دیابت چیست و چگونه در برابر آن ایمن بمانیم؟

به گزارش خبرنگار بهداشت و درمان خبرگزاری آنا، بسیاری از افراد به محض اینکه با اصطلاح دیابت برخورد می‌کنند گمان می‌کنند که با قند خون بالا مواجه هستند، در حالی که بیماری دیابت را می‌توان به انواع متعددی تقسیم کرد. دیابت یک بیماری مزمن تلقی می‌شود که به مرور زمان پیش ‌روندگی می‌کند.

دیابت امروز یکی از بیماری‌هایی است که شیوع آن نگران‌کننده تلقی می‌شود، در ایران بالغ بر ۵ میلیون بیمار دیابتی وجود دارد که به احتمال بسیار زیاد بیش از ۵۰ درصد آن از بیماری خود خبر ندارند و در صورتی که به موقع به پزشک مراجعه نکنند و از وضع سلامتی خود باخبر نشوند، عوارض خطرناکی را تجربه خواهند کرد.

به طور کلی می‌توانیم این بیماری را اینگونه تعریف کنیم که فرد دیابتی فردی است که هورمون‌های تولید انسولین در او کم کار هستند یا اینکه در انتقال انسولین اختلال بوجود آمده است.

انواع دیابت چیست؟

به طور کلی دیابت را به دو نوع دیابت نوع یک و دیابت نوع دو تقسیم می‌کنند. دیابت نوع یک که به عنوان دیابت وابسته به انسولین شناخته می‌شود اغلب با دلایل ژنتیکی بوجود می‌آید. البته علل محیطی هم می‌توانند وجود داشته باشند و عموما همراه علل ژنیتیکی هستند؛ در واقع علت آغاز این بیماری در افراد هنوز کاملا مشخص نشده است.

اما دیابت نوع دو که از شایع‌ترین انواع دیابت در انسان است و از آن به عنوان دیابت غیروابسته به انسولین یاد می‌کنند، عمدتا به دلیل مقوامت در سلول‌ها بروز می‌ کند. این دیابت در بزرگسالان بیشتر دیده می‌شود اما امروز به دلایلی مانند چاقی مفرط یا اضافه وزن، عدم تحرکت به اندازه جسمانی و تغذیه نامناسب از لحاظ کیفی این بیماری را به وفور در جوانان می‌بینیم.

نوع دیگری از دیابت که ممکن است در زنان باردار بروز پیدا کند را دیابت بارداری می‌نامند که مختص زنان باردار است هنگامی که زن باردار با افزایش قند خون ناگهانی مواجهه می‌شود. در این نوع ویژه از دیابت علائم پس از دوران بارداری از بین می‌روند منتهی زنان را در آینده مستعد دیابت‌های انواع دیگر بویژه دیابت نوع دوم می‌کند.

پیش دیابت چیست؟

بسیاری از کسانی که مبتلا به دیابت می‌شوند کمی قبل‌تر علائمی را تجربه می‌کنند که به علائم پیش دیابت معروف است. میزان قند خون در این افراد بالا می‌رود اما نه آنقدر که خطرناک باشد اما نه تا آن میزانی که در تابلوی بالینی بیماری‌های دیابت نوع یک و دو گنجانده شده است. پیش دیابت بسیار شایع‌تر از دیابت‌های نوع یک و دو است منتهی اینکه دیابت تنها یک بیماری پیش‌رونده نیست بلکه ممکن است حالت پس روندگی هم داشته باشد. بنابراین افرادی که پیش دیابتی تلقی می‌شوند ممکن است به سمت قند خون نامنظم‌تر سوق پیدا کنند یا اینکه به مرور زمان قند خون آن‌‌ها منظم شود.

چگونه پیش دیابت را کنترل کنیم؟

اگر افراد به موقع از وضعیت نامنظم قند خون خود آگاه شوند با رعایت توصیه‌هایی می‌توانند قند خون خود را به حالت منظم سوق دهند، این اقدام به شرط این است که فرد معاینات لازم را در زمان درست انجام دهد، بهتر است وضعیت قند خون در بازه‌های مشخص زمانی مانند سالی یکبار چکاپ شود. اما بطور کلی افراد می ‌توانند با رعایت چند نکته وضعیت قند را در جسم خود بهبود ببخشند.

اولین اقدام موثر در پیشگیری از ابتلا به دیابت یا کاهش قند خون در دوران پیش دیابت استفاده از رژیم غذایی و کاهش وزن است و اگر افراد بتوانند وزن خود را تا ۵ تا ۷ درصد کاهش دهند، می‌توانند با پیش‌روندگی دیابت مقابله کنند.

همچنین، ورزش مداوم می‌تواند در بهبود وضعیت قند مثمر به ثمر باشد، افرادی که حرکات ورزشی انجام می‌دهند، اقدام موثری در مقابله با دیابت می‌کنند. این ورزش‌ها می‌تواند ۱۵۰ دقیقه راه رفتن تند در هفته و یا روزانه سی دقیقه راه پیمایی باشد.

نکته دیگر کیفیت مواد غذایی است که بسیار در وضعیت قند خون افراد موثر می‌باشد. افراد می‌توانند با مراجعه به کارشناس تغذیه دستورات غذایی بگیرند یا اینکه از برنامه‌های کلی‌تر تبعیت کنند، عموما استفاده از فست فودها یا غذاهایی که ارزش مغذی کمتر دارند توصیه نمی‌شود.

و اما، مسائل روانشناختی نیز در بروز و شدت این بیماری مزمن دخیل هستند. استرس می تواند تاثیرات قابل مشاهده‌ای بر وضعیت قند افراد بگذارد، اجتناب از اضطراب و راه‌کارهای کنترل استرس افراد را در مقابله با دیابت یاری می‌کنند.

چگونه تشخیص دهیم دیابت داریم؟

بروز دیابت در افراد همراه با نشانه‌هایی است که فرد را از احتمال بیماری آگاه می‌کند. نوشیدن زیاد مایعات و تشنگی بیش از حد اگر دلیل دیگری نداشته باشد و استمرار پیدا می‌کند می تواند هشداری برای ابتلا به دیابت تلقی شود. همچنین رخوت و خستگی مستمر نیز نشانه‌ ابتلای افراد به دیابت است. افراد دیابتی دچار پرخوری می‌شوند و حالت ضعف عمومی را تجربه می‌کنند. مشکلات بینایی می‌تواند از علائم دیابت باشد. وزن افراد دیابتی علارغم پرخوری کاهش پیدا می‌کند. نشانه اختصاصی‌تر این بیماری این است که زخم‌های افراد دیابتی سخت‌تر ترمیم می‌شود و نشانگانی از عفونت‌های عود کننده دارد. توصیه اکید این است که با مشاهده این علائم به پزشک متخصص مراجعه شود.

چه کسانی به دیابت دچار می‌شوند؟

اگرچه علت ژنتیکی در دیابت غالب است اما عوامل محیطی یا ناشناخته نیز در ابتلای افراد به این بیماری نقش دارند. به طور کلی افراد کم‌تحرک‌تر، کسانی که دیابت بارداری را تجربه کرده باشند، زنان با سندروم تخمدان پلی کیستیک، افراد دارای سابقه بیماری عروقی و فشار خون مستعد این بیماری هستند.

انتهای پیام/۴۱۶۱