سند رسمی مهندسی آشوبها از سوی سازمان منافقین منتشر شد
شکست پروژه ارتباطات سایه در اغتشاشات اخیر
فناوری ایرانی که لجن نفتی را به محصول کاربردی تبدیل میکند
شرکت دانشبنیان توسعه صنعت شریف الگوی هزینهبر دفع پسماند را به یک مدل سودآور و دوستدار محیط زیست تبدیل کرده است و این موفقیت توجه و پیگیری فعال ناظران و مستشاران اروپایی حاضر در منطقه را نیز به همراه داشته است. در ادامه مشروح گفتوگو احسان داهی، رئیس هیئت مدیره این شرکت را با خبرنگار آناتک میخوانید.
پروژه تبدیل پسماندهای نفتی و دستاوردهای بینالمللی آن، چگونه شکل گرفت؟
سال گذشته، با توجه به موقعیت جغرافیایی استان کرمانشاه و ارتباطات موجود با اقلیم کردستان عراق و نیازسنجیهای دقیق و مطالعات میدانی گسترده تیم فنی شرکت، موفق شدیم قراردادی را با یک شرکت خدمات مهندسی فعال در صنعت نفت عراق منعقد کنیم. موضوع قرارداد، تبدیل پسماندهای نفتی به محصولات شیمیایی با ارزش بود.
کشور عراق با وجود برخورداری از منابع نفتی فراوان، در حوزه فناوری و نوآوریهای مرتبط با پسماند چندان پیشرو نبوده و عمدتاً شرکتهای اروپایی در آن منطقه فعال هستند. در چارچوب این پروژه، شرکت عراقی پیش از این هزینه قابل توجهی برای جمعآوری و دفع پسماندهای خود پرداخت میکرد. ما پس از مذاکره با بیش از ۵۰ شرکت، نهایتاً موفق به انعقاد یک قرارداد ۱۰ میلیون دلاری برای اجرای این فناوری در اقلیم کردستان عراق شدیم. نتیجه، تبدیل یک فرآیند پرهزینه به یک فرآیند درآمدزا بود.
واکنش بازیگران بینالمللی حاضر در منطقه به این تغییر الگو چگونه بود؟
حضور گسترده شرکتها و مستشاران اروپایی در عراق موجب شد تا تغییر رویه شرکت طرف قرارداد از پرداخت هزینه برای دفع پسماند به سودآوری از آن با حساسیت و کنجکاوی پیگیری شود. بررسیهای آنان نهایتاً منجر به شناسایی و تماس مستقیم مشاوران اروپایی با مجموعه ما شد. با وجود محدودیتهای بسیار ناشی از تحریمها و ملاحظات همکاری با اتحادیه اروپا در حوزه نفت، جذابیت مالی فوقالعاده پروژه و مقرونبهصرفه بودن فناوری ایرانی، طرف اروپایی را مصمم به همکاری حتی با ارائه راهکارهایی برای تسهیل فرآیندها کرد. این پیگیریها در نهایت به انعقاد قراردادی به ارزش ۱۴.۵ میلیون دلار در ماه آبان امسال منجر شد.
لازم به توجه است که پسماندهای نفتی در محل همکاری و در تأسیسات مستقر این شرکت در آن کشور به محصولات شیمیایی تبدیل میشوند و هیچگونه وارداتی به ایران صورت نمیگیرد
چه ویژگی ممتازی محصول این فرایند را منحصربهفرد میکند؟
محصول نهایی این فرایند «وانادیومپنتا اکساید» است. این یک ماده استراتژیک و تخصصی با کاربردهای حیاتی در صنایعی، چون شیمی، برق و الکترونیک، سرامیک و دیگر صنایع پیشرفته است که تاکنون یا مستقیماً از قیر یا از معادن طبیعی استخراج میشد.
فناوری به کار گرفته شده توسط شرکت دانشبنیان همکار ما، برای اولین بار در جهان، امکان استحصال صنعتی این ماده را از لجنهای نفتی فراهم کرده است. این مدل، در نوع خود در جهان بینظیر است و ما از این فرصت استثنایی به بهترین شکل بهره برداری کردهایم.
دستیابی به این انحصار فناوری، چه تأثیرات کلانی در سطح ملی و بینالمللی ایجاد میکند؟
انحصار تولید این محصول در حال حاضر در اختیار چین و آمریکا است. دستیابی به این فناوری، کشور را از واردات آن بینیاز و از خروج ارز جلوگیری میکند. از سوی دیگر، بسیاری از صنایع داخلی وابسته به این محصول، اکنون مجبور به خرید آن با قیمتهای بالا از تولیدکنندگان خارجی هستند. اگرچه توسعه این فناوری هزینه اولیه دارد، اما در بلندمدت علاوه بر خودکفایی، امکان صادرات آن نیز فراهم است. بازار جهانی این محصول به دلیل محدودیت تولیدکنندگان، ظرفیت بسیار بالایی برای جذب تولیدکنندگان جدید دارد و دستیابی به این فناوری میتواند اتفاقات بسیار مثبت اقتصادی را رقم بزند.
این فناوری چه جایگاهی در حل چالش جهانی مدیریت پسماندهای صنعتی دارد؟
مدیریت پسماند در تمامی صنایع یک چالش اساسی است. پسماندهای ساختمانی تا پسماندهای خطرناک صنعتی مانند پسماندهای نفتی، هر کدام نیازمند راهکارهای ویژه هستند. پسماندهای آسیبزننده به محیط زیست، مانند پسماندهای نفتی، پیچیدگی و هزینه مدیریت بسیار بالاتری دارند. فناوری ما به جای دفع یا رهاسازی این پسماندهای خطرناک که آسیب زیستمحیطی شدیدی وارد میکند، آن را به یک فرآورده با ارزش افزوده بالا تبدیل میکند.
مزیت اصلی، تبدیل یک ماده دورریز و مخرب به یک محصول مفید برای ایجاد ارزش و توسعه اقتصادی در زنجیره صنایع مختلف است. پیچیدگی فنی اصلی در فرمولاسیون و روش تولید است که انحصاراً نزد شرکت دانشبنیان محفوظ است.
آیا مجموعۀ توسعه صنعت شریف برنامهای برای صادرات و توسعه این فناوری در دیگر کشورها دارید؟
قطعاً برنامهریزی و تمایل برای توسعه و صادرات این فناوری وجود دارد، اما با توجه به تحریمهای گسترده صنعت نفت ایران، همکاری با سایر کشورها در این حوزه حتی با کشورهای دوست، با پیچیدگیها و فرآیندهای دشواری همراه است. این چالشها در هر کشوری میتواند اشکال متفاوتی داشته باشد. بنابراین، اگرچه عزم و برنامه برای توسعه بینالمللی وجود دارد، اما تعیین کشور هدف و چگونگی اجرای پروژه در هر حوزه، موضوعی بسیار پیچیده و نیازمند بررسیهای گستردهاست.
رتبه ایران در زمینه این فناوری نوین در مقیاس جهانی چقدر است؟
بنده تا آنجا که اطلاع دارم، هیچ شرکت دیگری در ایران موفق به اجرای عملیاتی این فناوری نشده است. ازطرفی ایران در مقیاس جهان نیز میباست دارای رتبه نخست باشد، اما به دلیل ملاحظات امنیتی و تحریمی، کلیه فعالیتهای مرتبط به صورت غیررسانهای و با حداقل انتشار اطلاعات پیش رفته است. به همین دلیل، نام ایران در ردهبندیهای رسمی جهانی حاضر نیست. امیدواریم با تداوم این موفقیتها، به نقطهای برسیم که امکان فعالیت آزادانه و بدون مواجهه با پیچیدگیهای تحریمی فراهم شود.
انتهای پیام/
