گزارش آنا از پشتپرده بازداشت ۴ عنصر کلیدی حلقه «ضدوفاق» و متلاشی شدن شبکه سایه
واکاوی تغییر دکترین نظامی پنتاگون از «ضربه اول» به «انفعال استراتژیک»
چرا واشنگتن همزمان با لبخند در مسقط تحریم جدید وضع میکند؟
چرا دکترین جنگ منطقهای ترامپ را به زانو درآورد؟
بقائی: اراده ملی ایران غیرقابل توصیه و تحکم است/ تصمیمگیری مستقل آمریکا کلید حل بحرانهای منطقه است
به گزارش خبرگزاری آنا، اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه امروز در نشست خبری با اصحاب رسانه با تبریک پیشاپیش بیست بهمن، اظهارداشت: بهمن سالگرد روزی است که ملت ایران تصمیم گرفت سرنوشت خود را نه با توصیه و تحکم بیگانگان، بلکه با اراده خویش بنویسد؛ تصمیمی که ظاهراً هنوز برای برخی بازیگران و قدرتها قابل درک نیست.
وی افزود: به همه شهیدان راه عزت و آزادی و استقلال و امام شهدا درود میفرستیم و تأکید میکنیم که بر عهد و پیمانی که برای صیانت از کیان ایران و عزت ایرانیان بستهایم، با قوت و قدرت استوار خواهیم ماند.
سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: امیدواریم مسیری که علیرغم همه سختیها و مرارتها در این ۴۷ سال پیمودهایم، با قوت در راه صیانت از استقلال و عزت ایران و حفاظت از حاکمیت، امنیت ملی و تمامیت سرزمینی کشورمان ادامه یابد.
تحولات دیپلماتیک و مسئله محوری فلسطین
بقائی با اشاره به پرخبر بودن هفته گذشته در حوزه دیپلماسی منطقه، گفت: ترجیح میدهم خیلی در موردش صحبت نکنم، اما نمیتوانم در مورد مهمترین مشکل منطقه که کماکان مسئلهای برای مردمان منطقه و یک مسئله جهانی است، صحبت نکنم.
وی افزود: ادامه کشتار و جنایات در سرزمینهای اشغالی فلسطین و پیرامون آن، موضوعی است که نیازمند توجه مستمر جامعه جهانی است.
تخلفات آشکار و خطرات نوظهور رژیم صهیونیستی
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به نقض آتشبس، تصریح کرد: علیرغم وجود آتشبس اسمی، ما کماکان شاهد حملات رژیم صهیونیستی علیه مردم لبنان، غزه و کرانه باختری هستیم.
وی مصوبه اخیر کابینه این رژیم برای الحاق بخشهای بیشتری از کرانه باختری را خلاف همه موازین بینالمللی خواند و گفت: این اقدام نشانه اراده سیاسی رژیم صهیونیستی برای محو فلسطین به عنوان یک هویت و یک ملت است. آنچه با شدت در غزه شاهد بودیم، به شکلی دیگر در کرانه باختری در حال وقوع است.
بقائی حملات اخیر به لبنان و شهادت شهروندان آن کشور را محکوم کرد و افزود: ضامنان آتشبس، فرانسه و آمریکا، به دلیل مماشات و همراهی با رژیم صهیونیستی در همه جنایات، مسئولیت داشته و به عنوان همدست تلقی میشوند.
هشدار نسبت به استفاده از سلاح شیمیایی و تخریب محیط زیست
وی به اقدامی خطرناک اشاره کرد و گفت: استفاده از مواد شیمیایی برای تخریب محیط زیست لبنان توسط رژیم صهیونیستی، به نوعی استفاده از سلاح شیمیایی علیه مردم لبنان تلقی میشود. این اقدام نهتنها محیط زیست، بلکه معیشت و جان انسانها را در منطقه به خطر میاندازد و لازم است جامعه جهانی در این زمینه اقدام قاطعی انجام دهد؛ چرا که تخریب محیط زیست به یک محدوده یا یک منطقه محدود نمیماند.
لابیهای مخرب؛ مانع تصمیمگیری مستقل آمریکا
اسماعیل بقائی با اشاره به نقش آمریکا در مذاکرات، اظهار داشت: طرف مذاکرهکننده ما آمریکاست. این بر عهده آمریکاست که تصمیم بگیرد مستقل از فشارها و اعمال نفوذهای مخربی که قطعاً به ضرر منطقه و حتی منافع خود آمریکاست، عمل بکند.
وی افزود: آمریکا اساساً یکی از مشکلات سیاست خارجیاش در منطقه غرب آسیا، همین همراهی و تبعیت از خواستههای رژیم صهیونیستی است که میدانیم در این هشت دهه، عامل اصلی ناامنی و مشکلات امنیتی در منطقه ما بوده است.
ریشه بحران هستهای؛ تبلیغات موهوم رژیم صهیونیستی
سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه به موضوع هستهای پرداخت و گفت: در رابطه با موضوع هستهای، ما بر همه روشن هست که اساساً ریشه تبدیل موضوع هستهای ایران (برنامه هستهای صلحآمیز ایران) به عنوان یک بحران تصنعی، رژیم صهیونیستی بود که از حدود ۴۰ سال قبل مدام این گزارش را تکرار میکند که ایران به دنبال بمب هستهای است و سعی میکند نوعی ترس موهوم را بر دنیا تحمیل بکند.
وی تأکید کرد: رژیم صهیونیستی بارها نشان داده که به عنوان یک تخریبگر، مخالف است با هر روند دیپلماتیکی در منطقه ما که منجر به آرامش بشود.
ضرورت عمل مستقل آمریکا و درسگیری از تجربه گذشته
بقائی خطاب به مقامات آمریکایی گفت: بنابراین بر عهده مقامات آمریکایی است که مستقل از این فشارها و از نفوذ این لابیها عمل بکنند و اجازه ندهند که دیگران برای سیاست خارجی آمریکا تصمیم بگیرند.
وی با اشاره به تجربیات گذشته افزود: تا جایی که به ما مربوط میشود، ما تجربههای قبلی را با دقت مد نظر داریم. تجربه خرداد ماه تجربه بسیار بدی بود و بنابراین با در نظر داشتن این تجربهها، برای تأمین منافع ملی ایران از طریق دیپلماسی مصمم هستیم.
قدردانی از نقش آفرینی سازنده کشورهای منطقه
سخنگوی وزارت خارجه با تشکر از کشورهای منطقه گفت: ما از حسن نیت و مسائل جمیله همه کشورهای منطقه و همسایه شامل ترکیه تشکر میکنیم. قبلاً تشکر کردیم. آقای دکتر عراقچی در تماس با همتایان از کشورهای منطقه، حاشیه خلیج فارس، پاکستان، ترکیه و همه کشورهایی که به نوعی دغدغه خودشان را نسبت به صلح و امنیت منطقه نشان دادند، در تماس با رئیسجمهور محترم در بالاترین سطح، در تماس با وزیر امور خارجه، تلاش کردند کمک کنند به کاهش تنشها در منطقه و همینطور فراهم آوردن زمینه شکلگیری یک روند دیپلماتیک. ما قدردان این تلاشها و این مسائل هستیم.
انتخاب مسقط به عنوان محل مذاکره و تداوم تعاملات منطقهای
وی در خصوص محل برگزاری مذاکرات توضیح داد: واقعیت این است که قراری بر اینکه این نشست در جای غیر از عمان برگزار بشود، ما نداشتیم. همه کشورهای منطقه که در این روند کمک کرده بودند، آماده بودند برای میزبانی و ما هم ازشان ممنونیم. اما نهایتاً به دلایل مختلف از جمله اینکه ما طرف مذاکره هستیم، تجربه میزبانی خوب عمان را داشتیم و بنای ما هم این بوده و هست که متمرکز باشیم روی موضوع هستهای و به دلایل دیگری، تصمیم بر این شد که محل مذاکرات همان مسقط باشد و در واقع همان جایی که آمریکا در خرداد ماه خودش میز مذاکره را منهدم کرد.
بقائی خاطرنشان کرد: لذا من فکر نمیکنم برگزاری نشست در مسقط دلیل برای آزردگی دوستان ما باشد. ما همچنان با همه دوستان منطقه و همسایگان در ارتباط هستیم. همین دیشب وزیر امور خارجه با همتایان مصری، ترکیهای و اماراتی گفتوگو داشتند. معاون وزیر امور خارجه امارات دیروز تهران بود و با عربستان نیز دیروز تماس تلفنی داشتند؛ بنابراین رفتوآمدها، تماسها و رایزنیها با جدیت ادامه دارد و اعتقاد ما این است که کشورهای منطقه میتوانند نقشی سازنده و مثبت در شکلگیری روندهای دیپلماتیک و کمک به کاهش تنشها ایفا کنند.
تقویت اعتماد و همکاری با کشورهای قفقاز جنوبی
اسماعیل بقائی با اشاره به سفر وزیر دفاع به باکو، اظهار داشت: نشانه عزم ایران در همه سطوح و لایهها برای تقویت اعتماد و همکاری با کشورهای همسایه منطقه قفقاز جنوبی برای جمهوری اسلامی ایران اهمیت بسیار زیادی دارد. صلح و ثبات در آنجا به نوعی صلح و ثبات خودمان تلقی میشود.
وی افزود: این سفر در ادامه سفری است که آقای دکتر عراقچی مدتی قبل به باکو داشتند. هم در سفر قبلی و هم در سفر وزیر دفاع، با رئیسجمهور و سایر مقامهای ارشد جمهوری آذربایجان دیدار و گفتوگو شد.
سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: ما این رفتوآمدها و این رایزنیها را ضروری میدانیم برای حفظ و ارتقای اعتماد و تفاهم بین کشورهای منطقه و رفع هرگونه شائبه که ممکن است در عملکردها وجود داشته باشد؛ بنابراین مصر هستیم که به این گفتوگوها ادامه بدهیم.
گفتوگوهای امنیتی و دفاعی با آذربایجان
بقائی با اشاره به محتوای گفتوگوهای اخیر گفت: در گفتوگوی وزیر محترم دفاع با مقامهای آذربایجانی، در مورد طیف گستردهای از موضوعات مورد علاقه مشترک در حوزههای امنیتی و دفاعی گفتوگو شده و فکر میکنیم که انشالله این سفر موجب بهبود و تقویت اعتماد بین دو کشور در حوزههای مربوط به مسائل امنیتی و سیاسی خواهد شد.
جدیت ایران در مذاکرات و رد ادعای خرید زمان
وی در بخش دیگری از سخنان خود به مذاکرات هستهای پرداخت و تأکید کرد: هرچه سریعتر بهتر. ما با نگاه نتیجهمحور وارد این مذاکرات شدیم. برای ما زمان مهم است. من بارها خدمت شما عرض کردم: برای ما رفع تحریمهای ظالمانه، هر روزی که زودتر اتفاق بیفتد، برد است؛ لذا این گزاره بیمعنای خرید زمان، اساساً در مورد ما معنا نمیدهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به سابقه مذاکرات افزود: ما جدیت خودمان را در مذاکرات بارها نشان دادیم. کافیست به سابقه مذاکرات نگاه بکنید، ببینید که چه اتفاقی افتاده. من هم در پنج دور قبلی اگر خاطرتان باشد، اینجا اعلام کردم که ما اینقدر جدیت داریم که حاضریم روزهای متوالی در محل مذاکرات بمانیم برای اینکه مذاکرات را به نتیجه برسانیم. این نشانگر جدیت ما، حسن نیت ماست و نشانگر این است که ما برای تأمین منافع ملی ایران و رفع مشکلات و تحریمهای غیرقانونی که بر ملت ایران تحمیل شده، حتماً عجله داریم.
هشدار نسبت به عواقب هرگونه اقدام نظامی علیه ایران
بقائی در پاسخ به فرضیه اقدام نظامی علیه ایران هشدار داد: شما در مورد یک فرضیهای صحبت کردید که کلاً کل صورت مسئله را عوض میکند. طبیعی است که جمهوری اسلامی ایران در صورتی که مورد تعرض نظامی از ناحیه هر طرفی قرار بگیرد، حتماً پاسخ کوبندهای خواهد داد.
وی با اشاره به نقش آمریکا افزود: ضمن اینکه تجربه نشان میدهد که اقدامی که از طرف رژیم صهیونیستی صورت بگیرد، حتماً بدون هماهنگی و همکاری آمریکا قابل انجام نیست؛ بنابراین در صورت چنین اقدامی، پاسخ ایران پشیمانکننده خواهد بود.
ضرورت احتیاط در روند دیپلماتیک با توجه به سوابق
اسماعیل بقائی با اشاره به مذاکرات اخیر، اظهار داشت: مهمترین نشانه تردید، سوابق مذاکراتی طرف مقابل هست. ما حتماً نمیتوانیم یک روند دیپلماتیک را شروع بکنیم بدون اینکه در نظر داشته باشیم در ۱۰-۱۵ سال گذشته چه اتفاقی افتاده، در همین هفت-هشت ماه گذشته چه عملکردی را طرف مقابل داشت و همینطور همه اتفاقاتی که همین الان در حال وقوع است. تهدیدها، تحریمها، همه اینها ما را ملزم میکند که با مراقبت و احتیاط فراوان در هر روند دیپلماتیکی گام برداریم.
وی در عین حال تأکید کرد: ما بارها گفتیم هیچ وقت از دیپلماسی گریزان نبودیم؛ چون سخنمان حق است، چون استدلال داریم، چون خواستههای ما مبتنی است بر حقوق بینالملل و مطالبه مشروع ملت ایران. به همین دلیل، بعد از اینکه روندهایی در منطقه شکل گرفت و کشورهای مختلف منطقه با ما تماس گرفتند و احساس کردیم زمینه برای شروع یک روند دیگر وجود دارد، این کار را انجام دادیم.
نشست اخیر؛ آغازی برای سنجش جدیت طرف مقابل
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره نشست اخیر مذاکرات گفت: به هر حال نفس برگزاری این نشست و تفاهم طرفین برای اینکه این روند را ادامه بدهند، میتواند به عنوان یک شروع یا زمینهای برای شروع یک روند در نظر گرفته شود. اما همه ما میدانیم که این فقط یک شروع است. باید دید عملکرد طرف مقابل به چه سمت و سویی خواهد رفت.
سفرهای منطقهای در چارچوب سیاست حسن همجواری
بقائی درباره سفرهای مقامات ایرانی به کشورهای منطقه توضیح داد: این سفر در ادامه سفرهای دبیر محترم شورای عالی امنیت ملی است. قبلاً ایشان هم به کشورهای منطقه سفر داشتند: هم به روسیه و پاکستان، عربستان، عراق اگر اشتباه نکنم؛ بنابراین این در ادامه رایزنیهایی است که ایشان با همتایان خودشان از کشورهای مختلف در منطقه انجام میدهند.
وی افزود: در راستای سیاست اصولی ایران برای تقویت روابط و مناسبات با کشورهای همسایه، سیاست حسن همجواری و تقویت منطقه یکی از پایههای سیاست خارجی ماست؛ بنابراین این سفر را در این چارچوب ببینید. ضمن اینکه این سفر از قبل برنامهریزی شده بود؛ هم سفر به عمان و هم سفر بعدیشان به قطر در همین راستا خواهد بود.
کلیات مذاکرات نشست مسقط و انتظارات آتی
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره جزئیات نشست مسقط گفت: در هر دوره مذاکراتی، آن هم چنین مذاکرهای بعد از یک تجربه بسیار بد و بعد از ۸ ماه از تخریب یک روند دیپلماتیک، قاعدتاً در اولین نشست و برخاست شما نمیتوانید انتظار داشته باشید که ما وارد جزئیات شده باشیم. نشست مسقط که نشست طولانی هم نبود، نشست نیمروزه بود. در واقع از نگاه ما برای سنجش جدیت طرف مقابل و چگونگی ادامه مسیر بود؛ بنابراین در این نشست قاعدتاً بیشتر به کلیات پرداخته شد.
وی تأکید کرد: مواضع اصولی ما روشن هست. مطالبه ما تأمین منافع ملت ایران بر اساس موازین بینالمللی است، بر اساس معاهده انپیتی و استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای؛ بنابراین در مورد جزئیات باید منتظر ماند و دید که در گامهای بعدی به چه شکل این روند دیپلماتیک انجام خواهد شد.
هماهنگی دستگاه دیپلماسی و نیروهای مسلح در دفاع از کشور
اسماعیل بقائی با اشاره به نقش کلیدی دیپلماسی و توان دفاعی، اظهار داشت: دیپلماسی و میدان دو مؤلفه اساسی در حفظ و تأمین منافع ملی ایران هستند. قطعاً تقویت توانمندی دفاعی و نظامی کشور یک اصل ضروری است برای بازداشتن هر دشمنی از خیال تعرض و تهدید علیه جمهوری اسلامی ایران.
وی افزود: نیروهای مسلح ما خودشان به خوبی میدانند که چگونه ظرفیتها و توانمندیهای دفاعی خودشان را تقویت بکنند. دستگاه دیپلماسی و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از کیان ایران حتماً نقش همافزا دارند.
دیدار مشترک وزارت خارجه و ارتش برای هماهنگی و همکاری
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به نشست مشترک با فرماندهی ارتش گفت: همین امروز ما در وزارت امور خارجه میزبان فرمانده محترم ارتش جمهوری اسلامی ایران و جمعی از معاونان ایشان بودیم. نشست خیلی خوبی برگزار شد بین فرماندهان ارشد ارتش و وزیر و شورای معاونان وزارت امور خارجه.
وی ادامه داد: ما در جریان روندهای مربوط به تقویت توانمندی دفاعی کشور قرار گرفتیم و جای بسیار خوشحالی است که نیروهای مسلح ما با توجه به تجربه نبرد خردادماه و با شناسایی هم نقاط قوت و ضعف خودمان و هم نقاط ضعف و قوت دشمنان، به بهترین وجه توانمندیهای دفاعیمان را ارتقا دادهاند و به صورت لحظهای در حال ارتقای این توانمندیها هستند.
همافزایی دیپلماسی و میدان در مسیر واحد دفاع ملی
بقائی با اشاره به تبادل اطلاعات و هماهنگی بین دو نهاد تأکید کرد: ما نیز دوستان نیروهای مسلح را در جریان آخرین تحولات در عرصه دیپلماتیک قرار میدهیم؛ بنابراین شاید تعبیر مناسبی باشد که دیپلماسی و میدان در یک عرصه و در یک جهت واحد، در راستای دفاع از کیان ایران گام برمیدارند.
عدم افشای جزئیات مذاکرات در رسانهها
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره جزئیات مذاکرات اخیر، گفت: ما تازه یک نشست مذاکراتی داشتیم. قاعدتاً اولاً جزئیات مذاکره را قرار نیست که من اینجا در یک نشست رسانهای بیان بکنم. موضوعات مذاکراتی در اتاق مذاکره مطرح میشود و مواضع ایران هم اگر بخواهد جایی بیان عمومی و علنی بشود، در زمان خودش حتماً توسط وزارت امور خارجه این کار انجام خواهد شد.
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوال خبرنگار سیاسی خبرگزاری آنا درباره اظهارات وزیر خارجه فرانسه، بیان کرد: تا حدودی قابل درک است این صحبتهای برخی از مقامات کشورهای اروپایی. سخنان طرفهایی است که متاسفانه فرصتهای نقشآفرینی سازنده را در گذشته به راحتی از دست دادند، نتوانستند یک نقش مستقل و مثبتی را در فرایندهای دیپلماتیک ایفا بکنند، تصمیم گرفتند که صرفاً در جایگاه تبعیت از دیگران خودشان را قرار بدهند و اشتباه محاسبههای بسیار ناگواری را تجربه کردند.
اقدام غیرقانونی و اشتباه راهبردی اروپا
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به اقدام اخیر اتحادیه اروپا، تأکید کرد: همین اقدام اخیرشان در برچسبزنی به بخشی از نیروهای مسلح ایران هم غیرقانونی بود و هم اشتباه راهبردی. خب، شاید به جای اینکه بر این عملکردها اصرار بورزند با لفاظیهای رسانهای، بهتر است واقعاً بیندیشند که چگونه میتوانند نقش و جایگاه اروپا را در معادلات منطقهای و بینالمللی احیا بکنند.
عدم امکان تحمیل خود در روندهای دیپلماتیک
بقائی در پایان با قاطعیت افزود: قاعدتاً اتحادیه اروپا و کشورهای اروپایی در جایگاهی نیستند که خودشان را بتوانند تحمیل بکنند در روندهای دیپلماتیک، مگر اینکه خودشان را در موضع تخریبگر تعریف بکنند که قطعاً به نفع هیچ طرفی نخواهد بود.
انعطاف در ترکیب هیئت مذاکرهکننده بر اساس ضرورتها
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی درباره ترکیب هیأت مذاکرهکننده ایران، اظهار داشت: به روند مذاکرات، هر وقت که لازم باشد افراد جدید، کارشناسان جدیدی یا احیاناً مراجع جدیدی را به هیأت مذاکرهکننده اضافه بکنیم، این کار را انجام میدهیم. در دورههای قبلی هم همینطور بود. بنا به پیشرفت مذاکرات و مباحثی که در هر نشست مذاکراتی ممکن است مطرح بشود، ما میتوانیم از توانمندی و تجربه و دانش کارشناسی افراد مختلف استفاده کنیم. بنا به ضرورت اگر پیش بیاید، حتماً هر وقت لازم بشود این کار را انجام خواهیم داد.
رویکرد آلمان؛ ناشایست و خاطرهانگیز از نظر ایران
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی درباره روابط ایران و آلمان، گفت: روابط ما با کشورهای دیگر دچار مشکل بشود، استقبال نکردیم. ما همواره با حسن نیت و با در نظر داشتن منافع ملی سعی کردیم که اگر مشکلات یا سوالهایی در ارتباط میان ایران با سایر کشورها وجود دارد، از طریق گفتوگو حل بکنیم.
وی افزود: این سوال را واقعاً باید از طرف آلمانی پرسید. رویکردی که متأسفانه برخی از مقامات آلمانی و مشخصاً صدراعظم آلمانی اتخاذ کرده، در این چند ماه رفتاری است که نه زیبنده ملت آلمان هست و نه شایسته روابط سنتی ایران و آلمان.
بقائی با اشاره به اظهارات صدراعظم آلمان ادامه داد: بارها با کمال تأسف، صدراعظم آلمان خودش را در جایگاه حامی بدون حد و مرز رژیم صهیونیستی قرار داد. گزارههایی که در رابطه با تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی علیه ایران به کار برد، هیچ وقت از خاطره ایرانیان پاک نخواهد شد. در روزها و هفتههای اخیر هم باز لفاظیهای صورت گرفته که هم نادرست هست و هم متأسفانه جایگاه و اعتبار آلمان را نزد ایرانیان و در سطح منطقه و بینالمللی مخدوش خواهد کرد.
تأکید بر احترام به ملت آلمان و انتقاد از نمایندگان کنونی
وی تأکید کرد: بنابراین ما ضمن اینکه احترام قائلیم برای ملت آلمان، برای فرهنگ و تمدن آلمانی، متأسفیم که در حال حاضر کسانی نمایندگی آلمان را بر عهده دارند که به هیچوجه هم مقررات و حداقلهای نزاکت بینالمللی را رعایت نمیکنند و هم این کشور و مجموعه اتحادیه اروپا را به خاطر تصمیمهای ناشایستی که گرفتند، محروم کردند از مشارکت و اثرگذاری سازنده در روندهای دیپلماتیک در منطقه ما.
اهمیت تبدیل گفتوگو به عمل مثبت
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره روندهای دیپلماتیک اخیر گفت: کافیست به همین بسنده بکنم که به هر حال نتیجه این تعاملات غیرمستقیم که صورت گرفت و همین گفتوگوی کوتاهی که شما اشاره کردید، این بود که احساس کردیم این درک و تفاهم وجود دارد که این روند دیپلماتیک ادامه پیدا بکند و فکر میکنم این خودش اهمیت دارد.
وی هشدار داد:، اما نهایتاً عملکردها برای ما مهم هست. ممکن است در مراودات دیپلماتیک در گفتوگوهای رودررو یا غیرمستقیم بحثهای مثبتی هم مطرح بشود، اما اگر این بحثهای مثبت تبدیل به عمل و اقدام مثبت از ناحیه آن دولت نشود، این گفتوگوها هم به نوعی بیمعنا جلوه خواهد کرد.
جزیره اپستین؛ بحران اخلاقی و احتمال سوءاستفاده سیاسی
اسماعیل بقائی در واکنش به پرونده جزیره اپستین، اظهار داشت: فکر میکنم همه این موارد را میشود گفت. از یک نظر خوب، این یک نشانه یک بحران اخلاقی بسیار عمیق در حکمرانی خیلی از کشورهای غربی به جهت درگیر بودن خیلی از مقامهای سیاسی ارشد در این پرونده فساد است. یک مسئله جنایی است که البته سوال وجود دارد که چطور هنوز هیچ پرونده کیفری و قضایی مفتوح نشده؛ شاید هم شده و ما اطلاع نداریم.
وی با اشاره به ماهیت جنایات، افزود: به هر حال، جنایاتی که صورت گرفته، این گزارشها حداقل حاکی از این است که این جنایات، جنایات بسیار هولناکی است. نشانگر نگاه قالب در این طبقه از انسانها نسبت به زن، نسبت به کودکان، نسبت به دختران است. این به نظرم یک فاجعه واقعاً بشری است، یک فاجعه تمدنی است و لذا نمیشود دست کم گرفت و نمیتوانیم وانمود کنیم که فقط یک موضوع مرتبط با آمریکا و یک جزیره و یک فرد است که مسبب این جنایات بوده؛ به خاطر اینکه واقعاً عواطف بشری را در همه دنیا جریحهدار کرد و به نوعی جنایت علیه بشریت باید این را تلقی کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه به ابعاد سیاسی احتمالی پرونده اشاره کرد و گفت: از طرف دیگر، با توجه به اینکه گزارشهای زیادی وجود دارد مبنی بر اینکه رژیم صهیونیستی یا برخی دیگر از کشورها از این پروندهها و پروندهسازیها برای پیشبرد اغراض سیاسیشان دارند استفاده میکنند، این گمان را تقویت میکند که گویا کل این داستان یک پروژه بوده؛ پروژه بسیار دامنهدار و طولانی برای پیشبرد اهداف سیاسی برخی طرفها، به ویژه رژیم صهیونیستی. این موضوعی است که حتماً مد نظر تحلیلگران، سیاستمداران و همه افکار عمومی خواهد بود.
ضرورت تحلیل همهجانبه ابعاد امنیتی و سیاسی
بقائی تأکید کرد: به هر حال به نظرم این موضوع نیازمند توجه و تحلیل در ابعاد مختلفش هست، از جمله ابعاد امنیتی و سیاسیاش که میتواند منطقه ما را هم متأثر کرده باشد یا در آینده متأثر بکند.
بیاثری فشارهای اقتصادی آمریکا علیه ایران
وی در بخش دیگری از سخنان خود به سیاستهای آمریکا اشاره کرد و گفت: اعتیاد آمریکا به استفاده از ابزار اقتصاد برای اعمال فشار بر کشورهاست. مدام آمریکا همزمان که از دیپلماسی و گفتوگو صحبت میکند، همزمان سعی میکند به زعم خودش ابزارهای اعمال فشارش را افزایش بدهد. اما تجربه نشان میدهد که در مورد جمهوری اسلامی ایران، هیچکدام از این فشارها و تهدیدها تأثیری نخواهد داشت.
نیازی به الگوبرداری از دیگران نیست/ عراقچی هم ژنرال نظامی است و هم جنگ دیده
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی درباره حضور فرمانده سنتکام در مذاکرات مسقط، اظهار داشت: ما قرار نیست از کار و شیوه دیگران کپیبرداری کنیم. ما کار خودمان را انجام میدهیم و متمرکز هستیم روی کار خودمان. فکر میکنیم فرماندهان نظامی ما کارهای مهمتری دارند و به دیپلماتهایشان نیز به اندازه کافی اعتماد دارند؛ میدانند که دیپلماتهایشان میتوانند مأموریتهای محوله را به خوبی انجام دهند.
وی با اشاره به سابقه وزیر خارجه افزود: ضمن اینکه در نظر داشته باشید وزیر امور خارجه ما خودش به نوعی یک ژنرال نظامی هم هست و جنگ دیده؛ بنابراین ما همه چیز را با همدیگر یکجا داشتیم.
ادامه مذاکرات با چارچوب فعلی
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره ساختار آتی مذاکرات گفت: ما فعلاً برنامهای برای تغییر شکل و چیدمان مذاکرات نداریم. یعنی در آینده هم مذاکرات به همین شکلی که در این مرحله برگزار شد، ادامه پیدا خواهد کرد؛ البته منوط به اینکه تفاهم بشود در مورد زمان و مکان برگزاری دورههای بعدی.
نقد جنگطلبی برخی جریانها در آمریکا
بقائی در ادامه با اشاره به برخی جریانهای جنگطلب در آمریکا، بیان کرد: در آمریکا افرادی که اساساً شاید بتوان گفت آتشپرست و جنگدوست هستند، کم نیستند. کسانی که قبلاً مروج جنگهای بیپایان آمریکا بودند. همین فردی که نام بردید، یکی از حامیان و یکی از تحریککنندگان برای جنگ آمریکا علیه عراق بود.
وی تأکید کرد: مسائلی که بعد از بروز این جنگ اتفاق افتاد و تا به امروز دامنگیر منطقه است، همه شاهدش هستیم. مهم این است که در هر جامعهای، عقلا و کسانی که منطق را بر جنگ و درگیری ترجیح میدهند، صدایشان بلندتر باشد.
سخنگوی وزارت امور خارجه با انتقاد از جناحهای جنگطلب افزود: طرفهایی که همواره بر طبل جنگ کوبیدند، نشان دادند که نه ارزشی برای انسانیت قائلاند و نه احترامی برای حقوق بشر. گویا متأسفانه اعتیادی پیدا کردند برای اینکه مدام به دنبال تشویق و تحریک تکرار جنگها در مناطق مختلف باشند.
عدم اظهارنظر در مورد گمانهزنیها و اولویت منافع ملی
اسماعیل بقائی در پاسخ به سوالی درباره گمانهزنیهای رسانهای، اظهار داشت: نمیتوانم در مورد گمانهزنیهای رسانهای یا ادعاهایی که مقامهای آگاه و ناآگاه مطرح میکنند، موضع رسمی داشته باشم. مهم این است که هیئت نمایندگی جمهوری اسلامی ایران بر اساس دستورالعملهای کاملاً روشنی که از نهادهای بالادستی میگیرد، موظف است به تلاش برای تأمین منافع ملی ایران.
وی با اشاره به ماهیت مذاکرات افزود: ما میدانیم که هر مذاکره، اگر قرار باشد منجر به یک معامله شود، مستلزم داد و ستد است. مستلزم این است که شما در قبال امتیازهایی که میدهید، امتیازهایی بگیرید. این موضوعی است که در اتاق مذاکره در موردش باید بحث شود و تصمیمگیری شود. قاعدتاً تفاهمی مورد قبول مردم ایران قرار خواهد گرفت که تأمینکننده منافع و حقوق ملت ایران باشد و ما هم در همین مسیر گام برمیداریم.
امکانپذیری نتیجه سریع در مذاکرات غیرمستقیم با وجود اراده طرفین
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی درباره زمانبندی مذاکرات و امکان دستیابی سریع به نتیجه، گفت: مشکل ما مذاکره مستقیم یا غیرمستقیم بودن نیست. اگر نیت و جدیت برای نتیجهگیری وجود داشته باشد، حتماً قابل حصول است. کما اینکه هم تجارب مختلفی داشتیم در سطح بینالمللی، همین الان تجاربی داریم که دارد اتفاق میافتد.
وی با اشاره به تجربه گذشته تأکید کرد: قبلاً هم در نظر داشته باشید، مذاکرات خردادماه به دلیل غیرمستقیم بودن دچار مشکل نشد. تنها به این دلیل دچار مشکل شد که یک طرف تصمیم گرفت متوسل بشود به نیروی نظامی. وگرنه این مذاکرات به صورت کاملاً کارآمد در حال انجام بود؛ لذا این موضوع به نظرم خیلی نیازمند برجستهسازی نیست. مهم این است که طرفهای مذاکره، جدیت و اراده خودشان و حسن نیت خودشان را برای رسیدن به یک نتیجه عادلانه نشان بدهند.
اهداف و دستاوردهای سفر وزیر اقتصاد به عربستان
بقائی درباره سفر وزیر اقتصاد به عربستان گفت: این سفر، سفر مهمی بود. در این سفر، علاوه بر شرکت در نشست بینالمللی، جناب آقای مدنی با تعداد قابل توجهی از همتایان از کشورهای هممنطقه و هم کشورهای همسایه گفتوگو کردند.
وی افزود: در مورد راههای تقویت همکاریهای اقتصادی و تجاری بین ایران و کشورهای منطقه و امیدواریم که این مراودات منجر بشود به همکاریهای ملموس و تقویت مراودات تجاری و اقتصادی بین ایران و شرکایمان، هم در سطح منطقه و هم در بین سایر کشورهای اسلامی.
مخالفت با طرحهای انحرافی و تأکید بر حق تعیین سرنوشت فلسطینیان
اسماعیل بقائی با اشاره به برخی طرحهای بینالمللی، اظهار داشت: این طرح هم با قوانین اساسی آنها مغایرت دارد، هم با تعهداتشان طبق منشور سازمان ملل متحد در تضاد است؛ به خاطر اینکه احساس میکنند کل این فکر، این ایده به نوعی درصدد به حاشیه راندن شورای امنیت سازمان ملل متحد و نهادهایی است که برآمده از منشور سازمان ملل متحد است.
وی افزود: از نظر ما، هر طرحی که باعث غفلت از مسئله اصلی منطقه ما، یعنی پایمالی حق تعیین سرنوشت مردم فلسطین بشود، به نتیجه منجر نخواهد شد و ما متأسفانه این چیزی است که شاهدش هستیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد: موضوع فلسطین موضوعی است که باید توسط فلسطینیها در موردش تصمیمگیری بشود. نظام قیمومیت حتماً در رابطه با فلسطین کار نخواهد کرد. جامعه بینالمللی نمیتواند یک نسلکشی آشکاری که در این دو سال اتفاق افتاده را به راحتی کنار بگذارد؛ جنایتکاران به سادگی بتوانند به کشورهای مختلف سفر بکنند.
وی این بخش هشدار داد: لذا ذبح عدالت و قربانی کردن حق تعیین سرنوشت مردم فلسطین از طریق چنین سازوکارهایی، قطعاً هم منجر به نتیجه نخواهد شد و هم موجب تداوم بحران در منطقه غرب آسیا خواهد بود.
موضع روشن ایران در قبال قفقاز جنوبی و ضرورت حفظ مرزهای ژئوپلیتیک
بقائی در خصوص تحولات قفقاز جنوبی بیان کرد: ملاحظات جمهوری اسلامی ایران، فارغ از اینکه کجا، کی و توسط چه کسی سفری انجام بشود، از قبل هم جمهوری آذربایجان و هم جمهوری ارمنستان از آن مطلع هستند. موضع ما در رابطه با قفقاز جنوبی خیلی روشن است.
وی ادامه داد: ما ضمن اینکه موافق و حامی تقویت ارتباطات و مسیرهای مواصلاتی بین کشورهای منطقه هستیم، همیشه تأکید کردیم که هر ابتکاری که به هر شیوهای مرزهای جغرافیایی و یا ژئوپلیتیک منطقه را در معرض آسیب قرار بدهد، از نظر ما قابل قبول نیست و به نفع امنیت منطقه نخواهد بود. بنابراین هر دو همسایه ما نسبت به نگرانیها و نگاه ما راجع به این موضوعات آگاهی دارند و امیدواریم که در هر تصمیمی حتماً این ملاحظات مد نظر باشد.
انتقاد از استانداردهای دوگانه در موضوع حقوق بشر
سخنگوی وزارت امور خارجه در بخش دیگری از سخنان خود به مسئله حقوق بشر پرداخت و گفت: متأسفانه یک واقعیتی است که در سطح بینالمللی با آن مواجه هستیم: استانداردهای دوگانه و نوعی رویکرد مزورانه نسبت به موضوع حقوق بشر. یکی از دلایل پایمالی حقوق بشر است. شما نمیتوانید در مواجهه با اغتشاش در آمریکا یک موضعی را اتخاذ بکنید و بعد موضعی کاملاً متضاد در رابطه با تحولاتی که در سایر کشورها اتفاق میافتد داشته باشید.
وی افزود: به هر حال این فکر میکنم خیلی گویاست برای افکار عمومی خودمان و برای افکار عمومی بینالمللی که چقدر کسانی که مدعی حمایت از حقوق بشر هستند، جدیت دارند و چقدر واقعاً صداقت دارند در این بیانات.
تمرکز بر اقدامات خود و رصد تحولات منطقه
بقائی با اشاره به فعالیتهای ایران در منطقه گفت: من هم ده روز قبل رفتم جزیره هرمز، رفتم تنگه هرمز. بنابراین ما کار خودمان را انجام میدهیم. خیلی نباید تمرکزمان منحرف بشود به اقداماتی که دیگران انجام میدهند. البته ما با چشمان باز همه چیز را رصد میکنیم، ولی متمرکزیم روی کار خودمان.
عدم ارتباط سفر لاریجانی با مذاکرات دیگر و تأکید بر دیپلماسی منطقهای
وی در پاسخ به سوالی درباره احتمال دیدار با آمریکاییها در سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی به عمان، بیان کرد: ما نمیتوانیم هر چیزی را به هر چیزی متصل و مرتبط کنیم. خب ممکن است خیلی هواپیما هم از جاهای دیگر به سمت عمان یا جای دیگر پریده باشند. من عرض کردم سفر آقای دکتر لاریجانی در ادامه رایزنیهایی است که ایشان به صورت مرتب با کشورهای همسایه دارند. این سفر هم از قبل برنامهریزی شده بود و در زمان خودش انجام دارد میشود.
ضرورت درک مشترک از امنیت غیرقابل تفکیک منطقهای
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به همکاریهای منطقهای تأکید کرد: عملکردها برای ما مهم است. با هر نیتی که انجام بشود، مهم این هست که کشورهای منطقه به این تفاهم مشترک رسیدهاند که امنیت در منطقه یک امر غیرقابل تفکیک است و هرگونه ناامنی قاعدتاً تبعات و پیامدهایش متوجه کل منطقه خواهد شد. فکر میکنم این یک درک بسیار مهم است.
وی ادامه داد: ضمن اینکه نتیجه تلاشهای چندساله جمهوری اسلامی ایران در راستای سیاست حسن همجواری و تقویت روابط و اعتماد با همسایگان را هم نباید دست کم گرفت. ما رابطه بسیار خوبی با همه کشورهای همسایه داریم و بنابراین مجموع اینها باعث شد که کشورهای منطقه با دغدغهمندی تحولات را دنبال بکنند.
بقائی در پایان افزود: یک عامل دیگر هم بسیار مهم است و آن، سیطرهطلبی و جنگافروزی رژیم صهیونیستی است که دیگر جای هیچ شک و تردیدی را باقی نگذاشته در مورد اینکه رژیم صهیونیستی و سیاستهای سیطرهجویانه و جنگافروزانهاش، بزرگترین تهدید علیه تکتک کشورهای منطقه و صلح و امنیت منطقه است.
انتهای پیام/
