تأکید رئیس دانشگاه ایلام بر گفتوگوی امن و پذیرش تنوع فکری در جامعه دانشگاهی
به گزارش خبرگزاری آنا، ریشهیابی رخدادهای دی ۱۴۰۴ کشور، یکی از نیازهای اساسی جامعه ایرانی برای آگاهی از کم و کیف این حوادث و ارائه راهکار کاربردی برای حل و فصل آنهاست، به جهت ایفای رسالت اجتماعی و پیرو انتصاب رئیس دانشگاه ایلام در شورای راهبری کمیسیون ملی بررسی اعتراضات از طرف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، در استان ایلام، دانشگاه ایلام گام نخست را در این زمینه برداشت و به همت معاونت فرهنگی و اجتماعی و اندیشکده توسعه استان ایلام، نشست علمی بررسی زمینهها و علل شکلگیری اعتراضات دی ۱۴۰۴ کشور، در محل سالن فرزانگان برگزار شد.
این نشست در فضایی آزاد و آرام، با سخنرانی تاجالدین صالحیان معاون سیاسی و امنیتی استانداری ایلام، همایون مرادنژادی رئیس دانشگاه ایلام، سیاوش یاری دانشیار گروه آموزشی تاریخ، علی سایهمیری دانشیار گروه آموزشی اقتصاد، خلیل کمربیگی جامعهشناس و عباس سهرابزاده دانشیار دانشگاه پیام نور ایلام برگزار شد.
سخنرانان به صورت مستدل زمینهها و علل مختلف سیاسی، اقتصادی و اجتماعی این اعتراضات را تبیین کردند و با تشریح پیامدهای مربوطه، راهکارهای کاربردی جهت حل و فصل مسائل اصلی، جهت ممانعت از تکرار چنین حوادثی ارائه کردند.
همایون مرادنژادی رئیس دانشگاه ایلام در این نشست با بیان اینکه دانشگاه ایلام ملتزم به ایفای رسالت اجتماعی است، اظهار کرد: پیرو مأموریت ریاست جمهوری به وزارت علوم مبنی بر بررسی علمی زمینههای بروز اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ و راهاندازی شورای راهبری کمیسیون ملی بررسی علمی اعتراضات توسط وزیر علوم، این نشست علمی و تخصصی برگزار شد، تا با رویکرد علمی ریشههای این رویداد مورد کنکاش قرار گیرد و نتایج آن در اختیار دستاندرکاران قرار گیرد، تا از وقوع و تکرار چنین حوادثی جلوگیری شود.
مرادنژادی با اشاره به اهمیت دولت چهاردهم به گفتوگو، بیان داشت: باید با پذیرش تنوع سلایق و ایجاد بستری امن و مناسب برای شکلگیری گفتوگو بین گروههای مختلف فکری، زمینه گفتوگو در بین مردم و جامعه دانشگاهی شکل گیرد، تا راهکارهای کاربردی برای مسائل مختلف تدوین گردد.
در ادامه تاجالدین صالحیان معاون سیاسی و امنیتی استانداری ایلام با اشاره به موقعیت استراژیک ایران، یادآور شد ایران در مرکز سه رویداد مهم جهانی، شامل: نزاع تمدنی مابین غرب و شرق، رقابت قدرتهای بزرگ جهانی (آمرکیا و چین) و نزاعهای منطقهای قرار گرفته است.
صالحیان، یادآور شد: از عهد باستان بین غرب و شرق تقابل تمدنی وجود داشته است، که منتج به رقابت و جنگهای امپراتوری هخامنشیان با یوناینان و اشکانیان و ساسانیان با رومیان و نزاع مسلمانان با روم شرقی و صلیبیان و حکومت عثمانی و حکومت صفوی با اروپائیان شد.
وی افزود: در عصر حاضر نیز بین سه جریان تمدنی غرب، کفنوسیوس و اسلام رقابت وجود دارد و ایران در کانون تقابل تمدن اسلامی و تمدن غربی قرا دارد.
معاون استاندار ایلام با بیان اینکه اکنون هیچ کدام از قدرتهای بزرگ جهانی نقش هژمومنی ندارند، اظهار کرد: دوره نظام تک قطبی در حال سپری شدن است و قدرتهای بزرگ جهانی برای اینکه به سطح هژمونی برسند، در مناطق مختلف جهان و از جمله در غرب آسیا و خاورمیانه مشغول رقابت هستند و در این جریان نیز به علت موقعیت استراتژیک ایران، کشورمان در کانون این تحولات قرار دارد، چرا که تسلط بر ایران به معنای تسلط بر کل خاورمیانه است.
صالحیان، خاطرنشان کرد: تأمین بخش اعظم نفت چین به عنوان یک قدرت جهانی توسط ایران و احساس خطر رژیم صهیونیستی از طرف ایران، باعث تمرکز دولت ایلات متحده نسب به کشورمان شده است و تشدید تحریمهای اقتصادی، جنگ رسانهای و تهدید نظامی در این راستا میباشد.
وی تأکید کرد: با توجه به مطالب گفته شده، ایران اکنون در یک موقعیت حساس و خطرناک تاریخی قرار دارد و لذا همه مردم و دانشگاهیان باید با دقت و حساسیت، مسائل مختلف را تحلیل کنند و با کنار زدن منافع شخصی و گروهی و اهتمام به منافع ملی، برای سرافرازی ایران از هیچ اقدامی دریغ نکنند.
معاون سیاسی و امنیتی استانداری ایلام با اشاره به اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴، گفت: تنظیم رابطه حاکمیت با مردم در سیاست؛ دارای اهمیت راهبردی است. این مهم در غرب در طول چهار قرن و بعد از هزینههای بیشمار حاصل شده است و امروز در ایران نیز بعد از کسب تجارب مختلف، از طرف دولت چهارهم گامهای مؤثری در این زمینه برداشته شده است، چنانکه در جریان شکلگیری اعتراضات دی ماه، این اعتراضات از طرف دولت به رسمیت شناخته شد، که اتفاقی مهم است.
در ادامه سیاوش یاری دانشیار دانشکده گروه آموزشی تاریخ دانشگاه ایلام به تبارشناسی اعتراضات در تاریخ ایران و اسلام پرداخت و یادآور شد: در دوره تاریخ باستان، حکومتهای استبدادی بر این حاکمیت داشتهاند، برای همین هیچ گونه اعتراضی به رسمیت شناخته نشده است.
یاری با بیان اعتراض در اسلام به رسمیت شناخته شده است، گفت: در صدر اسلام، مسلمانان به بعضی تصمیمات شخص پیامبر (ص)، امام علی (ع)، ائمه و خلفا اعتراض میکردند و خواستار پاسخگویی از طرف آنان بودند، چنانکه در جریان غزوه حنین، بعضی از مسلمانان به روند تقسیم غنایم، به جهت اینکه در قالب مولفه قلوبهم سهم بیشتری به تازه مسلمانان شهر مکه پرداخت شده بود، به تندی اعتراض کردند، اما رسول خدا (ص) به هیچ عنوان ناراحت نشدند و بعد از بحث و تبادل نظر با معترضان، آنان را اقناع کردند.
وی با اشاره به اهمیت امر به معروف و نهی از منکر برای اجرای قانون و جلوگیری از تخلفات در اسلام، بیان داشت: بر طبق این قاعده، اگر حاکم و مجموعه حاکمیت مرتکب منکرات، تخلفات و قانونشکنی شوند، مسلمانان باید ساکت نباشند، بلکه با اعتراض و تذکر لاز، م زمینه اصلاح امور را فراهم کنند.
دانشیار دانشگاه ایلام عدالت را پایه و اساس حکومتداری در اسلام دانست و گفت: برای کسب رضایت مردم، باید عدالت محور برنامهریزیها و اقدامات مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و مالی باشد.
یاری تأکید کرد: اگر عدالت سرلوحه اقدامات مختلف سیاسی، اقتصادی و اجتماعی قرا گیرد و سازوکار قانونی برای انجام اعتراضات تدوین گردد، به هیچ عنوان حوادث دی ماه تکرار نخواهند شد.
در ادامه خلیل کمربیگی جامعه شناس ایلامی با بیان اینکه اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ کشور یک پدیده چند وجهی است، گفت: انباشت مزمن محرومیتهای ساختاری، شکلگیری محرومیت و انتظارات فزآینده و ناکارآمدی شیوه حکمرانی، از عوامل اصلی شکلگیری اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ میباشد.
وی احساس طرد و اجحاف، بحران گسست نسلی و بحران معیشت را به عنوان شرایط زمینهای اغتشاشات برشمرد و بیان داشت: مدیریت ناکارآمد اعتراضات در سطح محلی و شبکه اجتماعی محلی (پیوندهای خویشاوندی و طایفهای) موجب رادیکالیزه شدن اعتراضات در استان ایلام شد و متاسفانه حوادث ناگواری را رقم زد.
کمربیگی تأکید کرد: اگر عوامل اصلی زمینهساز شکلگیری اعتراضات، پابرجا بمانند و راهکارهای کاربردی برای حل و فصل آنها ارائه نگردد، این اعتراضات در زمان و مکان دیگری، و به شکل خشنتری تکرار خواهد شد.
علی سایهمیری دانشیار گروه آموزشی اقتصاد دانشگاه ایلام عامل اصلی وقوع اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ در سطح کشور را مسائل اقتصادی عنوان کرد و گفت: در ایران شاهد انباشتگی مشکلات اقتصادی، همچون: تورم بالا، عدم ثبات نرخ ارز، شکاف درآمد، مشکلات سنگین تحریم، کمبود سرمایهگذاری، هستیم، که مجموعاً زمینهساز ایجاد نارضایتی در بین مردم شده است.
سایهمیری، تصریح کرد: بازار قلب اقتصاد است، که متأسفانه به علت تسلط دولت بر شرکتهای مختلف صنعتی، معدنی، کشاورزی و خدماتی، سیستم بازار کشور در وضعیت نامطلوبی قرار دارد.
وی اصلاح ساختار اقتصادی را مستلزم میدان دادن به نخبگان دانست و بیان داشت: پیوند دادن اقتصاد ایران با اقتصاد جهانی، حل و فصل مسائل تحریم، کاهش وابستگی به فروش نفت، تقویت صادرات و تقویت طبقه متوسط و کاهش شکاف طبقاتی، میتواند مانع شکلگیری ابر تورم، رونق اقتصادی و کسب رضایت مردم شود.
سهراب عباسزاده عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور ایلام، به موضوع حکمرانی مطلوب پرداخت و یادآور شد: رسانههای آزاد و اثرگذار، احزاب مستقل، قانونگرایی، شفافیت، پاسخگویی، کنترل فساد، ثبات سیاسی، استقلال دستگاه قضایی، آموزش توسعهمحور، اقتدار نظامی، روابط بینالمللی اثرگذار، فعالیت تشکلهای مردم نهاد و مسئولیتپذیری، از جمله شاخصهای حکمرانی مطلوب میباشند.
سهرابزاده سپس به علل شکلگیری اعتراضات پرداخت و بیان داشت: فهم نامناسب از مناسبات بین مردم، تقدم عمل به نظر، تقدس بخشی به امور غیرضروری، توجیه اشتباهات، درک نامناسب از مناسبات بینالمللی، نداشتن مطالعه و داشتن پیش فرض درباره دیگران، از جمله اشتباهات سیستم حکمرانی است، که زمینهساز ایجاد نارضایتی شده است.
وی با اشاره به اشتباهات صورت گرفته در برخورد با معترضان در استان ایلام، اظهار داشت: در مواجهه با شکلگیری اعتراضات، سه گام مهم، شامل: عذرخواهی، اعتراف و جبران، یک تجویز راهبردی است.
در ادامه حاضرین در نشست به بیان نظرات، نقدها، سؤالات و مسائل مورد نظر خود پرداختند و دکتر صالحیان، دکتر مرادنژادی، دکتر یاری، دکتر سایهمیری، دکتر کمربیگی و دکتر سهرابزاده نیز پاسخهای لازم را ارائه کردند.
انتهای پیام/