روسیه ۲۵ سال در صنعت نفت ایران؛ سهم ۶ درصدی روسها از تولید و چشمانداز میادین گازی
به گزارش خبرگزاری آنا؛ چندی پیش بود که وزیر نفت با بیان اینکه شرکتهای روسی در توسعه هفت میدان نفتی ایران بهصورت مشترک همکاری میکنند، گفت: این میادین در مرحله توسعه قرار دارند و بخشی از آنها به مرحله تولید رسیدهاند. همچنین طبق گفته پاکنژاد قرار است یک میدان مشترک نفتی بزرگ هم به روسیه واگذار شود.
پس از آن مصطفی برزگر، مدیرکل اروپا، آمریکا و کشورهای مستقل مشترکالمنافع وزارت نفت خبر دادهاست؛ شرکتهای بزرگ روسی در هفت میدان نفتی ایران سرمایهگذاری کردهاند و اکنون حدود ۶درصد نفت ایران از سوی شرکتهای روسی تولید میشود. طبق گفته برزگر چشمانداز این است که در آینده با سرمایهگذاری بیشتر این رقم به ۱۲درصد برسد
هر چند که اخبار این توافق نفتی همراه با سفر وزیر انرژی روسیه به ایران خبر خوبی برای صنعت نفت و انرژی تشنه سرمایه گذاری ایران به شمار میآید، اما آیا این اتفاق زمینه ساز فصل نوینی برای صنعت نفت ایران خواهد بود؟
ابعاد همکاریهای راهبردی ایران و روسیه در نفت، گاز و پروژههای زیربنایی
فرهاد محمدی کارشناس حوزه نفت و انرژی در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی آنا گفت: بر اساس آخرین اطلاعات منتشر شده ایران و روسیه در چارچوب یک قرارداد راهبردی ۲۵ ساله، همکاریهای گستردهای را در حوزههای مختلف از جمله نفت، گاز، انرژی هستهای، کشاورزی و زیرساختهای حملونقل دنبال میکنند؛ همکاریهایی که بخشی از آن وارد مراحل مذاکره فنی و قراردادی شده و برخی دیگر همچنان در سطح مطالعاتی قرار دارد.
وی با اشاره به روند مذاکرات دو کشور اظهار کرد: بنابراین این می توان گفت که قرارداد راهبردی ۲۵ ساله میان ایران و روسیه بستر همکاری بلندمدت در حوزههای متنوع را فراهم کرده است و در بخش انرژی، محورهای نفت و گاز در اولویت مذاکرات قرار دارند.
واردات گاز از روسیه؛ تمرکز بر تأمین نیاز داخلی
محمدی با اشاره به مذاکرات دو سال اخیر در حوزه گاز گفت: با توجه به کمبود گاز در فصل زمستان و برخی مقاطع سال، مذاکراتی برای واردات گاز از روسیه در حال انجام است. زیرساخت انتقال گاز از مسیر روسیه به جمهوری آذربایجان و سپس ورود به ایران از طریق آستارا مورد بحث قرار گرفته و گفتوگوهای فنی و حقوقی آن پیش رفته است.
وی افزود: بر اساس اعلام مدیرعامل شرکت ملی گاز، بخش قابل توجهی از مذاکرات فنی، قراردادی و حقوقی انجام شده و در حال حاضر موضوع قیمت و نحوه پرداخت در دستور کار نهاییسازی قرار دارد.
این کارشناس انرژی درباره احتمال سوآپ گاز نیز تصریح کرد: در صورت بهبود شرایط و کاهش محدودیتهای تحریمی، امکان توسعه همکاری در قالب سوآپ گاز وجود دارد، اما در شرایط فعلی اولویت اصلی، تأمین نیاز داخلی کشور است و چشمانداز کوتاهمدتی برای اجرای گسترده طرحهای سوآپ دیده نمیشود.
توسعه هفت میدان نفتی در دستور مذاکره
محمدی با اشاره به همکاریهای نفتی دو کشور گفت: طبق مذاکرات انجامشده، توسعه حدود هفت میدان نفتی در حال بررسی است. محور این گفتوگوها شامل توسعه میادین، افزایش ضریب بازیافت و انتقال فناوری است. البته لازم به ذکر است که با توجه به تحریمهای اعمالشده علیه هر دو کشور، همکاری در حوزه انتقال تکنولوژی و اجرای پروژههای مشترک اهمیت بیشتری یافته است. همچنین تفاهمنامههایی با پژوهشگاه صنعت نفت برای پیگیری برخی موضوعات تخصصی به امضا رسیده است.
به گفته این کارشناس، در جریان سفرهای اخیر و امضای چهار سند همکاری، تمرکز اصلی بر مطالعات مشترک و انتقال فناوری بوده و احتمال میرود حداقل یکی از میادین مورد مذاکره تا سال آینده به جمعبندی نهایی برسد، اما سایر پروژهها همچنان در مرحله مذاکره قرار دارند و وارد فاز اجرایی نشدهاند.
چالش میادین مشترک و رقابت منطقهای
محمدی با اشاره به وضعیت میادین مشترک ایران با کشورهای همسایه گفت: در حالی که کشورهایی مانند عراق، عربستان و کویت با همکاری شرکتهای اروپایی و آمریکایی در حال بهرهبرداری از میادین مشترک هستند، ایران نیز نیازمند تسریع در توسعه این میادین است.
وی با بیان اینکه روسیه میتواند در این حوزه به ایران کمک کند، افزود: با این حال، سابقه زمانی اجرای پروژههای مشترک با روسیه چندان مطلوب نبوده و این موضوع بر ارزیابی چشمانداز همکاریها اثرگذار است.
نفت در برابر غلات؛ ممکن نیست و یا در حد گمانهزنی
این کارشناس انرژی درباره برخی گمانهزنیها مبنی بر مبادله نفت ایران با غلات روسیه گفت: چنین موضوعی در حد صحبت مطرح شده، اما با توجه به اینکه هر دو کشور صادرکننده نفت هستند و روسیه نیز با مازاد عرضه مواجه است، این سناریو در شرایط فعلی چندان محتمل به نظر نمیرسد.
وی تأکید کرد: هر دو کشور تحت تحریم قرار دارند و به دنبال حفظ و توسعه بازارهای صادراتی خود هستند؛ از این رو مبادله نفت در برابر غلات در اولویت همکاریهای دو طرف قرار ندارد و بدیهی است که روسیه به نفت ما احتیاجی ندارد تا در ازای آن غلات دریافت کنیم.
همکاری در نیروگاه بوشهر و راهآهن رشت–آستارا
محمدی با اشاره به سایر محورهای همکاری ایران و روسیه گفت: علاوه بر حوزه نفت و گاز، همکاری در فازهای دوم و سوم نیروگاه اتمی بوشهر نیز در حال مذاکره است. در حال حاضر نیروگاه ۲۰۰۰ مگاواتی بوشهر در مدار بهرهبرداری قرار دارد و توسعه فازهای جدید میتواند ظرفیت تولید برق کشور را افزایش دهد.
وی همچنین به پروژه راهآهن رشت–آستارا اشاره کرد و افزود: مذاکراتی درباره نحوه مشارکت روسیه در این پروژه در جریان است و پیشبینی میشود از سال ۱۴۰۵ همکاریهای اجرایی در این زمینه وارد مرحله جدیدی شود.
تمرکز کوتاهمدت بر گاز، چشمانداز بلندمدت در نفت
این کارشناس حوزه انرژی خاطرنشان کرد: در کوتاهمدت، مهمترین محور همکاری دو کشور، تأمین بخشی از نیاز گازی ایران است. در حوزه نفت نیز همکاریها بیشتر در سطح انتقال فناوری، مطالعات مشترک و افزایش ضریب بازیافت دنبال میشود و برای ورود به فاز اجرایی گسترده، نیازمند زمان و رفع برخی محدودیتهای موجود هستیم.
انتهای پیام/
