چقدر بخوابیم تا زوال عقل نگیریم

به گزارش خبرگزاری آنا به نقل از «ساینس‌آلرت» (ScienceAlert)؛ تیمی از پژوهشگران دانشگاه یورک در کانادا با استفاده از داده‌های تجمیع‌شده ۶۹ مطالعه پیشین، تحلیل آماری انجام دادند تا ارتباط سه عامل را با زوال عقل بررسی کنند: فعالیت بدنی، مدت‌زمان نشستن و طول مدت خواب.

این عوامل همگی متغیر‌هایی هستند که تا حدی می‌توانیم آنها را کنترل کنیم. محاسبات آماری نشان داد که خوابیدن به مدت ۷ تا ۸ ساعت در شب، میزان مطلوب برای به حداقل رساندن خطر زوال عقل است.

علاوه بر این، پژوهشگران دریافتند که نشستن طولانی‌مدت، یعنی بیش از ۸ ساعت در روز و کمبود فعالیت بدنی، یعنی کمتر از ۱۵۰ دقیقه در هفته، نیز با افزایش چشمگیر احتمال ابتلا به زوال عقل مرتبط هستند.

پژوهشگران در مقاله منتشرشده خود می‌نویسند: «فعالیت بدنی منظم، کاهش زمان بی‌تحرکی و خواب شبانه به میزان مناسب (۷ تا ۸ ساعت) ممکن است با کاهش خطر زوال عقل مرتبط باشند و عوامل بالقوه قابل‌تغییر برای پیشگیری از زوال عقل یا به تأخیر انداختن آن به شمار می‌روند».

خوابیدن کمتر از ۷ ساعت در شب با افزایش ۱۸ درصدی خطر زوال عقل مرتبط بود، در حالی که خوابیدن بیش از ۸ ساعت در شب با افزایش ۲۸ درصدی این خطر ارتباط داشت.

این یافته‌ها با نتایج مطالعات پیشین هم‌خوانی دارند: خوابیدن بیش از حد می‌تواند به اندازه خواب ناکافی برای سلامت ما مضر باشد. بنابراین، اگر به دنبال تعیین یک هدف برای مدت خواب خود هستید، به نظر می‌رسد خوابیدن بین ۷ تا ۸ ساعت بهترین گزینه باشد.

ارتباط یا علت؟

با این حال، پژوهشگران تأکید می‌کنند که مرور آنها رابطه علت و معلولی را اثبات نمی‌کند؛ یافته‌ها نشان‌دهنده ارتباط میان عوامل هستند، نه وجود رابطه مستقیم علت و معلولی.

افزون بر این، تشخیص اینکه یک عامل علت بیماری است یا پیامد آن، می‌تواند دشوار باشد. برای مثال، برخی پژوهش‌ها نشان می‌دهند که خوابیدن بیش از حد ممکن است نشانه‌ای از آغاز فرایند بیماری آلزایمر باشد، نه اینکه صرفا عاملی مؤثر در بروز این بیماری باشد.

با در نظر گرفتن ارتباط فعالیت بدنی و توصیه‌های مربوط به پرهیز از نشستن طولانی‌مدت ــ که هر دو پیش‌تر با مشکلات سلامت مغز مرتبط دانسته شده‌اند ــ به نظر می‌رسد مجموعه‌ای از رفتار‌ها وجود دارد که برای مغز مفید هستند.

اگرچه پژوهشگران خود آزمایش مستقلی انجام ندادند، به فواید ورزش، تحرک منظم و خواب در حفظ جریان خون فعال در مغز، پاک‌سازی مواد زائد از نورون‌ها و محافظت از بخش‌های دیگر بدن مرتبط با مغز، مانند قلب، اشاره می‌کنند.

با توجه به اینکه هنوز درمانی برای زوال عقل در دسترس نیست و انتظار می‌رود شمار مبتلایان به این بیماری در سال‌های آینده همچنان افزایش یابد، متخصصان به دنبال راه‌هایی هستند که افراد بتوانند از همان ابتدا احتمال ابتلا به بیماری‌هایی مانند آلزایمر را کاهش دهند.

برآورد می‌شود با اصلاح عوامل خطر مرتبط با سبک زندگی بتوان از حدود نیمی از موارد زوال عقل پیشگیری کرد.

پژوهشگران می‌نویسند: «در مجموع، الگوی سالمی از رفتار‌های مرتبط با تحرک ممکن است آثار مفیدی بر عروق خونی داشته باشد، عوامل مؤثر بر رشد و بقای سلول‌های عصبی را تقویت کند و التهاب را کاهش دهد؛ مجموعه این اثرات می‌تواند از سلامت مغز حمایت کند و احتمالا شروع یا پیشرفت زوال عقل را به تأخیر بیندازد».

یکی از مزیت‌های این پژوهش، شمار بسیار زیاد افراد بررسی‌شده است؛ در مجموع، نزدیک به ۴.۵ میلیون نفر در این مطالعات حضور داشتند.

نکته قابل‌توجه دیگر این است که داده‌ها افراد را از سن ۳۵ سالگی شامل می‌شوند؛ سنی بسیار پایین‌تر از سن شروع بررسی در بسیاری از مطالعات دیگر درباره زوال عقل.

تمام مطالعات بررسی‌شده، شرکت‌کنندگان را در شرایطی دنبال کردند که در ابتدای مطالعه به زوال عقل مبتلا نبودند و سپس بروز این بیماری را در طول زمان ارزیابی کردند.

محدودیت‌ها

با این حال، این پژوهش محدودیت‌هایی نیز دارد.

مطالعات بررسی‌شده از نظر شیوه جمع‌آوری و یکپارچه‌سازی داده‌ها تفاوت‌های چشمگیری با یکدیگر داشتند و اطلاعات مربوط به برخی رفتار‌ها بسیار بیشتر از رفتار‌های دیگر بود. برای مثال، از میان ۶۹ مطالعه، تنها سه مطالعه به‌طور مشخص عادت‌های کم‌تحرکی را بررسی کرده بودند.

پژوهشگران پیشنهاد می‌کنند که گردآوری داده‌های بیشتر درباره ارتباط خطر زوال عقل با نشستن طولانی‌مدت در طول روز می‌تواند یکی از مسیر‌های پژوهشی آینده باشد.

آنها می‌نویسند: «برای درک بهتر رابطه فعالیت بدنی، رفتار‌های کم‌تحرک و خواب با خطر زوال عقل، به مطالعات آینده‌ای نیاز است که بزرگسالان میانسال را بررسی کنند، پیگیری طولانی‌مدت داشته باشند و تغییرات رفتار‌های مرتبط با تحرک را در گذر زمان در نظر بگیرند».

این پژوهش در مجله علمی «پلاس وان» منتشر شده است.