یک عضو هیات علمی «دانشگاه استنفورد» در گفتوگو با آناتک:
کاربردهای صنعتی هوش مصنوعی الزاما به زیرساخت محاسباتی عظیم نیاز ندارند
رقابت جهانی در هوش مصنوعی صرفاً به تولید چتباتها و دستیارهای هوشمند محدود نیست و بخش مهمی از آینده این فناوری به توسعه مدلها، روشهای مهندسی، کاربردهای صنعتی و فناوریهای عمیق وابسته است. ایران نیز با وجود محدودیت در دسترسی به برخی زیرساختهای پیشرفته محاسباتی، از ظرفیت علمی و نیروی انسانی قابل توجهی برخوردار است. مهران ضیابری، رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای، معتقد است سیاستگذاری کشور باید از تمرکز بیش از اندازه بر کاربردهای سطحی فاصله بگیرد و ظرفیت پژوهشی را به سمت مسائل عمیق هدایت کند.
هوش مصنوعی نباید صرفاً با چتبات و دستیار تعریف شود
مهران ضیابری در گفتوگو با خبرنگار آناتک با اشاره به رویکرد موجود در گسترش هوش مصنوعی گفت: یکی از آسیبهای جدی این است که هوش مصنوعی بیش از اندازه با فضای مجازی و ابزارهای کاربردی مانند چتبات و دستیارهای هوشمند گره بخورد.
وی افزود: این ابزارها بخشی از هوش مصنوعی هستند، اما تمام ظرفیت این فناوری را تشکیل نمیدهند و تمرکز بیش از اندازه بر آنها میتواند کشور را از لایههای عمیقتر هوش مصنوعی دور کند.
بخش بزرگی از ظرفیت هوش مصنوعی در حل مسائل صنعتی قرار دارد
رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای اظهار کرد: میتوان بهصورت تقریبی گفت بخش کوچکی از هوش مصنوعی به مدلهای مولد و کاربردهایی از جنس چتباتها مربوط میشود و بخش بسیار بزرگتری از ظرفیت این فناوری در حوزههایی قرار دارد که میتواند برای مسائل صنعتی و اقتصادی استفاده شود.
ضیابری ادامه داد: کشوری مانند ایران با صنایع فرسوده، مسئله آب، برق و مجموعهای از مشکلات مختلف مواجه است و باید بخش بزرگی از ظرفیت هوش مصنوعی خود را برای حل همین مسائل به کار بگیرد.
کاربردهای صنعتی الزاماً به زیرساخت محاسباتی عظیم نیاز ندارند
وی گفت: بسیاری از مسائل واقعی کشور به زیرساخت عظیم محاسباتی نیاز ندارند و میتوانند با تکیه بر توان مهندسی و علمی موجود توسعه پیدا کنند.
ضیابری افزود: نباید تصور شود برای هر پروژه هوش مصنوعی حتماً باید تعداد بسیار زیادی GPU در اختیار داشته باشیم. گاهی با تغییر روش حل مسئله و استفاده از مهندسی مناسب میتوان همان مسئله را با منابع بسیار کمتر حل کرد.
ظرفیت علمی ایران باید به سمت تحقیقات عمیق هدایت شود
رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای با اشاره به ظرفیت علمی کشور بیان کرد: ایران در زمینه مقالات و دانش هوش مصنوعی در میان کشورهای برتر جهان قرار دارد و در برخی رتبهبندیها در جمع کشورهای برتر دیده میشود.
وی اظهار کرد: این ظرفیت علمی و انسانی یک سرمایه مهم است و اگر حمایت اصولی از آن انجام شود، میتوان از توان موجود برای توسعه فناوریهای عمیق استفاده کرد.
درگیر کردن پژوهشگران با محصولات تکراری به ظرفیت علمی آسیب میزند
ضیابری گفت: اگر نیروهای متخصص دائماً درگیر ساخت یک چتبات یا دستیار جدید شوند، بخشی از ظرفیت تحقیقاتی کشور صرف پروژههایی میشود که ارزش افزوده محدودی دارند.
وی افزود: باید به پژوهشگران اجازه داد روی تحقیقات عمیق و توسعه فناوریهای جدید کار کنند و منابع حمایتی نیز متناسب با این هدف اختصاص پیدا کند.
رسیدن به جمع کشورهای برتر به توسعه لایههای عمیق نیاز دارد
رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای تأکید کرد: اگر ایران میخواهد در جمع کشورهای برتر هوش مصنوعی قرار بگیرد، باید به لایههای عمیق این فناوری توجه کند.
وی ادامه داد: کاربردهای سطحی و محصولات آماده میتوانند نیازهای کوتاهمدت را پاسخ دهند، اما جای توسعه فناوری و ایجاد دانش بومی در لایههای عمیق را نمیگیرند.
مهندسی میتواند بخشی از محدودیت زیرساختی را جبران کند
ضیابری با اشاره به تجربه کشورهای مختلف اظهار کرد: برخی شرکتهای بزرگ فناوری در جهان نیز با استفاده از روشهای مهندسی و بهینهسازی توانستهاند مسائل پیچیده را با منابع محاسباتی محدودتر حل کنند.
وی گفت: همین رویکرد میتواند برای ایران نیز قابل استفاده باشد و نباید محدودیت در تعداد GPU به مانعی برای ورود به حوزههای جدید هوش مصنوعی تبدیل شود.
کپی و مهندسی مجدد میتواند بخشی از مسیر یادگیری فناوری باشد
رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای افزود: استفاده از روشهای مهندسی برای بازتولید یا بهینهسازی فناوریهای موجود، مسیری است که در جهان نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
وی اظهار کرد: نداشتن همه امکانات یک فناوری به این معنا نیست که امکان انجام هیچ کاری وجود ندارد. میتوان با تغییر روش و ابعاد مسئله، راهکارهای قابل اجرا طراحی کرد.
کوانتوم میتواند مسیر آینده محاسبات را تغییر دهد
ضیابری با اشاره به فناوری کوانتومی گفت: حوزه کوانتوم یکی از حوزههایی است که میتواند در آینده فضای محاسبات و نوع مسائل قابل حل را تغییر دهد و ایران نیز باید ظرفیتهای خود را در این حوزه شناسایی کند.
وی ادامه داد: گسترش هوش مصنوعی کوانتومی میتواند امکان حل برخی مسائل را با سرعت و روشهای متفاوت فراهم کند و همین موضوع نشان میدهد سیاستگذاری فناوری نباید صرفاً روی فناوریهای رایج امروز متمرکز باشد.
شناخت مسئله باید پیششرط سرمایهگذاری هوش مصنوعی باشد
رئیس کمیسیون هوش مصنوعی سازمان نظام صنفی رایانهای در ادامۀ گفتوگو تأکید کرد: کشور باید ابتدا مسئله را بشناسد و سپس هزینه متناسب با آن مسئله انجام دهد. قرار نیست برای گسترش هوش مصنوعی صرفاً تجهیزات بخریم یا محصولاتی تولید کنیم که نمونههای مشابه آنها در جهان وجود دارد.
وی در پایان اضافه کرد: ایران از ظرفیت علمی، مهندسی و نیروی انسانی برخوردار است و اگر این ظرفیت در مسیر درست قرار گیرد، حتی با وجود محدودیت در برخی زیرساختها میتوان به سمت گسترش هوش مصنوعی عمیق و حل مسائل واقعی کشور حرکت کرد.
انتهای پیام/
