آنا گزارش می‌دهد:

از «جاهلیت مدرن» تا احیای «ایمان عمار»؛ نسخه رهبر انقلاب برای غلبه بر فتنه‌ها

رهبر معظم انقلاب در سخنرانی اخیر، غرب مدرن را گرفتار همان سستی‌های اخلاقی جاهلیت قدیم معرفی کردند. منتها در این مواجهه تمدنی، شرط اصلی غلبه بر چالش‌ها، فراگیری «ایمان عمومی» و احیای سرمایه‌های اجتماعی در تراز اصحاب صدر اسلام است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا؛ سخنان اخیر رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت‌الله العظمی سیدعلی خامنه‌ای به مناسبت عید مبعث در جمع هزاران نفر از اقشار مختلف مردم حاوی یک سند راهبردی و تحلیلی عمیق درباره ماهیت بحران‌های اخیر، شناخت دشمن و ترسیم مسیر آینده نظام جمهوری اسلامی است. این تحلیل را می‌توان درچند محور اصلی مورد بررسی قرار داد: تحلیل ماهیت فتنه و دشمن‌شناسی، تبیین ظرفیت‌های تمدن‌ساز اسلامی و تأکید بر ضرورت انسجام ملی و حکمرانی مؤثر.

دشمن‌شناسی استراتژیک و ارزیابی فتنه

رهبر فرزانه انقلاب با قاطعیت، ماهیت فتنه اخیر را آمریکایی دانستند و هدف اصلی آمریکا را «بلعیدن ایران و بازگرداندن سلطه نظامی، سیاسی و اقتصادی» تعریف کردند. این تحلیل، تحولات اخیر را به یک جبهه رویارویی ژئوپلیتیک ارتقا می‌دهد.

نخستین مورد اشاره به «روزافزونی سطح مداخله دشمن در اغتشاشات اخیر» است، به عبارتی دیگر اشاره به دخالت مستقیم ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا است که بیانگر تغییر در دکترین مواجهه دشمن با جمهوری اسلامی است. زیرا این دخالت، به معنای عبور از بازیگران درجه دوم و ورود مستقیم به عرصه‌های عملیاتی و روانی است.

همچنین «تفکیک عوامل فتنه» از منظر معظم‌له یعنی تفکیک میان «عوامل آموزش‌دیده، خبیث و مزدور» و «عوامل نادان و بازی‌خورده» یک رویکرد دقیق امنیتی و اجتماعی است. این تفکیک، امکان توبه و بازگشت بخشی از نیرو‌ها را فراهم کرده و ضمن حفظ قاطعیت در برخورد با هسته اصلی، امکان مدیریت اجتماعی بخش آسیب‌پذیر را میسر می‌سازد.

با این وجود با ذکر «مسئولیت‌پذیری بین‌المللی» از سوی رهبر انقلاب؛ طرح موضوع مجرم دانستن رئیس‌جمهور آمریکا به دلیل خسارات وارده و اتهام به ملت ایران، یک تکلیف حقوقی ـ سیاسی برای دستگاه دیپلماسی تعریف می‌کند که باید بر اساس آن، پیگیری‌های حقوقی بین‌المللی با شیوه‌های مقتضی انجام پذیرد.

ظرفیت‌های تمدنی و شرط ایمان اجتماعی

در این اثنا بخش اول سخنان، تبیینی عمیق از فلسفه بعثت و ظرفیت‌های نهفته اسلام در تحول‌آفرینی ارائه می‌دهد. باید توجه داشت که این بخش، پایه ایدئولوژیک و مبنای اعتماد به نفس ملی را تقویت می‌کند از جمله.

ـ مقایسه جاهلیت صدر اسلام و جاهلیت نوین: این مقایسه، غرب مدرن را از منظر اخلاقی و اجتماعی، گرفتار همان سستی‌ها و فساد‌های جاهلیت قدیم معرفی می‌کند. این امر، یک مواجهه تمدنی را ترسیم می‌کند که در آن، ایران به عنوان حامل آرمان‌های اسلامی، پتانسیل رهبری تحول جهانی را دارد.

ـ شرط تحقق رسالت: تأکید بر لزوم فراگیری «ایمانی نظیر ابوذر، عمار و مقداد» در سطح جامعه، یک شاخص کلیدی برای سنجش آمادگی ملی است. این «ایمان عمومی»، مترادف با بسیج سرمایه‌های اجتماعی برای غلبه بر چالش‌ها است و شکست فتنه‌ها را منوط به عمق اعتقادی جامعه می‌داند.

الزامات حکمرانی در دوره پسافتنه

نقطه عطف راهبردی سخنان، تأکید بر انسجام داخلی و عملکرد دولت در شرایط بحرانی معیشتی بود. در واقع «وحدت در عین انتقاد سازنده» و تأکید بر شکستن کمر فتنه توسط وحدت ملت و لزوم تداوم این وحدت، یک دستور کار محوری برای حفظ نظام است. البته نکته ظریف در اینجا، نهی از «دعوا‌های جناحی» و «اهانت به رؤسای قوا» است که نشان می‌دهد در اوج موفقیت در مقابله با دشمن خارجی، بالاترین تهدید داخلی، گسست نخبگانی و سیاسی است.

از سویی دیگر رهبر معظم انقلاب روی مباحثی نظیر «اولویت‌بندی اقتصادی و قدردانی از مدیران جهادی» هم دست گذاشتند. معظم‌له ضمن تأیید صریح مشکلات معیشتی مردم، بر ضرورت تلاش دو برابری دولت در بخش‌های کلیدی (تأمین کالا‌های اساسی و ارز) تأکید کردند. با این وجود قدردانی از عملکرد مسئولانی که در میدان حضور داشتند و پرهیز از نقد مخرب علیه آنان، تلاشی برای مهندسی افکار عمومی برای حمایت از بدنه اجرایی در شرایط دشوار فعلی است.

باید در نظر داشت که تحلیل راهبردی سخنان اخیر رهبر انقلاب، علاوه بر محور‌های سیاسی، امنیتی و اقتصادی، دارای یک بُعد عمیق فرهنگی و تمدنی است که شناسایی آن برای استمرار گفتمان انقلاب حیاتی است. این بعد فرهنگی، ریشه در مفهوم «تحول‌آفرینی اسلام» دارد که مبنای پاسخگویی به دشمن خارجی تعریف شده است.

بُعد فرهنگی: تمدن‌سازی در مقابل تهاجم فرهنگی

رهبر فرزانه انقلاب با استناد به بعثت و تحول‌آفرینی صدر اسلام، چارچوب فرهنگی را به عنوان نقطه قوت اصلی و اهرم مقابله با دشمن معرفی کردند.

ـ مقابله با جاهلیت مدرن: معرفی جوامع غربی گرفتار فساد اخلاقی و ظلم به عنوان مصداق جدید «جاهلیت»، یک حکم فرهنگی راهبردی است. این امر به معنای رد صرفاً تکنولوژیک و پذیرش غیرانتقادی فرهنگ غرب است. هدف، تبیین این است که مدل زندگی مدرن غربی، اگرچه پوشش متفاوتی دارد، اما ریشه‌های انحطاط اخلاقی جاهلیت قدیم را حمل می‌کند.

ـ ظرفیت انسان‌سازی اسلام: تأکید بر تربیت انسان‌هایی نظیر «ابوذر، عمار و مقداد» از دل جامعه‌ای منحط نشان می‌دهد که نقطه اتکای راهبردی، نسل‌سازی فرهنگی است. محور این تحول، احیای اخلاق و معنویت در جامعه است.

ـ ایمان به مثابه عامل بازدارندگی فرهنگی: همانطور که «ایمان واقعی» شرط نجات بشریت تلقی شد، در بُعد داخلی، این ایمان قوی، سپر دفاعی در برابر تهاجم فرهنگی و تلاش برای نرمال‌سازی رفتار‌های ضدارزشی در فتنه اخیر بوده است. ناکامی فتنه‌گران در جلب بدنه اصلی جامعه، ناشی از همین عمق فرهنگی و اعتقادی موجود در ملت ایران است.

تحلیل فرهنگی فتنه: اهداف نرم و ابزار‌های روانی

در این میان، فتنه‌ای که ماهیت آن آمریکایی اعلام شد، اهداف فرهنگی عمیقی را دنبال می‌کرد که با عملیات تخریبی فیزیکی همراه بود. از «تخریب سرمایه‌های اجتماعی و دینی» گرفته که تخریب گسترده مساجد (۲۵۰ مسجد) و مراکز آموزشی حمله هدفمند به کانون‌های هویت‌ساز و تجمعی جامعه نشان می‌دهد که این اقدامات مذبوحانه تلاش برای ایجاد بی‌اعتمادی نسبت به نهاد‌های دینی و مدنی اصلی بود.

همچنین اقدامات «غیرانسانی و وحشیانه» مانند آتش زدن افراد، نشان‌دهنده تلاش برای القای هرج و مرج و زوال اخلاقی است که در ادبیات جنگ‌های شناختی، هدف آن تضعیف روحیه مقاومت و عادی‌سازی خشونت حداکثری است. در این میان «تخریب چهره ملت» از سوی ترامپ و یاد کردن او از «تخریبگران و آدم‌کُش‌ها» به عنوان «ملت ایران»، یک عملیات رسانه‌ای هدفمند برای حذف هویت ملی ـ اسلامی در منظر بین‌المللی بود تا توجیهی برای مداخلات آتی فراهم شود.

راهبرد‌های فرهنگی برای آینده

البته بسط این سخنان، نیازمند تمرکز بر دو حوزه کلیدی در حوزه فرهنگ و آموزش هم است:

با هدف «تقویت نهاد‌های فرهنگی ـ آموزشی» برای تضمین تداوم «ایمان عمومی» ضرورت دارد که دستگاه‌های متولی فرهنگ، خروجی‌های تربیتی خود را با الگوی «انسان‌سازی اسلامی» همسو سازند. این امر نیازمند ارتقاء کیفیت آموزش‌های دینی و تقویت مراکز فرهنگی مستقل از ساختار‌های رسمی است.

با این وجود «مدیریت میدان گفتمان (افکار عمومی)» در مواجهه با روایت‌های رسانه‌های متخاصم (که جمعیت فتنه‌گر را بزرگ و جمعیت شرکت‌کننده در راهپیمایی ۲۲ دی‌ماه را کوچک جلوه دادند) ضروری است که در این راستا باید یک عملیات متقابل اقناع‌سازی قوی صورت گیرد. در این چارچوب واقعیت‌سازی در عرصه رسانه‌ای، برای جلوگیری از تأثیرگذاری روایت‌های معوج دشمن بر نسل‌های آینده، امری حیاتی است.

در نهایت اینکه رهبر معظم انقلاب در این دیدار یک نقشه راه جامع ارائه کردند که در آن، بُعد ایمانی و فرهنگی به مثابه ستون فقرات استراتژی ملی تعریف شده است و از سویی دیگر شکست فتنه‌ها و غلبه بر چالش‌های اقتصادی و بین‌المللی مستقیماً به میزان موفقیت جامعه در درونی‌سازی ارزش‌های متحول‌کننده بعثت و حفظ انسجام اخلاقی در برابر هجمه فرهنگ مهاجم بستگی دارد.

انتهای پیام/

ارسال نظر