و برای احقاق حقوق خود وارد فرایندهای پرهزینه حقوقی شوند.

او خواستار اقدام سریع و قاطع سیاست‌گذاران برای حل این مسئله شد.

۱۲۰ ناشر پای «فراخوان فرانکفورت» را امضا کردند

اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان هم‌زمان با نمایشگاه فرانکفورت «فراخوان فرانکفورت» را خطاب به کمیسیون اروپا، پارلمان اروپا و دولت آلمان منتشر کرده است.

بر اساس این بیانیه، تاکنون ۱۲۰ انتشاراتی از این فراخوان حمایت کرده‌اند.

این فراخوان سه مطالبه اصلی را دنبال می‌کند: شفافیت درباره آثاری که برای آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی استفاده می‌شوند، ایجاد مدل‌های عادلانه صدور مجوز و فراهم کردن ابزارهای مؤثر برای اجرای قوانین حق نشر.

اتحادیه ناشران آلمان همچنین در جریان نمایشگاه فرانکفورت دو نشست تخصصی درباره هوش مصنوعی و مسئله کتاب‌خوانی برگزار می‌کند.

نخستین نشست با عنوان «ابتدا شکایت، سپس مقررات؟ چه خلأهایی در مقررات هوش مصنوعی اکنون باید برطرف شوند» پنجشنبه ۸ اکتبر برگزار خواهد شد و دومین نشست با موضوع «بحران آموزشی قابل پیش‌بینی؛ یادگیری خواندن میان بحران آموزشی، هوش مصنوعی و شبکه‌های اجتماعی» جمعه ۹ اکتبر برگزار می‌شود.

هفتادوهشتمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب فرانکفورت از ۷ تا ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶ برگزار می‌شود و جمهوری چک مهمان افتخاری این دوره است.

اعطای جایزه فریدریش پرتس به یورگن بوس در آخرین دوره مدیریت فرانکفورت

اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان در مراسم افتتاحیه نمایشگاه بین‌المللی کتاب فرانکفورت ۲۰۲۶، جایزه فریدریش پرتس را به یورگن بوس، مدیر این نمایشگاه، اعطا کرد؛ بوس پس از پایان این دوره از مدیریت نمایشگاه کناره‌گیری و بازنشسته خواهد شد.

اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان به پاس خدمات و فعالیت‌های یورگن بوس در صنعت کتاب، جایزه «فریدریش پرتس» را به مدیر نمایشگاه بین‌المللی کتاب فرانکفورت اعطا کرد.

این جایزه در روز افتتاحیه نمایشگاه امسال توسط سباستین گوگولتس، رئیس اتحادیه ناشران و کتاب‌فروشان آلمان، به بوس اهدا شد. بوس پس از پایان نمایشگاه ۲۰۲۶ که از ۷ تا ۱۱ اکتبر برگزار می‌شود، پس از بیش از دو دهه مدیریت این رویداد، از سمت خود کناره‌گیری خواهد کرد.

تقدیر از نقش بوس در توسعه بین‌المللی نمایشگاه

سباستین گوگولتس در مراسم اهدای جایزه، مدیریت بوس را عاملی مؤثر در توسعه جایگاه بین‌المللی نمایشگاه فرانکفورت دانست.

او گفت: «یورگن بوس از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۶ به‌عنوان مدیر، مسئولیت نمایشگاه بین‌المللی کتاب فرانکفورت را بر عهده داشت. او با کنجکاوی و علاقه فراوان به ارتباط، همراه با درک و تخصص، نمایشگاه کتاب را به سایر صنایع پیوند داد و اهمیت بین‌المللی آن را تثبیت کرد.»

گوگولتس افزود: «به پاس خدمات برجسته او به کتاب، می‌خواهیم به شکل ویژه از یورگن بوس تشکر کنیم.»

جایزه فریدریش پرتس برای خدمات به صنعت کتاب

جایزه فریدریش پرتس به افراد یا سازمان‌هایی تعلق می‌گیرد که خدمات برجسته‌ای به کتاب و صنعت نشر ارائه کرده باشند.

این جایزه در ساختار جدید خود، دو عنوان پیشین شامل «مدال فریدریش پرتس» برای خدمات درون‌سازمانی و «لوح حامی کتاب» برای خدمات افراد و نهادهای خارج از اتحادیه را در قالب یک جایزه واحد ادغام کرده است.

دنیس شک، منتقد و مجری ادبی آلمانی، سال گذشته نخستین دریافت‌کننده این عنوان جدید بود.

پایان یک دوره در نمایشگاه فرانکفورت

اهدای جایزه فریدریش پرتس به بوس در شرایطی انجام شد که نمایشگاه کتاب فرانکفورت در آستانه تغییر مدیریت قرار دارد. بوس پس از ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۶، آخرین دوره مدیریت خود را پشت سر می‌گذارد و پس از پایان نمایشگاه امسال بازنشسته خواهد شد.

این رویداد، پایانی بر بیش از دو دهه حضور او در رأس یکی از مهم‌ترین رویدادهای بین‌المللی صنعت کتاب خواهد بود.