آخرین اخبار:

قبل از بازنشر اخبار به این چند نکته توجه کنید

پیش از بازنشر هرگونه مطلب در فضای مجازی، توقف و سنجش دقیق آن ضروری است. کارشناسان رسانه هشدار می‌دهند که واکنش‌های آنی به اخبار، سوخت اصلی گسترش اطلاعات نادرست است و رعایت یک چارچوب مشخص برای راستی‌آزمایی، نخستین سپر دفاعی مخاطبان محسوب می‌شود. توجه به این نکته که انتشار اخبار جعلی بخشی از راهبرد‌های جنگ شناختی است، اهمیت مکث و بررسی پیش از کلیک بر گزینه انتشار را دو چندان می‌کند.
در شرایط بحرانی، اکوسیستم شبکه‌های اجتماعی با پدیده «همه‌گیری اطلاعاتی» (Infodemic) مواجه می‌شود. هجوم ناگهانی حجم انبوهی از اخبار و گزارش‌های تایید نشده، همزمان با اضطراب عمومی و نیاز فوری شهروندان به کسب اطلاع، منجر به افت شدید ضریب دقت در بازنشر محتوا می‌شود. در این وضعیت، بسیاری از کاربران تحت تاثیر شوک روانی و بدون انجام فرآیند اولیه راستی‌آزمایی، اقدام به دست‌ به‌ دست کردن اخبار می‌کنند. این رفتار هیجانی نه تنها فرآیند مدیریت بحران را با چالش جدی روبه‌رو می‌کند، بلکه باعث می‌شود یک خطای اطلاعاتی ساده در مدت زمانی کوتاه در سطح گسترده‌ای از فضای مجازی ضریب نفوذ پیدا کرده و امنیت روانی جامعه را هدف قرار دهد. برای مقابله با این چالش، ارتقای سواد رسانه‌ای و ایفای نقش فعال توسط کاربران آگاه ضروری است. کنشگران فضای مجازی باید با تکیه بر تفکر انتقادی و تشخیص نشانه‌های هشداردهنده بر واکنش‌های هیجانی غلبه کنند.
 

نحوه ارزیابی خبر قبل از بازنشر

برای ارزیابی صحت اخبار، محمد لسانی، کارشناس سواد رسانه، پیشنهاد می‌کند پیش از انتشار هر محتوا به کلیدواژه «جهان» توجه شود. بر اساس این الگو، «ج» نشان‌دهنده ضرورت بررسی جدید بودن مطلب است، چرا که اخبار جعلی غالباً بازنشری از رویداد‌های گذشته‌اند. حرف «ه» به واکاوی هدف انتشار اشاره دارد و «الف» بر جست‌وجوی اسناد و مدارک پشتیبان تأکید می‌کند. در نهایت، «ن» لزوم بررسی سابقه، جهت‌گیری سیاسی و پیشینه ناشر یا نویسنده را یادآور می‌شود.

اصغری: تفکر انتقادی عامل گذار مخاطب از مصرف‌کننده منفعل به کنشگر آگاه است. این مهارت‌ها امکان شناسایی منافع و ساختار‌های قدرت پشت پیام‌ها را فراهم می‌کند، هیجانات را مدیریت کرده و تحلیل عقلانی را تقویت می‌کند

با تفکر انتقادی یک مخاطب آگاه باشید

صالح اصغری، پژوهشگر حوزه رسانه، نیز بر مسئولیت مخاطب در مواجهه با اخبار تأکید می‌ورزد و مکث پیش از بازنشر را مهم‌ترین اقدام می‌داند. او راستی‌آزمایی از چند منبع معتبر، گزارش محتوای مشکوک در پلتفرم‌ها و اصلاح اطلاعات در صورت انتشار ناخواسته را از راهکار‌های ضروری برمی‌شمارد. به گفته او، پژوهش‌ها ثابت کرده است حتی یک تأخیر کوتاه شناختی احتمال بازنشر خبر جعلی را به طور معناداری کاهش می‌دهد و گفت‌وگوی مستند و محترمانه با دیگران، تکمیل‌کننده این روند است.

اصغری توسعه سواد رسانه‌ای و تفکر انتقادی را عامل گذار مخاطب از مصرف‌کننده منفعل به کنشگر آگاه می‌داند. او معتقد است این مهارت‌ها امکان شناسایی منافع و ساختار‌های قدرت پشت پیام‌ها را فراهم می‌کند، هیجانات را مدیریت کرده و تحلیل عقلانی را تقویت می‌کند. بر این اساس، افراد دیگر در معرض آسیب عملیات روانی و جنگ شناختی قرار نمی‌گیرند و مسئولیت اجتماعی در انتشار اطلاعات شکل می‌گیرد که طبق مطالعات انجام‌شده، تاب‌آوری شناختی جامعه را افزایش می‌دهد.

بعضی محتوا‌ها آرامش شما را نشانه گرفته‌اند 

وصالی: آگاهی از این واقعیت که بخش قابل‌توجهی از اخبار و آمار‌ها با هدف بر هم زدن ذهن و تحریک احساسات منتشر می‌شوند، به حفظ آرامش کمک می‌کند

باید توجه داشت که بازنشر هر خبری حیاتی نیست. لیلا وصالی، استاد دانشگاه، با اشاره به رابطه جنگ شناختی و سلامت روان، شناخت شیوه‌های عملیات روانی را راهکاری برای کاهش اضطراب ناشی از بحران‌ها معرفی می‌کند. او توضیح می‌دهد که آگاهی از این واقعیت که بخش قابل‌توجهی از اخبار و آمار‌ها با هدف بر هم زدن ذهن و تحریک احساسات منتشر می‌شوند، به حفظ آرامش کمک می‌کند. به گفته او، تمرکز بر دریافت اخبار از مراجع معتبر، مخاطب را در برابر به‌هم‌ریختگی‌های روانی مصون نگه می‌دارد.

انتهای پیام/

ارسال نظر