گزارش سازمان ملل:
هاشمی در گفت‌وگو با آنا:
دسترسی روت چگونه امنیت گوشی را به خطر می‌اندازد
روت‌کردن گوشی‌های اندرویدی یکی از روش‌هایی است که کاربران برای دسترسی بیشتر به امکانات سیستم‌عامل، حذف محدودیت‌های سازنده و تغییر تنظیمات پیشرفته دستگاه انتخاب می‌کند؛ اما این دسترسی گسترده‌تر، در کنار قابلیت‌های جدید، خطراتی نیز برای امنیت اطلاعات کاربران به همراه دارد. دسترسی روت چگونه امنیت گوشی را به خطر می‌اندازد؟ چرا می‌تواند راه نفوذ بدافزارها را هموار کند؟ چه راهکارهایی برای کاهش خطرات امنیتی وجود دارد؟ حسین کزازی، کارشناس فناوری اطلاعات در یک گفت‌وگوی اختصاصی با آناتک به این سوالات پاسخ می‌دهد.
روت‌کردن گوشی به چه معناست؟
روت‌کردن گوشی به معنای ایجاد دسترسی گسترده‌تر به سیستم‌عامل است. در حالت عادی، کاربران و برنامه‌هایی که روی گوشی نصب می‌شوند، محدودیت‌هایی دارند و نمی‌توانند به تمام بخش‌های سیستم‌عامل دسترسی پیدا کنند.
زمانی که گوشی روت می‌شود، کاربر امکان تغییرات بیشتری در سیستم‌عامل پیدا می‌کند. این دسترسی می‌تواند برای تغییر تنظیمات پیشرفته، استفاده از برنامه‌های خاص یا انجام برخی فعالیت‌هایی که در حالت عادی امکان‌پذیر نیستند، کاربرد داشته باشد.
در واقع، کاربر با روت‌کردن گوشی محدودیت‌هایی را که سیستم‌عامل برای دسترسی به بخش‌های مختلف دستگاه در نظر گرفته، کاهش می‌دهد.
چرا این دسترسی بیشتر، امنیت گوشی را به خطر می‌اندازد؟
مسئله این است که دسترسی گسترده‌تر فقط در اختیار کاربر نیست و اگر برنامه‌ای روی گوشی وجود داشته باشد که رفتار مخرب داشته باشد، آن برنامه هم می‌تواند از این شرایط سوءاستفاده کند. برای مثال، ممکن است یک برنامه آلوده روی گوشی نصب شده باشد. اگر دستگاه روت باشد و آن برنامه بتواند از دسترسی روت استفاده کند، امکان دسترسی به اطلاعات بیشتری برای آن فراهم می‌شود.
در چنین شرایطی، برنامه مخرب ممکن است بدون اینکه کاربر متوجه شود، اطلاعات موردنظر خود را استخراج کند. حتی ممکن است فعالیت آن به‌گونه‌ای باشد که نشانه مشخصی از خود نشان ندهد.
اگر گوشی روت نباشد، بدافزارها نمی‌توانند به اطلاعات کاربر دسترسی پیدا کنند؟
گوشی روت‌نشده هم ممکن است مورد حمله قرار بگیرد و بدافزارها می‌توانند از طریق آسیب‌پذیری‌های سیستم‌عامل یا برنامه‌های آلوده به اطلاعات کاربران دسترسی پیدا کنند؛ اما در حالت عادی، اندروید محدودیت‌هایی برای برنامه‌ها در نظر گرفته است. روت‌کردن گوشی می‌تواند بخشی از این محدودیت‌ها را کاهش دهد و در نتیجه، اگر برنامه مخربی روی دستگاه وجود داشته باشد، احتمال سوءاستفاده از دسترسی‌های گسترده‌تر افزایش پیدا می‌کند.
آیا ممکن است بدافزار پس از حذف برنامه‌ای که از طریق آن وارد گوشی شده، همچنان روی دستگاه باقی بماند؟
اگر گوشی روت نباشد، به طور معمول با حذف برنامه آلوده، فایل‌ها و فعالیت‌های مرتبط با آن برنامه نیز حذف می‌شوند؛ البته این موضوع به نوع بدافزار و شیوه عملکرد آن بستگی دارد؛ اما در گوشی روت‌شده، شرایط متفاوت است.
اگر بدافزار از دسترسی روت استفاده کرده باشد، ممکن است تغییراتی در بخش‌های دیگری از سیستم‌عامل ایجاد کند که با حذف برنامه اولیه از بین نروند. در چنین شرایطی، صرف حذف یک اپلیکیشن لزوماً به معنای پاک‌شدن تمام آثار فعالیت مخرب نیست.
برای کاربران عادی که استفاده روزمره از گوشی دارند و اطلاعات شخصی خود را روی آن ذخیره می‌کنند، روت‌کردن گوشی توصیه نمی‌شود. کاربران معمولا اطلاعاتی مانند تصاویر شخصی، حساب‌های کاربری، پیام‌ها و داده‌های مختلف را روی گوشی نگهداری می‌کنند. اگر دستگاه روت شود و یک برنامه مخرب بتواند از دسترسی‌های گسترده‌تر استفاده کند، خطر دسترسی به این اطلاعات افزایش پیدا می‌کند.
در نتیجه، کاربر باید توجه داشته باشد که روت‌کردن گوشی فقط به معنای اضافه‌شدن چند قابلیت نیست؛ بلکه ممکن است امنیت اطلاعات او را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
آیا این خطرات در گوشی‌های مختلف، متفاوت است؟
میزان خطر به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله اینکه گوشی چگونه روت شده، چه برنامه‌هایی روی آن نصب شده‌اند و کاربر چه اطلاعاتی در دستگاه نگهداری می‌کند؛ اما به‌طور کلی، دسترسی روت می‌تواند شرایطی ایجاد کند که برنامه‌های مخرب با محدودیت‌های کمتری روبه‌رو شوند. به همین دلیل، کاربر باید نسبت به نصب برنامه‌ها و حفظ امنیت دستگاه حساسیت بیشتری داشته باشد.
کاربرانی که گوشی خود را روت کرده‌اند، برای کاهش خطرات امنیتی چه اقداماتی انجام دهند؟
اولین توصیه این است که کاربران نرم‌افزارهای گوشی را به‌روز نگه دارند و به‌روزرسانی‌های امنیتی را در اولین فرصت دریافت کنند. دوم اینکه از نصب برنامه‌های ناشناس یا دستکاری‌شده خودداری کنند. اگر برنامه‌ای از یک منبع نامعتبر دریافت شود، مشخص نیست چه تغییراتی در آن ایجاد شده و آیا ممکن است رفتار مخربی داشته باشد. همچنین بهتر است کاربران اطلاعات حساس زیادی در گوشی ذخیره نکنند و برای نگهداری رمزهای عبور از ابزارهای مدیریت رمز استفاده کنند.
اگر کاربر به هر دلیلی گوشی خود را روت کرده باشد، آیا بازگرداندن آن به حالت عادی می‌تواند امنیت را افزایش دهد؟
اگر کاربر به قابلیت‌های روت نیاز ندارد، بهتر است از دستگاهی با سیستم‌عامل رسمی و تنظیمات امنیتی استاندارد استفاده کند. البته بازگرداندن گوشی به حالت عادی باید با توجه به روش روت‌کردن دستگاه و وضعیت سیستم‌عامل انجام شود. در برخی شرایط، لازم است سیستم‌عامل رسمی مجدداً نصب شود تا تغییرات ایجادشده در دستگاه برطرف شوند.
اگر بخواهید یک توصیه مهم به کاربران عادی داشته باشید، چه می‌گویید؟
کاربران باید همیشه آگاه باشند و دستگاه‌ها و نرم‌افزارهای خود را به‌روز نگه دارند. همچنین بهتر است از نصب برنامه‌های ناشناس خودداری کنند و برای حفظ امنیت اطلاعاتشان، از ابزارهای معتبر استفاده کنند. روت‌کردن گوشی برای کاربران عادی ضرورتی ندارد و بهتر است تا زمانی که نیاز مشخصی به این دسترسی وجود ندارد، از انجام آن خودداری کنند.
روت‌کردن گوشی برای برخی کاربران راهی به سوی آزادی بیشتر در استفاده از فناوری است؛ اما این آزادی زمانی ارزشمند است که کاربر از هزینه امنیتی آن آگاه باشد. دسترسی بیشتر به سیستم‌عامل، بدون شناخت کافی از پیامدهای آن، می‌تواند حفاظت از اطلاعات شخصی را دشوارتر کند.
برای کاربر عادی، امنیت گوشی نباید به قیمت دسترسی به چند قابلیت اضافی قربانی شود. حفظ سیستم‌عامل رسمی، به‌روزرسانی‌های امنیتی و نصب برنامه‌ها از منابع معتبر، انتخابی منطقی‌تر برای محافظت از اطلاعات شخصی است.
توصیه گوگل، کاربرانی که از نسخه‌های دستکاری‌شده یا روت‌شده اندروید استفاده می‌کنند، بهتر است اطلاعات حساس و حساب‌های مهم خود را به دستگاهی با سیستم‌عامل رسمی و دستکاری‌نشده منتقل کنند. نسخه‌های تغییر‌یافته اندروید ممکن است برخی محافظت‌های امنیتی، از جمله دریافت خودکار به‌روزرسانی‌ها و قابلیت‌های مقابله با بدافزارها را تضعیف کنند.
همچنین توصیه می‌شود کاربران در صورت نداشتن نیاز مشخص به دسترسی روت، سیستم‌عامل رسمی گوشی را بازیابی کنند و از نصب برنامه‌های ناشناس یا دستکاری‌شده خودداری کنند.
انتهای پیام/
