بی‌حجابی پروژه‌ای جهانی علیه «حیا»/ حلقه مفقوده عفاف «آگاهی» است

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا؛ سیر فزاینده بی‌حجابی در جامعه ایرانی حاصل روندی خزنده، جهانی و چندلایه است که سال‌ها است علیه مفهوم «حیا» و پوشش‌های عفیفانه طراحی، نظریه‌پردازی و تبلیغ می‌شود. این جریان که ریشه‌های آن را می‌توان در انقلاب‌های فرهنگی و جنسی کشورهای غربی جست‌وجو کرد، با استفاده از ابزارهای رسانه‌ای، هنری و اجتماعی تلاش دارد ارزش‌های مربوط به حیا و عفاف را کمرنگ و دگرگون کند.

در کشور ما به‌ برکت انقلاب اسلامی، این روند در نخستین سال‌های پس از پیروزی انقلاب تا حد زیادی مهار شد، اما تبلیغات و تولید محتواهای مرتبط با آن هیچ‌گاه متوقف نمانده و در سال‌های اخیر با شدت بیشتری به عرصه عمومی بازگشته است. در این میان برخی کارشناسان معتقدند که گسترش این پدیده ضعف سیاست‌گذاری فرهنگی داخلی و کم‌توجهی برخی نهادها نیز در تشدید آن نقش دارد.

در همین زمینه، گفت‌وگویی با عالمه جویپا، کارشناس مطالعات زنان انجام داده‌ایم تا ابعاد این مسئله، دلایل شکل‌گیری آن و راهکارهای مقابله با روند رو‌به‌رشد تضعیف حیا در جامعه ایرانی بررسی شود. مشروح این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید:

بی‌حجابی؛ بخشی از یک پروژه جهانی علیه حیا

وی با بیان اینکه تغییرات فرهنگی یک قرن اخیر در کشور ما آرام آرام وضعیت حجاب را به اینجا رسانده است، افزود: البته سیر صعودی چند سال اخیر بی‌حجابی دلایل جداگانه دارد؛ بنابراین اگر به تاریخ انقلاب‌های جنسی در کشور‌های دیگر نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که این یک جریان جهانی علیه حیا و پوشش‌های عفیفانه است.

جویپا بیان داشت: البته در کشور ما به برکت انقلاب اسلامی این سیر در ابتدای انقلاب تقریباً متوقف شد، اما نظریه‌پردازی‌ها و تبلیغات برای آن هیچ وقت متوقف نشد. فارغ از جریان‌های جهانی که به پشتوانه سرمایه‌داران و صهیونیست جهانی در حال انجام شدن است، اگر بخواهیم مشخصا به دلایل داخلی بپردازیم مواردی قابل توجه است.

وی ادامه داد: اولویت نداشتن این موضوع در برنامه‌های کلان فرهنگی و عدم تخصیص بودجه‌های مشخص و تفکیک وظایف برای سازمان‌ها و نهاد‌های مسئول اگر چه در ظاهر سازمان‌ها و نهاد‌های مختلفی متصدی ترویج و اجرای این امر در جامعه هستند، اما هیچ کدام به وظیفه خودشان در این زمینه عمل نکردند و نمی‌کنند و تنها به تذکر و جعل قوانین بسنده کرده‌اند.

اولویت نداشتن حجاب در برنامه‌های کلان فرهنگی

این کارشناس مطالعات زنان ابراز داشت: تبلیغات مداوم و برنامه‌های دقیق و نرم دشمنان و ترویج‌کنندگان بی‌حیایی در جامعه از یک طرف و کم کاری، بی‌تفاوتی و بی‌برنامگی ما به همه جنبه‌های حیا در جامعه از سوی دیگر سرعت این جریان را صعودی کرده است.

وی گفت: به غیر از بی‌برنامگی موازی‌کاری و اختلاف فکری در مواجهه با این جریان و اختلاف افکنی بین دغدغه‌مندان این حوزه هم مانع شکل‌گیری درست گفتمان عفاف و حجاب در جامعه می‌شود.

نگاه‌های کوچک به یک چالش بزرگ

جویپا با اشاره به اینکه بزرگ‌ترین چالش موجود در این زمینه این است که نگاه‌ها برای رفع آن اگر دلسوزانه هم باشد؛ در خیلی از مواقع در حد، اندازه و بزرگی این چالش نیست، اظهار داشت: این در حالی است که به طور طبیعی میل به پوشیده بودن یک امر فطری است و نوع بشر به خصوص زنان در طول تاریخ برای حفظ امنیت و کسب احترام پوشیده بودن را انتخاب کرده بودند.

وی افزود: این جریان که به سرعت همه جنبه‌های حیا را پاره می‌کند و پیش می‌رود طبیعی نیست، به خصوص در کشورما که پایه‌های تمدنی و فرهنگی قوی دارد. پس برای مقابله با این امر غیر طبیعی با این سرعت رشد، نیازمند هستیم یک برنامه‌ریزی دقیق و یک گفتمان درست و واحد شکل بگیرد.

این فعال فرهنگی با تأکید بر اینکه برای مواجهه با این حجم از بی‌حجابی و بی‌حیایی در جامعه نیازمند اقدام سریع و همه جانبه است، تصریح کرد: اقدامات سلبی در بحث مقابله با ترویج‌دهندگان بی‌حیایی در همه زمینه‌ها حالا از فضای مجازی گرفته تا مسئولان و نهاد‌های وابسته به دولت که با کم‌کاری بستر را برای ترویج بی‌حیایی آماده می‌کنند.

وی ادامه داد: در مرحله بعد اقدامات ایجابی از جمله جهاد تبیین با سرعت و با گفتمان درست و واحد و با تکرار زیاد و با به کار گرفتن همه نهاد‌های فرهنگی پرهیز از کار‌های مخرب، جزیره‌ای و کم‌اثر که اثر بخشی کار‌های مفید را هم از بین می‌برد.

حلقه مفقوده عفاف و حجاب؛ «نمی‌دانند»‌ها

جویپا حلقه مفقوده بحث عفاف و حجاب را عدم آگاهی و پوشیده بودن حقانیت این موضوع دانست و خاطرنشان کرد: آگاهی دادن جز در سایه قانون‌های حمایتگر و پاک بودن محیط امکان ندارد، اگر انجام هم شود توفیق چندانی ندارد، چون محیط آلوده به پوشش‌های غیر عفیفانه جامعه را دچار مشکلاتی می‌کند که اثر کار‌های فرهنگی را بین می‌برد. مکمل کار فرهنگی خوب، قانون جامعی است که فضای فکری جامعه را آماده پذیرش کند و پذیرش قانون هم وابسته به کارفرهنگی درست و هم‌جانبه است.

وی گفت: کسانی که پوشش‌های عفیفانه را انتخاب نمی‌کنند به چند دسته قابل تقسیم‌بندی هستند؛ «نمی‌دانند، نمی‌توانند و نمی‌خواهند». اکثر مخاطبان ما در جامعه جزء دسته «نمی‌دانند» هستند. اما واکنش‌ها در مقابل آنها از نوع نمی‌توانند و نمی‌خواهند هست. کسی که نمی‌داند با آگاهی و تببین حتماً متوجه خواهد شد. کسی که نمی‌تواند با مسائل انگیزشی ترغیب خواهد شد. کسی که نمی‌خواهد با قوانین بازدارنده مجبور خواهد شد.

آگاهی‌بخشی؛ مقدم بر انگیزش 

این کارشناس حوزه عفاف و حجاب با بیان اینکه واکنش‌ها در جامعه به جای آگاهی‌بخشی به سمت انگیزشی و قوانین بازدارنده رفته است، ابراز داشت: در حالی که با آگاهی صحیح و گفتمان واحد حتماً اثر بخشی بسیار زیاد خواهد بود و هر چه ما در زمینه تبیین و آگاهی بخشی کوتاهی کنیم، تعداد کسانی که نمی‌توانند و نمی‌خواهند روز به روز افزایش پیدا خواهد کرد.

حجاب فقط پوشش نیست

وی افزود: البته موضوع «پوشش» تنها یک شاخه از بحث حیا وحجاب در جامعه است، اما به دلیل اینکه در ظاهر جامعه نمود دارد و اثرات مخرب آن هم به همراهش خواهد آمد، مدنظر قرار می‌گیرد. برای همین کار‌های عجولانه برای برطرف کردن این اثر انجام می‌شود که بیشتر اوقات برعکس عمل می‌کند.

از زن‌شناسی تا نقد نگاه ابزاری غرب

جویپا خواستار تبدیل این موضوع به گفتمان شد و بیان داشت: توجه به همه ابعاد آن به عنوان پیش زمینه برای پذیرش پوشش‌های عفیفانه توسط جامعه ابعادی مثل شناخت جایگاه واقعی زن، تعریف جایگاه و حقوق زن در اسلام و مقایسه آن با نگاه غرب از جنبه‌های فطری گرفته تا حقوقی، توجه و آگاهی‌بخشی جامعه از نگاه‌های ابزاری علیه زنان است.

وی ادامه داد: همچنین تعریف صحیح و دقیق واژه‌هایی مثل تساوی زن و مرد، حقوق زن و مرد و ... در واقع واژه‌هایی که محل اختلاف است و استفاده‌کنندگان از برای ترویج بی‌حیایی تعریف درستی از آن ارائه نمی‌دهند.

فواید حجاب و آسیب‌های بی‌حیایی؛ آمار‌ها چه می‌گویند؟

این کارشناس مطالعات زنان اظهار داشت: آگاهی از تفاوت‌های فیزیولوژی زنان و مردان و بیان تبعات نادیده گرفتن این تفاوت‌ها و البته که در این زمینه مطالعات زیادی انجام شده و می‌توان در این گفتمان از آن استفاده کرد. در این اثنا آگاهی‌بخشی در زمینه برکات و فواید پوشش‌های عفیفانه در جامعه از جمله پایداری عشق و آرامش خانوادگی و امنیت اجتماعی ضروری است.

وی گفت: آگاهی‌بخشی در مورد آسیب‌های پوشش‌های غیر عفیفانه و تبعات جبران‌ناپذیر آن از جمله مواردی است که باید مورد توجه قرار گیرد. البته آمار در این زمینه کاملاً مشخص است و تاحدی این آمار تکان‌دهنده است که خود کشور‌های غربی و به ظاهر آزاد را به فکر در زمینه درمان آن واداشته است.

انتهای پیام/