«حسین آجورلو» کارشناس مسائل بینالملل، در گفتوگو با خبرنگار سیاسی خبرگزاری آنا، درباره پیامهای حضور پرشور مردم در راهپیمایی ۲۲ بهمن اظهار کرد: در ماههای اخیر تلاش گستردهای از سوی رسانههای غربی و جریانهای معاند صورت گرفت تا با بزرگنمایی برخی ناآرامیها و مشکلات داخلی، این گزاره را القا کنند که مردم از حاکمیت فاصله گرفتهاند و جمهوری اسلامی پشتوانه مردمی خود را از دست داده است.
وی با اشاره به پیام اخیر رهبر انقلاب افزود: پیام رهبر معظم انقلاب در این زمینه کاملاً بهجا و اثرگذار بود. در شرایطی که کشور با تحریمها، تهدیدها و فضاسازیهای گسترده روانی مواجه است و برخی تلاش کردند از اغتشاشات اخیر برای خود دستاوردسازی کنند و چنین القا کنند که میان مردم و نظام فاصله ایجاد شده، حضور گسترده مردم در راهپیمایی ۲۲ بهمن پاسخی صریح و میدانی به این روایتسازیها بود.
تبیین مفهوم قدرت در نظامهای سیاسی
این کارشناس حوزه سیاست خارجی و مسائل بینالملل با تبیین مفهوم قدرت در نظامهای سیاسی تصریح کرد: هر نظام سیاسی برای تثبیت و تداوم خود نیازمند مجموعهای از مؤلفههای قدرت است. بخشی از این مؤلفهها عینی هستند؛ مانند قدرت نظامی، توان امنیتی و میزان توسعه اقتصادی. در کنار آن، قدرت نرم نیز قرار دارد که جنبه ذهنی دارد و بر ادراک و ذهنیت دیگران تأثیر میگذارد. یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت نرم، میزان حمایت عمومی و سرمایه اجتماعی نظام سیاسی است که در بزنگاههایی همچون انتخابات یا راهپیماییهای ملی نمود پیدا میکند و نوعی «نمایش قدرت» به شمار میآید.
آجورلو ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر با چالشهای جدی مواجه بوده است؛ بخشی از این چالشها ممکن است ریشه در مسائل داخلی داشته باشد، اما اختلاف نظری وجود ندارد که بخش قابل توجهی از مشکلات اقتصادی و برخی تنشهای سیاسی ناشی از فشارها و تحریمهای خارجی و دخالتهای هدفمند بیرونی بوده است. هدف اصلی این فشارها نیز ایجاد فاصله میان دولت و ملت و القای فروپاشی سرمایه اجتماعی نظام بوده است.
وی با اشاره به تحولات دیماه اخیر گفت: در آن مقطع، ناآرامیهایی رخ داد که منجر به بروز آسیبهایی برای کشور و شهروندان شد. در همان زمان، شاهد تبلیغات گسترده و بزرگنماییهای رسانهای بودیم که تلاش میکردند این حوادث را نشانهای از از دست رفتن پشتوانه مردمی جمهوری اسلامی معرفی کنند. این روایت غربی بهصورت پرتکرار بازتولید شد و تلاش شد چنین تصویری تثبیت شود که ایران دیگر از حمایت اجتماعی برخوردار نیست.
این تحلیلگر مسائل بینالملل خاطرنشان کرد: البته این نوع روایتسازیها مسبوق به سابقه است و در سالهای گذشته نیز در مقاطع مختلف شاهد آن بودهایم، اما راهپیمایی ۲۲ بهمن در شرایط فعلی معنای ویژهای داشت. این حضور گسترده نشان داد که کشور همچنان از پشتوانه ملی و مردمی برخوردار است و روایت القایی رسانههای معاند با واقعیتهای اجتماعی ایران تطابق ندارد.
آجورلو تصریح کرد: اگر رسانههای غربی با انصاف و بدون سوگیری این واقعیت را منعکس کنند، قطعاً در آینده بر تصویرسازی از نظام اسلامی اثرگذار خواهد بود. ۲۲ بهمن در واقع تکمیلکننده روندی بود که نشان داد سرمایه اجتماعی جمهوری اسلامی همچنان فعال است و میتواند در بزنگاهها خود را نشان دهد.
تأثیر حضور مردم در 22 بهمن بر روند مذاکرات جاری
وی درباره تأثیر این حضور بر روند مذاکرات جاری نیز گفت: مؤلفههای قدرت جمهوری اسلامی، بهویژه نمایش حمایت مردمی، قطعاً بر محاسبات طرف مقابل تأثیر میگذارد. زمانی که یک نظام سیاسی از پشتوانه اجتماعی قوی برخوردار باشد و این پشتوانه را بهصورت میدانی به نمایش بگذارد، در برآوردهای امنیتی، سیاسی و حتی نظامی طرف مقابل اثرگذار خواهد بود و احتمال بروز محاسبات غلط را کاهش میدهد.
این کارشناس مسائل بینالملل با بیان اینکه دشمنیها بهطور کامل متوقف نخواهد شد، افزود: طبیعی است که جریانهای معارض در دشمنی خود کوتاهی نخواهند کرد، اما چنین حضورهایی در برآوردهای آنها اثر دارد. تجربه سالهای گذشته نیز نشان داده هرگاه انسجام داخلی تقویت شده، برداشت برخی بازیگران خارجی از وضعیت ایران تغییر کرده و از برخی رویکردهای تهاجمی فاصله گرفتهاند.
آجورلو با اشاره به تهدیدات خارجی گفت: در شرایطی که برخی قدرتها با آرایش نظامی در منطقه و حضور ناوها و تجهیزات خود در اطراف کشور در پی تأمین منافعشان هستند و حتی گاهی گزینههای نظامی را مطرح میکنند، نمایش انسجام ملی میتواند روندهای تهدیدآمیز را با اختلال جدی مواجه کند و هزینه هرگونه اقدام خصمانه را افزایش دهد.
راهپیمایی فرصتساز
وی در پاسخ به این پرسش که دولت و مجموعه حکمرانی چه فرصتهایی از این پشتوانه مردمی میتوانند به دست آورند، اظهار کرد: نخستین اقدام، تبیین و گسترش روایت صحیح این راهپیمایی در سطح داخلی و خارجی است تا تصویر واقعی از میزان حمایت مردمی منعکس شود. دوم آنکه دولت باید با اقدامات عملی و ملموس، این سرمایه اجتماعی را در جهت کاهش چالشهای اقتصادی و معیشتی مردم به کار گیرد و به سمت بهبود شرایط حرکت کند.
این کارشناس مسائل بینالملل تأکید کرد: هرچه رابطه دولت و ملت تقویت شود و سطح رضایتمندی عمومی افزایش یابد، امکان اثرگذاری دشمن خارجی کاهش پیدا میکند. بنابراین استفاده از این پشتوانه مردمی برای اصلاح برخی رویهها، افزایش کارآمدی و پاسخگویی بیشتر، یک ضرورت است.
آجورلو در پایان خاطرنشان کرد: مجموعه حکمرانی میتواند از این «برگه قدرت» هم در عرصه مذاکرات و هم در دور کردن تهدیدات سیاسی، امنیتی و نظامی بهرهمند شود؛ چراکه انسجام داخلی و سرمایه اجتماعی، مهمترین مؤلفه قدرت هر کشور در مواجهه با فشارهای خارجی است و راهپیمایی ۲۲ بهمن بار دیگر این مؤلفه را به نمایش گذاشت.
