دور کمر؛ شاخصی ساده برای شناسایی چاقی
یادداشت
مقابله اسلام با یهودیان نژادپرست؛ از پیمانشکنی در صدر اسلام تا تحولات امروز
به گزارش خبرگزاری آنا، چهارمین جلسه از سلسلهمباحث «یهودشناسی در قرآن» با موضوع «مقابله اسلام با یهودیان نژادپرست» به همت دفتر هماندیشی استادان و نخبگان دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر و با همکاری بسیج اساتید، بهصورت برخط برگزار شد.
رضا نجفی عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس در این نشست با اشاره به برخی برداشتهای نادرست درباره نوع تعامل پیامبر اسلام (ص) با یهودیان در صدر اسلام اظهار کرد: گاهی این تصور مطرح میشود که پیامبر اسلام (ص) با یهودیان مدارا کرده و بر همین اساس، امروز نیز باید میان جمهوری اسلامی ایران و رژیم صهیونیستی نوعی توافق و همزیستی سیاسی برقرار شود؛ در حالی که بررسی دقیق تاریخ صدر اسلام نشان میدهد رویکرد پیامبر (ص) مبتنی بر پذیرش اولیه و تعامل مسالمتآمیز بود، اما پیمانشکنی و اقدامات خصمانه یهودیان، مسیر تحولات را تغییر داد.
وی افزود: پس از هجرت پیامبر اسلام (ص) از مکه به مدینه، ایشان با حمایت مهاجران و استقبال انصار وارد یثرب شد و حاکمیت اسلامی را پایهگذاری کرد. در آن زمان، گروههایی از یهودیان بخش قابل توجهی از ساختار اقتصادی و اجتماعی مدینه را در اختیار داشتند و نسبت به شکلگیری حکومت اسلامی احساس نگرانی میکردند.
عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس با تشریح شرایط اقتصادی مدینه در آن دوران ادامه داد: مدینه شهری کشاورزی بود و نخلستانها و کشتزارهای فراوانی داشت. در کنار کشاورزی، تجارت نیز در این شهر رونق داشت و یهودیان بیشتر در حوزه زرگری، طلا و فعالیتهای مرتبط با آن حضور داشتند. با ظهور پیامبر اسلام (ص) و گسترش نفوذ ایشان در میان مهاجران و انصار، برخی از آنان احساس کردند موقعیت اقتصادی و اجتماعیشان در معرض تهدید قرار گرفته است.
نجفی بیان کرد: با وجود این نگرانیها، پیامبر اسلام (ص) در ابتدا راه گفتوگو و تعامل را انتخاب کرد و میان مسلمانان و قبایل یهودی پیمانهایی منعقد شد. قبایل بنیقینقاع، بنینضیر و بنیقریظه از جمله گروههایی بودند که در چارچوب توافقهای صورتگرفته، در مدینه حضور داشتند.
وی با اشاره به حوادث پس از جنگ بدر و احد گفت: این توافقها در ادامه با اقداماتی از سوی برخی قبایل یهودی نقض شد. آنان در جریان تحولات نظامی صدر اسلام، بهویژه پس از مشاهده پیروزی مسلمانان در جنگ بدر، نسبت به قدرتیابی پیامبر (ص) بیش از گذشته احساس خطر کردند و در مقاطعی ارتباطهایی با مخالفان حکومت اسلامی برقرار کردند.
عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس اضافه کرد: در ادامه، توطئههایی علیه پیامبر اسلام (ص) شکل گرفت و حتی تلاشهایی برای آسیب رساندن به ایشان صورت گرفت. در چنین شرایطی پیامبر (ص) نیز در برابر این اقدامات واکنش نشان داد و برخورد با پیمانشکنان را در دستور کار قرار داد.
نجفی با اشاره به آیه دوم سوره مبارکه حشر عنوان کرد: قرآن کریم در این زمینه میفرماید: «هُوَ الَّذِی أَخْرَجَ الَّذِینَ کَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْکِتَابِ مِنْ دِیَارِهِمْ لِأَوَّلِ الْحَشْرِ...»؛ این آیه به ماجرای اخراج گروهی از اهل کتاب از سرزمین خود اشاره دارد و نشان میدهد که این برخورد در پی مجموعهای از تحولات و پیمانشکنیها شکل گرفت.
وی با تأکید بر اینکه باید میان «دین یهود» و «یهودیان نژادپرست و جریان صهیونیسم» تفکیک قائل شد، گفت: بحث ما تقابل اسلام با دین یهود نیست؛ یهودیت نیز در شمار ادیان توحیدی قرار دارد و حضرت موسی (ع) پیامبر الهی است. آنچه مورد نقد و تقابل قرار میگیرد، نژادپرستی، اشغالگری، پیمانشکنی و رفتارهای ضدانسانی جریانهایی است که خود را نماینده یهودیت معرفی میکنند.
عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس با استناد به آیه ۱۱۸ سوره آلعمران بیان کرد: قرآن کریم نسبت به اعتماد بیمحاسبه به جریانهایی که علیه جامعه اسلامی توطئه میکنند هشدار داده است. در این آیه آمده است: «لَا تَتَّخِذُوا بِطَانَةً مِنْ دُونِکُمْ...»؛ یعنی مؤمنان نباید کسانی را که در پی ضربه زدن و ایجاد آسیب هستند، بهعنوان محرم اسرار و تکیهگاه خود انتخاب کنند.
نجفی ادامه داد: قرآن کریم در آیه ۱۲ سوره توبه نیز درباره نحوه مواجهه با دشمنانی که به پیمانهای خود پایبند نیستند، دستور روشنی ارائه میکند و میفرماید: «فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْکُفْرِ إِنَّهُمْ لَا أَیْمَانَ لَهُمْ...»؛ بنابراین در مواجهه با دشمنی که به عهد و پیمان خود پایبند نیست، نباید سادهاندیشانه رفتار کرد.
وی با اشاره به برخی تحولات معاصر اظهار کرد: تجربه دهههای اخیر نیز نشان داده است که رژیم صهیونیستی در موارد متعددی به تعهدات و توافقهای خود پایبند نمانده است؛ بنابراین تحلیل رفتار این رژیم باید بر اساس عملکرد واقعی آن و نه صرفاً بر مبنای ادعاها و توافقهای روی کاغذ صورت گیرد.
عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس در ادامه با اشاره به آیات قرآن درباره ضرورت ایستادگی در برابر دشمنان گفت: قرآن کریم در آیه ۱۱۸ سوره آلعمران، آیه ۱۲ سوره توبه و آیات دیگری از این دست، مؤمنان را به هوشیاری، مقاومت و پرهیز از اعتماد به دشمنان پیمانشکن دعوت میکند.
نجفی با اشاره به آیه ۱۲۰ سوره آلعمران افزود: قرآن کریم در این آیه تأکید میکند که دشمنان از شادی مؤمنان خشنود نمیشوند و از رنج آنان خوشحال میشوند؛ اما در ادامه راهکار مقابله با توطئهها را نیز بیان کرده و میفرماید: «وَإِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا لَا یَضُرُّکُمْ کَیْدُهُمْ شَیْئًا»؛ یعنی اگر صبر و تقوا پیشه کنید، مکر و نیرنگ آنان نمیتواند به شما زیانی برساند.
وی تصریح کرد: پیام اصلی این آیات آن است که جامعه اسلامی نباید در برابر تهدیدها دچار ترس و سستی شود. هوشیاری، صبر، استقامت و حرکت در چارچوب آموزههای دینی از مهمترین مؤلفههایی است که قرآن کریم برای مقابله با توطئه دشمنان مورد تأکید قرار داده است.
عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس با بیان اینکه قرآن کریم وعده پیروزی قطعی و بدون هزینه به مسلمانان نداده است، خاطرنشان کرد: ممکن است دشمن بتواند آسیبهایی وارد کند و انسانها را دچار رنج و خسارت کند، اما در صورت ایستادگی و حفظ انسجام، نمیتواند به اهداف نهایی خود دست پیدا کند.
نجفی با تأکید دوباره بر ضرورت تفکیک میان یهودیت و صهیونیسم گفت: قرآن کریم در آیه ۶۴ سوره آلعمران پیامبر اسلام (ص) را مأمور میکند که اهل کتاب را به یک نقطه مشترک و توحیدی دعوت کند؛ بنابراین اسلام اساساً با گفتوگو و همزیستی با پیروان ادیان توحیدی مخالفتی ندارد؛ مسئله زمانی شکل میگیرد که نژادپرستی، اشغالگری، پیمانشکنی و خشونت علیه ملتها در دستور کار قرار گیرد.
وی تأکید کرد: آنچه در صدر اسلام موجب تقابل پیامبر (ص) با برخی گروههای یهودی شد، صرفاً یهودی بودن آنان نبود، بلکه مجموعهای از اقدامات سیاسی، نظامی، پیمانشکنی و توطئه علیه جامعه اسلامی بود؛ از این رو برای فهم درست موضع اسلام باید میان پیروان یک دین توحیدی و جریانهای سیاسی و نژادپرستانهای که از نام دین برای توجیه اقدامات خود استفاده میکنند، تفاوت قائل شد.
انتهای پیام/
