با بررسی «دیاِناِی» (DNA) حفظ شده در نمونههای هوا که دههها پیش از سوی نیروهای مسلح سوئد جمعآوری شده بودند، دانشمندان دانشگاه لوند در سوئد شواهد روشنی یافتهاند که خزههای شمالی اکنون هاگهای خود را بسیار زودتر از سالهای گذشته آزاد میکنند. این جابهجایی چندین هفته را دربر میگیرد و نمونهای قابل توجه از این است که الگوهای فصلی با گرمتر شدن آب و هوا تا چه اندازه میتوانند به سرعت تغییر کنند.
واکنش گیاهان به گرم شدن سریع زمین، بازسازی میشود
در حالی که جهان امروز با شتابی بیسابقه گرم میشود، پژوهشی تازه نشان میدهد گیاهان در رویداد گرمایش سریع ۵۶ میلیون سال پیش چگونه دگرگون شدند؛ برخی توانستند خود را با شرایط جدید سازگار کنند و حتی بهرهوری بیشتری داشته باشند، اما بسیاری دیگر کوچکتر شدند، برگهای ضخیمتری پیدا کردند و ظرفیت ذخیرهسازی کربن در زیستتوده و خاکها کاهش یافت. این یافتهها هشدار میدهد گرمایش شدید میتواند ترکیب گیاهی زمین و توانایی آن برای جذب کربن را به شکلی بنیادی تغییر دهد.
«هلال حاصلخیز»، ناحیهای هلالی شکل که کشورهای امروزی خاورمیانه را دربر میگیرد، به عنوان گهواره تمدن و جایی که کشاورزی برای اولین بار در آن ظهور کرد، شناخته میشود. اما درباره اینکه تغییرات آب و هوایی چگونه بر جوامع اولیه این منطقه اثر گذاشتهاند، اطلاعات اندکی در دست است. اکنون، پژوهشی تازه درباره تاریخ آب و هوای باستان، چگونگی آغاز کشاورزی و تمدن را روشن میکند و این بینشها از تجزیه و تحلیل یک استالاگمیت در غاری در کردستان عراق به دست آمده است.
پژوهش تازهای که در مجله انجمن اکولوژی بریتانیا «مردم و طبیعت» (People and Nature) منتشر شده، نشان میدهد ساواناها یا همان علفزارهای گرمسیری هند دستکم ۷۵۰ سال قدمت دارند و برخلاف تصور رایج، بازمانده جنگلهای تخریب شده نیستند. این نتیجه از تحلیل توصیفهای گیاهی موجود در ترانهها، اشعار، اسطورهها و دیگر متون ادبی و فولکلور غرب هند به دست آمده است.
پژوهشگران دریافتند که عدم تعادل مداوم هورمون تیروئید در دوران بارداری ممکن است با افزایش خطر اوتیسم در کودکان مرتبط باشد. اختلالات تیروئیدی که تحت درمان قرار گرفته بودند چنین اثری نشان ندادند. هرچه این عدم تعادل در تعداد بیشتری از دورههای سهماهه همان بارداری ادامه مییافت، به نظر میرسید خطر بیشتر میشود. این مطالعه بر ضرورت پایش مداوم تیروئید تاکید میکند.
یک پژوهش از دانشگاه کوردوبا (UCO) خواستار تقویت سواد رسانهای و آموزش دانشآموزان شده است تا به حل مشکلات ناشی از گسترش ویدئوهای حیات وحش تولید شده با هوش مصنوعی کمک کند.
وقتی یک بشقاب میافتد یا یک لیوان میشکند، آنچه توجه شما را جلب میکند ریختوپاش و هزینه جایگزینی آن است. اما برای برخی فیزیکدانان، همین تکههای شکسته منبعی از جذابیت هستند: چرا هر چیزی به چنین مجموعه متنوعی از اندازهها خرد میشود؟ اکنون «امانوئل ویلرمُو» از دانشگاه اکس-مارسی، به قانونی ساده و زیبا دست یافته است که توضیح میدهد اشیا چگونه خرد میشوند؛ صرف نظر از اینکه این اشیا جامدات شکننده باشند یا قطرههای مایع یا حبابهای در حال ترکیدن.
تازهترین تجزیه و تحلیل سنگ و غبار سیارک بننو که به زمین آورده شده است، نشان میدهد این جرم باستانی حاوی واحدهای سازنده حیات، از جمله اسیدهای آمینه و بازهای نوکلئوتیدی است. پژوهشگران میگویند این مولکولهای پیشزیستی در بدنه مادرِ سیارک و در حضور آب مایع و آمونیاک شکل گرفتهاند؛ یافتهای که فرضیه انتقال مواد پایهای حیات از اجرام آسمانی به زمین را بیش از پیش تقویت میکند.
مردم زمانی آسانتر فریب میخورند که اطلاعات، امکان یک پاداش را القا کند؛ بهویژه وقتی فرستنده پیام یک دوست باشد. اسکنهای مغزی نشان میدهد در چنین شرایطی، فعالیت مغزی افراد به شکلی غیرمنتظره همزمان میشود؛ الگویی که حتی میتواند پیشبینی کند چه زمانی فرد آماده باور یک دروغ است. این یافتهها آشکار میکند که چگونه دوستی و انگیزههای پاداش میتوانند بیآنکه متوجه باشیم، دقت قضاوت ما درباره صداقت دیگران را کاهش دهند.
پژوهشگران دانشگاه گوتنبرگ نشان دادهاند که دو گونه باکتری روده قادر به تولید سروتونین زیستفعال هستند؛ یافتهای که میتواند مسیرهای تازهای برای درمان سندرم روده تحریکپذیر (IBS) بگشاید.
پژوهشگران مغز سالها میدانستند که مدل مرسومِ مطالعه حافظه، فرآیندهای پیچیدهای را بیش از حد ساده میکنند؛ فرآیندهایی که طی آنها مغز تصمیم میگیرد چه اطلاعاتی را نگه دارد و چه مدت آنها را حفظ کند. یک پژوهش تازه نشان داده است که «آبشاری از زمانسنجهای مولکولی که در نواحی مختلف مغز به تدریج فعال میشوند» در ذخیرهسازی اطلاعات در حافظه بلندمدت نقش دارند.
از دهه ۱۹۵۰، انسان با استفاده از ابزارهای روزبهروز پیشرفتهتر بهدنبال یافتن حیات فرازمینی است. اما پس از دههها کاوشهای فضایی، تجزیه و تحلیل شهابسنگها، رصدهای رادیویی و بررسی گزارشهای مربوط به یوفوها (اشیای ناشناس پرنده)، در واقع چه یافتهایم؟ تحلیل تازهای از تیمی به سرپرستی سیدسینا سیدپور لیالستانی از دانشگاه آزاد اسلامی، به بررسی متقاعدکنندهترین شواهد تاکنون پرداخته است؛ از جمله بررسی سنگهای فضایی باستانی که بر زمین فرود آمدهاند و خود حامل اجزای سازنده حیات بودهاند.
نبرد دوطرفه: بوکسور روی رینگ پیروز میشود؛ اما مغزش شکست میخورد
پژوهشی تازه روی ۲۸۰ مبارز حرفهای نشان میدهد که ضربههای مکرر به سر باعث تغییرات تدریجی در سیستم پاکسازی مغز (گلیمفاتیک) میشود؛ سیستمی که مسئول دفع پسماندهای مغزی است. دادههای «امآرآی» پیشرفته نشان میدهد که در مراحل اولیه، این سیستم فعالیت خود را افزایش میدهد، اما با ادامه ناکاوتها به سرعت دچار افت عملکرد میشود؛ فرایندی که میتواند آغازگر افت شناختی و افزایش خطر اختلالات زوال عصبی باشد.
پژوهشگران روشی تازه برای حفظ سرمایشی اندامها معرفی کردهاند که با کنترل دمای انتقال شیشه، میتواند از ترکخوردگی در بافتهای منجمد جلوگیری کند و راه را برای ذخیرهسازی طولانیمدت و پیوندهای موفق هموار سازد.
یک مطالعه مروری جدید نشان میدهد که مخلوط کردن آب با گازوئیل میتواند به طور چشمگیری انتشار آلایندهها را کاهش داده، کارایی را افزایش دهد و راهی نسبتا ساده برای رسیدن به موتورهای دیزل پاکتر فراهم آورد.
پژوهشگران با کمک شبیهسازیهای کامپیوتری نشان دادهاند که برخی ترکیبات آلوئهورا (بهویژه بتا سیتوسترول) میتوانند آنزیمهای کلیدی مرتبط با آلزایمر را مهار کنند. این یافته میتواند مسیر تازهای برای توسعه داروهای جدید باز کند.
پژوهش تازهای با بررسی امضاهای ایزوتوپی زمین، ماه و شهابسنگها نشان میدهد جرمی که ۴.۵ میلیارد سال پیش با زمین اولیه برخورد کرد و به شکلگیری ماه انجامید، احتمالا نه از دوردستهای منظومه شمسی، بلکه از ناحیه درونی و نزدیک به خورشید آمده بود.
خزهها به مقاومت استثنایی خود در برابر محیطهایی که بیشتر گونههای زنده را به چالش میکشند مشهورند؛ از قلههای هیمالیا گرفته تا بیابانهای سوزان دره مرگ، سرددشتهای قطب جنوب و حتی سطوح گدازهای در حال سرد شدن آتشفشانهای فعال. همین پایداری خارقالعاده پژوهشگران را بر آن داشت تا اسپوروفیتهای خزه (ساختارهای تولیدمثلی تولیدکننده و نگهدارنده هاگ) را در محیطی به مراتب سختتر امتحان کنند: فضا!
سرطان از بیماریهای رایج در میان پستانداران است؛ اما برخی گونهها از جمله موش حفار برهنه و فیلها توانستهاند نوعی مقاومت تکاملی در برابر آن ایجاد کنند. بر اساس پژوهش جدیدی که در مجله «پیشرفتهای علم» (Science Advances) منتشر شده است، ممکن است علت این مقاومت آن باشد که این حیوانات از یکدیگر مراقبت کرده و زندگی اجتماعی وابستهای دارند.
یک مطالعه گسترده و بلندمدت نشان میدهد که رژیمهای غذایی مدیترانهای و رژیم غنی از گیاهان میتوانند به پیشگیری از یبوست مزمن در بزرگسالان سالمند کمک کنند. نکته شگفتانگیز این است که این مزایا فقط با فیبر توضیح داده نمیشود. رژیمهای غربی (Western diet) و رژیمهای التهابی خطر یبوست را افزایش دادند، در حالیکه رژیمهای کمکربوهیدرات اثر قابلتوجهی نداشتند. این پژوهش تاکید میکند که کیفیت رژیم غذایی تاثیری فراتر از توصیههای سنتی بر سلامت روده دارد.