«ایران دیجیتال ۲» برای ادامه مسیر آموزش هوش مصنوعی دانشآموزان اجرا میشود
به گزارش خبرگزاری آنا؛ ورود هوش مصنوعی به حوزه آموزش تنها به استفاده از چتباتها، تولید محتوا یا دریافت سریع پاسخ محدود نمیشود و میتواند شیوه تدریس، یادگیری و حتی ارزیابی دانشآموزان را تغییر دهد. عمادالدین فاطمیزاده، رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربردیسازی هوش مصنوعی، در مراسم اختتامیه طرح ایران دیجیتال و مسابقه هوش مصنوعی دانشآموزی در دانشگاه صنعتی شریف، درباره جایگاه این فناوری در آموزش، ضرورت حفظ تفکر انسانی و برنامه ادامه این طرح برای دانشآموزان توضیح داد.
هوش مصنوعی در آموزش نباید به یک ابزار پاسخگو محدود شود
فاطمیزاده با اشاره به گسترش هوش مصنوعی در حوزههایی مانند صنعت، کسبوکار و سلامت گفت آموزش نیز از این تحول جدا نیست و این فناوری بهتدریج شیوههای تدریس، یادگیری و ارزیابی را تحت تأثیر قرار خواهد داد. با این حال، نگاه به فناوری آموزشی نباید تنها به سختافزار و نرمافزار محدود شود و مسئله اصلی باید استفاده از فناوری برای شناخت و حل مسائل آموزشی باشد.
وی توضیح داد تصور عمومی از کاربرد هوش مصنوعی در آموزش اغلب به ابزارهایی محدود میشود که میتوانند در مدت کوتاهی به یک پرسش پاسخ دهند، محتوا تولید کنند یا بخشی از فرایند تدریس و یادگیری را سادهتر کنند، در حالی که ارزش اصلی این فناوری زمانی آشکار میشود که با شناخت نیاز دانشآموز و تحلیل مسئله آموزشی، به بهبود واقعی فرایند یادگیری کمک کند.
به گفته وی، پرسش اصلی نباید این باشد که هوش مصنوعی چه کارهایی میتواند انجام دهد، بلکه باید مشخص شود با چه هدفی از این فناوری استفاده میشود. تکیه صرف بر پاسخهای آماده مدلهای زبانی نمیتواند هدف نهایی آموزش باشد و استفاده از هوش مصنوعی باید به یادگیری عمیقتر، تقویت تفکر انتقادی و توانمندسازی دانشآموز منجر شود.
هوش مصنوعی نباید جایگزین تفکر انسانی شود
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربردیسازی هوش مصنوعی تأکید کرد نقش این فناوری باید تسهیل یادگیری باشد، نه جایگزینی فرایند فکر کردن. هوش مصنوعی میتواند در زمانی کوتاه یک متن را تحلیل کند، پاسخ تولید کند، ویدئو را به متن تبدیل کند یا محتوای تازهای بسازد، اما مهارتهایی مانند خلاقیت، پرسشگری، تفکر انتقادی، مسئولیتپذیری و حل مسئله همچنان به تواناییهای انسانی وابستهاند.
فاطمیزاده گفت هر فرد در نظام آموزشی، از دانشآموز و معلم گرفته تا مدیر و کارشناس، باید بداند با چه هدفی از هوش مصنوعی استفاده میکند و این فناوری چگونه میتواند توانایی وی را در همان جایگاه تقویت کند. صرف دسترسی به ابزار یا توانایی تولید سریع پاسخ، به معنای یادگیری عمیق نیست و آموزش باید دانشآموز را به سمت فهم مسئله و ارزیابی خروجی فناوری سوق دهد.
وی بر اهمیت استفاده آگاهانه، خلاقانه، مسئولانه و شفاف از ابزارهای هوش مصنوعی تأکید کرد و گفت آینده تنها در اختیار افرادی نیست که ابزارهای بیشتری در دسترس دارند، بلکه توانایی استفاده درست از این ابزارها برای حل مسائل اهمیت بیشتری خواهد داشت.
«ایران دیجیتال ۲» برای دانشآموزانی که مرحله نخست را پشت سر گذاشتهاند
فاطمیزاده اعلام کرد مرحله فعلی این برنامه از این پس «ایران دیجیتال ۱» نامیده میشود. براساس توضیحات وی، حدود ۲ میلیون دانشآموز در این مرحله آموزش دیدهاند و مجموعهای از پروژههای دانشآموزی نیز در جریان آن شکل گرفته است.
وی از برنامه معاونت علمی و ستاد توسعه فناوری و کاربردیسازی هوش مصنوعی برای اجرای «ایران دیجیتال ۲» خبر داد و گفت این مرحله دو مسیر اصلی خواهد داشت. محتوای مرحله نخست براساس بازخورد دانشآموزان و آموزش و پرورش مورد بازنگری قرار میگیرد تا دانشآموزان جدید بتوانند وارد مسیر آموزشی شوند و همزمان برنامهای تازه برای افرادی طراحی خواهد شد که دوره قبلی را با موفقیت پشت سر گذاشتهاند.
ادامه مسیر دانشآموزانی که آموزش مقدماتی را طی کردهاند، یکی از تفاوتهای اصلی مرحله بعدی خواهد بود. این رویکرد قرار است مانع از آن شود که ارتباط دانشآموز با هوش مصنوعی پس از پایان یک دوره مقدماتی متوقف شود و زمینه حرکت وی به سمت پروژههای جدیتر فراهم شود.
دانشآموز باید مسئله واقعی را با هوش مصنوعی حل کند
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربردیسازی هوش مصنوعی، مواجه کردن دانشآموزان با مسائل واقعی را یکی از گامهای بعدی آموزش دانست. وی گفت هدف نباید صرفاً آموزش کار با ابزارهای هوش مصنوعی باشد و دانشآموز باید بتواند مسائل موجود در محیط زندگی و جامعه خود را شناسایی کند، پرسش درست مطرح کند و برای پیدا کردن راهحل از فناوری کمک بگیرد.
فاطمیزاده تأکید کرد حل مسئله نباید الزاماً بر استفاده از مجموعه دادههای از پیش آماده متکی باشد. دانشآموز باید فرایند شناخت مسئله، طرح پرسش، یافتن اطلاعات مناسب و انتخاب شیوه استفاده از هوش مصنوعی را نیز تجربه کند تا فناوری به ابزاری برای حل مسئله تبدیل شود، نه صرفاً مسیری برای دریافت پاسخ.
وی تجربه ساخت پروژه را نیز از نتیجه نهایی مسابقات مهمتر دانست و گفت دانشآموز در این فرایند یاد میگیرد ایده خود را به پروژه، پروژه را به راهحل و در مراحل بعدی راهحل را به محصول تبدیل کند. شکست و تلاش دوباره نیز بخشی از همین فرایند یادگیری است و میتواند به تقویت خلاقیت و توانایی حل مسئله کمک کند.
فاطمیزاده در پایان تأکید کرد دانشآموزان نباید خود را تنها کاربران فناوری بدانند و هدف آموزش باید تربیت نسلی باشد که بتواند از ابزارهای موجود برای حل مسائل واقعی استفاده کند. از نگاه وی، شناخت فناوری تنها بخشی از مسیر است و آینده را افرادی شکل میدهند که بتوانند این شناخت را به راهحلهایی برای بهبود زندگی و پاسخ به مسائل جامعه تبدیل کنند.
انتهای پیام/
