آنا گزارش می دهد
یک استادیار دانشگاه آزاد اسلامی در گفت‌وگو با آناتک:
حجت الاسلام کاشانی در جلسه سوم «مبانی فاطمیه»:
خودرو‌های بدون راننده؛ رویایی که اکنون محقق شده است
به گزارش خبرگزاری آنا ایده حرکت خودرو بدون حضور راننده، سابقه‌ای طولانی دارد و به دهه‌ها پیش از شکل‌گیری فناوری‌های امروزی بازمی‌گردد. با گسترش استفاده از خودرو در اوایل قرن بیستم، مخترعان و مهندسان به دنبال راه‌هایی بودند تا کنترل وسیله نقلیه را به سیستم‌های الکترونیکی و رایانه‌ای بسپارند. در دهه ۱۹۳۰، داستان‌های علمی‌تخیلی نیز خودرو‌های خودکار را به تصویر می‌کشیدند.
نمایشگاه جهانی نیویورک در سال ۱۹۳۹ و بخش آینده‌نگرانه «فوتوراما» که «جنرال موتورز» طراحی کرده بود، تصویری از بزرگراه‌های خودکار و خودرو‌هایی ارائه داد که با کمک فناوری در مسیر حرکت می‌کردند. این تصورات به‌تدریج در پژوهش‌های مهندسی و برنامه‌های توسعه خودرو‌های خودران جایگاه پیدا کردند.
خودرو‌های بدون سرنشین امروز چگونه کار می‌کنند؟
خودرو‌های خودران اکنون به مرحله استفاده عملی رسیده‌اند. تاکسی‌های بدون راننده در برخی شهر‌های آمریکا و چین فعالیت تجاری دارند و می‌توانند در محدوده‌های مشخص شهری مسافر جابه‌جا کنند. این خودرو‌ها با استفاده از مجموعه‌ای از دوربین‌ها، حسگر‌های راداری، لیدار و سامانه‌های موقعیت‌یابی، محیط اطراف خود را بررسی می‌کنند.
دوربین‌ها علائم راهنمایی و عابران را تشخیص می‌دهد. رادار نیز فاصله و سرعت اجسام متحرک را اندازه‌گیری می‌کند و لیدار با ارسال پرتو‌های لیزری، تصویری سه‌بعدی از محیط اطراف می‌سازد. رایانه مرکزی خودرو با کمک الگوریتم‌های هوش مصنوعی و پردازش داده‌های این حسگرها، مسیر حرکت، سرعت و واکنش مناسب خودرو را تعیین می‌کند.
نخستین حضور خودرو‌های بدون راننده در سینما
فیلم سینمایی «Herbie The Love Bug» محصول سال ۱۹۶۸، یکی از نخستین فیلم‌های سینمایی بود که خودرویی با قابلیت حرکت مستقل و بدون دخالت مستقیم راننده را به نمایش گذاشت. داستان فیلم درباره یک خودروی فولکس‌واگن بیتل سفیدرنگ به نام «هربی» است که شخصیت و اراده‌ای مستقل دارد و می‌تواند به‌تنهایی حرکت کند، مسیرش را تغییر دهد و در مسابقات اتومبیل‌رانی شرکت کند.
Herbie the love bug
خودرو‌های خودران در فیلم‌های علمی‌تخیلی
یکی از نمونه‌های شناخته‌شده خودرو‌های بدون راننده در سینمای علمی‌تخیلی، فیلم «Total Recall» محصول سال ۱۹۹۰ به کارگردانی «پل ورهوفن» است. در این فیلم، «داگلاس کواید» با بازی «آرنولد شوارتزنگر» برای فرار از دست تعقیب‌کنندگانش سوار یک تاکسی خودکار به نام «جانی‌کب» (Johnny Cab) می‌شود. این تاکسی راننده‌ای انسان‌نما دارد که فرمان‌های مسافر را دریافت و خودرو را هدایت می‌کند. در یکی از صحنه‌ها، کواید تلاش می‌کند تاکسی را به حرکت سریع‌تری وادار کند، اما سیستم ارتباطی آن در درک درخواست او مشکل دارد و نمی‌فهمد که انسان دقیقاً از او چه می‌خواهد.
Total recall
فیلم «Minority Report» محصول سال ۲۰۰۲ به کارگردانی «استیون اسپیلبرگ» نیز تصویری از آینده حمل‌ونقل خودکار ارائه می‌دهد. داستان فیلم در سال ۲۰۵۴ جریان دارد و خودرو‌ها در شبکه‌ای از مسیر‌های هوشمند حرکت می‌کنند. این وسایل نقلیه با کمک سامانه‌های رایانه‌ای هدایت می‌شوند و امکان جابه‌جایی مسافران بدون رانندگی مستقیم انسان را فراهم می‌کند. در بخش‌هایی از فیلم، خودرو‌ها به شکل خودکار مسیر خود را تغییر می‌دهند و در کنار سایر وسایل نقلیه در بزرگراه‌ها حرکت می‌کنند.
Minority report
پروژه‌هایی که به نتیجه نرسیدند
توسعه خودرو‌های بدون راننده در صنعت خودروسازی با شکست برخی پروژه‌های بزرگ همراه بوده است. شرکت آرگو اِی‌آی (Argo AI) که با سرمایه‌گذاری «فورد» و «فولکس‌واگن» فعالیت می‌کرد، یکی از نمونه‌های شاخص این پروژه‌هاست. این شرکت از سال ۲۰۱۶ روی فناوری خودرو‌های خودران کار می‌کرد و بیش از ۳.۶ میلیارد دلار سرمایه جذب کرده بود. با وجود سرمایه‌گذاری گسترده و فعالیت بیش از دو هزار کارمند، آرگو اِی‌آی در اکتبر ۲۰۲۲ تعطیل شد و بخشی از نیرو‌ها و فناوری‌های آن به شرکت‌های سرمایه‌گذار انتقال یافت.
شرکت «اوبر» نیز در دسامبر ۲۰۲۰ واحد توسعه خودرو‌های خودران خود را به شرکت «آرورا» واگذار کرد. تصادف مرگبار یکی از خودرو‌های آزمایشی اوبر با یک عابر پیاده در سال ۲۰۱۸ و هزینه‌های سنگین توسعه این فناوری، از جمله عواملی بودند که بر ادامه فعالیت این پروژه تأثیر گذاشتند.
اپل هم در سال ۲۰۲۴ پروژه خودروی خودران خود با نام تایتان را پس از حدود یک دهه فعالیت متوقف کرد.
چالش‌های پیش روی خودرو‌های بدون راننده
خودرو‌های خودران برای حضور گسترده در خیابان‌ها همچنان با مشکلات فنی و ایمنی روبه‌رو هستند. یکی از مهم‌ترین مسائل، تشخیص دقیق شرایط غیرمنتظره در محیط رانندگی است. برای مثال، شناسایی عابری که ناگهان وارد خیابان می‌شود، واکنش به رفتار غیرقابل پیش‌بینی رانندگان دیگر و تشخیص موانعی که در مسیر قرار می‌گیرند، به پردازش سریع و دقیق اطلاعات نیاز دارد.
باران شدید، برف، مه و تاریکی نیز می‌توانند عملکرد دوربین‌ها و حسگرها را مختل کنند. پژوهش‌های منتشرشده در این حوزه نشان می‌دهد که خودرو‌های خودران هنوز در مواجهه با شرایط نادر و پیچیده رانندگی به آزمایش و بهبود بیشتری نیاز دارند.
انتهای پیام/
