آخرین مطالب
با انتخاب درست غذا، گرمای تابستان را راحتتر تحمل کنید
در روزهای داغ چه بخوریم تا کمتر احساس گرما کنیم
بشقاب غذای شما در روزهای گرم، میتواند حالتان را بهتر یا بدتر کند. با افزایش دمای هوا، بسیاری از افراد اشتهای خود را از دست میدهند و تنها به نوشیدن آب اکتفا میکنند، در حالی که انتخاب غذاهای مناسب نیز در حفظ آب بدن، کاهش احساس گرما و پیشگیری از خستگی نقش مهمی دارد. برخلاف تصور رایج، در روزهای داغ تابستان تنها با چند تغییر ساده در رژیم غذایی میتوان گرما را بهتر تحمل کرد.
چگونه خوشبینی از قلب محافظت میکند و عمر را افزایش میدهد
خوشبینی نسخهای رایگان برای زندگی طولانیتر است
خوشبینی فقط یک احساس نیست. بررسیهای جدید نشان میدهد افرادی که نگرش امیدوارانه به آینده دارند، در مقایسه با افراد بدبین کمتر در معرض مرگ زودرس و بیماریهای قلبی قرار میگیرند و به طور متوسط عمر طولانیتری دارند. دانشمندان میگویند این کشف میتواند با کاهش التهاب، بهبود پاسخ بدن به استرس و تقویت رفتارهای سالم مرتبط باشد؛ موضوعی که خوشبینی را به عاملی فراتر از یک ویژگی شخصیتی بدل کرده است.
مسیر نگاه هر انسان، شیوه فکر کردن او را آشکار میکند
چشمها افکار شما را لو میدهند
چشمها رازهایی را فاش میکنند که خودمان از آنها خبر نداریم. وقتی وارد یک محیط تازه میشویم، نگاه ما بیهدف در فضا حرکت نمیکند. مغز در همان لحظات نخست، میان انبوهی از اطلاعات دیداری انتخاب میکند؛ بعضی اشیا، نشانهها و جزئیات برای ما مهمتر از بقیه به نظر میرسند و توجهمان را بیشتر به خود جلب میکنند. همین انتخابهای ظریف و شخصی در مسیر حرکت چشمها، اطلاعاتی درباره اولویتهای ذهنی هر فرد در اختیار پژوهشگران قرار میدهد.
پروفسور «جان ای. ایبل» متخصص زلزلهشناسی «کالج بوستون» در گفتوگو با آناتک:
زلزله را نمیتوان با نشانههایی مانند رفتار حیوانات پیشبینی کرد
پیشبینی زلزله هنوز یک معمای حلنشده علمی است. با وجود گزارشهایی درباره رفتار غیرعادی حیوانات پیش از وقوع زمینلرزه، این مشاهدات تاکنون نتوانستهاند به یک روش قابل اعتماد برای پیشبینی زلزله تبدیل شوند. از دید دانشمندان، تشخیص نشانههای واقعی پیش از زلزله بسیار دشوار است و حتی فناوریهای نوین مانند هوش مصنوعی و دادههای ماهوارهای نیز هنوز نتوانستهاند این چالش بزرگ را حل کنند.
بارداری دوم مغز را به شیوههای شگفتانگیزی تغییر میدهد
هر بارداری یک اثر تازه روی مغز مادر میگذارد
بارداری دوم، تکرار تجربه بارداری اول نیست. مغز زنان در هر بارداری بار دیگر خود را دوباره میسازد؛ اما این تغییرات در بارداری دوم، الگوی متفاوتی نسبت به نخستین تجربه بارداری دارد. پژوهشگران دریافتهاند که هر بارداری اثر منحصربهفردی بر ساختار و عملکرد مغز بر جای میگذارد؛ تغییری که میتواند به سازگاری بهتر مادر با نیازهای فرزندان کمک کند.
هشدار دانشمندان درباره افزایش مواجهه با پرتوهای خورشیدی
اشعه فرابنفش تغییرات خطرناک در سلولها ایجاد میکند
این روزها نور خورشید بیخطر نیست. پشت نور و گرمای خورشید، پرتوهایی وجود دارند که میتوانند به آرامی ساختارهای حیاتی بدن را تحت تأثیر قرار دهند. افزایش سطح اشعه فرابنفش (Ultraviolet Radiation) نگرانیها درباره اثر این پرتوها بر سلولها و ماده ژنتیکی انسان را افزایش داده است؛ زیرا این تابشها تنها باعث آفتابسوختگی نمیشوند، بلکه میتوانند با ایجاد آسیب در DNA، عملکرد طبیعی سلولها را تغییر دهند.
یک استاد روانشناسی دانشگاه آزاد در گفتوگو با آناتک:
مغز برای صرفهجویی در انرژی، عادت میسازد
عادتها، زندگی ما را آرامآرام میسازند. بخش زیادی از کارهایی که هر روز انجام میدهیم، نتیجه تصمیمهای لحظهای نیست، بلکه عادتهایی هستند که در طول زمان شکل گرفتهاند. اما این عادتها چگونه در مغز ایجاد میشوند، چرا برخی از آنها بهراحتی ماندگار میشوند و تغییر بعضی دیگر تا این اندازه دشوار است؟
چگونه آلزایمر سلولهای مغز را از بین میبرد
مرگ سلولهای مغز اتفاقی نیست. سالهاست پژوهشگران میدانند که در بیماری آلزایمر و برخی دیگر از بیماریهای تحلیلبرنده مغز، نورونها بهتدریج از بین میروند، اما اینکه این سلولها دقیقاً چگونه نابود میشوند، همچنان یکی از بزرگترین معماهای علوم اعصاب بود. اکنون پژوهشی تازه نشان میدهد شاید بخش مهمی از این معما سرانجام حل شده باشد.
جرم گوش سرنخی برای تشخیص زودهنگام بیماریها است
جرم گوش حرفهای ناگفتهای درباره سلامت شما دارد. مادهای که معمولاً بدون توجه از کنار آن عبور میکنیم، میتواند نشانههایی از وضعیت سلامت بدن را در خود جای داده باشد. تغییر رنگ، بو یا بافت این ترشح طبیعی همیشه بیاهمیت نیست و در برخی موارد میتواند هشداری از بروز تغییراتی در بدن باشد.
چه چیزی درختان را صدها سال سرپا نگه میدارد
استحکام تنه درخت، همه ماجرا نیست. بلند شدن درختان تا دهها متر و دوام آوردن آنها برای سالهای طولانی، به سازوکاری وابسته است که درون تنه جریان دارد. شبکه انتقال آب با ساختاری پیچیده اما ایمن، آب را از ریشه به شاخهها و برگها میرساند و همزمان با جلوگیری از گسترش آسیب در بخشهای مختلف، جریان آب را حفظ میکند؛ قابلیتی که نقش مهمی در رشد، ماندگاری و مقاومت درختان در برابر تنشهای محیطی، از جمله خشکسالی دارد.
یک استادیار دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در بررسی «رژیم خامگیاهخواری»:
هر رژیم گیاهی، لزوما رژیم غذایی سالمی نیست
حذف گوشت، بهتنهایی یک رژیم را سالم نمیکند. اگرچه رژیمهای گیاهی در صورت برنامهریزی صحیح میتوانند بخشی از یک الگوی تغذیهای سالم باشند، اما همه رژیمهای مبتنی بر گیاه از پشتوانه علمی یکسانی برخوردار نیستند. خامگیاهخواری، بهدلیل محدودیتهای غذایی و ادعاهای مطرحشده درباره فواید آن، همچنان از موضوعات مورد بحث در علم تغذیه است و شواهد علمی، در کنار برخی مزایای احتمالی، به چالشها و خطر کمبود برخی مواد مغذی در این الگوی غذایی نیز اشاره دارند.
شیر مادر برای نوزادان کاری انجام میدهد که دانشمندان هرگز انتظار نداشتند
شیر مادر روده نوزاد را برای یک عمر آماده میکند
همه چیز به تغذیه نوزاد ختم نمیشود. همه میدانیم که شیر مادر تنها منبعی برای تأمین انرژی و مواد مغذی مورد نیاز نوزاد است، اما اکنون پژوهشی تازه نشان میدهد بخشی از ترکیبات این مایع حیاتی، اثری بسیار عمیقتر و ماندگارتر از آنچه پیشتر تصور میشد بر بدن انسان میگذارد. این ترکیبات نه برای تغذیه مستقیم نوزاد، بلکه برای هدایت شکلگیری باکتریهای مفید روده طراحی شدهاند؛ اثری که میتواند تا بزرگسالی نیز باقی بماند.
یک استادیار «دانشکده پزشکی دوک–انیواس» سنگاپور در گفتوگو با آناتک:
هر عضله سالم، یک سپر در برابر سرطان است
بدن ما فقط با عضله حرکت نمیکند؛ به نظر میرسد عضلهها نقش پنهانتری هم دارند. پژوهشهای جدید نشان میدهد عضله سالم میتواند با فرستادن پیامهای بسیار ریز در بدن، رشد سلولهای سرطانی را کم یا حتی مهار کند. اما با افزایش سن و ضعیف شدن عضلات، این پیامهای محافظتی کاهش پیدا میکند. این یافتهها نشان میدهد که مراقبت از عضله فقط برای قدرت بدنی نیست، بلکه میتواند با سلامت کلی بدن و حتی کاهش خطر برخی بیماریهای جدی در ارتباط باشد.
پیش از شانه کردن موهای خود، نظر علم در اینباره را بخوانید
هر چند وقت یکبار باید موهای خود را شانه کنید
سلامت مو در جزئیاتی پنهان میشود که در نگاه اول ساده به نظر میرسند. شانه کردن، عادتی روزمره و تکرارشونده است که اغلب بدون توجه انجام میشود، اما در واقع هر بار عبور شانه از میان تارهای مو، نوعی تعامل مکانیکی با ساختار بسیار ظریف آن ایجاد میکند؛ تعاملی که در گذر زمان میتواند بر میزان استحکام، انعطافپذیری و حتی سلامت کلی مو اثر بگذارد. همین مسئله باعث میشود پرسش درباره تعداد دفعات مناسب شانه کردن، از یک توصیه صرفاً زیبایی فراتر برود و به موضوعی علمی تبدیل شود که به رفتار فیزیکی مو و واکنش آن در برابر نیروهای واردشده مرتبط است.
گفتوگوی آناتک با یک استادیار دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در بررسی «مقاومت به انسولین»
دیابت همیشه با قند خون بالا شروع نمیشود
تنها قندخون بالا نشانه دیابت نیست. مقاومت به انسولین ممکن است سالها پیش از بروز دیابت، بدون علامت مشخص در بدن شکل بگیرد. این اختلال با عواملی مانند چربی شکمی، تغذیه و سبک زندگی ارتباط دارد و شناسایی زودهنگام آن میتواند نقش مهمی در پیشگیری از دیابت نوع ۲ و دیگر بیماریهای متابولیک داشته باشد.
کوچکترین ماه کامل سال چه ویژگیهایی دارد
امشب فرصت تماشای ماه توتفرنگی را از دست ندهید
ماه توتفرنگی امسال از راه رسید. شامگاه دوشنبه ۸ تیر، آسمان میزبان نخستین ماه کامل تابستان و آخرین «ریزماه» (Micromoon) سال خواهد بود. این ماه کامل، اگرچه اندکی کوچکتر و کمنورتر از حالت معمول دیده میشود، اما اهمیت آن تنها به ویژگیهای نجومیاش محدود نیست؛ جایگاه ویژه آن در چرخه حرکت ماه و منظره متفاوتش در آسمان، این رویداد را به یکی از شاخصترین پدیدههای نجومی سال تبدیل کرده است.
پژوهشگر پسادکتری «دانشگاه ییواسکیلا» فنلاند در گفتوگو با آناتک بررسی کرد
چگونه موسیقی همزمان غم و شادی را در ما زنده میکند
موسیقی میتواند احساساتی را در ما زنده کند که توضیح دادن آن آسان نیست. شاید برای شما هم پیش آمده باشد که هنگام گوش دادن به یک آهنگ، همزمان چند احساس متفاوت را تجربه کنید. مثلا از شنیدن آن لذت ببرید، اما در عین حال دلتنگ شوید. یا یک موسیقی غمگین، با وجود اشکهایی که به چشمتان میآورد، حس آرامش نیز به شما بدهد. این تجربه شاید در نگاه اول عجیب به نظر برسد، اما پژوهشگران میگویند اتفاقی کاملا طبیعی است و بسیاری از افراد آن را تجربه می کنند.
سلولهای بنیادی؛ عامل افزایش چربی شکمی با افزایش سن
چرا شکم با افزایش سن بزرگتر میشود
چربی شکم فقط نتیجه پرخوری یا کمتحرکی نیست. پژوهشگران در یک مطالعه تازه دریافتهاند که با افزایش سن، نوعی سلول بنیادی جدید در بافت چربی ظاهر میشود که توانایی بدن برای ساخت سلولهای چربی تازه را به شکل چشمگیری افزایش میدهد.
فقط یک شب بیخوابی، ارتباط میان سلولهای مغز را تغییر میدهد
فقط یک شب کافی است. تنها یک شب بیخوابی میتواند تغییراتی قابل اندازهگیری در شیوه ارتباط سلولهای مغز ایجاد کند؛ تغییری که پیش از این بیشتر بر پایه آزمایشهای حیوانی شناخته شده بود و اکنون شواهدی از وقوع آن در مغز انسان نیز به دست آمده است.
حق رزالیند فرانکلین در کشف DNA خورده شد
با دانشمند ثبتکننده «عکس ۵۱» آشنا شوید
نام او سالها نادیده گرفته شد. «رزالیند فرانکلین» تصویری ثبت کرد که میتوانست راز ساختار DNA را فاش کند، اما پیش از آنکه خودش نتیجه کارش را منتشر کند، این داده به دست پژوهشگران دیگری رسید. اتفاقی که هنوز هم یکی از بحثبرانگیزترین روایتهای تاریخ علم به شمار میرود.
۱ بعدی
