یادداشت؛
یادداشت
وقتی پایتخت، خاطراتش را روی دیوارهای کوشک هنر روایت میکند/تهران را از نو ببینید
به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، تهران را معمولاً از میان خیابانهای شلوغ، ساختمانهای بلند، ترافیک و روزمرگیهایش میشناسیم؛ اما پایتخت لایههای دیگری هم دارد؛ لایههایی که گاهی در میان هیاهوی شهر دیده نمیشوند. «قصههای تهران» تلاش کرده است بخشی از همین لایههای کمتر دیدهشده را کنار هم قرار دهد؛ از نقشههای تاریخی و چنارهای قدیمی گرفته تا قصه بناهایی که در طول تاریخ تهران شکل گرفتهاند، رویدادهای مهم سیاسی و اجتماعی، میراث آسیبدیده و حتی تصویری از تهران گذشته و آینده.
به مناسبت روز جهانی گردشگری و همزمان با هفته گردشگری، به کوشک هنر در منطقه فرهنگی و گردشگری عباسآباد رفتم؛ جایی که نمایشگاه «قصههای تهران » در آن برپا شده است. نمایشگاهی که در نگاه نخست شاید مجموعهای از نقشهها، تصاویر و تایم لاین های تاریخی به نظر برسد، اما با کمی مکث میتوان فهمید هدف برگزارکنندگان، ساختن یک «پلتفرم روایت تهران» است؛ بستری که قرار است اطلاعات و قصههای نقاط مختلف شهر به مرور به آن اضافه شود.
در فضای نمایشگاه، دیوارها به یک خط زمانی بزرگ تبدیل شدهاند؛ خطی که مخاطب را از گوشههایی از تاریخ تهران عبور میدهد و به نقاط عطفی میرساند که بعضی از آنها شاید برای شهروندان امروز کمتر شناخته شده باشند. در کنار این روایت تاریخی، نقشههای قدیمی تهران، نقشه بازار، ماکت کتاب، تصاویر بناها و اشیایی از زندگی روزمره تهران قدیم قرار گرفتهاند.
از «قصههای تهران» در روزهای کرونا تا یک گالری روایت
ایده «قصههای تهران» ادامه تجربهای با همین نام در دوران کرونا است؛ زمانی که گردشگری در جهان متوقف شده بود و این منطقه تلاش کرد امکان سفر مجازی به تهران را از طریق روایتگری فعالان گردشگری، راهنمایان، اصناف و دیگر ذینفعان این حوزه فراهم کند.
با پیشنهاد مدیرعامل منطقه برای ادامه این ایده به شکلی تازه، گالری «قصههای تهران» شکل گرفت؛ گالریای که صرفاً مجموعهای از اطلاعات درباره تهران یا شعار سازمان جهانی گردشگری نیست و بخشی از آن به اقدامات زیرساختی اختصاص دارد.
تهران روی دیوارها؛ تاریخ در قالب یک خط زمانی
در این گالری، تاریخ تهران در قالب یک تایملاین روایت میشود؛ روایتی که از تمدن قیطریه آغاز شده و در ادامه به دوره صفوی، شکلگیری حصار و دروازههای تهران، دوره قاجار و رویدادهای مهم تاریخ معاصر پایتخت میرسد.
بخشی از این روایت بهصورت ثابت در گالری باقی میماند و بخش دیگری قابلیت تغییر و بهروزرسانی دارد.
«اهل تهرانم»؛ روایتی جامع برای تهران پژوهی
یکی از اقدامات زیرساختی این رویداد، آمادهسازی کتاب «اهل تهرانم» است؛ کتابی جامع درباره گردشگری تهران که بیش از هزار صفحه دارد و قرار است در دو جلد منتشر شود.
این کتاب منبعی برای گردشگران، فعالان گردشگری و علاقهمندان به پژوهش درباره تهران است.
در کنار این کتاب، نقشه بازار تهران نیز در گالری ارائه شده است؛ نقشهای که مطرح می شود حاصل پژوهش میدانی و بررسی جزئیات کوچهها و گذرهای بازار است. این پژوهش همچنان ادامه دارد.
نقشه عبدالغفار اصفهانی نیز یکی دیگر از بخشهای نمایشگاه است؛ نقشهای که از منابع مهم برای تهران پژوهی به شمار میرود و در کتاب «اهل تهرانم» هم مورداستفاده قرار گرفته است.
تهرانِ طبیعی در کنار تهران تاریخی
«قصههای تهران» تنها به بناها و رویدادهای تاریخی محدود نشده و بخشی از آن به طبیعت و درختان قدیمی تهران اختصاص دارد.
بخشی از این نمایشگاه با هدف توجه به ظرفیتهای اکوتوریسم شهری و روایت طبیعت تهران طراحی شده است؛ شهری که بخشی از تجربه زیست و «تنفس» را برای شهروندان رقم زده است.
«آتش در گلستان»؛ ثبت آسیبهای جنگ
یکی از بخشهای متفاوت این رویداد، ثبت تصویری آسیبهای واردشده به بناها و فضاهای فرهنگی در جریان جنگ است.
بناهایی مانند کاخ گلستان و موزه برق در جریان جنگ آسیب دیدند و باتوجهبه آغاز سریع عملیات مرمت، تلاش شده است وضعیت آنها پیش از تغییرات بعدی ثبت شود تا این تصاویر بهعنوان سندی برای آینده باقی بماند.
با همکاری منطقه فرهنگی و گردشگری عباسآباد و کارگردانی هادی آفریده، مستندی با عنوان «آتش در گلستان» تهیه شده که بخشی از آن در قالب تریلر در این رویداد نمایش داده میشود و نسخه کامل آن در ادامه ارائه خواهد شد
اسباببازیها و اشیایی از تهران قدیم
قصه تهران فقط با اسناد رسمی و نقشهها روایت نشده است. بخشی از نمایشگاه به اسباببازیها و اشیایی اختصاص دارد که یادآور زندگی روزمره مردم در تهران قدیم هستند.
این اشیا کمک میکنند روایت نمایشگاه از یک گزارش خشک تاریخی فاصله بگیرد و به زندگی مردم نزدیکتر شود؛ به چیزهایی که شاید در کتابهای تاریخ جایی نداشته باشند، اما بخشی از حافظه جمعی شهر را ساختهاند. در این قسمت، مخاطب بیش از آنکه با تاریخ رسمی مواجه باشد، با تهرانِ زندگیشده روبهرو میشود؛ شهری که مردم در آن بازی کردهاند، خرید کردهاند، در محلهها رفتوآمد داشتهاند و خاطره ساختهاند.
نمایشگاهی که قرار است ادامه پیدا کند
نمایشگاه قرار نیست فقط مجموعهای از تصاویر و اشیا باشد که پس از پایان هفته گردشگری جمعآوری شود؛ ایده اصلی، ساختن بستری برای اضافه شدن روایتهای تازه از شهر است.
نمایشگاه از امروز تا شانزدهم مهرماه ادامه دارد و بازدید از آن از ساعت ۹ صبح تا ۶ عصر، به جز روزهای جمعه، امکانپذیر است.
تهران؛ شهری که هنوز قصههای نگفته زیادی دارد
در پایان بازدید، آنچه بیش از همه در ذهن میماند، گستردگی روایتهایی است که میتوان درباره تهران داشت. شهری که در یک سو نقشه دارالخلافه و چنارهای قدیمیاش قرار دارد و در سوی دیگر پل طبیعت، فناوری و تصویرسازی هوش مصنوعی از آینده.
شاید مهمترین ویژگی این نمایشگاه همین باشد که مخاطب را به تماشای تهران از زاویهای دیگر دعوت میکند؛ تهرانی که فقط پایتختی پرجمعیت و پرترافیک نیست، بلکه شهری است با هزاران قصه، نقشه، بنا، آدم، خاطره و اتفاق که بخشی از آنها هنوز روایت نشدهاند.
نمایشگاه «قصههای تهران» در کوشک هنر منطقه فرهنگی و گردشگری عباسآباد، به مناسبت روز جهانی گردشگری و هفته گردشگری برپا شده و قرار است این روایت را به مرور با قصههای تازهای از نقاط مختلف تهران ادامه دهد.
انتهای پیام/
