نقش پررنگ روانشناسان در جنگ رمضان؛ همدلی حرفهای در مسیر آرامش جامعه
به گزارش خبرنگار آنا، گردهمایی بزرگ روز روانشناس با محوریت تجارب روانشناسان در جنگ رمضان، روز دوشنبه ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵ با حضور جمعی از روانشناسان، مسئولان و اساتید این حوزه برگزار شد.
علیرضا آقایوسفی، رئیس سازمان نظام روانشناسی با اشاره به تجربیات شخصی خود در دوران جنگ، به نقش انساندوستی در میان نسلهای مختلف اشاره کرد و اظهار داشت در دوران جنگ شهرها، در سنین نوجوانی به عنوان امدادگر هلال احمر فعالیت داشته و در شرایطی که بسیاری از شهرها تخلیه شده بود، همچنان در عملیات امداد و نجات حضور داشته است. وی افزود در آن دوران، بسیاری از همکلاسیها و دوستان خود را از دست داده و فضای جنگ، تجربهای متفاوت و دشوار را رقم زده بود.
وی با بیان اینکه در آن زمان بسیاری از فعالیتها بدون ثبت و مستندسازی انجام میشد، خاطرنشان کرد هر نسل افرادی دارد که فارغ از منافع شخصی، با انگیزه کمک به انسانها وارد میدان میشوند و این روحیه همچنان در میان روانشناسان امروز نیز قابل مشاهده است.
استقبال گسترده روانشناسان برای حضور در بحران
رئیس سازمان نظام روانشناسی با اشاره به شرایط اخیر کشور، از آمادگی سریع جامعه روانشناسی برای حضور در بحران سخن گفت و تصریح کرد با انتشار فراخوان، در ۲۴ ساعت نخست حدود ۵۰۰ نفر و در ۲۴ ساعت دوم نیز صدها نفر دیگر برای همکاری اعلام آمادگی کردند. به گفته وی، این افراد با ثبت اطلاعات خود آماده ارائه خدمات شدند و پس از آن، ساماندهی نیروها در همکاری با نهادهایی همچون شهرداری تهران و سازمان بهزیستی انجام گرفت.
وی تأکید کرد سازمان نظام روانشناسی به عنوان یک نهاد صنفی، نقش اجرایی مستقیم ندارد، اما در خدمت سازمانهای مسئول قرار گرفته و تلاش میکند ظرفیتهای تخصصی روانشناسان را در اختیار این نهادها قرار دهد.
ضرورت آموزشهای تخصصی مداخله در بحران
در ادامه این نشست، علیرضا آقایوسفی بر اهمیت آموزشهای تخصصی تأکید کرد و گفت برنامهریزیهایی برای برگزاری کارگاههای آموزشی رایگان برای اعضای سازمان در دستور کار قرار گرفته است. وی افزود این آموزشها به ویژه در حوزه مداخله در بحران برای کودکان، نوجوانان و بزرگسالان طراحی خواهد شد و تلاش میشود با بهرهگیری از اساتید متخصص، محتوای کاربردی و عملی ارائه شود.
به گفته وی، این دورهها ضبط و در قالب یک پلتفرم در اختیار تمامی اعضا قرار خواهد گرفت تا دسترسی گسترده و رایگان به آن فراهم شود، چرا که در شرایط بحرانی، نیاز به این مهارتها به شدت احساس میشود.
افزایش مراجعات روانشناختی در شرایط جنگی
وی همچنین به افزایش قابل توجه مراجعات روانشناختی در دوران جنگ اشاره کرد و اظهار داشت بسیاری از روانشناسان به دلیل نداشتن تجربه مستقیم از جنگ، آمادگی لازم برای مواجهه با حجم بالای مراجعات را نداشتند. از این رو، برنامهریزی برای ارتقای آمادگی حرفهای روانشناسان در چنین شرایطی در دستور کار قرار گرفته است.
قدردانی از روانشناسان فعال در بحران
در پایان، علیرضا آقایوسفی ضمن قدردانی از تلاشهای روانشناسان، حضور خود در این گردهمایی را مایه افتخار دانست و بیان کرد با وجود فشردگی برنامهها، به منظور قدردانی از زحمات این قشر و با دستور مسئولان مربوطه در این نشست حضور یافته است. وی از روانشناسان به عنوان افرادی یاد کرد که با نیت خدمت به مردم و بدون چشمداشت مادی فعالیت میکنند و تأکید کرد این سازمان آماده ارائه هرگونه حمایت و همکاری در مسیر خدمترسانی به جامعه است.
تأکید بر اهمیت خدمات یاورانه در سیاستگذاریهای کلان
در ادامه این گردهمایی، سیدحسن موسوی چلک معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی کشور با تبریک روز روانشناس و مشاور، به بیان نکاتی در حوزه مداخلات روانی و اجتماعی در شرایط بحران پرداخت. وی با اشاره به مسئولیتهای خود در حوزههای اجرایی و تخصصی، از جمله در انجمن مددکاران اجتماعی ایران و مدیریت بحران سازمان بهزیستی در جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان، اظهار داشت این مقاطع به عنوان نقطه عطفی در توجه سیاستگذاران به خدمات حرفهای یاورانه محسوب میشوند.
وی افزود در جریان این بحرانها، حوزه سلامت روانی و اجتماعی اهمیت ویژهتری پیدا کرده و ارائه خدمات در سه سطح حضوری، محلهمحور و از راه دور بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
پایبندی متخصصان به اخلاق حرفهای در شرایط بحران
معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی کشور با اشاره به عملکرد متخصصان در این دوران، پایبندی آنان به اصول اخلاق حرفهای را مورد تأکید قرار داد و تصریح کرد در هر دو مقطع بحرانی، بهویژه در جنگ اخیر، متخصصان حوزههای روانشناسی، مشاوره و مددکاری اجتماعی تعهد خود به خدمت داوطلبانه را به خوبی نشان دادند که این موضوع به عنوان یک سرمایه ارزشمند برای کشور محسوب میشود.
ضرورت تدوین راهنماهای عملی و مدلسازی بومی
وی در ادامه، یکی از مهمترین دستاوردهای این بحرانها را آشکار شدن نیاز به تدوین راهنماهای عملی برای مداخلات تخصصی دانست و گفت در سازمان بهزیستی حدود ۸۰ راهنمای عمل متناسب با شرایط بومی کشور و گروههای هدف تدوین شده است. با این حال، وی تأکید کرد که مدلسازی این تجربیات همچنان در دستور کار قرار دارد و باید با تبدیل تجربیات زیسته به مدلهای بومی، زمینه بهرهبرداری بهتر از این دانش فراهم شود.
توجه به گروههای آسیبپذیر و مداخلات تخصصی
موسوی چلک با اشاره به اقدامات انجام شده در حوزه سالمندان، از اجرای برنامههایی برای بررسی آثار روانی جنگ بر این گروه خبر داد و افزود در شرایط بحران، برخی گروهها از جمله سالمندان تنها نیازمند مداخلات تخصصی فوری هستند. وی همچنین به آغاز برنامههایی برای رسیدگی به وضعیت کارکنان و نیروهای درگیر در بحران اشاره کرد.
ضرورت مراقبت از مداخلهگران
وی با تأکید بر اهمیت مراقبت از نیروهای مداخلهگر، بیان کرد در حال حاضر اقدامات انجام شده در این حوزه بیشتر مبتنی بر سلیقه سازمانهاست و نیاز به تدوین دستورالعملهای مشخص برای حفظ سلامت روانی این افراد وجود دارد. وی افزود افرادی که در مداخلات حساس از جمله پیشگیری از خودکشی فعالیت میکنند، نیازمند حمایتهای ویژه برای حفظ تعادل روانی و بازگشت مؤثر به کار هستند.
ضرورت تجربهنگاری علمی در بحرانها
در بخش دیگری از سخنان، معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی کشور به ضعف در حوزه تجربهنگاری علمی اشاره کرد و گفت با وجود حضور مستمر متخصصان در بحرانهای مختلف از جمله زلزلهها و حوادث طبیعی و غیرطبیعی، مستندسازی علمی و تجربهنگاری به شکل نظاممند انجام نشده است. وی تأکید کرد ثبت و تحلیل این تجربیات با روشهای علمی میتواند زمینه انتقال دانش به سطوح ملی و بینالمللی را فراهم کند.
تأکید بر همافزایی میان نهادها و متخصصان
در پایان، موسوی چلک با قدردانی از تلاشهای اساتید و فعالان این حوزه، بر ضرورت همکاری و همافزایی میان تشکلها و متخصصان بدون توجه به مرزبندیهای سازمانی تأکید کرد و هدف نهایی این همکاریها را افزایش آرامش و رفاه روانی جامعه عنوان کرد.
تأکید بر همدلی و نقش خانواده در تقویت تابآوری اجتماعی
در ادامه این گردهمایی، سید محمد حسین چاوشیان دبیر مجمع ملی خانواده نیز با تبریک روز روانشناس و مشاور، سخنان خود را با بیان اشعاری در حوزه همدلی و همراهی اجتماعی آغاز کرد و به اهمیت پیوندهای انسانی در کاهش آسیبهای اجتماعی اشاره داشت.
وی با اشاره به مسئولیتهای خود و حضور در جمع اساتید و فعالان این حوزه، ضمن قدردانی از برگزارکنندگان، به شرایط خاص برگزاری این نشست و همزمانی آن با برنامههای دیگر حوزه سلامت اجتماعی اشاره کرد و بر ضرورت توجه به ابعاد مختلف خدمات روانی و اجتماعی تأکید نمود.
چاوشیان با بیان اینکه در شرایط بحران، نیاز به همدلی، تقسیم شادیها و کاهش آلام اجتماعی بیش از هر زمان دیگری احساس میشود، بر اهمیت تقویت روابط انسانی و حمایتهای اجتماعی تأکید کرد و این موضوع را یکی از ارکان اصلی تابآوری جامعه دانست.
نقش خدمات یاورانه در مواجهه با بحرانها
وی با اشاره به تجربیات بهدستآمده در بحرانهای اخیر، به نقش خدمات یاورانه از جمله روانشناسی، مشاوره و مددکاری اجتماعی در مدیریت شرایط بحرانی پرداخت و اظهار داشت این حوزهها در مواجهه با بحرانها جایگاه ویژهای پیدا کردهاند و لازم است بیش از پیش مورد توجه قرار گیرند.
ضرورت تقویت همکاری میان نهادها
دبیر مجمع ملی خانواده در ادامه بر اهمیت همکاری و همافزایی میان نهادهای مختلف تأکید کرد و افزود تعامل میان سازمانها، تشکلها و متخصصان میتواند به ارتقای کیفیت خدمات و افزایش اثربخشی مداخلات منجر شود.
قدردانی از فعالان حوزه روانشناسی و اجتماعی
وی در پایان با قدردانی از تلاشهای روانشناسان، مشاوران و فعالان حوزه اجتماعی، بر اهمیت تداوم این مسیر تأکید کرد و ابراز امیدواری نمود که با همکاری و همدلی بیشتر، زمینه ارتقای سلامت روانی و اجتماعی جامعه فراهم شود.
انتهای پیام/