«پیروزی بزرگ! تنگه هرمز» چگونه به یک تصویر خبری تبدیل شد

به گزارش خبرگزاری آنا روی این دیوارنگاره، دونالد ترامپ در زیر آب و میان انفجارها دیده می‌شود و در کنار تصویر او عبارت «Great Victory! Strait of Hormuz» به فارسی و انگلیسی نقش بسته است؛ تصویری که خیلی زود توجه رسانه‌ها و خبرگزاری‌های بین‌المللی را به خود جلب کرد.

ماجرا از ۲۴ اوت ۲۰۲۶ آغاز شد؛ زمانی که Vahid Salemi، عکاس Associated Press، از این دیوارنگاره در تهران تصویربرداری کرد. تصویر AP در ادامه وارد چرخه گسترده انتشار جهانی شد و رسانه‌هایی مانند Times of Israel و Arab News از آن استفاده کردند. اما اتفاق مهم‌تر یک روز بعد رخ داد.

در ۲۵ اوت، خبرگزاری Anadolu نیز سراغ این سوژه رفت. این خبرگزاری علاوه بر ثبت عکس، یک گزارش ویدئویی ۲ دقیقه و ۲۶ ثانیه‌ای با عنوان Giant anti-US banner depicting Trump displayed in Tehran تولید کرد. در این گزارش، تصویر ترامپ زیر آب و عبارت «Great Victory» و اشاره به تنگه هرمز به‌صراحت مورد توجه قرار گرفته است.

به این ترتیب، این دیوارنگاره که اثری از صابر شیخ‌رضایی است، دیگر صرفاً یک تصویر شهری نبود؛ به سوژه تصویری یک خبرگزاری بین‌المللی تبدیل شده بود.

در روزهای بعد، تصویر در رسانه‌های مختلف با زبان‌ها و رویکردهای متفاوت ظاهر شد. The Guardian در بریتانیا، LBC، The New Arab، Asharq Al-Awsat، Türkiye Today، Stuttgarter Zeitung در آلمان، El Español در اسپانیا، il Giornale در ایتالیا و The Citizen در آفریقای جنوبی از جمله رسانه‌هایی هستند که تصویر این اثر را منتشر کردند.

مسیر انتشار فقط به رسانه‌های سیاسی محدود نماند. CNBC و Yahoo Finance نیز در پوشش تحولات اقتصادی، نفت و تنگه هرمز از تصویر این دیوارنگاره استفاده کردند. تصویری که ابتدا بخشی از یک فضای شهری در تهران بود، حالا به تصویری برای روایت جنگ، تحریم، اقتصاد، نفت و تنگه هرمز تبدیل شده بود.  حتی این پایان ماجرا نبود.

در ۱ سپتامبر، یعنی بیش از یک هفته پس از نخستین تصویربرداری، Morteza Nikoubazl از NurPhoto مجموعه تازه‌ای از همان دیوارنگاره ثبت کرد؛ مجموعه‌ای شامل قاب‌های مختلف از خودروها، عابران و فضای شهری اطراف اثر. این تصاویر نیز از مسیر شبکه‌های بین‌المللی توزیع عکس وارد رسانه‌های مختلف شدند.

به این ترتیب، دست‌کم سه چرخه مستقل تصویربرداری ــ AP، Anadolu و NurPhoto ــ برای یک اثر واحد شکل گرفت. در کنار آنها، آژانس‌هایی مانند EPA و AFP نیز تصاویر مرتبط با این سوژه را در چرخه توزیع جهانی قرار دادند.

گستره جغرافیایی این بازتاب نیز قابل توجه است؛ از آمریکای شمالی و اروپا تا خاورمیانه، آفریقا و آمریکای لاتین، تصویر این دیوارنگاره در رسانه‌های مختلف دیده شد.

البته نباید هر بازنشر یک عکس خبرگزاری را یک «رسانه مستقل» حساب کرد. بخشی از انتشارها حاصل شبکه توزیع AP، Anadolu یا Getty است. بنابراین تعبیر دقیق‌تر، «ده‌ها انتشار رسانه‌ای بین‌المللی» است، نه لزوماً ده‌ها رسانه مستقل.

اما شاید مهم‌ترین نکته همین‌جاست: این دیوارنگاره صرفاً دیده نشد؛ روایت شد.

تصویر آن در رسانه‌های مختلف، بارها و در مقاطع مختلف، برای توضیح یک واقعیت بزرگ‌تر انتخاب شد: جنگ ایران و آمریکا و مناقشه بر سر تنگه هرمز.

از یک دیوار در تهران تا صفحات رسانه‌های جهان؛ «Great Victory! Strait of Hormuz» دیگر فقط نام یک دیوارنگاره نیست؛ به یک تصویر رسانه‌ای از یک مقطع تاریخی تبدیل شده است.