اسم ماکان به گوش شما و دوستانتان نخورده است!؟
پل B1 کرج؛ شاهکار مهندسی که به بهرهبرداری نرسید
به گزارش خبرگزاری آنا، در متن یادداشت مهیار زندپور مدیر مسئول نشریه تکنوساخت و دبیر کانون اندیشه ساخت دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات آمده است:
سازهای به ارتفاع ۱۳۵ متر با دهانه اصلی ۱۷۵ متری که قرار بود گره ترافیکی غرب پایتخت را بگشاید.
پل B۱ در آزادراه شمالی کرج، یکی از مهمترین و بزرگترین پروژههای عمرانی و زیرساختی سالهای اخیر کشور، روز ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ همزمان با روز طبیعت و پیش از افتتاح رسمی، هدف حمله قرار گرفت. بر اثر این حادثه تلخ، جمعی از هموطنان جان باختند یا مجروح شدند. این سازه عظیم که با مشارکت بخش خصوصی و سرمایههای عمومی ساخته شده بود، با هدف اتصال بزرگراه شهید همت به آزادراه کرج–قزوین طراحی شده بود تا بخشی از بار ترافیکی سنگین غرب تهران و استان البرز را کاهش دهد و رفاه شهری را در منطقه ارتقا بخشد. کارکرد اصلی این پل صرفاً بهبود رفاه شهری و روانسازی تردد در منطقه بود.
ویژگیهای فنی؛ ترکیبی از دانش، دقت و نوآوری مهندسی
پل B۱ در رده پلهای اکسترادوز قرار میگیرد؛ نوع خاصی از سازههای پل که ترکیبی منحصربهفرد از اصول پلهای کابلی و پلهای بتنی پیشتنیده را در خود جمع میکند. این نوع پلها برای عبور از دهانههای بلند و در شرایطی که نیاز به سازههای سبک و مقاوم است، بهکار میروند.
دهانه اصلی این پل حدود ۱۷۵ متر است و دو دهانه جانبی به طول ۱۰۰ متر نیز در طرفین آن قرار دارد. در سمت غرب، چهار دهانه ۴۰ متری طراحی و اجرا شده است. عرض عرشه پل به حدود ۳۶ متر میرسد که ظرفیت عبور حجم بالایی از ترافیک را فراهم میکند.
ارتفاع این سازه نیز چشمگیر و قابلتوجه است؛ عرشه پل حدود ۱۰۰ متر بالاتر از سطح رودخانه کرج قرار دارد و با احتساب پایلونهای بلند، ارتفاع کلی سازه به حدود ۱۳۵ متر میرسد. این ابعاد، پل B۱ را در میان بلندترین و برجستهترین پلهای منطقه و کشور قرار میدهد.
اجرا در ارتفاع؛ چالشی بزرگ مهندسی و نیازمند دقت میلیمتری
ساختوساز عرشه پل در این ارتفاع بلند، خود یکی از چالشهای اصلی پروژه بود. اجرای عرشه با استفاده از روش قالبهای متحرک شاریو انجام میشد؛ سیستمی پیشرفته که امکان میدهد عرشه مرحلهبهمرحله و بهصورت متقارن از دو سوی پایهها پیشروی کند و به تدریج ساخته شود.
در این روش پیچیده، کنترل دقیق وزن، حفظ تعادل سازه و پایش دائمی و لحظهای تغییرشکلها اهمیت حیاتی و بسیار بالایی دارد. کوچکترین خطا یا انحراف در ارتفاعات بالا میتواند روند اجرای پروژه را بهشدت تحتتأثیر قرار دهد و پیامدهای جدی به همراه داشته باشد.
کابلهایی که تعادل و پایداری پل را حفظ میکنند
در پلهای اکسترادوز، کابلهای پیشتنیده از عناصر کلیدی و حیاتی سازه بهشمار میروند. این کابلها از پایلونهای بلند عبور کرده و بخش مهم و قابلتوجهی از بار عرشه را به پایهها منتقل میکنند.
در پل B۱ نیز کابلها با زاویهها و آرایش خاص و محاسبهشده نصب شده بودند تا نیروهای وارد بر عرشه و پایهها بهطور بهینه و متعادل توزیع شود. تنظیم میزان کشش این کابلها فرایندی بسیار پیچیده و حساس است و مهندسان باید رفتار سازه را در تمام مراحل بهطور دائمی و دقیق تحت نظر داشته باشند.
مسیر اجرایی؛ از EPC تا PPP و پشت این سازه، سالها برنامهریزی
پروژه آزادراه شمالی کرج از تاریخ ۲۱ فروردین ۱۳۹۵ و با مدل طرح و ساخت (EPC) بهطور رسمی آغاز شد. اما در تیرماه ۱۳۹۹ بهدلیل گستردگی مالی و پیچیدگیهای فنی پروژه، مدل اجرایی به مشارکت عمومی–خصوصی (PPP) تغییر یافت.
این ساختار جدید، ترکیبی از منابع دولتی و سرمایهگذاری شهری و بخش خصوصی بود. گروههای متعددی از مهندسان، پیمانکاران و ناظران در مراحل مختلف طراحی، نظارت و اجرا مشارکت داشتند. بر اساس برنامهریزیهای انجامشده، قرار بود پل در تاریخ ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ به بهرهبرداری برسد و به شبکه حملونقل منطقه اضافه شود.
فراتر از بتن و فولاد؛ بیش از یک سازه بتنی
پل B۱ تنها یک سازه بتنی و فولادی نبود؛ این پروژه حاصل سالها برنامهریزی دقیق، دانش فنی پیشرفته، مدیریت حرفهای پروژه، ساعتها محاسبات مهندسی پیچیده و تلاش شبانهروزی هزاران نفر از نیروهای متخصص و کارگر بود.
این پل نمادی از توان و ظرفیت مهندسی کشور و سرمایهگذاری مشترک شهروندان برای توسعه زیرساختهای شهری محسوب میشد؛ سازهای عظیم که هدف اصلی آن ارتقای کیفیت زندگی، تسهیل تردد و روانسازی ترافیک در منطقه بود. پل B۱ نماد امید به آیندهای بهتر برای شهروندان بود که اگرچه در آستانه افتتاح آسیب دید، اما امید میرود با بازسازی و ترمیم، این سازه ارزشمند در آیندهای نزدیک به بهرهبرداری برسد و به خدمت مردم درآید.
انتهای پیام/
