اقتصاد ایران نیاز به مدیر دارد نه تکیه زدن بر صندلی مدیریت/ راهکار کاهش نرخ تورم چیست؟

به گزارش خبرگزاری آنا؛ رشد فزاینده قیمت ارز در حالی توانست برخی از کسب کار‌های کشور را به چالش بکشد که سیاست گذاری در حوزه ارزی طی سال‌های گذشته بار‌ها دستخوش تحولات بنیادی و عظیمی از نادیده گرفتن بازار آزاد و تکیه صرف بر نرخ گذاری دستوری تا سپردن بازار به سامانه مبادلات به کار گرفته شده است، اما هیچ کدام از این سیاست‌های زود گذر راه به جایی نبردند.

در ادامه این وضعیت دولت در نخستین گام با حذف ارز ترجیحی واردات کالا‌های اساسی، یارانه واردات کالا‌های اساسی را از ابتدای زنجیره که به شکل ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی به واردکننده داده می‌شد، به انتهای زنجیره و به مصرف‌کننده نهایی منتقل کرد. اعطای ارز ترجیحی اگرچه در کوتاه‌مدت کارآمد است و می‌تواند کالا‌های اساسی را با قیمت مناسب به دست مصرف کنندگان برساند، اما در بلندمدت مستعد فساد و انحراف است و بر اقتصاد ملی اثر منفی دارد.

شواهد نشان از بی برنامگی و رانت در بازار ارز دارد به طوری که بازار ارز به‌شدت تحت تاثیر رفتار‌های سوداگرانه قرار دارد و برخی فعالان با ورود به بازار و خرید ارز به دنبال حفظ یا افزایش قیمت آن هستند و از سوی دیگر، صادرکنندگانی که تعداد آنها نیز کم نیست، تمایل چندانی به کاهش نرخ ارز ندارند و حاضر نیستند ارز خود را با نرخ‌هایی که دولت اعلام می‌کند، عرضه کنند چرا که به دنبال کسب سود بیشتر هستند و در این شرایط بهینه‌سازی نرخ ارز کمک می‌کند تا صادرکننده ترغیب به تحقق تعهدات ارزی شود.

حالا در نتیجه این شرایط ، اصلاح اقتصاد کشور نیازمند تصمیمات سخت از برخورد با بانک‌های ناتراز و شرکت‌های دولتی زیان‌ده تا مقابله با مفسدان اقتصادی و الزام صادرکنندگان به بازگشت ارز به چرخه رسمی است.  

چاره اندیشی‌ برای تصمیمات نظام مدیریت ارزی

باید توجه داشت که نکته اصلی در حوزه سیاست گذاری نظام مدیریت بازار ارز، بی نظم و نظامی آن تعمیم سیاست‌های یک شبه و یک روزه به برنامه برنامه‌های کلی بازار ارز بوده است. در واقع هر زمان که کشور دچار چالشی در حوزه ارز شده است مدیران به سرعت شروع به چاره اندیشی‌های شبانه کرده و پس از آن نیز این تصمیمات به تمام نظام مدیریت ارزی تعمیم داده می‌شود و گاهی دیگر اهتمامی هم برای اصلاح سیاست یک روزه نیست.

از این دست سیاست‌ها می‌توان به توزیع ارز ۴۲۰۰ تومانی و یا ارز نیمایی و ... اشاره کرد که هر کدام طی بازه‌ای زمانی اجرا شدند، اما از اساس تصمیماتی بودند که یک شبه به میدان آمدند. به هر جهت هر چند تعیین نرخ ارز و یا برخورد قهری شاید طی یک بازه زمانی موثر باشد، اما باید توجه داشت سازمان دهی چنین مقوله‌ای نیاز به تبیین برنامه‌ای جامع و کامل دارد که با تغییر دولت و یا مدیریت دچار نقصان نشود.

تک نرخی کردن ارز نیز به همچنین است؛ یعنی در واقع حذف رانت‌های ارزی می‌تواند برای بهبود وضعیت ارزی کشور و همچنین تسهیل فعالیت کسب و کار‌ها موثر باشد، اما لازم است که آسیب شناسی کامل در خصوص آن انجام شده و اهتمام کافی در اجرای ان وجود داشته باشد.

پرهیز از اقدامات احساسی در نظام ارزی 

سهراب اشرفی کارشناس بازار ارز درگفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی آنا، در خصوص شیوه مدیریت ارزی در کشورگفت: مهمترین نکته در خصوص مدیریت بازار ارز پرهیز از اقدامات احساسی است. عرضه سنگین ارزی در سامانه مبادلات اتفاقی است که از نظر منطق اقتصادی مثبت تلقی می‌شود، اما باید توجه داشت که در کنار آن لازم است سایر عواملی که از تاثیر این عرضه بر بازار می‌کاهد را نیز با برنامه مدون مدیریت کنیم.

وی افزود: برای تاثیر گذاری محسوس بر قیمت گذاری ارز در بازار لازم است که فاکتور‌های متعددی را با انسجام در تصمیم گیری مدیریت کنیم؛ بنابراین تنها راه کاهش قیمت ارز در کشور انسجام در برنامه ریزی دقیق و استراتژیک بازار است. باید توجه داشت اقدامات احساسی مانند حذف یک شبه مدیران بدون وجود برنامه ریزی دقیق نتیجه‌ای دلخواه را در پی نخواهد داشت.

باید تورم را به زیر ۱۰ درصد برسانیم

این کارشناس اقتصادی در ادامه اظهار کرد: برای آن که اقداماتی مانند حذف چهار صفر از پول ملی و تک نرخی کردن ارز به نتیجه معقول برسد بایستی تورم را در کشور به زیر ۱۰ درصد برسانیم و این اتفاق نیز نیازمند سیاست گذاری مدون و اصولی در حوزه اقتصادی است.

اشرفی با اشاره به اینکه دولت برای کاهش نرخ تورم آن هم با ابزار کنترل نظام ارزی باید ازتصمیمات عجولانه بپرهیزد و قطعا در این مسیر باید از تجمیع تدبیرو برنامه های منطبق بر واقعیت اقتصادی کشور بهره بگیرد، گفت: اقتصاد ایران با مجموعه‌ای از فقدان قطعیت‌های اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی روبه‌روست و تصمیم‌گیری در چنین فضایی پیچیده است و تصمیمی که در زمان خود عقلایی به نظر می‌رسد، ممکن است چند ماه بعد غیرعقلایی جلوه کند بدون آنکه اصل تصمیم اشتباه بوده باشد.

به گفته کارشناس اقتصادی؛ در حالی که بانک‌های ناتراز سهم قابل توجهی در خلق نقدینگی دارند و این بانک‌ها نرخ‌های بهره غیرمتعارف و تسهیلات گسترده نقدینگی را افزایش می‌دهند و براین اساس کنترل آنها ضروری است.

تحلیلگر مسائل اقتصادی در ادامه با اشاره به تغییرات صورت گرفته در بانک مرکزی گفت: بهتر است که به جای تکیه بر تغییر مدیران بر تبیین سیاست درست ارزی تکیه کنیم.اقتصاد ایران نیاز به مدیریت دارد نه نشستن و تکیه زدن بر صندلی مدیریت؛ باید هر مدیری با برنامه ضد تورمی، موضع حمایت و تثبیت اقتصاد را حفظ کند و نتیجه‌ای مطلوب را در راستای کاهش نرخ تورم و تثبیت در نظام ارزی کشور اجرایی کند.