۷ مورد از عجیب‌ترین تأثیراتی که قهوه بر بدن شما می‌گذارد

به گزارش خبرگزاری آنا «اما بکِت» (Emma Beckett)، مدرس ارشد علوم تغذیه و علوم غذایی در دانشگاه کاتولیک استرالیا، که در حوزه‌های علوم غذایی، تغذیه، اپیدمیولوژی، علوم زیست‌پزشکی، ایمنی‌شناسی و میکروب‌شناسی سابقه پژوهشی دارد، در مطلبی که در سایت «کانورسیشن» (The Conversation) منتشر کرده، به بررسی برخی از اثرات کمتر شناخته‌شده قهوه بر بدن پرداخته است.

قهوه بیش از هر چیز به خاطر کافئین موجود در آن و توانایی‌اش در ایجاد احساس بیداری و هوشیاری بیشتر شناخته شده و شاید بیشترین ارزش را نیز به همین علت دارد.

اما قهوه بسیار فراتر از کافئینی است که در آب داغ حل شده باشد.

قهوه عصاره‌ای گیاهی و از نظر شیمیایی پیچیده است که حاوی صد‌ها ترکیب زیست‌فعال است. این ترکیبات می‌توانند آثار عجیب و شگفت‌انگیز گوناگونی بر بدن شما داشته باشند؛ حتی زمانی که قهوه بدون کافئین می‌نوشید.

در ادامه، به هفت مورد از عجیب‌ترین این آثار اشاره می‌کنیم.

یک: چگونه قهوه می‌تواند به کارکرد بهتر روده کمک کند

یک مطالعه نشان می‌دهد حدود سه نفر از هر ۱۰ نفر می‌گویند مدت کوتاهی پس از نوشیدن قهوه احساس نیاز به دفع مدفوع پیدا می‌کنند.

این اتفاق به‌سرعت رخ می‌دهد و هم با قهوه معمولی و هم با قهوه بدون کافئین دیده می‌شود. بنابراین، علت آن صرفا کافئین نیست. اما دقیقا مشخص نیست کدام ترکیبات موجود در قهوه باعث این اتفاق می‌شوند.

روده بزرگ شما همچنین ممکن است در صبح فعال‌تر باشد و این همان زمانی است که بیشتر مردم نخستین فنجان قهوه خود را می‌نوشند.

موادی که به قهوه اضافه می‌کنید نیز می‌توانند بر روده شما اثر بگذارند. لاکتوز موجود در شیر یا برخی شیرین‌کننده‌های بدون قند نیز می‌توانند حرکات روده را تحریک کنند، به‌ویژه اگر مقدار زیادی از آنها مصرف کنید.

دو: قهوه می‌تواند بر رفلاکس، چشم‌ها و گوش‌های شما تأثیر بگذارد

قهوه می‌تواند علائم رفلاکس را در برخی افراد تشدید کند. رفلاکس، یعنی زمانی که اسید معده به سمت بالا و به داخل مری برمی‌گردد، همیشه فقط به صورت سوزش سر دل احساس نمی‌شود. هنگامی که رفلاکس گلو و مجاری تنفسی را تحت تأثیر قرار می‌دهد، می‌تواند در بروز سرفه، خس‌خس سینه و دیگر علائم تنفسی نقش داشته باشد.

کافئین می‌تواند در برخی افراد مبتلا به گلوکوم یا پرفشاری چشم، فشار داخل چشم را به‌طور موقت افزایش دهد؛ در این شرایط، فشار داخل چشم ممکن است از قبل بالا باشد. کنترل این فشار بخش مهمی از محافظت از عصب اصلی چشم در برابر آسیب است. بنابراین، ممکن است به برخی افراد مبتلا به این عوارض توصیه شود مصرف قهوه و کافئین خود را محدود کنند.

همچنین یک بیماری مربوط به گوش وجود دارد که در آن مجرایی که گوش میانی را به پشت بینی متصل می‌کند، به‌طور غیرطبیعی باز می‌ماند. این وضعیت می‌تواند باعث شود فرد صدای خودش یا صدای تنفسش را به شکلی غیرمعمول و بسیار بلند بشنود. افراد مبتلا به این عارضه که با عنوان «اختلال عملکرد شیپور استاش» شناخته می‌شود، گاهی توصیه می‌شوند نوشیدنی‌های کافئین‌دار کمتری بنوشند و آب کافی دریافت کنند، زیرا کم‌آبی بدن می‌تواند علائم را تشدید کند. با این حال، شواهد مستقیم اندکی وجود دارد که نشان دهد خود قهوه باعث ایجاد این عارضه می‌شود.

رابطه کافئین با میگرن پیچیده است: کافئین می‌تواند به تسکین میگرن کمک کند، اما مصرف بیش از حد آن، یا کاهش ناگهانی میزان مصرف نسبت به مقدار معمول، می‌تواند در برخی افراد باعث شروع حمله میگرنی شود.

سه: قهوه می‌تواند با دارو‌های شما تداخل داشته باشد

قهوه می‌تواند نحوه عملکرد برخی دارو‌ها را در بدن تغییر دهد. برای مثال، می‌تواند جذب داروی تیروئید لووتیروکسین و داروی پوکی استخوان آلندرونیت را کاهش دهد.

کافئین می‌تواند سوخت‌وساز داروی ضدروان‌پریشی کلوزاپین را کند کند و در نتیجه غلظت آن را در خون افزایش دهد.

گاهی اوقات این دارو‌ها هستند که نحوه اثر قهوه را تغییر می‌دهند. برای مثال، آنتی‌بیوتیک سیپروفلوکساسین تجزیه کافئین در بدن را کند می‌کند. بنابراین، قهوه‌ای که معمولا می‌نوشید ممکن است مدت طولانی‌تری در بدن شما باقی بماند.

چهار: قهوه می‌تواند بر سطح کلسترول شما تأثیر بگذارد

قهوه حاوی ترکیباتی به نام دی‌ترپن‌هاست. دو مورد از این ترکیبات، کفستول و کاهوئول، می‌توانند کلسترول تام و کلسترول LDL (بد) را افزایش دهند.

اما در مطالعات کوتاه‌مدت، همین ترکیبات سطح لیپوپروتئین (a) را کاهش می‌دهند؛ موضوعی که ممکن است نشان‌دهنده کاهش خطر حمله قلبی یا سکته مغزی باشد.

سایر ترکیبات قهوه، از جمله اسید‌های کلروژنیک، ممکن است فشار خون را تا حدی کاهش دهند و عملکرد عروق خونی را بهبود بخشند.

بنابراین، در مجموع، هنوز مشخص نیست قهوه دقیقا چه معنایی برای شاخص‌های سلامت قلب دارد.

پنج: قهوه ممکن است به تغذیه میکروب‌های روده شما کمک کند

شما تنها کسی نیستید که از قهوه چیزی دریافت می‌کند. آزمایش‌های آزمایشگاهی نشان می‌دهند که میکروب‌های روده شما نیز از آن بهره می‌برند.

برخی از اسید‌های کلروژنیک موجود در قهوه در روده کوچک جذب نمی‌شوند و به روده بزرگ می‌رسند. در آنجا، میکروب‌ها آنها را به ترکیبات دیگری تجزیه می‌کنند.

قهوه حاوی کربوهیدرات‌های پیچیده و محصولات حاصل از برشته‌کردن، موسوم به ملانوئیدین‌ها، است که می‌توانند به روده بزرگ برسند؛ جایی که میکروب‌های روده می‌توانند آنها را تخمیر کنند.

مطالعات کوچک انجام‌شده روی انسان نشان می‌دهند که نوشیدن قهوه می‌تواند ترکیب میکروبیوم روده را نیز تغییر دهد. اما شواهد در این زمینه همچنان در حال تکمیل است؛ بنابراین هنوز زود است که قهوه را یک پری‌بیوتیک بدانیم.

شش: قهوه می‌تواند بر سطح آهن بدن شما تأثیر بگذارد

قهوه همچنین می‌تواند میزان آهنی را که از غذای خود دریافت می‌کنید محدود کند. نوشیدن قهوه همراه با غذا می‌تواند جذب آهن غیرهِم را ــ شکلی از آهن که عمدتا در مواد غذایی گیاهی یافت می‌شود ــ به میزان قابل‌توجهی کاهش دهد.

این موضوع در درجه اول ناشی از اثر کافئین نیست. پلی‌فنول‌های موجود در قهوه، از جمله اسید‌های کلروژنیک، می‌توانند در دستگاه گوارش با آهن پیوند برقرار کنند و جذب آن را دشوارتر سازند.

این مسئله بیش از همه برای افرادی اهمیت دارد که ذخایر آهن بدنشان از قبل پایین است یا تا حد زیادی به منابع گیاهی آهن متکی هستند؛ نه اینکه دلیلی باشد برای اینکه همه افراد قهوه همراه صبحانه را کنار بگذارند.

هفت: قهوه می‌تواند دستگاه گوارش را به کار بیندازد

قهوه می‌تواند بخش‌هایی از دستگاه گوارش شما را فعال کند، حتی زمانی که غذایی برای هضم وجود ندارد. این نوشیدنی می‌تواند پانکراس را تحریک کند تا تریپسین، آنزیمی دخیل در هضم پروتئین، ترشح کند.

این اتفاق هم با قهوه معمولی و هم با قهوه بدون کافئین رخ می‌دهد و نشان می‌دهد ترکیبات دیگری در فنجان قهوه شما با دستگاه گوارش ارتباط برقرار می‌کنند.

مشخص نیست که آیا این «هشدار» گوارشی بر میزان احساس گرسنگی شما تأثیر می‌گذارد یا خیر.

قهوه همچنین می‌تواند بر هورمون‌های روده‌ای دخیل در اشتها و احساس سیری تأثیر بگذارد. اما مطالعات به‌طور مداوم نشان نداده‌اند که آیا این موضوع در نهایت به بیشتر یا کمتر غذا خوردن منجر می‌شود.

بنابراین، همه اینها چه معنایی دارند؟

کافئین و احساس هوشیاری بیشتر ممکن است محبوب‌ترین ویژگی قهوه باشند، اما این تنها بخش کوچکی از داستان است. کافئین می‌تواند بسیار بیشتر از اینها انجام دهد.

یک فنجان قهوه حاوی صد‌ها ترکیب است که می‌توانند با دستگاه گوارش، میکروب‌ها، داروها، مواد مغذی و عوامل دیگر در بدن ما تعامل داشته باشند؛ گاهی اوقات به شیوه‌هایی گیج‌کننده و غیرمنتظره.