اکونومیست: آمریکا گزینهای برای بازگشایی هرمز ندارد
به گزارش خبرگزاری آنا به نقل از نشریه اکونومیست، تنها چند هفته پس از آنکه «دونالد ترامپ» با امضای یادداشت تفاهم با ایران مدعی پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز شده بود، اکنون بخش عمدهای از آن توافق عملاً فروپاشیده و واشنگتن بار دیگر با بحرانی روبهرو شده که برای آن راهحل مشخصی در اختیار ندارد.
ترامپ پس از امضای این تفاهمنامه با اعتماد به نفس اعلام کرده بود: «به تمام اهداف خود دست یافتهایم، جنگ پایان یافته و تنگه هرمز باز خواهد شد.»، اما به نوشته اکونومیست، کمتر از یک ماه بعد، نه تنها جنگ بار دیگر از سر گرفته شده، بلکه عبور و مرور نفتکشها نیز با اختلال جدی مواجه شده است.
اکونومیست معتقد است یکی از مهمترین دلایل شکست تفاهم میان تهران و واشنگتن، برداشت متفاوت دو طرف از مفاد آن است.
بر اساس بند پنجم این توافق، ایران متعهد شده بود «ترتیبات لازم برای عبور ایمن کشتیهای تجاری» را فراهم کند؛ بندی که به اعتقاد این نشریه، بهصورت عامدانه مبهم تنظیم شده است.
واشنگتن این بند را به معنای جمعآوری مینها و بازگشایی کامل تنگه هرمز تفسیر میکند، اما تهران بر این باور است که این بند، حق مدیریت ترافیک دریایی و اعمال حاکمیت بر آبهای خود را نیز به رسمیت میشناسد.
کاهش چشمگیر تردد نفتکشها و نگرانی ممتد بازار جهانی
اکونومیست با اشاره به وضعیت میدانی تنگه هرمز مینویسد اگرچه آمریکا همچنان مدعی باز بودن مسیر جنوبی تنگه است، اما واقعیت بازار چیز دیگری را نشان میدهد.
این گزارش با استناد به دادههای شرکتهای بینالمللی ردیابی کشتیها اعلام میکند که حجم عبور نفتکشها از تنگه هرمز به پایینترین سطح خود از اواخر ماه مه رسیده است.
بر اساس آمار شرکت Kpler، تردد نفتکشها به شدت کاهش یافته و شرکت Windward نیز گزارش داده است که تنها ۱۱ کشتی در یک روز از این تنگه عبور کردهاند؛ رقمی که نسبت به ۳۶ کشتی در هفته قبل، افتی چشمگیر را نشان میدهد.
به اعتقاد اکونومیست، صرفنظر از ادعاهای سیاسی، آنچه برای شرکتهای کشتیرانی اهمیت دارد ارزیابی ریسک است و تا زمانی که صاحبان کشتیها احتمال حمله را بالا بدانند، تنگه هرمز از منظر اقتصادی «بسته» تلقی خواهد شد.
تجاوزات بدون نتیجه ترامپ
این نشریه انگلیسی نخستین گزینه دولت ترامپ را ادامه تجاوزات و حملات محدود علیه زیرساختها و تجهیزات نظامی ایران میداند.
با این حال، نویسنده گزارش تأکید میکند که حملات چندین شب متوالی آمریکا هیچ تغییری در رفتار ایران ایجاد نکرده و دلیلی وجود ندارد که ادامه این حملات نیز نتیجه متفاوتی به همراه داشته باشد.
اکونومیست مینویسد حتی در صورت نابودی تمامی سامانههای ساحلی ایران، این کشور همچنان با بهرهگیری از موشکها و پهپادهای دوربرد خود که برد برخی از آنها به بیش از هزار کیلومتر میرسد، توان هدف قرار دادن شناورها را حفظ خواهد کرد.
به اعتقاد این رسانه، دومین گزینه آمریکا، گسترش دامنه درگیریهاست؛ اما این مسیر نیز با مخاطرات گستردهای همراه خواهد بود.
اکونومیست هشدار میدهد که حمله به زیرساختهای حیاتی ایران، احتمالاً واکنش متقابل تهران علیه منافع آمریکا و متحدانش در کشورهای حاشیه خلیج فارس را در پی خواهد داشت.
این گزارش همچنین تصریح میکند که استقرار نیروی زمینی آمریکا در چنین شرایطی تقریباً غیرممکن است و حتی تهدیدهای ترامپ برای تصرف جزیره خارگ نیز تأثیر عملی بر بازگشایی تنگه هرمز نخواهد داشت.
تکرار یک تجربه شکستخورده
به نوشته اکونومیست، گزینه دیگر ترامپ بازگرداندن محاصره اقتصادی و دریایی ایران است؛ همان سیاستی که پیش از امضای تفاهمنامه دنبال میشد.
اما این نشریه معتقد است این سیاست نیز پیشتر نتیجهای جز رسیدن دو طرف به توافق موقت نداشت و اکنون نیز تضمینی وجود ندارد که ایران بار دیگر همان شرایط را بپذیرد.
اکونومیست هشدار میدهد در صورتی که تهران دامنه واکنشهای خود را گسترش دهد، رئیسجمهور آمریکا ناچار خواهد شد میان ورود به یک جنگ تمامعیار یا عقبنشینی یکی را انتخاب کند.
این گزارش همچنین به شکست تلاشهای واشنگتن برای تشکیل ائتلافی جدید جهت تأمین امنیت تنگه هرمز اشاره میکند.
اگرچه انگلیس و فرانسه برای همکاری در پاکسازی احتمالی مینهای دریایی اعلام آمادگی کردهاند، اما به نوشته اکونومیست، بسیاری از کشورهای مدنظر آمریکا تمایلی به ورود مستقیم به این بحران ندارند.
ژاپن همچنان از مشارکت نظامی اجتناب میکند، کشورهای عربی خلیج فارس نگران واکنش ایران هستند و چین نیز صرفاً به درخواست دیپلماتیک برای بازگشایی تنگه بسنده کرده است.
ترامپ به نقطه آغاز بازگشته است
این رسانه انگلیسی در جمعبندی تحلیل خود مینویسد دولت ترامپ اکنون دقیقاً در همان موقعیتی قرار گرفته که چند ماه پیش در آن قرار داشت؛ وضعیتی که در آن نه سیاست فشار، نه حمله نظامی و نه ائتلافسازی بینالمللی قادر به تغییر رفتار ایران نیست.
اکونومیست تأکید میکند که واشنگتن هیچ مسیر نظامی قابل اتکایی برای بازگشایی تنگه هرمز در اختیار ندارد و در مقابل، ایران نیز هرچند از ادامه محدودیتها هزینههایی متحمل میشود، اما تا زمانی که توان موشکی و پهپادی خود را حفظ کرده باشد، همچنان از اهرم بازدارندگی مؤثری در این آبراه برخوردار خواهد بود.
این نشریه در پایان نتیجه میگیرد که با وجود اختلافات موجود، احیای توافق میان تهران و واشنگتن همچنان کمهزینهترین گزینه برای هر دو طرف است؛ زیرا ادامه بنبست کنونی نه آمریکا را به اهدافش میرساند و نه ثبات بازارهای جهانی انرژی را تضمین میکند.
انتهای پیام/
