سند رسمی مهندسی آشوبها از سوی سازمان منافقین منتشر شد
شکست پروژه ارتباطات سایه در اغتشاشات اخیر
شورای حقوق بشر از حقوق «کدام بشر» دفاع میکند؟/ پروژه فشار سیاسی علیه ایران
به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری آنا، جلسه ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در ۳ بهمن ۱۴۰۴ (۲۳ ژانویه ۲۰۲۶) بهمنظور بررسی وضعیت اعتراضات اخیر در ایران برگزار شد و در نهایت قطعنامهای علیه جمهوری اسلامی ایران تصویب شد. متنی که از منظر دستگاه دیپلماسی کشور ما و بخش مهمی از تحلیلهای منطقهای و بینالمللی نهفقط یک محکومیت حقوقبشری، بلکه نماد یک فشار سیاسی علیه ایران است؛ فشاری که در بسیاری جنبهها دوگانه و گزینشی بهنظر میرسد.
شورای حقوق بشر با ۲۵ رأی موافق، ۷ رأی مخالف و ۱۴ رأی ممتنع قطعنامهای را تصویب کرد و خواستار تحقیقات مستقل و پاسخگویی مسئولان ایرانی شده و تمدید مأموریت گزارشگر ویژه و هیات حقیقتیاب را در دستور کار قرار داده است.
اما در لابهلای این اعداد و عناوین رسمی، سؤالهای بنیادی و جدی درباره مشروعیت، بیطرفی و نیت واقعی این قطعنامه مطرح شدهاند؛ و یک روایت پراهمیت از “دوگانگی در استانداردهای حقوق بشر” را پیش چشم ما میگذارد.
قطعنامهای با طراحی سیاسی، نه حقوقی
نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در ژنو ضمن رد قطعنامه، آن را «اقدامی آشکارا سیاسی، کاملاً تهی از نگرانی واقعی برای حقوق بشر» خوانده و اعلام کرده معنای واقعی این نشست، اعمال فشار بر ایران بوده است. منظور از فشار، فراتر از نقد رفتار نیروهای امنیتی نیست؛ بلکه عرصهای است که منافع سیاسی جریانهای غربی را بهعنوان معیار اصلی ارتقا «حقوق بشر» دنبال میکند.
نهادهایی مانند شورای حقوق بشر اگر واقعاً دغدغه انسانها را داشتند، باید درباره همهجانبه مسائل انسانی سخن بگویند، نه تمرکز صرف بر ایران. اینکه حقوق بشر برای کشورهایی، چون ایران مورد بحث قرار میگیرد، اما درباره اثرات تحریمهای ظالمانه غرب که فشار اقتصادی گسترده بر مردم تحمیل کردهاند، هیچ صدایی بلند نمیشود، نمونهای آشکار از استانداردهای دوگانه در حقوق بشر است.
حقوق بشر واقعی یا انتخابی؟
حقوق بشر مفهومی جهانی و کلی است که باید شامل همه مظلومان و همه جوامع بشری باشد. اما در عمل، بهنظر میرسد شورا و نهادهای مرتبط وقت بیشتری صرف ایران کردن،برای نمونه، در بحران غزه که هزاران نفر از بیگناهترین مردم در محاصره، بمباران و گرسنگی جان باختهاند، نه شاهد یک جلسه اضطراری مانند ایران هستیم و نه یک واکنش ساختاریافته و مؤثر از سوی شورای حقوق بشر. در حالی که در مورد ایران قطعنامهای سریع تصویب میشود، درباره ویرانیهای انسانی در غزه و دیگر نقاط جهان که بارها توسط گزارشهای متعدد تایید شدهاند واکنشهای شورا به شکل ناهماهنگ، ضعیف و حتی سکوت کامل بودهاند.
آیا این نهاد از حقوق بشر همه انسانها دفاع میکند؟ یا تنها زمانی که بر علیه کشورهایی مانند ایران فشار سیاسی لازم باشد، وارد عمل میشود؟
حقوق بشر اگر به معنای واقعی آن باشد، باید شامل نقد و بررسی مجموعه نقضهای حقوق بشر در سطح جهانی باشد از جمله نابسامانیهای سیاسی، اقتصادی و نظامی که توسط همان کشورهایی انجام میشود که امروز علیه ایران قطعنامه صادر میکنند.
تحریمها؛ نقض گسترده حقوق بشر که هیچگاه محکوم نمیشود
یک نمونه برجسته از این دوگانگی، تحریمهای یکجانبه و شدید علیه ایران است تحریمهایی که زندگی اقتصادی و اجتماعی میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار داده، موجب افزایش هزینهها، فشار معیشتی و بیثباتی موجود در جامعه شدهاند. این تحریمها گاهی خود بهعنوان نقض گستردهی حقوق اقتصادی و اجتماعی بشر خوانده شدهاند، اما در اسناد و قطعنامههایی مانند مصوبه فعلی شورای حقوق بشر به چشم نمیخورند.
اگر واقعاً دغدغه حقوق بشر بود، قطعنامه باید شامل بررسی این تحریمها و اثرات آنها باشد، اما در متن حاضر از آن خبری نیست. چنین رویکردی نشان میدهد آنچه امروز به نام «حقوق بشر» در یک بخش از جهان تبلیغ میشود، در عمل آسیبزاترین ابزار برای فشار بر کشورهای مستقل است.
سکوت درباره عاملان اصلی؛ دولتهای غربی و رسانههای بزرگ
در کنار تحریمها، یکی از نقدهای جدی دیگر این است که*بازیگران اصلی سیاسی، رسانهای و نظامی که در منطقه نقشآفرین بودهاند، حتی مورد مواخذه قرار نمیگیرند. وقتی نام افرادی مانند رهبران سیاسی غرب، توییتهای تحریکآمیز، یا مواضع حمایتآمیز از گروههایی علیه کشورها بهعنوان عاملان بحران حقوق بشر مطرح میشود، هیچگاه در چارچوب این نهادها مورد بررسی عینی و قضایی قرار نمیگیرند. یعنی کسانی که در ذهن افکار عمومی ایرانی و منطقهای بهعنوان عاملان ایجاد بحران شناخته میشوند، حتی در لیست پرسشگران قرار نمیگیرند.
حقوق بشر جهانی یا سیاسیکاری هدفمند؟
این قطعنامه نه فقط درباره ایران بلکه بر علیه ایران تدوین شده؛ روند تصویب و محتوای آن نشان میدهد که نگاه شورا به حقوق بشر گزینشی، دوگانه و سیاسیمحور است، بهگونهای که مسائلی مانند تحریمهای اقتصادی، بحرانهای انسانی در دیگر نقاط جهان مثل غزه یا نقش بازیگران قدرتمند بینالمللی در نقض حقوق بشر، هیچگاه در اولویت بررسی و محکومیت قرار نمیگیرند
اگر هدف شورای حقوق بشر واقعی دفاع از حقوق همه انسانها بود، باید بازتابی برابر از فجایع انسانی سراسر جهان، از جمله تحریمها، جنگها و نقضهای گسترده حقوق بشر، در فعالیتها و قطعنامههایش مشاهده میشد. اما آنچه در عمل دیده میشود، سیاستگذاری یکجانبه و ابزارمند است چیزی که نه تنها به بهبود وضعیت واقعی حقوق بشر کمک نمیکند، بلکه اعتبار این نهاد جهانی را در چشم بسیاری از ملتها به چالش میکشد.
حقوق بشر فقط زمانی زیر ذرهبین قرار میگیرد که منافع سیاسی برخی کشورها در آن باشد، وگرنه سکوت، بیاهمیتی و دوگانگی بر سردمداری این اصول غالب میشود.
انتهای پیام/
