اهمیت دیدار پزشکیان و پوتین؛ همکاری ایران و روسیه وارد مرحله اجرایی می‌شود؟

«عابد اکبری» کارشناس مسائل بین‌الملل، در گفت‌وگو با خبرنگار سیاسی خبرگزاری آنا، در توضیح اهمیت دیدار مسعود پزشکیان و ولادیمیر پوتین رؤسای جمهور ابران و روسبه در حاشیه حضور در نشست بین‌المللی «صلح و اعتماد» که در ترکمنستان برگزار می‌شود، چنین ملاقاتی را «دارای اهمیت راهبردی و فراتر از یک دیدار تشریفاتی» توصیف کرد و گفت: این سفر می‌تواند نقطه عطفی در روابط تهران – مسکو باشد.

وی در تشریح ابعاد این سفر اظهار کرد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، در روزهای ۱۱ و ۱۲ دسامبر برای شرکت در همایشی به مناسبت سال بین‌المللی صلح و اعتماد و سی‌امین سالگرد بی‌طرفی دائمی ترکمنستان، به عشق‌آباد سفر می‌کند. دیداری که در حاشیه این سفر میان پوتین و رئیس‌جمهور ایران برنامه‌ریزی شده، از اهمیت بالایی برخوردار است و باید آن را در چارچوب تحولات منطقه‌ای و جهانی تحلیل کرد.

دیدار پوتین و پزشکیان نمادین نیست

اکبری تأکید کرد: این دیدار به‌هیچ‌وجه یک ملاقات نمادین نیست؛ بلکه شرایط حساس منطقه و بازتعریف اتحادها باعث شده که این گفت‌وگو، نقش ویژه‌ای در تعیین جهت‌گیری‌های آینده تهران و مسکو داشته باشد.

وی افزود: دو کشور در سال‌های اخیر وارد مرحله‌ای از همکاری ساختاری و جامع شده‌اند و توافق‌های راهبردی میان آنها حوزه‌هایی همچون امنیت، انرژی، حمل‌ونقل و اقتصاد را شامل می‌شود. دیدار عشق‌آباد می‌تواند فرصتی برای عملیاتی کردن این توافق‌ها و انتقال روابط از سطح دیپلماسی نمادین به سطح «اقدام و اجرا» باشد.

این کارشناس مسائل بین‌الملل با اشاره به شرایط امنیتی و ژئوپلیتیکی خاورمیانه و اوراسیا تصریح کرد: ایران در فضایی قرار دارد که با فشارهای بین‌المللی، محدودیت‌های اقتصادی و تهدیدهای امنیتی مواجه است و تلاش دارد انعطاف‌پذیری و ثبات راهبردی خود را افزایش دهد.

به گفته او، در چنین وضعیت پیچیده‌ای، همکاری با روسیه از نظر امنیتی و اقتصادی فرصتی برای کاهش آسیب‌پذیری و افزایش ضریب امنیت تهران ایجاد می‌کند. حضور یک متحد قدرتمند، دست ایران را در مدیریت تهدیدات و واکنش به بحران‌های منطقه‌ای بازتر می‌گذارد.

اکبری در ادامه با اشاره به اهداف روسیه گفت: روسیه نیز در پی تثبیت جایگاه خود در معادلات منطقه‌ای و تقویت نفوذ در برابر فشارهای خارجی است. ایران با موقعیت جغرافیایی استراتژیک و ظرفیت‌های اقتصادی و انرژی گسترده، می‌تواند عضو مهمی در شبکه همکاری‌های منطقه‌ای روسیه باشد. به همین دلیل، دیدار عشق‌آباد می‌تواند زمینه هماهنگی بیشتر و ارتقای همکاری‌ها در حوزه‌های امنیتی، اقتصادی و انرژی را فراهم کند و جایگاه هر دو کشور را در معادلات منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای تثبیت کند.

تلاش برای ایجاد توازن منطقه‌ای

او بخش دیگری از اهمیت این دیدار را تلاش دو کشور برای «ایجاد توازن منطقه‌ای» دانست و اظهار کرد: در شرایطی که بازیگران جهانی و منطقه‌ای در حال بازتعریف منافع و اتحادهای خود هستند، روابط مستحکم با یک شریک راهبردی به ایران و روسیه امکان می‌دهد استقلال عمل خود را افزایش و فشارهای خارجی را کاهش دهند. ایجاد یک محور همکاری قدرتمند می‌تواند نفوذ مشترک تهران و مسکو را در تحولات منطقه‌ای تقویت کند.

این کارشناس مسائل بین‌الملل همچنین به ابعاد اقتصادی و انرژی همکاری‌ها اشاره کرد و گفت: پروژه‌های مشترک میان ایران و روسیه می‌تواند ظرفیت‌های جدیدی برای توسعه زیرساخت‌ها، تجارت منطقه‌ای، افزایش امنیت انرژی و تقویت شبکه‌های ترانزیتی ایجاد کند. این همکاری‌ها علاوه بر کاهش هزینه‌های ناشی از فشارهای خارجی، زمینه‌ساز فرصت‌های جدید سرمایه‌گذاری و توسعه پایدار نیز خواهند بود.

اکبری در جمع‌بندی تصریح کرد: دیدار پوتین و پزشکیان در عشق‌آباد نه یک دیدار ساده، بلکه ضرورتی راهبردی برای هر دو کشور است.

وی تاکید کرد: این ملاقات می‌تواند به ساختاری‌تر شدن روابط، اجرایی‌شدن توافقات، و تقویت نقش مشترک تهران و مسکو در تحولات منطقه‌ای و جهانی بینجامد.

 به گفته او، تعمیق همکاری‌های ایران و روسیه، ضمن افزایش توان مقابله با فشارها، می‌تواند به ثبات فضای منطقه و فراهم شدن بستر مناسب‌تر برای توسعه همکاری‌های بین‌المللی کمک کند.