۱۶ آذر در دنیای علم چه خبر؟

به گزارش خبرگزاری آنا، تاریخ علم مملو از رویدادهای مهمی است که نوآوری‌ها، کشف‌ها و حتی زادروزها و درگذشت‌های دانشمندان و مخترعان تاثیرگذار جهان را در برمی‌گیرد. در این تقویم علم، وقایع مهم مصادف با امروز 16 آذر برابر با 6 دسامبر را ورق می‌زنیم.

***

گذر زهره

۶ دسامبر ۱۶۳۱ میلادی برابر با 16 آذر ۱۰۱۰ خورشیدی گذر زهره براساس پیش‌بینی‌های یوهانس کپلر، اخترشناس آلمانی ثبت شد. کپلر اولین کسی بود که گذر عطارد و زهره را با موفقیت پیش‌بینی کرد. به‌طور قابل توجهی، محاسبات او از حرکات سیاره‌ای (که عمدتاً براساس مشاهدات تیکو براهه است) او را قادر ساخت تا گذر عطارد را برای ۷ نوامبر ۱۶۳۱ و گذر زهره را فقط یک ماه بعد، برای ۶ دسامبر پیش‌بینی کند. متأسفانه، کپلر یک‌سال قبل از این رویدادها درگذشت، بنابراین او شخصاً نتوانست پیش‌بینی‌های خودش را تأیید کند.

اختراع چشم‌بین

۶ دسامبر ۱۸۵۰ میلادی برابر با 16 آذر ۱۲۲۹ خورشیدی، هرمان فون هلمهولتز، اختراعش را که چشم‌بین یا افتالموسکوپ بود به انجمن فیزیک برلین اعلام کرد و بعد، شرح آن را در مقاله‌ای باعنوان «آینه چشمی برای بررسی شبکیه چشم زنده» در اکتبر ۱۸۵۱ منتشر کرد. اما این دستگاه را پیش‌تر، علی‌ بن عیسی کحال پزشک مسلمان سده‌های ۱۱ و ۱۲ میلادی اختراع کرده بود. این اختراع در آن‌زمان مشاهده و معاینه شبکیه چشم را امکان‌پذیر کرده بود. اگرچه افتالموسکوپ بار دیگر در سال ۱۸۴۷ توسط چارلز ببیج اختراع شد، اهمیت آن تا سال ۱۸۵۱، یعنی تا زمانی‌که توسط هرمان فون هلمهولتز دوباره و به‌طور مستقل اختراع شد، به طور کامل درک نشد. در سال ۱۹۱۵، جاش ذیل و جان پالومبو اولین چشم‌بین قابل حمل در دست با قابلیت نوردهی مستقیم را اختراع کردند. این ابزار، پیشگام افتالموسکوپ‌هایی محسوب می‌شود که هم‌اکنون توسط پزشکان در سراسر جهان استفاده شوند.

پل‌-امیل بوتا

۶ دسامبر ۱۸۰۲ میلادی برابر با 16 آذر ۱۱۸۱ خورشیدی، پل-امیل بوتا کنسول و باستان‌شناس ایتالیایی‌فرانسوی به‌دنیا آمد. شهرت او به دلیل کشف مهم کاخ سارگون دوم پادشاه آشوری در منطقه دور-شاروکین (خورس‌آباد امروزی) در عراق است. این کشف، آغازگر باستان‌شناسی میدانی وسیع در بین‌النهرین باستان بود. او که به‌عنوان یک دیپلمات فرانسوی در شهر موصل در کرانه رود دجله کار می‌کرد، در سال ۱۸۴۳، شروع به کاوش تپه بزرگی در خورس‌آباد در حدود ۱۵ مایلی شمال شرقی نینوا کرد و توانست اولین کاخ آشوری را کشف کند: کاخ تاریخی سارگون دوم که از ۷۲۱ تا ۷۰۵ پیش‌ازمیلاد حکومت می‌کرد.

.